Tibetan
ང་ངེས་ཤེས་ཀྱི་ཞེན་ཡུལ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། སྣང་ཡུལ་དུ་མི་རུང་བའི་འཐད་པ་དང་། དེ་ལ་མི་འཐད་པ་སྤང་བ་གཉིས། དང་པོ་ནི། དངོས་མེད་ཆོས་ཅན། སྣང་བའི་སྒོ་ནས་ཤེས་བྱ་མིན་ཏེ། ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་མེད་པ་ཡིན་པས་སོ། །རང་གི་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་མེད་པས་སྣང་བའི་སྒོ་ནས་ཤེས་བྱ་མིན་པ་དེས་ན་བསལ་བྱ་དངོས་པོ་བསལ་བའི་ཆ་ཙམ་ལ་དངོས་མེད་ཅེས་ནི་བཏགས་ནས་རྟོགས་པས་བཟུང་ཞིང་སྒྲས་བརྗོད་པར་ཟད་དེ། ཕྱི་རོལ་ན་གཟུགས་ཀྱི་གོ་བསལ་བ་ལ་ནམ་མཁའ་ཞེས་སེལ་བའི་སྒོ་ནས་བཏགས་པ་བཞིན་ནོ། །འདི་ལྟ་བུའི་འཆད་པར་མ་ཤེས་པ་དག་གིས་རྩ་བ་ལ་ཟློས་པའི་སྐྱོན་སྨྲའོ། །གཉིས་པ་ལ་དངོས་པོ་དང་མཚུངས་པ་སྤང་། ཚད་མ་དང་འགལ་བ་སྤང་། གྲགས་པ་དང་འགལ་བ་སྤང་། ལུང་དང་འགལ་བ་སྤང་བའོ། །དང་པོ་ནི། བོད་ཁ་ཅིག དངོས་མེད་ལ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་ཀྱང་དངོས་མེད་རང་གི་ངོ་བོ་གྲུབ་ལ། དངོས་པོའི་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པས་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པར་འགྱུར་ན། དངོས་པོ་ལའང་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་དངོས་མེད་ཀྱི་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མི་མཚུངས་ཏེ། དངོས་པོ་རང་གི་རྒྱུ་ལས་གྲུབ་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་བཀག་པ་ལ་ལྟོས་མི་དགོས་པར་རྟོག་མེད་ཀྱི་ངོར་སྣང་བ་དང་། རྟོག་ངོར་སེལ་བས་གྲུབ་ལ། དངོས་མེད་རྒྱུ་ཡིས་མ་སྐྱེས་པས་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རྟོག་མེད་ཀྱི་ངོར་སྣང་བས་ངོ་བོར་མི་གྲུབ་ཅིང་དགག་བྱའི་དངོས་པོ་བཀག་ནས་རྟོག་བློའི་ངོར་སེལ་བས་བསྒྲུབ་དགོས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ནི། རི་བོང་རྭ་དང་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལ་སོགས་པ་ལ་ངོ་བོ་མེད་མོད་ཀྱི་འདུས་མ་བྱས་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་དང་། འཁྲུལ་ཡུལ་ཟླ་གཉིས་དང་དོན་སྤྱི་གཉིས་རྣམས་ནི་དེ་དང་དེར་སྣང་བའི་བློ་མྱོང་བའི་རང་རིག་གི་སྟོབས་ཏེ་ཤུགས་ཉིད་ལས་གྲུབ་པས། བློ་དེ་དག་གི་ཡུལ་རྣམས་དོན་ལ་ཡོད་པར་གྲུབ་བོ་ཅེ་ན། དངོས་པོ་བཀག་པའི་ཆ་ཙམ་ལ་དངོས་མེད་དུ་འཇོག་པ་དེས་ན་འདུས་མ་བྱས་གསུམ་དང་འཁྲུལ་ཡུལ་གཉིས་ནི་དོན་ལ་འགྲུབ་པར་རྟོགས་པའི་ཚད་མ་མེད་དེ། བློ་ལ་དེ་དང་དེ་སྣང་བའི་རྣམ་པ་དེ་རྣམས་ནི་ཤེས་པ་ཡིན་ལ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དུ་འདོད་པའི་ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་མངོན་སུམ་ཚད་མས་གཞལ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་ནམ་མཁའ་དོན་ལ་མེད་ན། ནམ་མཁའ་སྔོན་པོར་སྣང་བ་དང་། ཁ་ནང་གི་བུ་ག་ནམ་མཁར་སྣང་བ་འདི་དག་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་བ་འགལ་ལོ་ཞེ་ན། རྒྱན་དང་བུ་ག་ཡི་ནམ་མཁའ་མངོན་སུམ་
Chinese
因为我是能知之境的差别之故。第三有二，不容成为显现境的理证，以及破斥对此的不合理之处二者。第一是：非有事物，作为法，不是从显现的角度所知的事物，因为是从本体的角度不存在的缘故。因为从自己的本体的角度不存在，所以不是从显现的角度所知的事物，因此，仅仅是把所破的事物，破除的部分假立为非有，从而被认识所执持，被语言所表达而已。就像在外面，把形色的处所破除后，称为虚空，是从破除的角度假立的一样。不理解这种讲法的人，会说根本有重复的过失。第二是破斥与有事物相同，破斥与量相违，破斥与名声相违，破斥与教证相违。第一是：有些藏人说，虽然非有事物不成立有事物的本体，但是非有事物成立自己的本体。如果因为不成立有事物的本体，就变成不成立本体，那么有事物也会变成不成立本体，因为在那里不成立非有事物的本体。答：不相同，因为有事物是从自己的因产生的，不需要依赖遮止没有有事物，在无分别的面前显现，并且在分别面前通过破除而成立。而非有事物不是由因所生，因为不成立本体，所以在无分别的面前显现也不能成立本体，并且需要遮止所破的有事物，然后在分别心的面前通过破除才能成立。第二是：虽然兔角和石女的儿子等没有本体，但是像无为法虚空一样，以及错乱境二月和总相二者，都是从显现于此的心的体验的自力，也就是力量本身而成立的。如果这样，那么这些心的对境在意义上是存在的，如果这样说。因为仅仅把遮止有事物的分位安立为非有，所以无为法三者和错乱境二者，没有在意义上成立的量，因为在心中显现的那些形象是识，而想要作为外境的二月等，是不能被现量所衡量的。如果虚空在意义上不存在，那么虚空显现为蓝色，以及口中的孔隙显现为虚空，这些用现量见到是相违的，如果这样说。装饰和孔隙的虚空现量
English
Because I am the difference of the object of cognition. The third has two parts: the reason for not being a suitable object of appearance, and the refutation of the unreasonableness of that. The first is: non-existent things, as a subject, are not knowable from the perspective of appearance, because they do not exist from the perspective of essence. Because it does not exist from its own essence, it is not a knowable thing from the perspective of appearance, therefore, it is only by designating the part of the object to be eliminated as non-existent that it is grasped by cognition and expressed by words. It is like calling the space outside, where the place of form is eliminated, as space, which is designated from the perspective of elimination. Those who do not understand this kind of explanation will say that the root has the fault of repetition. The second is to refute the similarity with existent things, to refute the contradiction with valid cognition, to refute the contradiction with fame, and to refute the contradiction with scripture. The first is: some Tibetans say that although the essence of existent things is not established in non-existent things, the essence of non-existent things themselves is established. If it becomes impossible to establish the essence because the essence of existent things is not established, then it will also become impossible to establish the essence in existent things, because the essence of non-existent things is not established there. Answer: It is not the same, because the existent thing is produced from its own cause, it does not need to rely on preventing the absence of the existent thing, it appears in the face of non-conceptualization, and it is established by elimination in the face of conceptualization. And the non-existent thing is not born from cause, because the essence is not established, so it cannot be established as the essence by appearing in the face of non-conceptualization, and it needs to prevent the existent thing to be eliminated, and then it can be established by elimination in the face of conceptual mind. The second is: although rabbit horns and the son of a barren woman, etc., have no essence, but like unconditioned space, and the two moons in a delusion and the two generalities, are all established from the power of self-awareness that experiences the mind appearing in them, that is, the power itself. If so, then the objects of these minds are existent in meaning, if you say so. Because only the division of preventing existent things is established as non-existent, therefore, there is no valid cognition that realizes that the three unconditioned things and the two deluded objects are established in meaning, because those images appearing in the mind are consciousness, and the two moons, etc., that are desired as external objects, cannot be measured by direct valid cognition. If space does not exist in meaning, then the appearance of space as blue, and the appearance of the hole in the mouth as space, are contradictory to seeing with direct perception, if you say so. The space of decoration and holes is direct perception.
Tibetan
གྱིས་མཐོང་བ་ནི། ནམ་མཁའ་དོན་ལ་ཡོད་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་རིགས་པ་མིན་ཏེ། སྔོན་པོར་སྣང་བ་ནི་ཁ་དོག་ཡིན་པས་ནམ་མཁར་མི་རུང་ལ། ཁང་པ་ལ་སོགས་པའི་བུ་ག་ནི་གྱང་སོགས་ཐོགས་བཅས་ཀྱི་གཟུགས་མ་མཐོང་བ་ཙམ་ཡིན་གྱི་ནམ་མཁའ་ནི་གཟུགས་སོགས་གང་དུ་ཡང་གྲུབ་པ་མེད་ལ་གྲུབ་ན་སྔར་གྱི་སྐྱོན་ལས་མི་འདའ་བ་དེས་ནའི་ཕྱིར། དེའང་། དངོས་མེད་ངོ་བོ་མེད་པའི་ཕྱིར། །ཅེས་སོགས་གསུངས་སོ། །གསུམ་པ་ནི། གལ་ཏེ་ནམ་མཁའ་དོན་ལ་མེད་ན། འཇིག་རྟེན་ན་ནམ་མཁའ་སྣང་ཙམ་དང་། བསྟན་བཅོས་ལས་དཔེར་བཤད་པ་གཉིས་དང་འགལ་ལོ་ཞེ་ན། ནམ་མཁའ་དོན་ལ་ཡོད་དོ་ཞེས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་ཚད་མ་མེད་དེ། ཤེས་པ་དང་དོན་རང་མཚན་གང་རུང་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ན་རང་རིག་དང་དོན་རིག་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་མིན་ཅིང་། དོན་ལ་མེད་པའི་ནམ་མཁའ་དང་ཆོས་གང་ལའང་འབྲེལ་བ་གཉིས་མེད་པའི་ཕྱིར། རྗེས་དཔག་གིས་ཀྱང་གྲུབ་པ་མེད་པ་དེས་ནའི་ཕྱིར། བཞི་པ་ནི། གལ་ཏེ་འདུས་མ་བྱས་རྣམས་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་མ་གྲུབ་ན་དེ་དག་རྟག་པར་བཤད་པ་དང་འགལ་ལོ་ཞེ་ན། མི་འགལ་ཏེ། བྱེ་བྲག་པ་སོགས་མུ་སྟེགས་བྱེད་དང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ནང་མཚན་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་སྟེ། རྟག་སྨྲ་གཉིས་པོ་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྫས་སུ་གྲུབ་པར་འདོད་པས་ནམ་མཁའ་ཡང་རྟག་པའི་རྫས་ཡིན་པར་འདོད་ལ། ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པས་སྐབས་འགའ་ཞིག་ཏུ་ནམ་མཁའ་རྟག་པར་གསུངས་པ་ནི། མི་རྟག་པ་ལས་ལོག་པ་ཙམ་ལ་རྟག་པའི་ཐ་སྙད་འདོགས་ཀྱི་དོན་ལ་གྲུབ་པར་མི་བཞེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་བར་སྐབས་ཀྱི་དོན་བསྟན་པ་ནི། དབང་ཤེས་ནི་ལྐུགས་པ་མིག་ཅན་དང་འདྲ་སྟེ། དོན་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་ཡང་མཐོང་བའི་དོན་ལ་བརྡ་སྤྲོད་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། རྟོག་པ་ནི་ལོང་བ་སྨྲ་མཁས་དང་འདྲ་སྟེ། སྤྱིར་ཐ་སྙད་ཙམ་འདོགས་པར་ནུས་ཤིང་དོན་མ་མཐོང་བས་བརྡ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་སྦྱོར་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར། རང་རིག་དབང་པོ་ཚང་བ་ལྟ་བུ་དེ་ཡིས་དོན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་གཉིས་པོ་མྱོང་བ་ཡི་སྒོ་ནས་འདི་དང་འདི་ལྟ་བུའོ་ཞེས་ཡུལ་གཉིས་པོ་དེའི་བརྡ་ལེགས་པར་སྤྲོད་པར་བྱེད་དོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བར་སྐབས་ཀྱིས་ཚིགས་བཅད་དོ། །གསུམ་པ་སེལ་བ་ལ་རྩོད་པ་སྤང་བ་ལ་ལྔ་སྟེ། སྤྱི་མེད་ན་བརྡ་སྦྱོར་བ་མི་སྲིད་པ་སྤང་བ། གཞན་སེལ་ཡིན་ན་ཕན་ཚུན་བརྟེན་པར་ཐལ་བ་སྤང་བ། གཅད་བྱ་མེད་ལ་གཞན་སེལ་མི་འཇུག་པ་སྤང་བ། སེལ་བ་དངོས་པོར་གྲུབ་མ་གྲུབ་བརྟགས་ན་མི་འཐད་པ་སྤང་བ། སེལ་བ་ལ་སྤྱི་མེད་ན་གཞི་མཐུན་
Chinese
所见即是：虚空若在实有，则非理证。显现为蓝色是颜色，故不应是虚空。房屋等孔隙，仅是不见墙等阻碍之物，然虚空非为任何色等所成，若成，则不离先前之过失。因此，彼亦如是。因无实有，无自性。如是等等所说。第三，若虚空非在实有，则世间仅显现虚空，与论典中譬喻相违。若问，则无有能立证虚空实有之量。因于识与义自相任何一者皆无，故非自证与义证现量所成。于义中无有之虚空，与任何法皆无二种关联。因此，亦非比量所成。第四，若诸无为法非由自性所成，则与彼等常恒之说相违。答曰：不相违。即胜论师等外道与声闻中之名相，胜论派，此二常恒论者，许一切处之法皆成实有，故亦许虚空为常恒之实有。法称于某些场合说虚空为常恒，仅于非无常法上安立常恒之名，然不许于义中成立。第二，所示中间之义为：根识如哑巴眼者，虽现量见义，然不能于所见之义作表达。分别念如盲人善说者，虽能于总相上安立名言，然因未见义，故不知如何如实表达。如具足根之自证，由体验义之二种影像之方式，如是如此，能善于表达彼二境之名言。如是者，乃中间之偈颂。第三，遮遣，于遣除诤论有五：遣除无总相则不可能作表达。遣除若为他遮则有互相依赖之过失。遣除无有遮除之境则他遮不成立。遣除若考察遮除于事物上成立与否则不合理。遣除于遮除上若无总相则无共同基础。
English
What is seen is: If space exists in reality, then it is not a valid proof. Appearing as blue is a color, so it should not be space. The holes in houses, etc., are merely not seeing the obstructed objects such as walls, but space is not formed by any form, etc., and if it is formed, it will not be free from the previous faults. Therefore, it is also like that. Because it is unreal, without self-nature. Thus, etc., it is said. Third, if space does not exist in reality, then the mere appearance of space in the world contradicts the examples in the scriptures. If asked, there is no valid measure to prove that space exists in reality. Because it does not exist in either consciousness or the self-characteristic of meaning, it is not established by self-awareness and sense-awareness direct perception. Space, which does not exist in reality, has no two connections with any dharma. Therefore, it is also not established by inference. Fourth, if all unconditioned phenomena are not established by their own nature, then it contradicts the statement that they are permanent. Answer: It does not contradict. That is, the heretics such as the Vaisheshikas and the name within the Hearers, the Vaisheshika school, these two permanent proponents, allow all phenomena of the sense bases to be established as real, so they also allow space to be a permanent real. Dharmakirti sometimes said that space is permanent, only establishing the name of permanence on non-impermanent phenomena, but not allowing it to be established in reality. Second, the meaning of the intermediate is shown as: Sense consciousness is like a mute person with eyes, although it directly sees the meaning, it cannot express the meaning it sees. Conceptual thought is like a blind person who speaks well, although it can establish names in general, it does not know how to express them as they are because it has not seen the meaning. Like the self-awareness with complete senses, it can experience the two images of the meaning and say, "It is like this," and can express the names of those two objects well. That is the intermediate verse. Third, refutation, there are five refutations of arguments: Refuting that expression is impossible without generality. Refuting that if it is other-exclusion, there is the fault of mutual dependence. Refuting that other-exclusion is not established without an object to be excluded. Refuting that it is unreasonable to examine whether exclusion is established on things or not. Refuting that if there is no generality in exclusion, there is no common basis.