Tibetan
ནི་ཕྱིར་མི་འོང་འབྲས་གནས་ཀྱི་སྐབས་དང་ཁྱད་པར་མེད་ཅིང་། རྟོགས་པའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ་ནི། དེ་ཉིད་ལས་འདོད་ཉོན་དགུ་པ་སྤངས་པའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ་དང་། རྗེས་ཐོབ་ལ་གནས་པ་གཉིས་ཕྲི་བས་ཉིས་བརྒྱ་བརྒྱད་ཅུ་གྱ་དྲུག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །དབང་པོའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ་ནི་སྔར་ལྟར་རོ། །གཉིས་པ་འབྲས་གནས་ལ་བཞི་ལས། སྤངས་པའི་ཁྱད་པར་ནི། ཁམས་གསུམ་གྱི་ཉོན་མོངས་མ་ལུས་པར་སྤངས་པའོ། །རྟོགས་པའི་ཁྱད་པར་ནི། སྲིད་ཉོན་དགུ་པ་སྤངས་པའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ་ཐོབ་པའོ། །མཚན་ཉིད་ལ་སྤྱིར་དགྲ་བཅོམ་འབྲས་གནས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཁམས་གསུམ་གྱི་ཉོན་མོངས་མ་ལུས་པར་སྤངས་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་དགེ་སྦྱོང་ཚུལ་གྱི་འབྲས་བུ་ལ་གནས་པའི་ཉན་ཐོས། རིམ་གྱིས་པའི་དགྲ་བཅོམ་འབྲས་གནས་དང་། ཅིག་ཆར་བའི་དགྲ་བཅོམ་འབྲས་གནས་གཉིས་ལ་ནི་ཁམས་གསུམ་གྱི་ཉོན་མོངས་རྣམ་པས་རིམ་གྱིས་སྤངས་པའི་ཞེས་དང་། རྣམ་པས་ཅིག་ཆར་སྤངས་པའི་དགེ་སྦྱོང་ཚུལ་གྱི་འབྲས་བུ་ལ་གནས་པའི་ཉན་ཐོས་ཞེས་སྦྱར་རོ། །བཞི་པ་དབྱེ་བ་ལ་སྤངས་པའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ་དང་། སྐྱེ་བ་ལེན་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ་དང་། ལམ་ལ་བརྩོན་མི་བརྩོན་གྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ་ནི་མེད་ཅིང་། རྟོགས་པའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན་སྲིད་ཉོན་དགུ་པ་སྤངས་པའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ་ལ་གནས་པའི་དང་། དེའི་རྗེས་ཐོབ་ལ་གནས་པ་དང་། མཐོང་ཆོས་བདེར་གནས་ལ་གནས་པ་གསུམ་དུ་དབྱེར་རུང་ངོ་། །རྟེན་གྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན་འདོད་པའི་རྟེན་ཅན་དགུ། གཟུགས་ཀྱི་རྟེན་ཅན་བཅུ་བདུན། གཟུགས་མེད་ཀྱི་རྟེན་ཅན་བཞི་སྟེ་སུམ་ཅུ་ཡོད་ལ། གཟུགས་ཀྱི་བར་སྲིད་ཀྱི་རྟེན་ཅན་མེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དབང་པོའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན། དུས་སྦྱོར་དང་། དུས་མི་སྦྱོར་གཉིས་སོ། །རིགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན། ཡོངས་སུ་ཉམས་པའི་ཆོས་ཅན་དང་། འཆི་བར་སེམས་པའི་ཆོས་ཅན་དང་། རྗེས་སུ་བསྲུང་བའི་ཆོས་ཅན་དང་། གནས་པ་ལས་མི་སྐྱོད་པ་དང་། རྟོགས་པའི་སྐལ་བ་ཅན་དང་། མི་གཡོ་བའི་ཆོས་ཅན་ཏེ་དྲུག་གོ །དེ་ལ་དང་པོ་ལྔ་ནི་དད་མོས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞིང་། དུས་སྦྱོར་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་མངོན་དུ་འགྱུར་བ་ཡོ་བྱད་དང་། ནད་མེད་པ་དང་། ཡུལ་གྱི་བྱེ་བྲག་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དྲུག་པ་ནི་མཐོང་ཐོབ་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་ཞིང་དུས་མི་སྦྱོར་ཞེས་བྱ་སྟེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདོད་རྒུར་མངོན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དྲུག་པོ་དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་རིམ་བཞིན། དབང་པོ་རྟུལ་པོ་སྔོན་སྦྱོར་བ་གཉིས་དང་མི་ལྡན་པས་འདོད་ཡོན་གྱིས་སེམས་གཡེངས་པའམ་མ་གཡེངས་ཀྱང་རུང་རང་གི་ངང་གིས་མཐོང་ཆོས་ཀྱི་བདེར་གནས་ཀྱི་བསམ་གཏན་ལས་ཉམས་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་ཅན་དང་། དབང་པོ་རྟུལ་པོ་སྔོན་སྦྱོར་བ་གཉིས་དང་མི་ལྡན་པས་སྐུ་ཚེའི་འདུ་བྱེད་མི་གཏོང་ན་ཉམས་ཤིང་། བཏང་ན་མི་ཉམས་པའི་རིགས་ཅན་དང་། དབང་པོ་སྔོན་རྒྱུན་དུ་སྦྱོར་བ་དང་ལྡན་པས་འདོད་ཡོན་ལས་སེམས་བསྲུངས་ན་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་། མ་བསྲུངས་ན་ཉམས་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་ཅན་དང་། དབང་པོ་རྟུལ་པོ་སྔོན་གུས་པར་སྦྱོར་བ་དང་ལྡན་པས་འདོད་ཡོན་ལས་རྣམ་པར་གཡེངས་སམ་མ་གཡེངས་ཀྱང་རུང་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་ལ་དབང་པོ་རྣོན་པོར་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་མི་ནུས་པའི་རིགས་ཅན་དང་། དབང་པོ་རྟུལ་པོ་འདོད་ཡོན་གྱིས་གཡེངས་སམ་མ་གཡེངས་ཀྱང་རུང་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་ལ་དབང་པོ་རྣོན་པོར་སྦྱོང་ནུས་པའོ། །དབང་པོ་རྣོན་པོ་སྦྱོར་བ་གཉིས་ཀ་དང་ལྡན་པས་འདོད་ཡོན་གྱིས་ནམ་ཡང་མི་ཉམས་ཤིང་དབང་པོ་སྦྱོང་མི་དགོས་པའོ། །འདི་དག་དེའི་རིགས་ཅན་ཙམ་ལ་འཇོག་ན་ཁམས་གསུམ་ཆར་ན་ཡང་དགྲ་བཅོམ་པ་དྲུག་ཆར་ཡོད་ལ། ངེས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ན་འདོད་པའི་ཁམས་ན་དྲུག་ཀ་ཡོད་ཅིང་། ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ན་གནས་པ་ལས་མི་བསྐྱོད་པ་དང་། མི་གཡོ་བའི་ཆོས་ཅན་གཉིས་ཡོད་ཀྱི་གཞན་བཞི་པོ་མེད་པར་བཤད་དོ། །མཐོང་ཆོས་ལ་བདེར་གནས་ལས་ཉམས་མི་ཉམས་ཀྱི་སྒོ་ནས་འཇོག་པ་འདི་ནི་མདོ་སྡེ་པའི་ལུགས་ཡིན་གྱི་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བས་ནི་འབྲས་བུ་ལས་ཉམས་མི་ཉམས་ཀྱི་སྒོ་ནས་འཇོག་པར་འདོད་དོ། །དེ་ལ་མདོ་སྡེ་པ་ན་རེ། འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་ཐོབ་པའི་འབྲས་བུ་བར་པ་གཉིས་ལས་ཉམས་པ་སྲིད་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཐོག་མཐའ་གཉིས་དང་། འདས་ལམ་གྱིས་ཐོབ་པའི་འབྲས་བུ་བར་པ་གཉིས་ལས་ཉམས་པ་ནི་མེད་དེ། འདི་ལ་ལུང་དང་རིགས་པ་གཉིས་ལས། ལུང་ནི་དགེ་སློང་དག་འཕགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་སྤངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། སློབ་པ་ལ་བག་ཡོད་པ་ལ་བག་ཡོད་པར་བྱའོ། །ཞེས་ང་སྨྲའོ་ཞེས་གསུངས་ཀྱི་དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་དགའ་བོ་དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་ཡང་རྙེད་པ་དང་བཀུར་སྟིའི་བར་ཆད་བྱེད་པ་ཡིན་པར་ང་སྨྲའོ་ཞེས་གསུངས་པའི་མདོ་དེ་ལས་ནི་མཐོང་བའི་ཆོས་ལ་བདེ་བར་གནས་པ་ཙམ་ཁོ་ན་ལས་ཡོངས་སུ་ཉམས་པར་འགྱུར་བར་གསུངས་པར་ཟད་དེ། འདིས་སེམས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་མི་གཡོ་བ་ལུས་ཀྱིས་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལས་ནི་རྣམ་གྲངས་གང་གིས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་ཉམས་པར་འགྱུར་བ་ང་མི་སྨྲའོ་ཞེས་ཀྱང་གསུངས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་རིགས་པ་ལས་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། རེ་ཞིག་གལ་ཏེ་དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་གང་གིས་ན་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་གཏན་དུ་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་བུའི་གཉེན་པོ་གང་ཞིག་སྐྱེས་ན་ནི། ཇི་ལྟར་ན་ཡང་ཡོངས་སུ་ཉམས་པར་འགྱུར། འོན་ཏེ་མ་སྐྱེས་ཏེ་དེའི་ས་བོན་གྱི་ཆོས་ཅན་ཉིད་གཏན་དུ་རྩད་ནས་མ་བཏོན་ན་ནི་ཇི་ལྟར་ཟག་པ་ཟད་པ་ཡིན། ཟག་པ་མ་ཟད་ནའང་ཇི་ལྟར་དགྲ་བཅོམ་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། རིགས་པ་ལས་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གསུམ་པ་ཅིག་ཅར་བ་ལ་གཉིས་ཏེ། གཞུང་ལས་ཇི་ལྟར་བཤད་པའི་ཚུལ། དེའི་དོན་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། མཛོད་ལས་ཅིག་ཅར་བའི་རྣམ་གཞག་མ་གསུངས་ཤིང་། ཀུན་ལས་བཏུས་ལས། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་གང་ཟག་ཅེས་གང་གསུངས་པ་ལ། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་ནི་གཉིས་ཏེ། རིམ་གྱིས་པ་དང་ཅིག་ཅར་ངེས་པར་འབྱིན་པའོ། །རིམ་གྱིས་པ་ནི་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིག་ཅར་ངེས་པར་འབྱིན་པ་ནི། གང་བདེན་པ་རྣམས་མངོན་པར་རྟོག་པར་བྱས་ནས་མི་ལྕོགས་པ་མེད་པ་ལ་བརྟེན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གྱིས་ཁམས་གསུམ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་རྣམ་པས་ཅིག་ཅར་སྤོང་སྟེ། འདི་ནི་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་དང་། དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་སྟེ། འབྲས་བུ་གཉིས་ལ་གདགས་སོ། །ཕལ་ཆེར་ནི་མཐོང་བའི་ཆོས་སམ་འཆི་བའི་དུས་ཀྱི་ཚེ་ཀུན་ཤེས་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་མི་བྱེད་ནའང་དེ་སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་ཅན་ཡིན་ཏེ། སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་འདོད་པའི་ཁམས་ཉིད་དུ་སྐྱེས་ཏེ་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་མེད་པ་ན་རང་རྒྱལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གཉིས་པ་ལ་ཉོན་མོངས་སྤོང་བའི་ཚུལ། འབྲས་བུ་གང་ལ་གདགས་པ། མྱང་འདས་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཚུལ་དང་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ་ཡང་བཞི་སྟེ། གནས་སྐབས་གང་དུ་སྤོང་བ། ས་གང་ལ་བརྟེན་པ། ལམ་གང་གིས་སྤོང་བ། ཚུལ་ཇི་ལྟར་སྤོང་བའོ། །དང་པོ་ནི། བདེན་པ་རྣམས་མངོན་པར་རྟོགས་པར་བྱས་ནས་ཞེས་པ་སྟེ་མཐོང་ལམ་གྱི་རྗེས་སུ་སྤོང་བ་ཡིན་གྱི་སྔ་རོལ་དུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་གནས་སྐབས་སུ་ས་གོང་འོག་གི་ཉོན་མོངས་ཅིག་ཅར་དུ་སྤོང་བའི་གཉེན་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ནི། མི་ལྕོགས་པ་མེད་པ་ལ་བརྟེན་ཏེ་ཞེས་པ་སྟེ། བསམ་གཏན་གྱི་དངོས་གཞི་ལ་བརྟེན་པ་ནི་མེད་དེ། འདོད་པ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བས་བསམ་གཏན་གྱི་དངོས་གཞི་མ་ཐོབ་པ
Chinese
与不还果位的情况没有差别。从证悟的角度来区分，从那里面减去断除了欲界烦恼第九品的解脱道和安住于后得位这二者，就变成二百八十六。从根基的角度来区分，和之前一样。第二，果位有四种，从断除的角度来说，是断除了三界的一切烦恼。从证悟的角度来说，是获得了断除有顶烦恼第九品的解脱道。从体相上来说，一般阿罗汉果位的体相是断除了三界的一切烦恼，从而完全分开的，安住于沙门果位的声闻。渐次的阿罗汉果位和顿次的阿罗汉果位这二者，就加上“以各种方式渐次断除了三界的烦恼”以及“以各种方式顿次断除了”安住于沙门果位的声闻。第四，从分类上来说，从断除的角度来分类，以及从受生的方式来分类，以及从精进不精进道上来分类是没有的。如果从证悟的角度来区分，可以分为安住于断除了有顶烦恼第九品的解脱道，以及安住于它的后得位，以及安住于现法乐住这三种。如果从所依的角度来区分，有欲界的所依者九种，色界的所依者十七种，无色界的所依者四种，总共有三十种。没有色界中阴所依者的理由，之前已经说过了。如果从根基的角度来区分，有具时和不具时两种。如果从种类上来区分，有退法者、思死法者、护持法者、安住不退者、达分者、不动法者这六种。其中前五种是从信解的因中产生的，称为具时，因为证悟禅定依赖于资具、无病和处所的差别。第六种是从见得的因中产生的，称为不具时，因为禅定可以随意证悟。这六种的体相依次是，根基迟钝先
English
There is no difference from the case of the Anagamin fruit. From the perspective of realization, subtracting the liberation path of abandoning the ninth grade of desire realm afflictions and abiding in the subsequent attainment from that, it becomes two hundred and eighty-six. From the perspective of faculties, it is the same as before. Second, there are four types of fruit positions. From the perspective of abandonment, it is the complete abandonment of all afflictions of the three realms. From the perspective of realization, it is the attainment of the liberation path of abandoning the ninth grade of existence realm afflictions. In terms of characteristics, the general characteristic of the Arhat fruit position is the Sravaka who abides in the fruit of the ascetic practice, completely separated by abandoning all the afflictions of the three realms. For the gradual Arhat fruit position and the sudden Arhat fruit position, add "gradually abandoning the afflictions of the three realms in various ways" and "suddenly abandoning in various ways" to the Sravaka who abides in the fruit of the ascetic practice. Fourth, in terms of classification, there is no classification from the perspective of abandonment, the way of taking birth, or diligence and non-diligence in the path. If classified from the perspective of realization, it can be divided into three: abiding in the liberation path of abandoning the ninth grade of existence realm afflictions, abiding in its subsequent attainment, and abiding in the pleasant abiding in the present dharma. If classified from the perspective of support, there are nine types of support in the desire realm, seventeen types of support in the form realm, and four types of support in the formless realm, totaling thirty. The reason for not having the support of the intermediate state in the form realm has been explained before. If classified from the perspective of faculties, there are two types: with time and without time. If classified from the perspective of types, there are six types: those who decline, those who think of death, those who protect, those who abide without moving, those who have a share of realization, and those who do not move. The first five of these arise from the cause of faith and are called "with time" because the manifestation of Samadhi depends on resources, being free from illness, and the difference of places. The sixth arises from the cause of seeing and attaining and is called "without time" because Samadhi can be manifested at will. The characteristics of these six in order are: dull faculties first
Chinese
由于不具备前行二者，无论是否因欲妙而分心，都会自然地从现法乐住的禅定中退失的一类；由于根迟钝，不具备前行二者，若不舍弃寿命的行，则会退失，舍弃则不会退失的一类；由于根先前持续修习，如果守护自心不被欲妙所染，则不会退失，如果不守护则会退失的一类；由于根迟钝，先前具备恭敬修习，无论是否因欲妙而分心，都不会退失，但无法完全调伏根的一类；由于根迟钝，无论是否因欲妙而分心，都不会退失，而且能够调伏根的一类。根敏锐，具备前行二者，永远不会因欲妙而退失，而且不需要调伏根。如果仅从这些种类来安立，那么三界中都有这六种阿罗汉。如果从决定的角度来说，欲界中有全部六种，而色界和无色界中只有不动法者和不退转法者两种，据说没有其他四种。从现法乐住中退失与否的角度来安立，这是经部宗的观点，而毗婆沙宗则认为是从果位退失与否的角度来安立。对此，经部宗认为，通过世间道获得的中间二果可能会退失，但最初和最后的二果，以及通过出世间道获得的中间二果是不会退失的。对此，有教证和理证两种。教证方面，佛说：“诸比丘，凡是圣慧所断者，即是已断。”又说：“对于学者，应当精进。”但对于阿罗汉则不是这样。阿难陀，我说阿罗汉也会被利养和恭敬所障碍。该经中只说了会从现法乐住中退失，而没有说会完全退失。因此，对于以身体现证的不动心解脱，
English
Because they do not possess the two preliminary practices, whether or not they are distracted by desirable qualities, they will naturally degenerate from the meditative state of dwelling in bliss in the present dharma; because their faculties are dull and they do not possess the two preliminary practices, if they do not abandon the activities of life, they will degenerate, but if they abandon them, they will not degenerate; because their faculties have been continuously cultivated in the past, if they guard their minds from being defiled by desirable qualities, they will not degenerate, but if they do not guard them, they will degenerate; because their faculties are dull and they possess respectful cultivation in the past, whether or not they are distracted by desirable qualities, they will not degenerate, but they are unable to completely subdue their faculties; because their faculties are dull, whether or not they are distracted by desirable qualities, they will not degenerate, and they are able to subdue their faculties. Their faculties are sharp, and they possess both preliminary practices, so they will never degenerate due to desirable qualities, and they do not need to subdue their faculties. If we only establish these as types, then all three realms have all six types of arhats. If we speak from the perspective of certainty, then the desire realm has all six types, while the form and formless realms only have the two types of those with immovable dharma and those with non-returning dharma, and it is said that there are no other four types. Establishing from the perspective of whether or not one degenerates from dwelling in bliss in the present dharma is the view of the Sutra School, while the Vaibhashika School believes that it is established from the perspective of whether or not one degenerates from the result. On this, the Sutra School believes that the two intermediate fruits obtained through the worldly path may degenerate, but the first and last two fruits, as well as the two intermediate fruits obtained through the transcendental path, will not degenerate. On this, there are two types of proof: scriptural and logical. In terms of scriptural proof, the Buddha said, "O monks, whatever is abandoned by noble wisdom is abandoned." He also said, "For the student, one should be diligent." But this is not the case for the arhat. Ananda, I say that arhats can also be obstructed by gain and respect. That sutra only says that one will degenerate from dwelling in bliss in the present dharma, but it does not say that one will completely degenerate. Therefore, for the immovable mind liberation that is directly realized by the body,