Tibetan
རུང་བ་ཆོས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར། དེ་ལ་གནོད་པས་ཆོས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་ལ་གནོད་པ་ཡིན་ནོ། །གནོད་ཚུལ་ནི། རགས་པ་ཡན་ལག་ཅན་ཆོས་ཅན། རང་གི་ཡན་ལག་ལས་རྫས་གཞན་དུ་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་དུ་མི་རུང་སྟེ། རང་གི་ཡན་ལག་ལས་རྫས་གཞན་དུ་མངོན་སུམ་གྱིས་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁས་བླངས་འགལ་བ་ནི། རགས་པ་ཡན་ལག་ཅན་རང་གི་ཡན་ལག་ལས་རྫས་གཞན་དུ་མངོན་སུམ་གྱིས་མ་དམིགས་པ་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་བསྙོན་པ་མེད་པར་ཁས་ལེན་དགོས་ལ། རགས་པ་ཡན་ལག་ཅན་རང་གི་ཡན་ལག་ལས་རྫས་གཞན་དུ་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་དུ་རུང་བར་ཁས་བླངས་པས་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །སྲང་དམའ་བའི་ཁྱད་པར་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ཅེས་པས་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་ཆོས་གསུམ་ལྡན་ལ་གནོད་ཅིང་། འདིས་ནི་དེའི་ཁྱད་པར་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་དུ་རུང་བ་ལ་གནོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཡན་ལག་ཆོས་ཅན་དུ་གཟུང་བ་དེའི་ཚེ། རྡུལ་ཕྲན་སོ་སོ་བ་ཆོས་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་དང་། མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་དུ་མི་རུང་བ་ཆོས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར། དེ་ལ་གནོད་པས་ཆོས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་ལ་གནོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་ལྟར་གནོད་པའི་ཚུལ་ནི་རྡུལ་ཕྲན་སོ་སོའི་ཡན་ལག་རྣམས་ཆོས་ཅན། མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་དུ་མི་རུང་བའི་སྒོ་ནས་ཡན་ལག་ཅན་ལས་རྫས་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡིན་ན་ཁྱོད་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་དུ་མི་རུང་བ་ཡིན་དགོས་ལ། དེ་ཡིན་ན་ཡན་ལག་ཅན་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་དུ་མི་རུང་བ་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་བཀོད་པ་མ་བཟུང་བར་བཀོད་པ་ཅན་མི་འཛིན་པ་བཞིན་ནོ། །ཁས་བླངས་འགལ་བ་ནི། ཡན་ལག་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་དུ་མི་རུང་བ་དང་། ཡན་ལག་ཅན་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་དུ་རུང་བར་ཁས་བླངས་པས་འགལ་བ་ཡིན་ནོ་ཟེར་རོ། །གཞན་དག་ན་རེ། མི་འཐད་དེ། ཆོས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་ལ་གནོད་ཚུལ་གྱིས་སྐབས་ཀྱི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་དེ་ཚད་མས་མ་གྲུབ་པ་ཅིག་དགོས་པ་གང་ཞིག རགས་པ་ཡན་ལག་ཅན་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་དུ་རུང་བ་དེ་ཚད་མས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་རང་ལུགས་ལ། ཡན་ལག་ཅན་ཆོས་ཅན་དུ་གཟུང་བའི་ཚེ། རགས་པ་ཡན་ལག་ཅན་ཆོས་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་དང་། ཆ་མེད་དེའི་ཁྱད་པར་ཡིན་ལ། དེ་ལ་གནོད་པས་ཆོས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་ལ་གནོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་ལྟར་གནོད་ཚུལ་ནི། རགས་པ་ཡན་ལག་ཅན་ཆོས་ཅན། མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་དུ་མི་རུང་བར་ཐལ། ཆ་མེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཅེས་ཐལ་འགྱུར་དངོས་སུ་བསྟན་ཅིང་། ཤུགས་ལ་ཐལ་བ་ལས་ཆ་མེད་མིན་ཏེ། མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་དུ་རུང་བའི་ཕྱིར་ཅེས་རང་རྒྱུད་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཡན་ལག་ཆོས་ཅན་དུ་གཟུང་བའི་ཚེ། མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་དུ་མི་རུང་བ་ཆོས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གནོད་པའི་ཚུལ་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་པ་སྟེ། ཡན་ལག་ཡིན་པའི་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་རུང་མེད་པར་ཐལ། ཡན་ལག་ཡིན་ན་དེས་མཐོང་དུ་མི་རུང་བས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། བུམ་པའི་མཆུ་ལ་སོགས་པ་དེས་མཐོང་དུ་རུང་བའི་ཕྱིར་ཟེར་རོ། །དེ་གཉིས་ཀ་མི་འཐད་དེ། ཡན་ལག་ཅན་ནི་ཡན་ལག་རྣམས་ལས་གཞན་མིན་ཏེ། མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་པའི་གཏན་ཚིགས་དང་བསྒྲུབ་ཆོས་སྟོན་པའི་ཡི་གེའི་དོན་ལ་མ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར། ལུགས་དང་པོའི་ཁས་བླངས་ནང་འགལ་སྟོན་པ་དེ་མི་འཐད་དེ། ཁས་ལེན་དགོས་པ་དང་། ཁས་བླངས་པའི་ཁྱད་པར་མ་ཕྱེད་པའི་ཕྱིར། ཁས་ལེན་དགོས་པ་ཙམ་གྱིས་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་ན། མདོ་སྡེ་པས། དྲུག་གི་ཅིག་ཅར་སྦྱར་བའི་རིགས་པས་ཕྱི་དོན་མེད་པར་ཁས་ལེན་དགོས་པས་ཕྱི་དོན་ཁས་བླངས་པ་དང་འགལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཡང་སྲང་དམའ་བའི་ཁྱད་པར་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ཅེས་དང་། མངོན་སུམ་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཅེས་པའི་རིགས་པ་གཉིས་ཆར་ཡང་ཆོས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་ལ་གནོད་པ་ཡིན་པར་ཐལ། དེ་གཉིས་ཆར་གྱིས་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་སྟེང་གི་ཁྱད་པར་ལ་གནོད་པའི་ཕྱིར། ལུགས་གཉིས་པའི་ཡན་ལག་ཅན་ཆོས་ཅན་དུ་གཟུང་བའི་གནོད་ཚུལ་དེ་མི་འཐད་དེ། དེའི་ཚེ་ཡན་ལག་ཅན་དེ་རང་གི་ཡན་ལག་ལས་རྫས་གཞན་ཡིན་པ་ལ་གནོད་དགོས་པ་གང་ཞིག ཡན་ལག་ཅན་ཆ་མེད་ཡིན་པ་ལ་གནོད་པ་སྐབས་དོན་མིན་པའི་ཕྱིར། ཡན་ལག་ཆོས་ཅན་དུ་གཟུང་བའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་གནོད་ཚུལ་དེ་ཡང་མི་འཐད་དེ། དེའི་གཏན་ཚིགས་དེ་ཕ་རོལ་པོས་ཀྱང་ཁས་མ་བླངས། ཚད་མས་ཀྱང་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། ཁོ་ན་རེ། གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་སྟེ། བྱེ་བྲག་པས་ཡན་ལག་ཡིན་ན། མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་དུ་མི་རུང་བས་ཁྱབ་པ་དང་། ཡན་ལག་ཅན་ཡིན་ན་དེས་མཐོང་རུང་ཡིན་པས་ཁྱབ་པར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་ཟེར། མི་འཐད་དེ། བྱེ་བྲག་པས་དེ་ལ་དེས་མཐོང་དུ་རུང་བ་དང་མི་རུང་བ་གཉིས་སུ་ཡོད་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱལ་དབང་བློས། དེ་རྣམས་ཀྱིའང་འགའ་ཞིག་ནི་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་ཕ་རོལ་པོས་འདོད་དེ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ནི། ཡན་ལག་ཆོས་ཅན་དུ་གཟུང་བའི་ཚེ་རྡུལ་ཕྲན་གསུམ་འདུས་པའི་གོང་བུ་ཡན་ལག་གསུམ་པའི་མིང་ཅན་དེ་ཡིན་ལ། དེའི་ཚེ་ཡན་ལག་ཅན་ནི་རང་གིས་བརྩམས་པའི་ཡན་ལག་ཅན་མིན
Chinese
能立有法之差别。彼若有损，则于有法之差别有损。损之方式是：粗大有支法，不应现量见为异于自支分之物，因未现量见为异于自支分之物之故。自相矛盾是：粗大有支未现量见为异于自支分之物，因现量成立之故，必须无可争辩地承认。而粗大有支现量见为异于自支分之物是相违背的。以不执持低劣之差别之故，对有支之差别具足三法有损，此乃对彼之差别现量见为可得有损。若于彼时，支分被执为有法，则各个微尘是有法之自性，不可现量见是有法之差别，彼若有损，则于有法之差别有损。如何有损之方式是，各个微尘之支分诸法，以不可现量见之方式，并非异于有支之物，若彼是，则汝应是不可现量见，若彼是，则有支应是不可现量见之故。譬如未取摆设，则不执持摆设者一般。自相矛盾是，支分不可现量见，而有支现量见为可得，承许此二者是相违背的。他人说，不应理，以对有法之差别有损之方式，需要此时之有法之差别是未被量成立之物，为何？因粗大有支现量见为可得，彼已被量成立之故。因此，于自宗，若于彼时，有支被执为有法，则粗大有支是有法之自性，而无分是彼之差别，彼若有损，则于有法之差别有损。如何有损之方式是：粗大有支法，应是不可以现量见，因是无分之故，如是直接显示了应成式，并且暗示了从应成式推出并非无分，因是现量见为可得之故，如是显示了自续式。
English
The distinction of the valid subject. If that is harmed, then the distinction of the subject is harmed. The way of harming is: the coarse composite subject, should not be manifestly seen as a different substance from its own parts, because it is not manifestly seen as a different substance from its own parts. The contradiction of commitment is: the coarse composite not manifestly seen as a different substance from its own parts, because it is manifestly established, must be undeniably admitted. But it is contradictory to commit that the coarse composite is manifestly seen as a different substance from its own parts. Because it does not grasp the inferior distinction, it harms the distinction of the composite possessing three qualities, and this harms the distinction of it being manifestly visible. When the part is taken as the subject, then each individual atom is the nature of the subject, and being not manifestly visible is the distinction of the subject, if that is harmed, then the distinction of the subject is harmed. How it harms is that the parts of each individual atom are subjects, not being a different substance from the composite in the way of not being manifestly visible, if that is so, then you must be not manifestly visible, and if that is so, then the composite must be not manifestly visible. For example, just as not grasping the arrangement, one does not grasp the arranger. The contradiction of commitment is that the part is not manifestly visible, and the composite is committed to be manifestly visible, these two are contradictory. Others say, it is not reasonable, because the way of harming the distinction of the subject requires that the distinction of the subject at this time is something not established by valid cognition, why? Because the coarse composite being manifestly visible is established by valid cognition. Therefore, in one's own system, if the composite is taken as the subject at that time, then the coarse composite is the nature of the subject, and the partless is its distinction, if that is harmed, then the distinction of the subject is harmed. How it harms is: the coarse composite subject, should not be manifestly visible, because it is partless, thus directly showing the consequence, and implicitly implying that it is not partless from the consequence, because it is manifestly visible, thus showing the autonomous syllogism.
Chinese
当支分被作为有法时，不能被现量所见是有法的特点。对此的妨害方式是，成为非现量本身，因为支分是现量可见是不可能的。如果支分是现量可见，那么它就不能被见，因为它是普遍的。这是不可能接受的，因为瓶子的颈部等是可以被见的。这二者都不合理，因为有支不是与支分不同的，因为它成为非现量本身。因为没有进入到显示理由和所立宗的文字意义中。显示第一个体系的承诺内部矛盾是不合理的，因为没有区分承诺的必要和已承诺的差别。如果仅仅是承诺的必要就变成已承诺，那么，经部宗会因为六合一合的理证而必须承诺外境不存在，因此会与已承诺的外境相矛盾。还有，因为没有抓住低秤的特点，以及成为非现量本身，这两个理证都是对有法特点的妨害，因为这两个都妨害了有支之上的特点。第二个体系的有支被作为有法时的妨害方式是不合理的，因为那时有支必须妨害它自己与支分是不同实体的什么呢？因为妨害有支是无分的是不符合场合的。支分被作为有法时的妨害方式也是不合理的，因为那个理由对方也没有承诺，量也没有成立。有人说，理由不成立，因为胜论师如果承认是支分，那么就普遍地不能被现量所见，如果承认是有支，那么就普遍地可以被见。这是不合理的，因为胜论师认为它有可以被见和不可以被见两种，如法称论师所说：他们中的一些，也被对方认为是现量本身的特点。第二，当支分被作为有法时，三个微尘聚集的团块就是具有三支分之名的那个，那时有支不是自己所造的有支。
English
When a part is taken as the subject, the characteristic of the subject is that it cannot be seen by direct perception. The way to harm this is that it becomes non-perception itself, because it is impossible for a part to be seen by direct perception. If a part is seen by direct perception, then it cannot be seen, because it is universal. This is unacceptable, because the neck of a vase, etc., can be seen. Both of these are unreasonable, because the whole is not different from the parts, because it becomes non-perception itself. Because it has not entered into the meaning of the words that show the reason and the thesis. Showing the internal contradiction of the first system's commitment is unreasonable, because it does not distinguish between the necessity of commitment and the difference of what has been committed. If merely the necessity of commitment becomes what has been committed, then the Sautrāntika school would have to commit to the non-existence of external objects because of the reasoning of six aggregates combined into one, and therefore it would contradict the committed external objects. Also, because it does not grasp the characteristic of a low scale, and because it becomes non-perception itself, both of these reasons are harmful to the characteristic of the subject, because both of these harm the characteristic above the whole. The way to harm the whole being taken as the subject in the second system is unreasonable, because at that time, what does the whole have to harm that it is a different entity from its parts? Because harming the whole being indivisible is not relevant to the occasion. The way to harm the part being taken as the subject is also unreasonable, because that reason has not been committed by the other party, nor has it been established by valid cognition. Someone says, the reason is not established, because the Vaiśeṣika, if he admits that it is a part, then it is universally not seen by direct perception, and if he admits that it is a whole, then it is universally seen. This is unreasonable, because the Vaiśeṣika thinks that it has both what can be seen and what cannot be seen, as Dharmakīrti said: Some of them are also considered by the other party to be the characteristics of direct perception itself. Second, when a part is taken as the subject, the lump of three atoms gathered together is the one with the name of three parts, and at that time the whole is not the whole created by itself.