Tibetan
་པས་མཚོན་ནུས་པ་ནི་རྒྱུད་འདིའི་ལུགས་ཀྱི་ཞལ་བརྒྱད་ཕྱག་བཅུ་དྲུག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཙོ་བོར་བྱེད་ཅེས་པའི་དོན་ཏོ། །འོ་ན་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་ཧེ་རུ་ཀ་གཉིས་ལས་གང་གཙོ་བོ་ཡིན་སྙམ་ན། འབྲས་བུའི་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དཀའ་འགྲེལ་ཀུ་མུ་ཏི་ལས། དེ་ཡང་དཔལ་ཧེ་རུ་ཀ་སྟེ་ཞལ་བརྒྱད་པ་ཞབས་བཞི་པ། ཕྱག་བཅུ་དྲུག་པ་འབྲས་བུ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ཀྱེ་རྡོ་རྗེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འབྲས་བུ་ཉིད་འབྱུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། དཔལ་གྱི་འོས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ཧེ་རུ་ཀ་གཞན་བཟློག་གོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་བདག་མེད་མས་ཆོས་སྐུའི་ཡོན་ཏན་ཇི་ལྟར་མཚོན། རྒྱུད་གསུང་བ་པོ་སྟོན་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཇི་ལྟར་བཞུགས་སྙམ་ན། སྔར་གྱི་ལྟ་བ་དེ་དག་ཀྱང་། གང་ཟག་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་གཉིས་སུ་འདུས་ལ། དེའི་རྣལ་འབྱོར་འདི་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་། རྒྱུད་གསུངས་པའི་ཚེ་ཡབ་དང་ཞལ་སྦྱོར་གྱི་ཚུལ་དུ་བཞུགས་པས་འདིས་གཙོ་བོ་བྱས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡང་ཇི་སྲིད་ཉེ་རྒྱུ་ལ་མཚམས་སྦྱར་གྱི་བར་དུ་ཡབ་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དང་བསྐྱེད་རིམ་གྱི་གཙོ་བོ་ཁྱད་པར་མེད་པར་རྒྱུད་དང་གོང་མའི་དགོངས་པ་སྟེ། བདག་མེད་རྣལ་འབྱོར་ལྡན་པའམ། །ཞེས་པ་རྩ་འགྲེལ་ལས་ཤེས་སོ། །ཧེ་རུ་ཀ་གཞན་རྣམས་མཆོག་སྒྲུབ་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ཅི་ལྟར་འགྲོ་སྙམ་ན། གནད་ཀྱི་གསལ་བྱེད་དུ་སློབ་དཔོན་མི་ཐུབ་ཟླ་བ་ནི། ཧེ་རུ་ཀ་གསུམ་ཡང་ལས་དང་པོ་པའི་བསྒོམ་བྱ་ཙམ་དུ་བཞེད་ཅེས་གསུངས་ཏེ། ཕྱག་བཅུ་དྲུག་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་བསྒོམ་པ་ལ་བློ་སྦྱོང་བའི་ཆེད་དུ་ལས་དང་པོ་པའི་བསྒོམ་བྱ་ཡིན་པས། མཆོག་སྒྲུབ་པར་འགྲོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །གཉིས་པ་དེ་ལས་མི་བསྐྱོད་པའི་རིགས་གཙོ་བོར་བསྒྲུབ་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། ལུང་གིས་བསྒྲུབ་པ་དང་། རིགས་པས་བསྒྲུབ་པའོ། །དང་པོ་ནི། རྩ་རྒྱུད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་སྐབས་སུ། རྡོ་རྗེའི་བུ་མོ་འདི་ཁྱེར་ནས། །སྤྱོད་པ་བྱ་བར་རྟོགས་པར་བྱ། །རྡོ་རྗེ་རིགས་ཀྱི་དངོས་མེད་ན། །རང་འདོད་ལྷ་ཡི་གཟུགས་ཀྱིས་བྱ། །ཡང་ན་གཞན་གྱི་རིགས་བྱུང་བ། །ཞེས་རྡོ་རྗེ་རིགས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་གཡུང་མོ་མཆོག་ཏུ་བསྔགས་ལ། དེའི་དོན་ཡང་ལེའུ་དེར། ཞེ་སྡང་རྣམ་དག་རྣལ་འབྱོར་པ། །ཞེས་སྒྲུབ་པ་པོར་རང་གི་ཁ་དོག་དང་། དབྱིབས་ཀྱི་རིགས་མི་གཙོ་བར་རྒྱུད་འདིར་མི་བསྐྱོད་པའི་རིགས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་གཙོ་བོར་བསྒོམ་དགོས་པས། ལྷའི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་ངོས་ནས་ཕྱག་རྒྱ་གཡུང་མོ་བསྔགས་པའི་དོན་ཏོ། །གཉིས་པ་རིགས་པས་བསྒྲུབ་པ་ནི་གཞིའི་སྐབས་སུ་སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུད་འདིར་ཕུང་པོ་ལྔའི་ནང་ནས་སེམས་ཉིད་གཙོ་ཆེ་སྟེ། སློབ་དཔོན་ཨཱརྻ་དེ་ཝས། ཆོས་རྣམས་སྔོན་དུ་ཡིད་འགྲོ་སྟེ། །ཡིད་གཙོ་ཡིད་ཀྱི་འགྲོས་ཅན་ཡིན། །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྒོ་གསུམ་གྱི་ལས་ཐམས་ཅད་སེམས་སྔོན་དུ་འགྲོ་ཞིང་། སེམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དང་། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་། སེམས་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རྒྱུད་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་མི་བསྐྱོད་པ་ཉིད་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་གཙོ་བོར་བཞག་སྟེ། གུར་གྱི་དཀའ་འགྲེལ་ལས། འདིར་སེམས་གཙོ་བོ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བསྡུས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་གཙོ་བོ་ཧེ་བཛྲ་ཉིད་ཡིན་པར་ཉེ་བར་བསྟན་མོད་ཀྱི། གཞན་དག་ཀྱང་དགག་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ཐུན་མོང་གི་བཤད་རྒྱུད་ཀྱི་གཙོ་བོ་བསྒྲུབ་པ་ནི། སམྦུ་ཊའི་རྒྱུད་འདིར་སྨིན་བྱེད་ནས་འབྲས་བུའི་བར་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ཚང་བར་བསྟན་པ་རྣམས་རྒྱུད་སྡེ་གཞན་གྱི་བཤད་རྒྱུད་དུ་འགྲོ་བ་ལ་མ་ལྟོས་པར་རྒྱུད་རང་རྐང་དུ་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བསྐྱེད་རིམ་གྱི་གཙོ་བོ་ནི་རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཉིད་ཡིན་ཏེ། བརྟག་པ་བཞི་པ་དངོས་ལས། དེ་ནས་དཀྱིལ་འཁོར་རྒྱལ་པོ་མཆོག །རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་དང་འདྲ་བས་ན། །རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པས། རྒྱུད་འདིར་ཆོས་སྐུའི་མཚོན་བྱེད་གཟུགས་སྐུ་དེ་ལྟར་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་རྗེ་བཙུན་གྱིས་གལ་ཏེ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་གཞན་ལ་ཡང་སྦྱར་དུ་རུང་མོད་སྙམ་ན་བདེན་མོད་ཀྱི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་རྣམས་ནི་གདུལ་བྱ་གང་དང་གང་གིས་འདུལ་བ་ལ་དེ་དང་དེའི་རྣམ་པར་གཙོ་བོར་བསྟན་པ་ཡིན་པས་རྒྱུད་འདིར་སྟོན་པས་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་འཕྲུལ་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་མཛད་ནས་ཆོས་གསུངས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་དགོངས་པ་སྟེ། དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དང་། བདེ་མཆོག་དང་། གསང་འདུས་སོགས་ཀྱི་ལམ་གྱི་རིམ་པ་ལའང་རང་རང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་ཉིད་བསྐྱེད་རིམ་གྱི་གཙོ་བོར་གྲུབ་པའོ། །གཅིག་བསྒྲུབས་པས་གཞན་རྣམས་ཀྱང་གྲུབ་པ་འདིའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་བྱའི། གཅིག་གི་སྒྲུབ་བྱེད་མཐོང་ན་གཞན་རྣམས་ལ་སྐུར་བ་གདབ་པར་འགྲོ་བའི་ལོག་རྟོག་གི་རྗེས་སུ་མི་འབྲང་བ་གལ་ཆེའོ། །ལྔ་པ་དེ་ཉིད་མངོན་རྟོགས་བཅུ་བཞིས་རྟོགས་པ་བསྐྱེད་པའི་ཚུལ་ལ་ལྔ་སྟེ། གང་ལ་སྦྱ
Chinese
因此，能够代表（本尊）的就是本续中所说的八面十六臂，因此要着重修持。那么，因和果的黑汝嘎二者哪个更重要呢？是果位的金刚持。在《难解释·姑母地》中说：‘也就是吉祥黑汝嘎，即八面四足，十六臂的果位金刚持，名为喜金刚。’因为果位本身是无生的，而且不适合作为吉祥的对境，所以要遮止其他的黑汝嘎。那么，无我母如何代表法身的功德？本续的宣说者导师本身以何种形象安住呢？之前的那些观点，都包含在人无我和法无我二者之中，并且因为这种瑜伽存在于此，而且宣说本续时，是以父尊和合的形式安住，因此以她为主的坛城，乃至与近因相连的期间，父尊的坛城和生起次第的主尊没有差别，这是本续和上师的密意。‘具有无我瑜伽者’，这是从根本释中了解到的。其他的黑汝嘎如何进入到成就殊胜的坛城中呢？在《要义明示》中，导师无能胜月说：‘三个黑汝嘎也只是作为初学者的观修对境。’意思是说，为了在观修十六臂坛城时训练心智，所以是初学者的观修对境，因此可以进入到成就殊胜的坛城中。第二，从那之中主要修持不动金刚部，这有两方面：以圣言量来成立和以理证来成立。第一方面是：在根本续的行持部分中说：‘拿着这个金刚女，应当了知要进行行持。如果金刚部没有实体，就以自己想要的本尊形象来做。或者其他部所生的。’这里对金刚部的明妃给予了极高的赞扬，那里的意义也在那一品中说：‘嗔恨清净的瑜伽士。’因此，对于修行者来说，自己的颜色和形状的部族并不重要，因为在本续中主要修持不动金刚部的瑜伽，所以从本尊瑜伽的角度来说，赞扬了明妃。
English
Therefore, what can represent (the deity) is only the eight-faced, sixteen-armed form mentioned in this tantra, so it is important to focus on practicing it. Then, which of the two Herukas, cause and effect, is more important? It is the Vajradhara of the fruition. In the "Difficult Explanation, Kumudati," it says: 'That is also the glorious Heruka, namely the eight-faced, four-legged, sixteen-armed Vajradhara of the fruition, called Hevajra.' Because the fruition itself is unborn, and it is not suitable as an object of auspiciousness, therefore other Herukas should be rejected. Then, how does the Selfless Mother represent the qualities of the Dharmakaya? In what form does the teacher who expounds this tantra abide? Those previous views are all included in the two selflessnesses of person and phenomena, and because this yoga exists in this, and when the tantra is expounded, it abides in the form of union with the Father, therefore the mandala with her as the main deity, until the period connected to the proximate cause, the mandala of the Father and the main deity of the generation stage are no different, this is the intention of the tantra and the superiors. 'One who possesses selfless yoga,' this is understood from the root commentary. How do the other Herukas enter into the mandala of accomplishing the supreme? In the "Clarification of Key Points," the teacher Invincible Moon says: 'The three Herukas are also considered to be merely objects of meditation for beginners.' The meaning is that in order to train the mind in meditating on the sixteen-armed mandala, it is an object of meditation for beginners, therefore it can enter into the mandala of accomplishing the supreme. Second, from that, mainly practicing the immovable Vajra family, there are two aspects: establishing by scripture and establishing by reasoning. The first aspect is: In the conduct section of the root tantra, it says: 'Taking this Vajra maiden, one should understand that conduct should be performed. If the Vajra family has no substance, then do it with the form of the deity you desire. Or born from another family.' Here, the consort of the Vajra family is highly praised, and the meaning there is also said in that chapter: 'The yogi who purifies hatred.' Therefore, for the practitioner, the family of one's own color and shape is not important, because in this tantra, the yoga of the immovable Vajra family is mainly practiced, so from the perspective of the deity yoga, the consort is praised.
Chinese
是其意义。第二，以理证成，即在根本位时，此有情相续中，五蕴之中心识最为重要。如阿 Arya 提婆说：“诸法意先行，意主意所使。”如是所说，身语意三门的一切业，都是心先行的，并且是随心而转的。色等诸法，也都是非心之外的。因此，在续部中，将自性为识的无动者，安立为坛城之主。如《古尔之难解》中说：“此处为了显示心为主要，虽然近似地显示了摄略坛城的主尊为黑汝嘎，但也不是要遮止其他。”因为这样说的缘故。第二，成立共同的解释续之主尊。此《桑布扎》续中，从成熟到果位之间的现证全部显示，这些不必依赖其他续部的解释续，而是以续部自身独立修持的角度，生起次第的主尊就是金刚界坛城。如第四品真实中说：“此后坛城胜王，以与金刚界相同，故说名为金刚界。”这样说，是因为此续中如此显示了法身的象征色身。这是至尊说的，如果认为这样的形相也可以安立在其他续部中，那确实可以。但薄伽梵说，诸法是针对所化何者以何种方式调伏，就以那样的形相作为主要来显示，因此在此续中，导师以那样的幻化作为主要而宣说了法。这是这样说的密意。时轮金刚、胜乐金刚、密集金刚等的道之次第，也是各自的坛城成为生起次第的主尊。修持一个就能成就其他，应当依随这个。如果见到一个的能立，就对其他进行诽谤，不要跟随这种邪分别念，这很重要。第五，以彼现证十四种现证生起证悟之理有五：对何者适用
English
That is its meaning. Second, establishing through reasoning, in the fundamental stage, mind is the most important among the five aggregates in this sentient being's continuum. As Master Āryadeva said, "All dharmas are preceded by mind, mind is the chief, mind-made are they." As it is said, all actions of body, speech, and mind are preceded by mind, and follow the mind. Also, forms and other dharmas are not other than mind. Therefore, in the tantra, the immovable nature of consciousness itself is established as the main deity of the mandala. As it says in the "Difficult Explanation of the Tent," "Here, in order to show that mind is the main thing, although it is closely shown that the main deity of the condensed mandala is Hevajra, it is not to negate others." Because it is said so. Second, establishing the main deity of the common explanatory tantra. In this Sambhuta Tantra, the complete manifestation of realization from maturation to fruition is shown. These do not depend on the explanatory tantras of other tantra classes, but from the perspective of practicing the tantra independently, the main deity of the generation stage is the Vajradhatu Mandala. As it says in the fourth chapter of reality, "Then the supreme king of mandalas, because it is similar to the Vajradhatu, is said to be the Vajradhatu." It is said so because in this tantra, the symbolic form body of the Dharmakaya is shown in this way. This is what the venerable one said, if one thinks that such a form can also be established in other tantras, that is true. But the Bhagavan said that the dharmas are taught to be tamed by whatever means, and that form is shown as the main thing. Therefore, in this tantra, the teacher made that kind of manifestation the main thing and taught the Dharma. This is the intention of what was said. The stages of the path of Kalachakra, Chakrasamvara, Guhyasamaja, etc., also have their own mandalas as the main deity of the generation stage. By accomplishing one, others can also be accomplished, and one should follow this. If one sees the proof of one, and then slanders others, it is important not to follow such wrong conceptions. Fifth, there are five ways in which the fourteen kinds of manifestation of that very realization give rise to realization: to whom it applies.