Tibetan
ན་ཏེ། ཟག་མེད་ཀྱི་ཤེས་རབ་དེའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཆོས་མངོན་པར་སོང་བའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་བརྡར་བཏགས་པའི་ཆོས་མངོན་པ་ལ་མངོན་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་དུ་ཞུགས་པ་དང་། དེ་འཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་བརྗོད་བྱར་སྟོན་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། དོན་དམ་པའི་ཆོས་མངོན་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཞུགས་པའི་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཤེས་རབ་རྗེས་འབྲང་དང་བཅས་པ་སྟེ། འདི་ལ་ལམ་གང་གིས་བསྡུས་པ། ཁམས་གང་ན་ཡོད་ཅིང་ས་གང་ལ་བརྟེན་པ། འཁོར་དང་བཅས་ན་ཕུང་པོ་དུ་ཡིན་པ། མངོན་པར་བཏགས་པ་བར་འཇོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་དང་བཞིའོ། །དང་པོ་ནི། སྐྱེས་ཐོབ། ཐོས་བྱུང་། བསམ་བྱུང་གསུམ་ནི་ལམ་མ་ཞུགས་ནས་སྦྱོར་ལམ་ཆོས་མཆོག་མན་ཆད་ན་ཡོད་ཅིང་། སྒོམ་བྱུང་ནི་ཚོགས་སྦྱོར་ཁོ་ནས་བསྡུས་སོ། །གཉིས་པ་ནི། སྐྱེས་ཐོབ་ནི་ཁམས་གསུམ་ཆར་ན་ཡོད་ཅིང་། སེམས་རྟེན་ས་དགུ་ཀ་ལ་བརྟེན་ཏེ། འདོད་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོར་གྱུར་པའི་སྐྱེས་ཐོབ་ཡོད་པ་ནས། སྲིད་རྩེའི་ངོ་བོར་གྱུར་པའི་སྐྱེས་ཐོབ་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བར་རྣམས་སུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཐོས་བྱུང་ནི་འདོད་གཟུགས་གཉིས་ན་ཡོད་ཀྱི་གཟུགས་མེད་ན་མེད་དེ། སྒྲ་ཉན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། གང་ཟག་ཕན་ཚུན་ཡུལ་དུ་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། སེམས་རྟེན་ནི་འདོད་པ་དང་བསམ་གཏན་དང་པོའི་ཉེར་བསྡོགས་ལ་བརྟེན་ནོ། །བསམ་བྱུང་ནི་འདོད་པ་ཁོ་ནར་ཡོད་དེ། ཁམས་གོང་ན་སེམས་ལོང་མེད་པར་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། སེམས་རྟེན་ནི་ཁམས་གསུམ་ས་དགུ་ལ་བརྟེན་ནོ། །སྒོམ་བྱུང་ནི་ཁམས་གསུམ་ཆར་ན་ཡོད་ཅིང་། སེམས་རྟེན་ནི་བསམ་གཏན་དང་པོའི་ཉེར་བསྡོགས་ནས་སྲིད་རྩེའི་བར་བརྒྱད་ལ་བརྟེན་ནོ། །གསུམ་པ་ནི། དང་པོ་གསུམ་ནི་ཕུང་པོ་བཞི་པ་ཅན་ཡིན་ལ། སྒོམ་བྱུང་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ། བསམ་གཏན་གྱི་སྡོམ་པ་གཟུགས་ཅན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འོ་ན་དང་པོ་གསུམ་ཡང་ཕུང་པོ་ལྔ་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་ཏེ། སོ་ཐར་གྱི་སྡོམ་པ་གཟུགས་ཅན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མི་མཚུངས་ཏེ། སོ་ཐར་ནི་སྐྱེས་ཐོབ་སོགས་གསུམ་གྱིས་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་པར་ཆོ་གས་ཐོབ་པ་ཡིན་ལ། བསམ་གཏན་གྱི་སྡོམ་པ་ནི་སྒོམ་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཐོབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བཞི་པ་ནི། དེ་རྣམས་ཆོས་ཅན། ཆོས་མངོན་པ་ཞེས་བརྗོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་དེ། མངོན་པ་མཚན་ཉིད་པ་དེའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བཏགས་པ་ལ་དགོས་པ་ཡོད་དེ། མངོན་པ་མཚན་ཉིད་པ་དེ་ཐོབ་པར་འདོད་པས་ཁྱོད་ལ་འཇུག་དགོས་སོ་ཞེས་ཤེས་པའི་ཆེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་དེ་བརྗོད་བྱར་སྟོན
Chinese
如是，以无漏之智慧力，令法现前之故。第二，于假立之法现观，为获得现观而趣入，及宣说获得彼之方便为所说之二者。其中第一者，为获得真实之法现观而趣入之有漏智慧及其随行者。此以何道所摄？于何界中存在且依于何地？与眷属俱则为几蕴？及安立为现观之理由等四者。第一，生得、闻生、思生三者，乃未入道至加行道之世第一法以下存在，而修生唯以资粮加行所摄。第二，生得乃于三界一切处存在，且依于九地一切心之所依，从成为欲界心之体性之生得存在，至成为有顶之体性之生得之智慧之间一切处存在之故。闻生乃于欲界色界二者存在，而于无色界则无，以无听闻音声之故，及补特伽罗互相不转为境之故。心之所依乃依于欲界及初禅之近分。思生乃唯于欲界存在，以于上界无心散乱而转为等持之故。心之所依乃依于三界九地。修生乃于三界一切处存在，心之所依乃依于初禅之近分至有顶之间八地。第三，初三者乃具有四蕴者，而修生乃具有五蕴者，以有禅定之律仪为色法之故。若尔，则初三者亦将成为具有五蕴者，以有别解脱之律仪为色法之故耶？不相同，别解脱非由生得等三者所获得，乃由仪轨所获得，而禅定之律仪乃由修习之力所获得之故。第四，彼等法，具有称为法现观之理由，以是现观体性者之因之故。安立有必要，以欲获得现观体性者，需趣入于汝故，为知晓之故。第二，宣说彼为所说。
English
Thus, because of the power of the wisdom of non-leakage, the Dharma is manifested. Secondly, there are two aspects to be discussed regarding the Abhisamaya of imputed Dharma: entering in order to attain Abhisamaya, and explaining the means to attain it. The first is the wisdom with leakage and its followers, which enter in order to attain the Abhisamaya of the ultimate Dharma. This includes four aspects: which path does it encompass, in which realm does it exist and on which ground does it rely, how many aggregates does it have with its retinue, and the reason for establishing it as Abhisamaya. First, the three, innate, hearing-born, and thought-born, exist from before entering the path up to the Supreme Dharma of the Path of Application, while the meditation-born is encompassed only by the Accumulation and Application stages. Second, the innate exists in all three realms and relies on all nine grounds of mind, because it exists from the innate nature of desire realm mind to the wisdom of the innate nature of the peak of existence. The hearing-born exists in the desire and form realms, but not in the formless realm, because there is no hearing of sounds and because individuals do not transform into objects for each other. The mind-basis relies on the desire realm and the preliminary stage of the first dhyana. The thought-born exists only in the desire realm, because in the higher realms, the mind does not wander and transforms into samadhi. The mind-basis relies on the nine grounds of the three realms. The meditation-born exists in all three realms, and the mind-basis relies on the eight grounds from the preliminary stage of the first dhyana to the peak of existence. Third, the first three have four aggregates, while the meditation-born has five aggregates, because the discipline of dhyana is form. If so, then the first three will also have five aggregates, because the discipline of individual liberation is form? It is not the same, because individual liberation is not obtained by the first three, such as the innate, but is obtained by ritual, while the discipline of dhyana is obtained by the power of meditation. Fourth, these dharmas have a reason to be called Dharma Abhisamaya, because they are the cause of the nature of Abhisamaya. There is a need for establishment, because those who wish to attain the nature of Abhisamaya must enter into you, in order to know. Second, explain that as what is to be said.
Tibetan
་པ་ལ་བཀའ་དང་བསྟན་བཅོས་གཉིས། འདི་ལ་ཁ་ཅིག་མདོ་སྡེ་པ་ལྟར་ན། སྒྲ་དང་མཚན་པ་དང་། དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་སྐྱེ་སོགས་རྣམས་ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་ཡིན་པས། གཞུང་མངོན་པ་ནི་ཕུང་པོ་གཉིས་པར་འདོད། བྱེ་བྲག་སྨྲ་བས། དེ་དག་མིང་ཡིན་པས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོར་འདོད་ཅེས་པའང་མི་འཐད་དེ། སྒྲ་རང་མཚན་ལ་ཐོབ་པ་བརྩིར་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་སྐྱེ་སོགས་རྣམས་གཞུང་མངོན་པར་མི་འདོད་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་མངོན་པ་སྡེ་བདུན་གྱི་ནང་ནས་ཡེ་ཤེས་ལ་འཇུག་པ་གཙོ་བོ། གཞན་དྲུག་འཁོར་དུ་འདོད་པ་དང་། གཞན་དག་བཀའ་གཙོ་བོ་དང་། བསྟན་བཅོས་ཕལ་བ་ཞེས་པའང་མི་འཐད་དེ། འདིར་འཁོར་དང་བཅས་ན་ཕུང་པོ་དུ་ཡིན་དཔྱད་པའི་སྐབས་གྱི་གཙོ་འཁོར་ཙམ་དཔྱད་པ་མིན་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་གཞུང་མངོན་པ་ནི་བརྗོད་བྱ་དོན་གྱི་མངོན་པ་བརྗོད་བྱར་སྟོན་པའི་བཀའ་བསྟན་བཅོས་གཉིས་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་མདོ་སྡེ་པས་ཚིག་ཡིན་པས་གཟུགས་ཕུང་དང་། བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བས་མིང་ཡིན་པས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོར་འདོད་དེ། ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བརྒྱད་ཁྲི་དག །གང་རྣམས་ཐུབ་པས་གསུངས་དེ་དག །ཚིག་གམ་མིང་ཡིན་དེ་དག་ནི། །གཟུགས་དང་འདུ་བྱེད་དག་ཏུ་བཤད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བཞི་པ་སྒྲ་དོན་ནི། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། མངོན་དུའི་ཕྱིར་དང་ཡང་ཡང་དང་། །ཟིལ་གནོན་རྟོགས་ཕྱིར་མངོན་པའི་ཆོས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། མངོན་པའི་སྐད་དོད་དུ་ཨ་བྷི་ཞེས་འབྱུང་བ་ལ་མུ་ཁ་བསྣན་པས་ཨ་བྷི་མུ་ཁ་ནི་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་སྒོ་ཞེས་པ་སྟེ། མྱང་འདས་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་སྒོ་ཡིན་པས་མངོན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཀྵ་ཎ་བསྣན་ནས་ཨ་བྷི་ཀྵ་ཎ་ནི་ཡང་ཡང་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ཞེས་པ་སྟེ་ཆོས་རེ་རེའང་ཟག་བཅས་ཟག་མེད། ཐོགས་བཅས་ཐོགས་མེད། བསྟན་ཡོད་བསྟན་མེད་སོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཡང་ཡང་བསྟན་པས་ན་མངོན་པ་ཞེས་བྱའོ། །བྷུ་ཏ་བསྣན་པས་ཨ་བྷི་བྷུ་ཏ་ནི་མངོན་དུ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་ཞེས་པ་སྟེ། གཞུང་འདིའི་ཚིག་དོན་རྒྱ་མཚོ་ལྟ་བུའི་ཕ་རོལ་ཏུ་སོན་པས་ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པས་ན་མངོན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ས་མ་ཡ་བསྣན་པས་ཨ་བྷི་ས་མ་ཡ་ནི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ཞེས་པ་སྟེ། འདི་ལ་བརྟེན་ནས་མདོ་སྡེའི་སྡེ་སྣོད་མངོན་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་པས་ན་མངོན་པ་ཞེས་བྱའོ། །གསུམ་པ་མཛོད་ནི། འདིར་དེའི་དོན་དུ་ཡང་དག་ཆུད་ཕྱིར་རམ། །འདི་ཡི་གནས་དེ་ཡིན་པས་ཆོས་མངོན་མཛོད། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། གནས་བརྒྱད་པ་ཅན་གྱི་བསྟན་བཅོས་འདིར་ཆོས་མངོན་པ་སྡེ་བདུན
Chinese
对于此，有经和论两种。其中一些人，如经部宗，认为声音、名称以及它们的特征如生等，是具有或不具有的行蕴，因此认为论藏是第二蕴。但说一切有部认为，它们是名称，因此认为是行蕴，这也是不合理的，因为声音本身不被认为是自相，而且它们（声音、名称）的特征如生等，不被认为是论藏。有些人认为，在论藏七部中，主要是进入智慧，其他六部是眷属；另一些人则认为，经是主要的，论是次要的，这也是不合理的，因为在此处，当考察与眷属一起时有多少蕴时，并不是只考察主眷关系。因此，论藏是作为所诠释的对象来显示所诠释的意义之论藏的经和论两种。而且，经部宗认为是词，因此是色蕴；说一切有部认为是名，因此是行蕴。因为（经中）说：八万四千法蕴，所有那些由能仁所说，那些词或名，被说为色和行。第四，词义是：《经庄严论》中说：为了显现、再三、降伏、证悟，是论的法。据说，论的梵语是Abhi，加上Mukha，Abhimukha的意思是显现之门，因为是显现涅槃之门，所以称为论。加上Kshana，Abhikshana的意思是再三显现，即每一种法都从有漏无漏、有碍无碍、有诠无诠等方面再三显示，所以称为论。加上Bhuta，Abhibhuta的意思是显现地降伏，即此论的词义已经到达如海洋般的彼岸，因此降伏了他人的辩论，所以称为论。加上Samaya，Abhisamaya的意思是显现地证悟，即依靠此论可以显现地证悟经藏，所以称为论。第三，藏：此处说，为了完全包含其意义，或者因为这是它的处所，所以是法论藏。因为这部具有八处所的论中，有法论藏七部。
English
Regarding this, there are two, the sutras and the treatises. Some, like the Sautrāntikas, consider sounds, names, and their characteristics such as arising, etc., to be either possessing or not possessing compositional aggregates, thus considering the Abhidharma to be the second aggregate. However, the Sarvāstivādins consider them to be names, thus considering them to be the aggregate of formations, which is also unreasonable because sounds themselves are not considered to be self-characteristics, and their characteristics such as arising, etc., are not considered to be the Abhidharma. Some consider that among the seven parts of the Abhidharma, the main one is entering into wisdom, and the other six are retinues; others consider the sutras to be the main ones and the treatises to be secondary, which is also unreasonable because here, when examining how many aggregates there are when together with the retinue, it is not just examining the relationship between the main and the retinue. Therefore, the Abhidharma is both the sutras and treatises of the Abhidharma that show the meaning of the object to be expressed as the object to be expressed. Moreover, the Sautrāntikas consider it to be words, thus the form aggregate; the Sarvāstivādins consider it to be names, thus the aggregate of formations. Because (in the sutras) it is said: Eighty-four thousand dharma aggregates, all those spoken by the capable one, those words or names, are said to be form and formations. Fourth, the meaning of the term is: In the Ornament of the Sutras, it is said: For manifestation, repeatedly, subjugation, realization, it is the dharma of Abhidharma. It is said that the Sanskrit word for Abhidharma is Abhi, and adding Mukha, Abhimukha means the gate of manifestation, because it is the gate of manifesting Nirvana, it is called Abhidharma. Adding Kshana, Abhikshana means repeatedly manifesting, that is, each dharma is repeatedly shown from the aspects of defiled and undefiled, obstructed and unobstructed, expressed and unexpressed, so it is called Abhidharma. Adding Bhuta, Abhibhuta means manifestly subduing, that is, the words and meanings of this treatise have reached the other shore like an ocean, thus subduing the arguments of others, so it is called Abhidharma. Adding Samaya, Abhisamaya means manifestly realizing, that is, relying on this treatise, one can manifestly realize the Sutra Pitaka, so it is called Abhidharma. Third, the Treasury: Here it is said, in order to completely contain its meaning, or because this is its place, it is the Treasury of Dharma Abhidharma. Because in this treatise with eight places, there are the seven parts of the Dharma Abhidharma.