Tibetan
མཁྱེན་པ་གསུམ་ཆར་ལམ་བདེན་གྱི་རྣམ་པར་ཁས་བླང་དགོས་པས་རྣམ་མཁྱེན་ལ་ལམ་བདེན་གྱི་རྣམ་པ་ཞེས་ལོགས་སུ་བཀར་བ་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་ཁོངས་སྦྱར་ནས་ཉན་རང་གི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་གཞི་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཉེར་བདུན་ཟག་མེད་དུ་འཆད་པ་ནི་ཅུང་ཟད་རྩིང་སྟེ། རང་རྒྱལ་གྱི་སྒོམ་ལམ་རྗེས་ཐོབ་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ལམ་གཉིས་པའི་རྣམ་པ་ལྔ་ཟག་བཅས་སུ་བཤད་པ་དང་དངོས་སུ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན་མདོར་བསྟན་གྱི་སྐབས་སུ་ཐེག་དམན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་ལམ་བདེན་གྱི་རྣམ་པ་བཅོ་ལྔ་ལ་ཟག་བཅས་ཟག་མེད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཕྱེ་ཟིན་པས། དེའི་ལྷག་མ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་བདེན་པ་དང་པོ་གསུམ་གྱི་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་དང་། བྱང་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་གཞི་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཉེར་བདུན་གྱི་ཟག་བཅས་ཟག་མེད་ཀྱི་ཁྱད་པར་འདིར་འཆད་པ་ཡིན་པས་ཉིར་སྣང་དང་། འགྲེལ་ཆུང་གཉིས་ཆར་ལས་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་ཁོངས་མ་སྦྱར་བའི་གནད་ཀྱང་འདི་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འདིའི་ཟག་བཅས་ཟག་མེད་དང་། སྐབས་གཉིས་པའི་སྒོམ་ལམ་ཟག་བཅས་ཟག་མེད་ཀྱི་དོན་གནད་གཅིག་པས་མཚན་གཞི་འཕགས་རྒྱུད་ཀྱི་རྗེས་ཐོབ་དང་། མཉམ་གཞག་ལ་འཇོག་པ་འཐད་ཀྱང་ཟག་བཅས་ཟག་མེད་དུ་འཇོག་པའི་དོན་གཟུང་འཛིན་གཉིས་སུ་སྣང་བའི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་རྟོག་དང་བཅས་མ་བཅས་ལ་འཇོག་པ་ནི་ཀུན་མཁྱེན་ཆོས་རྗེའི་བཞེད་པའོ། །འོན་ཀྱང་ཉིར་སྣང་གི་དགོངས་པ་ལ་ཟག་པ་འདི་དང་བྱང་སེམས་ཀྱིས་ཆེད་དུ་གཉེར་ནས་མི་སྤོང་རྒྱུའི་ཉོན་མོངས་པ་དོན་གཅིག་ཏུ་བཞེད་པ་འདྲ་སྟེ། ངག་ལས་ཤེས་སོ། །རྣམ་པ་བསྟན་ཟིན་ནས་རྣམ་པ་སྒོམ་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་འཇུག་པ་པོའི་རྟེན་གྱི་གང་ཟག་ནི། སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་ལྷག་པར་བྱས། །ཞེས་སོགས་ཏེ། ཁ་ཅིག་འདིར་བསྟན་གྱི་གང་ཟག་བཞི་པོ་འོག་ནས་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་སྦྱོར་བ་ཉི་ཤུའི་རྟེན་གྱི་གང་ཟག་ལ་འདོད་པ་ནི་ཅུང་ཟད་མི་འཐད་དེ། འདིར་བསྟན་གང་ཟག་བཞི་པོ་ནི་ཐོས་བསམ་བྱེད་པའི་རྟེན་གྱི་གང་ཟག་ཡིན་ལ། སྦྱོར་བ་ཉི་ཤུའི་རྟེན་གྱི་གང་ཟག་ནི་སྒོམ་བྱུང་གི་རྟེན་གྱི་གང་ཟག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། སློབ་དཔོན་གྱིས་ཀྱང་འདིར་བསྟན་གང་ཟག་བཞི་པོ་དེ་སྦྱོར་བ་སྒོམ་པ་ལ་སྦྱོར་བ་པོར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་སྦྱོར་བ་པོ་མེད་པར་བརྗོད་པར་མི་ནུས་པས་ཞེས་དང་། དེ་ལྟར་སྦྱོར་བ་པོ་བསྟན་ནས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་གང་ཟག་གཅིག་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུན་ལ་དང་པོར་ཡུམ་ཉན་པ་དང་། དེ་ན
Chinese
由于必须承认所有三种智慧都是道谛的行相，因此将一切种智单独划分为道谛的行相是没有意义的。在这里，将声闻等包括在内，将声闻、独觉相续中存在的基识的二十七种行相解释为无漏，这有点粗糙，因为这与自宗将由后得所摄的第二道五种行相解释为有漏直接矛盾。那么应该怎样呢？在总说时，已经区分了小乘相续中存在的十五种道谛行相的有漏和无漏的差别。因此，此处解释声闻相续中存在的剩余的三种第一谛的十二种行相，以及菩萨相续的基识的二十七种行相的有漏和无漏的差别，这是《二显》和《释小》两者都没有包括声闻等的原因。此处的有漏无漏，与第二品修道有漏无漏的意义相同，因此，将名称的基础安立于圣者相续的后得和等持是合理的，但将安立有漏无漏的意义安立于显现能取所取的非真实分别有无，是全知法王的观点。然而，《二显》的观点似乎认为此处的“漏”与菩萨特意追求而不舍弃的烦恼意义相同，这是从言语中得知的。在显示了行相之后，进入修习行相的瑜伽者的所依补特伽罗是：对于诸佛，更为殊胜。等等。有些人认为，此处所说的四种补特伽罗是指下面将要讲到的二十种瑜伽的所依补特伽罗，这有点不合理。因为此处所说的四种补特伽罗是听闻思维的所依补特伽罗，而二十种瑜伽的所依补特伽罗是修所生的所依补特伽罗。而且，论师也说此处所说的四种补特伽罗是修习瑜伽的瑜伽者，因为“没有瑜伽者就不能说这些”，以及“这样显示了瑜伽者”。因此，在同一个补特伽罗的相续中，首先听闻般若经，然后
English
Since it is necessary to acknowledge that all three knowledges are aspects of the path truth, it is meaningless to separately distinguish all-knowing wisdom as an aspect of the path truth. Here, including the Hearers and others, it is somewhat crude to explain the twenty-seven aspects of the basis consciousness existing in the continuums of Hearers and Solitary Realizers as uncontaminated, because this directly contradicts our own tradition's explanation of the five aspects of the second path, which are included in the subsequent attainment, as contaminated. So what should it be? In the general statement, the difference between contaminated and uncontaminated has already been distinguished for the fifteen aspects of the path truth existing in the continuums of the Lesser Vehicle. Therefore, the remaining twelve aspects of the three first truths existing in the continuums of Hearers, and the difference between contaminated and uncontaminated of the twenty-seven aspects of the basis consciousness of the Bodhisattva continuum, are explained here, which is why both the 'Two Manifestations' and the 'Small Commentary' do not include Hearers and others. The meaning of contaminated and uncontaminated here is the same as the meaning of contaminated and uncontaminated in the second chapter's meditation path. Therefore, it is reasonable to establish the basis of the name on the subsequent attainment and equipoise of the noble continuum, but the omniscient Dharma Lord's view is to establish the meaning of establishing contaminated and uncontaminated on the presence or absence of non-veridical conceptualization that appears as the duality of grasper and grasped. However, the view of 'Two Manifestations' seems to consider the 'leakage' here to be the same as the afflictions that Bodhisattvas intentionally cultivate and do not abandon, which is known from speech. After the aspects have been shown, the basis person who engages in the practice of meditating on the aspects is: Especially for the Buddhas. And so on. Some people think that the four persons mentioned here refer to the basis persons of the twenty yogas that will be explained below, which is somewhat unreasonable. Because the four persons mentioned here are the basis persons for listening and thinking, while the basis persons for the twenty yogas are the basis persons for meditation-born. Moreover, the teacher also said that the four persons mentioned here are the yogis who practice yoga, because 'one cannot say these without yogis,' and 'thus the yogis are shown.' Therefore, in the continuum of the same person, first listening to the Prajnaparamita, and then
Tibetan
ས་ཚིག་བློ་ལ་ལེན་པ་དང་། དེ་ནས་དོན་མི་བརྗེད་པར་འཛིན་པ་སྟེ། གསུམ་ནི་མཁྱེན་གསུམ་ལ་ཐོས་པ་བྱེད་པའི་གང་ཟག་ཡིན་ལ། དེ་ནས་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་རྣམ་པ་བརྒྱ་བདུན་ཅུ་རྩ་གསུམ་དུ་བསྡུས་ནས་སེམས་པར་བྱེད་པའི་བསམ་བྱུང་གི་གང་ཟག་ཡིན་པས་དེས་སྦྱོར་བ་སྒོམ་པ་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །མདོར་ན་འདིར་བསྟན་གྱི་གང་ཟག་དང་པོ་གསུམ་ནི་སྐབས་དང་པོ་གསུམ་དུ་བསྟན་པའི་མཁྱེན་གསུམ་ཐོས་བསམ་གྱིས་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་གནས་སྐབས་ཡིན་ལ། བཞི་པ་ནི། དེ་དག་རྣམ་པར་བསྡུ་བའི་གནས་སྐབས་ཡིན་པས་ད་དུང་སྦྱོར་བའི་ཡོན་ཏན་དང་། སྐྱོན་དང་མཚན་ཉིད་གཏན་ལ་དབབ་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱ་དགོས་སོ། །འོ་ན་གང་ཟག་བཞི་པོ་དེ་ཐོས་བསམ་གྱིས་གཏན་ལ་དབབ་པའི་དོན་རྣམ་པར་བསྡུས་ནས་སྦྱོར་བ་སྒོམ་པ་ལ་འཇུག་དགོས་ན། ཡུལ་ཅན་སྦྱོར་བ་དེ་ལ་དབྱེ་ན་དུ་ཡོད་ཅེ་ན་ཉི་ཤུ་ཡོད་དོ་ཅེས་པ་ནི། གཟུགས་ལ་སོགས་ལ་མི་གནས་ཕྱིར། །ཞེས་སོགས་ཀྱིས་སྟོན་ཏོ། །འདི་ལ་བུདྡྷ་ཤྲཱི་ལྟར་ན། དང་པོ་ལྔ་རང་བཞིན་གྱི་དང་། ཕྱི་མ་བཅོ་ལྔ་གནས་སྐབས་ཀྱི་སྦྱོར་བར་བཞེད། འབྲེས་དང་པོ་ལྔ་རང་བཞིན་གྱི། དེ་ནས་བཅུ་བཞི་གནས་སྐབས་ཀྱི། ཐ་མ་དེ་དག་འགྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཐབས་ཀྱི་སྦྱོར་བར་བཞེད་དོ། །ཟབ་པའི་སྦྱོར་བ་སོགས་གསུམ་ལ་ཉིར་སྣང་དུ། དེ་ཡང་ཆུང་ངུ་དང་། འབྲིང་དང་། ཆེན་པོའི་གོ་རིམ་བཞིན་དུ། སྦྱོར་བ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་དང་། ཡང་ན་ཟབ་མོར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་དང་། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་དང་། བླ་ན་མེད་པར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་ཟབ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བ་གསུམ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་ལ། བོད་དག་གིས་ནི་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་སྦྱོར་བ་ལ་གོ་རིམ་བཞིན་དུ་སྦྱོར་བར་མཛད་དོ། །ས་མཚམས་ལ་སློབ་དཔོན་གྱིས་དང་པོ་ལྔ་ཚོགས་ལམ་ནས་རྒྱུན་མཐའི་བར། ཚེགས་ཆེན་ཡུན་རིང་རྟོགས་པའི་སྦྱོར་བ་ཐེག་ཆེན་གྱི་ཚོགས་ལམ། ལུང་བསྟན་ཐོབ་པ། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ། ངེས་པར་འབྱུང་བ། བར་ཆད་མེད་པའི་སྦྱོར་བ་བཞི། སྦྱོར་ལམ་བཞི་ལ་རིམ་པ་བཞིན། བྱང་ཆུབ་ལ་ཉེ་སྦྱོར་ས་དང་པོ། མྱུར་བར་བྱང་ཆུབ་པ་ས་གཉིས་པ་ནས་བདུན་པའི་བར། གཞན་དོན་གྱི་སྦྱོར་བ་སོགས་ལྔ་ས་བརྒྱད་པ། འབྲས་བུ་རིན་པོ་ཆེ་སྦྱིན་པའི་སྦྱོར་བ་ས་དགུ་པ། རྣམ་པར་དག་པའི་སྦྱོར་བ་ས་བཅུ་པ། ས་མཚམས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ས་བདུན་པ་མན་ཆད་ན་ཡོད་པར་བཞེད་དོ། །ཤེར་འབྱུང་བློ་གྲོས་ཀྱིས་དང་པོ་ལྔ་སྦྱོར་ལ
Chinese
将词句记在心里，然后不忘其义地掌握，这三者是对于三智进行听闻的人。之后如理作意，即归纳为一百七十三种而思考，这是思所成的修行者，因此他进入修瑜伽。总之，这里所说的前三者，是于前三品中所说的三智，以听闻和思维确定下来的阶段。第四个是归纳它们的阶段，因此还应进入确定瑜伽的功德、过失和特征。那么，如果这四种人将以听闻和思维确定下来的意义归纳起来，而必须进入修瑜伽，那么，作为有境的瑜伽，如果分类，有多少种呢？回答说有二十种，即“不住于色等故”等所显示的。对此，按照布达室利（Buddhaśrī）的观点，最初的五种是自性的，后面的十五种是阶段性的瑜伽。还有人认为，最初的五种是自性的，之后的十四种是阶段性的，最后一种是成就它们的方便瑜伽。对于甚深瑜伽等三种，在《现观庄严论》中说，也就是按照小、中、大的顺序，有三种瑜伽。或者，也可以按照甚深现证菩提、不共现证菩提、无上现证菩提的分类，来理解甚深等三种瑜伽。这样说，而藏族人则认为，对于三智的瑜伽，是按照顺序来修习的。关于地道的界限，有论师认为，最初的五种是从资粮道到有顶之间的。艰难长时证悟的瑜伽是大乘的资粮道。获得授记、不退转、决定出离、无间瑜伽这四种，是加行道的四种，依次对应。接近菩提的瑜伽是初地。迅速菩提是二地到七地之间。利他瑜伽等五种是八地。布施果实珍宝的瑜伽是九地。完全清净的瑜伽是十地。地道界限的瑜伽被认为是七地以下才有的。狮子贤（Śer 'byung blo gros）认为最初的五种是加行道。
English
To memorize the words and phrases, and then to grasp them without forgetting their meaning, these three are the persons who listen to the three wisdoms. Then, properly attending to them, that is, summarizing them into one hundred and seventy-three aspects and contemplating them, this is the practitioner who arises from thought, therefore he enters into the practice of yoga. In short, the first three persons mentioned here are the stages of the three wisdoms mentioned in the first three chapters, which have been determined by listening and thinking. The fourth is the stage of summarizing them, therefore one should still engage in determining the merits, faults, and characteristics of yoga. So, if these four persons summarize the meaning determined by listening and thinking, and must enter into the practice of yoga, then, if the yoga that is the object is classified, how many kinds are there? The answer is that there are twenty kinds, as shown by "because it does not abide in form, etc." According to Buddhaśrī, the first five are natural, and the latter fifteen are yogas of stages. Others believe that the first five are natural, the next fourteen are of stages, and the last one is the yoga of means to accomplish them. For the three, such as profound yoga, it is said in the Ornament of Clear Realization that there are three kinds of yoga in the order of small, medium, and large. Alternatively, one can understand the three yogas, such as profound, by classifying them as profound realization of enlightenment, uncommon realization of enlightenment, and unsurpassed realization of enlightenment. It is said that Tibetans believe that the yoga of the three wisdoms is practiced in order. Regarding the boundaries of the grounds and paths, some teachers believe that the first five are from the path of accumulation to the peak of existence. The yoga of difficult and long-term realization is the path of accumulation of the Great Vehicle. The four yogas of obtaining prediction, non-retrogression, definite departure, and non-obstruction are the four of the path of application, corresponding in order. The yoga close to enlightenment is the first ground. Rapid enlightenment is between the second and seventh grounds. The five, such as the yoga of benefiting others, are the eighth ground. The yoga of giving the jewel of fruit is the ninth ground. The yoga of complete purification is the tenth ground. The yoga of the boundaries of the grounds and paths is considered to be present below the seventh ground. Śer 'byung blo gros believes that the first five are the path of application.