Tibetan
་ཀུན་གསལ་བ་ཉིད་དུ་ནི། །ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་འདོད་འཇུག་འགྱུར་ཏེ། །གོམས་ཕྱིར་དེ་ལ་བརྗོད་འདོད་ནི། །གང་ལས་མེད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གཉིས་པ་ལ། ཁ་དོག་མི་རྟག་པར་ངེས་པའི་བློ་དེ་ཚད་མ་གཉིས་སུ་མ་འདུས་པའི་ཕུང་པོ་གསུམ་པ་ཡིན་ན། དེ་བྱས་རྟགས་ལས་ཁ་དོག་མི་རྟག་པར་རྟོགས་པའི་བློ་ལ་བྱེད་དམ། ཁ་དོག་འཛིན་པའི་མངོན་སུམ་གྱི་རྗེས་སུ་བྱུང་བའི་ཁ་དོག་མི་རྟག་པར་ངེས་པའི་ངེས་ཤེས་ལ་བྱེད། དང་པོ་ལྟར་ན་ཚད་མ་གཉིས་སུ་མ་འདུས་པ་མ་གྲུབ་སྟེ། རྗེས་དཔག་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ལྟར་ན་ཚད་མ་ཡིན་པ་མི་གྲུབ་སྟེ། བཅད་ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ནི། ངོ་ཤེས་ཀྱི་བློ་ཚད་མ་གཉིས་སུ་མ་འདུས་པའི་ཕུང་པོ་གསུམ་པ་ཡིན་པ་མི་འཐད་དེ། དེ་ཚད་མ་མིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཞི་པ་ནི། དོན་གྱིས་གོ་བའི་ཚད་མ་དང་། དཔེ་ཉེར་འཇལ་གྱི་ཚད་མ་སོགས་ཚད་མ་གཉིས་སུ་མ་འདུས་པའི་ཚད་མ་ཇི་སྙེད་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མི་འཐད་དེ། ཚད་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ནི་མངོན་རྗེས་གཉིས་ཀྱི་ཁོངས་སུ་འདུས་ཤིང་། དེར་མ་འདུས་པ་རྣམས་ཚད་མ་མིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མྱོང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་རྟོགས་པའི་ཚུལ་དང་། རྟགས་ལ་བརྟེན་ནས་རྟོགས་པའི་ཚུལ་ལས་གཞན་པའི་གཞལ་བྱ་རྟོགས་ཚུལ་གསུམ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དྲུག་པ་ནི། སྤྱིར་མིང་ལ་བརྗོད་བྱའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན་ལྷས་སྦྱིན་ཞེས་པ་ལྟ་བུ་མིང་ལ་ལྟོས་པ་དང་། ཤིང་ཞེས་པ་ལྟ་བུ་རིགས་ལ་ལྟོས་པ་གཉིས་སོ། །ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞེས་པ་ལྟ་བུ་བཤད་པ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་པའི་མིང་དང་། བུམ་པ་ཞེས་པ་ལྟ་བུ་འཇུག་པ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་པའི་མིང་གཉིས་སོ། །འདི་ལ་བཤད་འཇུག་འགལ་བ་དང་། མི་འགལ་བ་དང་། འགལ་ཞིང་མི་འགལ་བ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། བྱེའུ་ཏིལ་འཐུང་ཞེས་པ་ལྟ་བུ་དང་། བྱ་ལུག་རྫི་མོ་ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །གཉིས་པ་ནི། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞེས་པ་དང་། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ། །གསུམ་པ་ནི། འགལ་འདུ་མུ་གསུམ་པ་སྟེ། དཔེར་ན་མཚོ་སྐྱེས་ཞེས་པ་ལྟ་བུ་ལ་མཚོན་ན། འཇུག་པ་ནི་པདྨ་ལ་འཇུག་ལ་བཤད་ན་མཚོ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་མཚོ་སྐྱེས་སོ། །དེ་ལ་གསུམ་ལས། མཚོ་ལས་སྐྱེས་པའི་པད་མོ་ལ་བཤད་འཇུག་གཉིས་ཀ་ཡོད་ཅིང་། སྐམ་ལས་སྐྱེས་པའི་པད་མོ་ལ་འཇུག་ཏུ་ཡོད་ཅིང་བཤད་དུ་མེད་ལ། མཚོ་ལས་སྐྱེས་པའི་སྦལ་པ་ལ་བཤད་དུ་ཡོད་ཀྱང་འཇུག་ཏུ་མེད་དོ། །འོ་ན་སྐམ་ལས་སྐྱེས་པའི་ལྡོང་དུམ་ལྟ་བུ་བཤད་འཇུག་གཉིས་ཀ་མེད་པའི་མུ་བ
Chinese
即于一切显明性中。如是亦说意欲转入。为惯习故于彼意欲。从何而无有转变耶。如是说。第二，若了知颜色无常之智，是未摄于二量之蕴聚第三者，彼作从所作因了知颜色无常之智耶？抑或作于执色之现量后生起之了知颜色无常之决定识耶？若如前者，则未摄于二量不成立，以后比量是量故。若如后者，则成为量不成立，以是决断识故。第三，识知之智，是未摄于二量之蕴聚第三，不应理，以彼非量故。第四，以义理知之量与，譬喻比量之量等，凡所许之未摄于二量之量，一切皆不应理，以是量者，皆摄于现比二者之中，未摄于彼者，以非量故，以从经验而了知之方式，及从因相而了知之方式外，无有第三种所量了知之方式故。第六，总的来说，若从名称所诠释的角度来分，如“天授”一词，是依于名称；如“树”一词，是依于种姓，此二者。若从体性的角度来分，如“一切智者”一词，是以解释作为理由的名称；如“瓶”一词，是以作用作为理由的名称，此二者。于此有诠释与作用相违、不相违、相违且不相违三种。第一，如“雀鸟饮油”一词，以及“牧羊女”一词。第二，如“一切智者”一词，以及“眼识”一词。第三，是相违相属第三种，譬如以“海生”一词为例，作用是指莲花，而诠释则是因从海中生起故名海生。于此有三种，从海中生起的莲花，有诠释与作用二者；从陆地生起的莲花，有作用而无诠释；从海中生起的青蛙，有诠释而无作用。那么，如从陆地生起的枯树，是诠释与作用二者皆无的边
English
That is, in the very nature of being all-illuminating. It is also said that the intention changes to enter. Because of familiarity, the intention for that is. From what does it become without change? Thus it is said. Secondly, if the mind that ascertains that color is impermanent is the third aggregate that is not included in the two valid cognitions, then does it act on the mind that understands that color is impermanent from the sign of being made? Or does it act on the ascertainment that color is impermanent, which arises after the direct perception of grasping color? If it is like the former, then not being included in the two valid cognitions is not established, because inference is a valid cognition. If it is like the latter, then being a valid cognition is not established, because it is a decisive cognition. Thirdly, it is not reasonable for the mind of recognition to be the third aggregate that is not included in the two valid cognitions, because it is not a valid cognition. Fourthly, all the valid cognitions that are understood by meaning, and the valid cognition of analogy, etc., which are considered valid cognitions that are not included in the two valid cognitions, are not reasonable, because those that are valid cognitions are included in the two categories of direct perception and inference, and those that are not included in them are not valid cognitions, because there is no third way of understanding the object to be measured other than the way of understanding based on experience and the way of understanding based on signs. Sixth, in general, if names are divided from the point of view of what they express, then a name like "Devadatta" depends on the name, and a name like "tree" depends on the genus. If they are divided from the point of view of their essence, then a name like "omniscient" is a name that takes explanation as its reason, and a name like "pot" is a name that takes function as its reason. In this case, there are three types: explanation and function are contradictory, not contradictory, and contradictory and not contradictory. The first is like the word "sparrow drinking oil" and the word "shepherdess". The second is like the word "omniscient" and the word "eye consciousness". The third is the third type of contradiction, for example, in the case of the word "sea-born", the function refers to the lotus, and the explanation is that it is called sea-born because it is born from the sea. In this case, there are three types: the lotus born from the sea has both explanation and function; the lotus born from the land has function but no explanation; and the frog born from the sea has explanation but no function. Then, like a dead tree born from the land, it is a side that has neither explanation nor function.
Tibetan
ཞི་པ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་བགྲང་ཞེ་ན་སྐྱོན་མེད་དེ། དེ་ནི་མཚོ་སྐྱེས་ཀྱི་མིང་ལ་མི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་ལ་མུ་གསུམ་དང་། རྗེས་དཔག་ལ་མུ་གཅིག་སྟེ། མངོན་སུམ་གྱི་སྐད་དོད་དུ་པྲ་ཏི་ཨཀྵ་ཞེས་པའི་པྲ་ཏི་ནི་སོ་སོ་དང་། ཨཀྵ་ནི་དབང་པོ་ལ་འཇུག་པས་དབང་པོ་སོ་སོ་ལ་བརྟེན་པས་ན་མངོན་སུམ་ཞེས་པར་འགྱུར་ལ། དེ་ཡང་མངོན་སུམ་དང་པོ་གཉིས་ལ་བཤད་འཇུག་གཉིས་ཀ་ཡོད་ཅིང་། ཕྱི་མ་གཉིས་ལ་འཇུག་ཏུ་ཡོད་ཀྱང་བཤད་དུ་མེད། དབང་ཤེས་འཁྲུལ་པ་རྣམས་ལ་བཤད་དུ་ཡོད་ཀྱང་འཇུག་ཏུ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། རྗེས་དཔག་གི་སྐད་དོད་དུ་ཨ་ནུ་མཱ་ཎ་ཞེས་འབྱུང་བའི་ཨ་ནུ་ནི་ཕྱིས་སམ་རྗེས་ལ་འཇུག་ཅིང་མཱ་ཎ་ནི་འཇལ་བ་ལ་འཇུག་པས་ཕྱོགས་ཆོས་གྲུབ་ཅིང་འབྲེལ་པ་ངེས་པའི་རྗེས་སུ་བསྒྲུབ་བྱ་འཇལ་བའི་དོན་གྱིས་ན་རྗེས་དཔག་ཞེས་བཤད་འཇུག་གཉིས་ཀ་ཡོད་པའི་མུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་མཚན་གཞི་ལ་ལོག་རྟོག་དགག་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་གཞི་ལ་ལོག་རྟོགས་དགག་པ་དང་། རྗེས་དཔག་གི་མཚན་གཞི་ལ་ལོག་རྟོག་དགག་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས་ཏེ། མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡིན་པར་རྟོག་པ་དགག་པ་དང་། ཡིན་པ་ལ་མིན་པར་རྟོག་པ་དགག་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ་ཡུལ་ལ་འཁྲུལ་པ་དང་། དུས་ལ་འཁྲུལ་པ་དང་། རྣམ་པ་ལ་འཁྲུལ་པ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོག་པ་དགག་པ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། ཁ་ཅིག ནོར་བུའི་འོད་ལ་ནོར་བུར་འཛིན་པའི་བློ་དེ་ནོར་བུ་རང་མཚན་པ་ལ་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མར་འདོད་པ་མི་འཐད་དེ། ནོར་བུ་རང་མཚན་པས་རང་ངོས་ནས་རང་འདྲའི་རྣམ་པ་མ་གཏད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་བློ་རིགས་གང་ཡིན་དཔྱད་པ་ལ་འགྲེལ་པ་རྣམས་ལས་ཇི་ལྟར་བཤད་པའི་ཚུལ། འཐད་མི་འཐད་སོ་སོར་དཔྱད་པ། སྐབས་དོན་ངོས་བཟུང་བ་དང་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ་རྗེས་དཔག་ཏུ་བཞེད་པ་དང་། མངོན་སུམ་དུ་བཞེད་པ་དང་། ལོག་ཤེས་སུ་བཞེད་པ་དང་གསུམ། དང་པོ་ནི། ལྷ་ཤཱཀ་གཉིས་ཀྱིས་ནོར་བུའི་འོད་ཀྱི་རྟགས་ལས་གཞི་དེར་ནོར་བུ་ཡོད་པར་རྟོགས་པའི་རྗེས་དཔག་ཏུ་བཞེད་དེ། ལྷས་བཟློག་པའི་སྦྱོར་བ་དང་པོ་ལ་ནོར་བུའི་འོད་ལ་ནོར་བུའི་བློས་མ་ངེས་ཞེས་དང་། ཤཱས་བཟློག་པའི་སྦྱོར་བ་དང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཚད་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་འཁྲུལ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ནོར་བུའི་འོད་ལ་ནོར་བུའི་བློས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། འཁྲུལ་པ་ཉིད་ནའང་ནོར་བུའི་དངོས་པོ་ལ་མི་བསླུ་བའི་སྒོ་ནས་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་མི་བསླུ་བའི་ཕྱིར་
Chinese
为何寂天（藏文：ཞི་པ་，梵文天城体：Śāntideva，梵文罗马拟音：Śāntideva，汉语字面意思：寂天）不被计数呢？因为没有过失。这是因为不依赖于莲花生的名字。同样，现量有三个方面，比量有一个方面。现量的梵语是Prati Aksha，其中Prati是各个，Aksha是指感官，因此依赖于各个感官被称为现量。其中，前两个现量既可以解释也可以应用，后两个只能应用而不能解释。对于错误的感官意识，可以解释但不能应用。比量的梵语是Anumana，其中Anu是指之后或跟随，Mana是指测量，因此，由于在作为依据的法成立且关系确定的情况下，测量所要证明的事物，所以比量既可以解释也可以应用。第二，对定义的错误观念进行反驳分为两种：对现量定义的错误观念进行反驳，以及对比量定义的错误观念进行反驳。第一种分为两种：对不是现量的事物认为是现量的反驳，以及对是现量的事物认为不是现量的反驳。第一种又分为三种：对在对象上产生错觉、在时间上产生错觉、以及在形态上产生错觉而认为是现量的反驳。第一种是：有些人认为，将宝石的光芒视为宝石的意识是针对宝石自相的现量，这是不合理的，因为宝石自相并没有从自身方面呈现出与其相似的形态。关于这种意识属于哪种类型的意识进行分析，以及经论中如何解释的方式，分别分析其合理与不合理之处，以及确定要点，分为这三个方面。第一方面分为三种观点：认为是比量，认为是现量，以及认为是错觉。第一种观点是：天神和释迦（ལྷ་ཤཱཀ་གཉིས།）两位认为，通过宝石光芒的征象来推断该处存在宝石的比量。天神在第一个反驳的论式中说，对宝石的光芒并不能确定是宝石的意识。释迦说，第一个反驳的论式是，凡不是量，就不会变成错觉等等。对宝石的光芒并不能确定是宝石的意识，即使是错觉，也不会在宝石的实物上欺骗，因此是量。因此，不会欺骗。
English
Why is Śāntideva not counted? Because there is no fault. This is because it does not depend on the name of Padmasambhava. Similarly, there are three aspects to direct perception and one aspect to inference. The Sanskrit word for direct perception is Prati Aksha, where Prati means each and Aksha refers to the senses, so relying on each sense is called direct perception. Among these, the first two direct perceptions can both explain and apply, while the latter two can only apply but not explain. For erroneous sensory consciousness, it can be explained but not applied. The Sanskrit word for inference is Anumana, where Anu means after or following and Mana means measuring, so because, in the case where the basis of the subject is established and the relationship is certain, the object to be proven is measured, inference can both explain and apply. Second, refuting misconceptions about the definition is divided into two: refuting misconceptions about the definition of direct perception and refuting misconceptions about the definition of inference. The first is divided into two: refuting the notion that something that is not direct perception is direct perception, and refuting the notion that something that is direct perception is not direct perception. The first is further divided into three: refuting the notion that mistaking the object, mistaking the time, and mistaking the form are direct perception. The first is: Some people think that the consciousness that takes the light of a jewel to be a jewel is a direct perception of the jewel's own characteristic, which is unreasonable because the jewel's own characteristic does not present a form similar to itself from its own side. Regarding the analysis of what type of consciousness this is, and how the commentaries explain it, analyzing the reasonableness and unreasonableness separately, and identifying the key points, there are these three aspects. The first aspect is divided into three views: considering it inference, considering it direct perception, and considering it illusion. The first view is: The two, Deva and Śākya, consider it inference that from the sign of the light of a jewel, one infers that there is a jewel in that place. Deva says in the first reversing syllogism that the light of a jewel is not necessarily the consciousness of a jewel. Śākya says that the first reversing syllogism is that whatever is not valid cognition will not become illusion, and so on. The light of a jewel is not necessarily the consciousness of a jewel, even if it is an illusion, it does not deceive with respect to the actual jewel, therefore it is valid cognition. Therefore, it does not deceive.