Tibetan
། དང་པོ་ནི། དར་ཊཱིཀ་པ་ན་རེ། རང་ལུགས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱ། འཁོར་བ་ལ་མཐའ་ཡོད་པར་དམ་བཅས་པ་ལ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཟིན་པའི་དུས་སྲིད་པར་ཐལ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་གཏན་ནས་མེད་པའི་དུས་སྲིད་པར་ཐལ། འཁོར་བ་ལ་མཐའ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་ལ་ནི་ཤིན་ཏུ་འདོད་དེ། སེམས་ཅན་མེད་པའི་དུས་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་སྐད་ཅིག་གཉིས་པའི་དུས་ན་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་རྟག་དངོས་སུ་ཐལ། ཁྱོད་རང་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པ་གང་ཞིག ཁྱོད་ཀྱི་སྐད་ཅིག་གཉིས་པའི་དུས་ན་ཁྱོད་ཡོད་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ནམ་ཡང་མེད་པའི་དུས་སྲིད་པར་ཐལ་བ་དང་། དེ་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་ཆད་པའི་དུས་སྲིད་པར་ཐལ། འཁོར་བ་ལ་མཐའ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་ཟེར་བ་ལ་ནི། ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ལན་འདེབས་སོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །འོ་ན་བྱང་སེམས་འཕགས་པ་ཐམས་ཅད་མེད་པའི་དུས་སྲིད་པར་ཐལ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་མེད་པའི་དུས་སྲིད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། བྱང་འཕགས་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་ལོངས་སྐུ་ཡོད་པར་ཐལ། དེའི་དུས་དེ་ལོངས་སྐུའི་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། འདོད་ན། དེའི་དུས་ཀྱི་ལོངས་སྐུ་ཆོས་ཅན། འཁོར་ངེས་པ་བྱང་འཕགས་ཁོ་ནས་བསྐོར་བར་ཐལ། ལོངས་སྐུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ལོངས་སྐུ་ཡིན་ན་འཁོར་བྱང་འཕགས་ཁོ་ནས་བསྐོར་བས་ཁྱབ་པར་ཐལ། འདོད་པ་དེའི་ཕྱིར། འདོད་ན། བྱང་འཕགས་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་ལོངས་སྐུ་མེད་པར་ཐལ། འདོད་པ་དེའི་ཕྱིར། རྟགས་བསལ་དངོས། ཡང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ནམ་ཡང་མེད་པའི་དུས་སྲིད་པར་ཐལ། དེའི་སྐད་ཅིག་གཉིས་པར་དེ་ཐམས་ཅད་ནམ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར། མ་གྲུབ་ན། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཅན། རྟག་དངོས་སུ་ཐལ། རང་རྒྱུད་ལས་སྐྱེས་པ་གང་ཞིག ཁྱོད་ཀྱི་སྐད་ཅིག་གཉིས་པར་ཁྱོད་ནམ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཡང་སེམས་ཅན་མེད་པའི་དུས་སྲིད་པར་ཐལ། དེ་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཟིན་པའི་དུས་སྲིད་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཟད་པ་མི་སྲིད་པར་ཐལ། དེ་རྒྱུན་ཆད་པ་ནི་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། འཁོར་བ་ལ་མཐའ་མེད་པར་ཐལ་ལོ། །གཉིས་པ་ནི། སྤྱིར་འཁོར་བ་ལ་མཐའ་མེད་དེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཟད་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གཞན་དོན་མི་མཛད་པའི་དུས་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ནམ་མཁའ་མ་ཟད་ཀྱི་བར་སེམས་ཅན་མི་ཟད་པ་གང་ཞིག ནམ་མཁའ་ཟད་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རེ་ཞིག་དེ་ཙམ་གྱི་ཆོག་སྟེ་གསུང
Chinese
第一，达底巴说，自己的宗派是，一切有情成佛。立誓轮回有边际，因此推出，一切有情都成佛的时候存在。因为一切有情都成佛。一切有情完全没有的时候存在。因为轮回有边际。对于这个，非常赞同，因为没有有情的时候存在。因为它的第二刹那的时候，它不存在。如果不成立，一切有情，是法。你成为常有实物。凡是你自己从因产生，你的第二刹那的时候，你存在。一切有情永远没有的时候推出，它们全部断绝的时候推出。因为轮回有边际。对于这样说，回答说，周遍不成立。如果是这样，一切圣者菩萨没有的时候推出。因为一切有情没有的时候存在。如果承认，圣者菩萨没有的时候，报身存在推出。因为那个时候是报身的。立宗词承认。如果承认，那个时候的报身，是法。决定眷属唯有圣者菩萨围绕推出。因为是报身。如果承认，如果是报身，周遍于眷属唯有圣者菩萨围绕推出。因为那个承认。如果承认，圣者菩萨没有的时候的报身没有推出。因为那个承认。立宗词否定。又，一切有情永远没有的时候推出。因为它的第二刹那，它们全部永远没有。如果不成立，一切有情，是法。成为常有实物推出。凡是自己从因产生，你的第二刹那，你永远存在。又，有情没有的时候推出。因为它们全部成佛的时候存在。一切有情穷尽不可能推出。因为它们相续断绝是不可能的。如果承认，轮回没有边际推出。第二，总的来说，轮回没有边际，因为一切有情穷尽是不可能的。因为圆满正等觉不做利他事业的时候是不可能的。只要虚空没有穷尽，有情就不会穷尽。因为虚空穷尽是不可能的。暂时就到此为止。
English
Firstly, Ḍārṭīka says, "Our own tenet is that all sentient beings attain Buddhahood. Having vowed that samsara has an end, it follows that there will be a time when all sentient beings have become Buddhas, because all sentient beings become Buddhas." And, "It follows that there will be a time when all sentient beings are completely non-existent, because samsara has an end." To this, he greatly agrees, because there will be a time when there are no sentient beings, because at its second moment, it does not exist. If it is not established, all sentient beings, are the subject. You become permanent entities. Whatever you are, arising from your own cause, you exist at your second moment. It follows that there will be a time when all sentient beings never exist, and it follows that there will be a time when they are all completely cut off, because samsara has an end." To this, he says, "The answer is that the pervasion is not established." If so, it follows that there will be a time when all noble Bodhisattvas do not exist, because there will be a time when all sentient beings do not exist. If you accept, it follows that there will be a Sambhogakaya at the time when the noble Bodhisattvas do not exist, because that time is that of the Sambhogakaya. The sign is accepted. If you accept, the Sambhogakaya at that time, is the subject. It follows that the definite retinue is surrounded only by noble Bodhisattvas, because it is a Sambhogakaya. If you accept, it follows that if it is a Sambhogakaya, it is pervaded by the retinue being surrounded only by noble Bodhisattvas, because of that acceptance. If you accept, it follows that the Sambhogakaya at the time when the noble Bodhisattvas do not exist does not exist, because of that acceptance. The sign is directly negated. Again, it follows that there will be a time when all sentient beings never exist, because at its second moment, they all never exist. If it is not established, all sentient beings, are the subject. It follows that you are a permanent entity. Whatever arises from your own cause, you always exist at your second moment. Again, it follows that there will be a time when there are no sentient beings, because there will be a time when they have all become Buddhas. It follows that it is impossible for all sentient beings to be exhausted, because it is impossible for their continuum to be cut off. If you accept, it follows that samsara has no end. Secondly, in general, samsara has no end, because it is impossible for all sentient beings to be exhausted, because it is impossible for the fully enlightened Buddhas not to perform the benefit of others, because as long as space is not exhausted, sentient beings will not be exhausted, because it is impossible for space to be exhausted. For the time being, that much is enough.
Tibetan
་རབ་དཔང་པོར་བྱས་པའི་གོ་བ་ཅན་ཞིག་གིས་འདི་མི་གོ་བའི་དོན་མེད་དོ། །གསུམ་པ་ལ། ཁ་ཅིག འཁོར་བ་ལ་མཐའ་མེད་པར་མི་འཐད་དེ། བཞི་བརྒྱ་པ་ལས། ཇི་ལྟར་ས་བོན་མཐའ་མཐོང་ཞིང་། །དེ་ལ་ཐོག་མ་ཡོད་མིན་ལྟར། །དེ་བཞིན་རྒྱུ་ནི་མ་ཚང་ཕྱིར། །སྐྱེ་བའང་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་དང་། རིགས་གཏེར་ལས། ས་བོན་ཐོག་མ་ཡོད་མིན་ཡང་། །མེར་བསྲེགས་པ་ན་ཕྱི་མཐའ་མཐོང་། །དེ་བཞིན་འཁོར་བ་ཐོག་མེད་ཀྱང་། །བདག་མེད་མཐོང་བས་ཕྱི་མཐའ་མཐོང་། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་ཟེར་ན། ཁ་ཅིག ལུང་དེ་གཉིས་ཀྱི་དོན་བདག་མེད་མཐོང་བའི་སློབ་པ་རྣམས་ཀྱི་འཁོར་བ་ལ་ཕྱི་མཐའ་ཡོད་པ་ལ་དགོངས་ཏེ། དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཐར་པ་ཐོབ་པའི་གནས་སྐབས་དེ་དེ་རྣམས་ཀྱི་འཁོར་བའི་ཕྱི་མཐའ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཁོར་བ་ལ་ཕྱི་མཐའ་ཡོད་པ་ལ་དགོངས་པ་མིན་ནོ་ཞེ་ན། མི་འཐད་དེ། བདག་མེད་མཐོང་བའི་སློབ་པ་རྣམས་ཀྱི་འཁོར་བ་ལ་ཕྱི་མཐའ་ཡོད་མེད་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཁོར་བ་ལ་ཕྱི་མཐའ་ཡོད་མེད་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལུགས་སྔ་མའང་མི་འཐད་དེ། འཁོར་བ་ལ་ཕྱི་མཐའ་མེད་པར་བསྒྲུབས་ཟིན་པའི་ཕྱིར། འོ་ན་ལུང་དེའི་དོན་གང་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་གང་གིས་ལམ་སྒོམ་ན་གོམས་པ་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཚེ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱི་མ་ལ་ཕྱི་མཐའ་ཡོད་ཅེས་པའི་དོན་ཡིན་ལ། འཁོར་བ་ལ་མཐའ་མེད་པའི་དོན་ནི་འཁོར་བ་ལ་ཟད་པ་མེད་ཅེས་པའི་དོན་ཡིན་ནོ། །ཟད་པ་ཡོད་ན་གྲངས་ཀྱི་མཐའ་གཟུང་དུ་ཡོད་དགོས་པ་ལས། སེམས་ཅན་གྱི་གྲངས་ཀྱི་མཐའ་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀྱང་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་འཁོར་བ་ཞེས་པའི་སྐབས་སུ། འདིར་བསྟན་ཆེད་དུ་གཉེར་ནས་མི་སྤོང་རྒྱུའི་ཉོན་མོངས་ངོས་གཟུང་བ་ལ་དགག་གཞག་སྤང་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ། ཉོན་མོངས་མཚན་ཉིད་པ་ལ་འདོད་པ་དགག སྙིང་རྗེ་དང་སེམས་བསྐྱེད་སོགས་ལ་འདོད་པ་དགག འཁོར་བའི་སྐྱེ་བ་ལ་འདོད་པ་དགག་པ་དང་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། ཁ་ཅིག དེ་ཉོན་མོངས་མཚན་ཉིད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉན་ཐོས་ཀྱིས་ཆེད་དུ་གཉེར་ནས་སྤོང་རྒྱུའི་ཉོན་མོངས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལམ་ཤེས་དེ་འདིར་བསྟན་ཉོན་མོངས་ཆེད་དུ་གཉེར་ནས་མི་སྤོང་བའི་སྒོ་ནས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལམ་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས་པའི་ཕྱིར། ཡང་དེ་དེ་ཡིན་ཏེ། བྱང་འཕགས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཟིན་པའི་ཉོན་མོངས་དེ་ཉོན་མོངས་མཚན་ཉིད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྨན་དང་སྔགས་ཀྱིས་ཟིན་པའི་དུག་དེ་དུག་མཚ
Chinese
如果具有以理智作为可靠依据的理解力，就不会不明白这个道理。第三，有些人不赞同轮回没有尽头，因为《四百论》中说：“如同种子能见到尽头，但它没有开端一样，因为原因不完整，所以也不会有产生。”以及《宗派宝藏论》中说：“种子虽然没有开端，但被火烧毁后就能见到尽头。同样，轮回虽然没有开端，但见到无我后就能见到尽头。”他们这样说。有些人认为，这两个引文的意思是指见到无我的学者的轮回有尽头，因为他们获得解脱的状态是他们轮回的尽头，而不是指所有众生的轮回都有尽头。这种说法是不合理的，因为见到无我的学者的轮回是否有尽头，与所有众生的轮回是否有尽头，并没有区别。先前的观点也是不合理的，因为已经论证了轮回没有尽头。那么，这些引文的意思是什么呢？意思是说，任何众生修习道，当串习达到圆满时，那个众生的相续就有尽头。而轮回没有尽头的意思是说轮回没有穷尽。如果穷尽，就必须能够确定数量的尽头，但即使是圆满的佛陀也没有确定众生数量的尽头。在发起菩提心是轮回的语境中，对于此处所说的需要特别努力而不舍弃的烦恼进行辨识时，有遮破、安立、舍弃三种。第一，对于烦恼的自性进行遮破；对于慈悲和菩提心等进行遮破；对于轮回的产生进行遮破。第一种是：有些人认为，它是烦恼的自性，因为它是有声闻需要特别努力去舍弃的烦恼。因为道智是通过不舍弃此处所说的需要特别努力的烦恼，而区别于声闻道的。而且，它是烦恼的自性，因为圣菩萨相续中的智慧所摄持的烦恼是烦恼的自性，就像药物和咒语所摄持的毒药是毒药一样。
English
If one has an understanding that takes reason as a reliable basis, there is no reason why one would not understand this. Third, some disagree that samsara has no end, because the Catuhsataka says, "Just as a seed can be seen to have an end, but it has no beginning, so too, because the cause is incomplete, there will be no arising." And the Rigs gter says, "Although a seed has no beginning, when burned by fire, its end can be seen. Similarly, although samsara has no beginning, seeing selflessness, its end can be seen." They say this. Some argue that the meaning of these two quotes refers to the samsara of those who see selflessness having an end, because the state of attaining liberation is the end of their samsara, and not that the samsara of all sentient beings has an end. This is unreasonable, because there is no difference between whether the samsara of those who see selflessness has an end and whether the samsara of all sentient beings has an end. The previous view is also unreasonable, because it has already been argued that samsara has no end. So, what is the meaning of these quotes? It means that when any sentient being cultivates the path, when habituation reaches perfection, that being's continuum has an end. And the meaning of samsara having no end is that samsara is inexhaustible. If it were exhausted, it would be necessary to be able to determine the end of the number, but even the perfect Buddha has not determined the end of the number of sentient beings. In the context of generating bodhicitta as samsara, when identifying the afflictions that are said here to be specially cultivated and not abandoned, there are three: refutation, establishment, and abandonment. First, refuting the nature of afflictions; refuting compassion and bodhicitta, etc.; and refuting the arising of samsara. The first is: Some argue that it is the nature of afflictions, because it is an affliction that shravakas need to make special effort to abandon. Because path-wisdom is distinguished from the shravaka path by not abandoning the afflictions that are said here to be specially cultivated. Moreover, it is the nature of afflictions, because the afflictions held by the wisdom in the continuum of noble bodhisattvas are the nature of afflictions, just as poison held by medicine and mantras is poison.