Tibetan
ད་ལ་ངེས་ཤེས་མེད་པས་དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་མངོན་སུམ་གྱིས་ངེས་ཤེས་འདྲེན་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རྣལ་འབྱོར་མངོན་སུམ་ལ་རང་ངེས་གཞན་ངེས་གང་ཡང་མེད་པ་སྲིད་ཅིང་། འཕགས་པ་རྟོག་བཅད་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་མངོན་སུམ་ནི་རང་ངེས་ཁོ་ནའོ། །རང་རིག་མངོན་སུམ་ནི་རང་ངེས་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། རང་གི་འཇུག་ཡུལ་གྱི་གཙོ་བོ་ཤེས་པའི་དོན་ལ་ངེས་པ་རང་སྟོབས་ཀྱིས་འདྲེན་ནུས་པའི་ཕྱིར། འཇུག་ཡུལ་གྱི་རྫས་ཐམས་ཅད་ལ་རང་ངེས་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟག་འཛིན་གྱི་འཁྲུལ་རྒྱུས་རྒྱུད་བསླད་པའི་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་རང་རིག་མངོན་སུམ་དེས་ཤེས་པའི་སྐད་ཅིག་མ་ལ་ངེས་པ་རང་སྟོབས་ཀྱིས་འདྲེན་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། འཇུག་ཡུལ་གྱི་ཐ་སྙད་ལ་ཡང་རང་ལས་ངེས་ཀྱིས་མ་ཁྱབ་སྟེ། རྒྱང་འཕེན་གྱི་རྒྱུད་ཀྱི་རྗེས་དཔག་ཉམས་མྱོང་གི་རང་རིག་མངོན་སུམ་དེས་རྗེས་དཔག་གི་ཐ་སྙད་ལ་ངེས་པ་རང་སྟོབས་ཀྱིས་འདྲེན་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། ཡིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་ནི་རྒྱུན་མེད་པས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ངེས་ཤེས་འདྲེན་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ན་གཞན་ངེས་ཀྱི་ཚད་མ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། རང་རིག་དང་། ཡིད་མངོན་ཀུན་ཏུ་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མའི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །དབང་པོའི་མངོན་སུམ་ལ་ཆོས་མཆོག་གིས་དོན་བྱེད་སྣང་གི་མངོན་སུམ་ནི་གོམས་པ་ཅན་གྱི་མངོན་སུམ་ཡིན་པས་རང་ངེས་དང་། འཇུག་པར་བྱེད་པའི་མངོན་སུམ་ནི་འཁྲུལ་རྒྱུ་མེད་ན་རང་ངེས་དང་། ཡོད་ན་གཞན་ངེས་ཡིན་ཅིང་འདི་ལ་གསུམ་ཡོད་པར་བཞེད་དོ། །རིགས་གཏེར་ལས། དོན་བྱེད་སྣང་གི་མངོན་སུམ་དང་། གོམས་པ་ཅན་གྱི་མངོན་སུམ་སོ་སོར་ཕྱེ་ནས་དེ་གཉིས་རང་ངེས་དང་འཁྲུལ་རྒྱུ་ཅན་གྱི་སྟེང་དུ། དང་པོ་པ་དང་ཡིད་མ་གཏད་པ་གཉིས་བསྣན་པས་གཞན་ངེས་ཀྱི་ཚད་མར་བཞེད་དོ། །དེ་ལ་དོན་བྱེད་སྣང་གི་མངོན་སུམ་ནི་མེས་བཙོ་བསྲེག་གི་དོན་བྱེད་བཞིན་པར་སྣང་བའི་མེ་འཛིན་དབང་མངོན་ལྟ་བུའོ། །གོམས་པ་ཅན་ནི་མངོན་སུམ་ཡུལ་ལ་ཡུན་རིང་དུ་གོམས་པས་སྤུ་རིས་ཟིན་པའི་མངོན་སུམ་ལྟ་བུའོ། །དང་པོ་བ་ནི་དངོས་པོ་འགའ་ཞིག་གི་རིགས་འདྲ་སྔར་མ་མཐོང་བ་གསར་དུ་མཐོང་བ་སྟེ། བ་མིན་དང་པོར་མཐོང་བའི་མངོན་སུམ་ལྟ་བུའོ། །ཡིད་མ་གཏད་པ་ནི་རྟོག་པ་ནང་དུ་བསྡུས་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་གཟུགས་འཛིན་དབང་མངོན་ལྟ་བུའོ། །འཁྲུལ་རྒྱུ་ཅན་ནི་རྐྱེན་གསུམ་ལས་དངོས་སུ་སྐྱེས་ཀྱང་ཕྱི་ནང་གི་འཁྲུལ་རྒྱུ་འགའ་ཞིག་གིས་གེགས་བྱེད་པས་ངེས་པ་རང་སྟོབས་ཀྱིས་འདྲེན་མི་ནུས་པ་སྟེ། དེ་ལ་དབྱེ་ན་སྣང་བ་རང་ལས་ངེས་ཤིང་བདེན་པ་གཞན་ལས་ངེས། སྤྱི་རང་ལས་ངེས་ཤིང་ཁྱད་པར་གཞན་ལས་ངེས། སྣང་བ་ཉིད་ཀྱང་གཞན་ལས་ངེས་པ་དང་གསུམ། དེ་རེ་རེ་ཡང་དོན་ཚན་བཞི་བཞིའི་སྒོ་ནས་གཏན་ལ་དབབ་ན་དང་པོ་ལ་མཚན་གཞི་ནི། དོན་ལ་མེ་ཡིན་ཅིང་རྟོག་པས་མེ་ཡིན་མིན་ཐེ་ཚོམ་ཟ་དུས་ཀྱི་རྒྱང་རིང་པོའི་དམར་འབར་བ་འཛིན་པའི་དབང་མངོན་ལྟ་བུའོ། །དེ་དམར་འབར་བ་མེའི་ཁ་དོག་ཡིན་པའི་ཆ་ལ་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་རྟོག་བྲལ་མ་འཁྲུལ་བའི་རིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་གཞན་ངེས་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་ཐག་རིང་བ་དང་། སྒྱུ་མའི་མེ་དང་། ནོར་བུའི་འོད་ལ་སོགས་པའི་འཁྲུལ་རྒྱུས་རང་སྟོབས་ཀྱིས་ངེས་པ་འདྲེན་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། ངེས་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་ནི་ཕྱིས་མེའི་མདུན་དུ་ཕྱིན་ནས་བཙོ་བསྲེག་གི་དོན་བྱེད་པར་མཐོང་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་སམ། མངོན་སུམ་ཡུན་རིང་དུ་གོམས་པས་སྤུ་རིས་ཟིན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་སམ། དུ་བ་སྐྱེ་བར་མཐོང་བའི་རྟགས་ལས་མེ་ཡོད་པར་རྟོགས་པའི་རྗེས་དཔག་གི་སྟོབས་ཀྱིས་སམ། མེའི་དྲི་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་རྫས་གཞན་གྱི་རྟགས་ལས་མེ་ཡོད་པར་རྟོགས་པའི་རྗེས་དཔག་གི་སྟོབས་ཀྱིས་ངེས་པར་བྱེད་དོ། །གཉིས་པ་ལ་མཚན་གཞི་ནི། དོན་ལ་ཤ་པ་ཡིན་ཅིང་རྟོག་པས་ཤ་པ་ཡིན་མིན་ཐེ་ཚོམ་ཟ་དུས་ཀྱི་ཡལ་ག་ལོ་འདབ་དང་བཅས་པ་འཛིན་པའི་དབང་མངོན་ལྟ་བུ་སྟེ། ཆོས་གཞན་གསུམ་ནི་སྔ་མ་ལས་དཔགས་ཏེ་ཤེས་པར་བྱའོ། །གསུམ་པ་ལ་མཚན་གཞི་ནི། ཁ་ཅིག ཡིད་གཟུགས་མཛེས་ལ་ལྷག་པར་ཆགས་དུས་ཀྱི་སྒྲ་འཛིན་ཉན་ཤེས་ལྟ་བུའོ་ཞེས་ཟེར་བ་མི་འཐད་དེ། ཡིད་གཟུགས་མཛེས་ལ་ལྷག་པར་ཆགས་པ་དེས་སྒྲ་འཛིན་ཉན་ཤེས་སྐྱེ་བའི་ནུས་པ་ཉམས་པར་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དོན་གཞན་ཆགས་ཞེས་ནུས་ཉམས་ཚེ། །ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་མ་མཐོང་ཕྱིར། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རྟོགས་པ་ནང་དུ་བསྡུས་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་གཟུགས་འཛིན་མིག་ཤེས་ལྟ་བུ་སྟེ། འདི་ལ་ཡང་ཆོས་གཞན་གསུམ་ནི་སྔ་མ་ལ་དཔགས་ཏེ་ཤེས་པར་བྱའོ། །ལྔ་པ་ནི། ཚད་མ་ཡིན་ན། རང་ངེས་གཞན་ངེས་གང་རུང་གིས་མ་ཁྱབ་སྟེ། དེ་གཉིས་ནི་ཀུན་ཏུ་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མའི་དབང་དུ་བྱས་ཤིང་རྣལ་འབྱོར་མངོན་སུམ་ནི་ཀུན་ཏུ་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མ་མིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་ཏུ་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མའི་དོན་ཡང་རྣམ་ངེས་ལས། ཕན་པ་དང་མི་ཕན་པ་ཐོབ་པ་དང་། སྤོང་བ་ནི་ངེས་པར་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་པས་ན་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ངེས་པ་བློའི་ཐ་སྙད་ངེས་ཤེས་དྲངས་པའི་སྒོ་ནས་རང་མཚན
Chinese
因为现在没有定解，所以不可能通过它的相续的瑜伽现量来引出定解。因此，瑜伽现量可能既没有自证也没有他证。圣者的断除分别的瑜伽现量只是自证。自证现量只是自证，因为它能以自力引出对自己的行境之主要意义的定解。对一切行境之事物来说，自证不是量，因为被常执之错乱因染污相续的补特伽罗的相续中的自证现量，不能以自力引出对所知之刹那的定解。对行境之名言来说，也不是所有都是自力决定的，因为顺世外道的相续中的比量经验的自证现量，不能以自力引出对比量的名言的定解。意现量因为没有连续性，所以不能紧接着引出定解，因此只是他证的量，这是就自证和意现量的一切名言的量而言的。对于根现量，法尊认为，作用显现的现量是串习的现量，因此是自证；而进入的现量，如果没有错乱因，则是自证，如果有，则是他证，并认为这有三种。在《理智宝藏论》中，作用显现的现量和串习的现量被分开，在这两者是自证的基础上，加上最初者和不专注，这二者被认为是其他证的量。其中，作用显现的现量就像火正在进行烹煮燃烧的作用一样显现的火的执取根现量。串习者就像现量对境长期串习而把握细微差别的现量。最初者是指以前没有见过某种事物的同类，现在新看到的，就像第一次看到牦牛的现量。不专注是指心识收摄于内时的执取色法的根现量。错乱因是指实际上是从三种因产生的，但由于内外的一些错乱因的阻碍，不能以自力引出定解，对此进行分类的话，
English
Since there is no ascertainment now, it is impossible to derive ascertainment through the yoga direct perception of its continuum. Therefore, it is possible that yoga direct perception has neither self-cognition nor other-cognition. The yoga direct perception of the noble ones that cuts off conceptualization is only self-cognition. Self-cognition direct perception is only self-cognition, because it can, by its own power, derive ascertainment of the main meaning of its object of engagement. For all objects of engagement, self-cognition is not a valid cognition, because the self-cognition direct perception in the continuum of a person whose continuum is defiled by the cause of confusion of permanence-grasping cannot, by its own power, derive ascertainment of the moment of what is known. For the terms of the object of engagement, it is also not the case that all are determined by oneself, because the self-cognition direct perception of inferential experience in the continuum of the Carvaka cannot, by its own power, derive ascertainment of the terms of inference. Mental direct perception, because it is not continuous, cannot immediately derive ascertainment, therefore it is only a valid cognition of other-cognition, this is in terms of the valid cognition of all terms of self-cognition and mental direct perception. Regarding sense direct perception, Dharmottara believes that the direct perception of functional appearance is a direct perception of habituation, therefore it is self-cognition; and the direct perception of entering, if there is no cause of confusion, is self-cognition, and if there is, it is other-cognition, and believes that there are three types of this. In the "Treasury of Reasoning," the direct perception of functional appearance and the direct perception of habituation are separated, and on the basis that these two are self-cognition, the first-time observer and the non-attentive are added, and these two are considered to be valid cognitions of other-cognition. Among them, the direct perception of functional appearance is like the sense direct perception of grasping fire, which appears as if the fire is performing the function of cooking and burning. The habituated one is like the direct perception that has been habituated to the object for a long time and has grasped the subtle differences. The first-time observer is the new seeing of something of a similar kind that has not been seen before, like the direct perception of seeing a yak for the first time. The non-attentive is like the sense direct perception of grasping form when the mind is gathered inward. The cause of confusion is that although it actually arises from the three conditions, it cannot derive ascertainment by its own power due to the obstruction of some internal and external causes of confusion. If we classify this,
Chinese
显现由自方决定，真实由他方决定；总相由自方决定，差别由他方决定；显现本身也由他方决定，共有这三种情况。如果对每一种情况都从四个要点进行确定，那么第一种情况的例子是：实际上是火，但在分别念中对是否是火产生怀疑时，执取远处燃烧的红色火焰的眼识。这红色火焰是火的颜色，就此而言是量，因为这是无分别、无错乱的认知。就此而言，这是由他方决定的，因为对于遥远的地方、幻化的火以及宝珠的光芒等，无法依靠自身的力量来引导确定。确定者的量是，之后走到火前，凭借看到烧煮的作用的力量，或者凭借长时间的现量习惯而把握细节的力量，或者凭借看到产生烟雾的标志而认识到有火的推论的力量，或者凭借火的气味等其他蕴的标志而认识到有火的推论的力量来确定。第二种情况的例子是：实际上是树木，但在分别念中对是否是树木产生怀疑时，执取带有树枝和树叶的树木的眼识。其他三种性质可以根据前一种情况来推测得知。第三种情况的例子是：有些人说，是特别贪恋美丽的心识形象时，执取声音的耳识，这是不合理的。因为特别贪恋美丽的心识形象会削弱产生执取声音的耳识的能力。因为，如经中所说：“于余事贪著，功能衰损时，不见识产生。”因此，是认知收摄于内时的执取形象的眼识。对于这种情况，其他三种性质也可以根据前一种情况来推测得知。第五种情况是：如果是量，则不被自决和他决中的任何一种所遍及，因为这两种情况都是就世俗名言的量而言的，而瑜伽现量不是世俗名言的量。世俗名言的量的意义，也如《释量论》中所说：“获得利益和不利益，以及舍弃，都是以正确的知识为先导的。”因此，确定是通过引导确定的心识名言来确定自相
English
Appearance is determined by oneself, and truth is determined by others; generality is determined by oneself, and particularity is determined by others; appearance itself is also determined by others, these are the three situations. If each of these is determined from the perspective of four points, then the example for the first is: in reality it is fire, but when doubt arises in the mind as to whether it is fire or not, it is like the eye consciousness that apprehends the red flames burning in the distance. That red flame is the color of fire, and in this respect it is valid cognition, because it is a non-conceptual, non-erroneous awareness. In this respect, it is determined by others, because it cannot rely on its own power to lead to certainty about distant places, illusory fires, and the light of jewels, etc. The valid cognition that determines it is either by the power of seeing the function of cooking after going to the fire, or by the power of grasping the details through long-term habituation to direct perception, or by the power of inference that recognizes the existence of fire from the sign of seeing smoke arising, or by the power of inference that recognizes the existence of fire from the sign of other elements of the aggregates such as the smell of fire. The example for the second is: in reality it is a tree, but when doubt arises in the mind as to whether it is a tree or not, it is like the eye consciousness that apprehends a tree with branches and leaves. The other three qualities can be inferred from the previous one. The example for the third is: some say that it is like the ear consciousness that apprehends sound when one is particularly attached to a beautiful mental image, but this is not reasonable. Because being particularly attached to a beautiful mental image weakens the ability to generate the ear consciousness that apprehends sound. Because, as it is said in the scriptures: "When attached to other things, when the function is impaired, the arising of consciousness is not seen." Therefore, it is like the eye consciousness that apprehends form when cognition is gathered inward. For this situation, the other three qualities can also be inferred from the previous one. The fifth situation is: if it is valid cognition, then it is not pervaded by either self-determination or other-determination, because these two situations are in terms of conventional valid cognition, and yogic direct perception is not conventional valid cognition. The meaning of conventional valid cognition is also as stated in the Commentary on Valid Cognition: "Obtaining benefit and non-benefit, and abandoning, are all preceded by correct knowledge." Therefore, determination is to determine the self-character through guiding the mental expression of certain knowledge.