Tibetan
་སྟེ། མངོན་སུམ་ཡང་དག ལོག་ཕྱོགས་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་། ཚད་མ་དང་འབྲས་བུའོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ་སྟེ། མཚན་ཉིད། མཚོན་བྱའི་དབྱེ་བ། མཚན་གཞི་སོ་སོའི་དོན་ཏོ། །དང་པོ་ལ་དགག་བཞག་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། ཕྱྭ་པ་སོགས་མངོན་སུམ་དང་། མངོན་སུམ་ཚད་མ་སོ་སོར་ཕྱེ་ནས་དང་པོའི་མཚན་ཉིད། རྟོག་པ་དང་བྲལ་ཞིང་མ་འཁྲུལ་བའི་རིག་པ། ཕྱི་མའི་མཚན་ཉིད། སྔར་མ་རྟོགས་པའི་དོན་ལ་མྱོང་སྟོབས་ཀྱིས་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་པ་ཞེས་གསུངས་པ་མི་འཐད་དེ། གཉིས་སུ་ཕྱེ་བ་གཞུང་ལས་མ་བཤད་པའི་ཕྱིར་དང་། སྔར་མ་རྟོགས་པ་ལ་རྣམ་བཅད་མེད་ཅིང་། སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་པ་མངོན་སུམ་གྱི་རང་ལྡོག་ལ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ལ། མཚན་ཉིད་དངོས་དང་། དེའི་དོན་ངེས་པར་བྱ་བ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། ལོག་རྟོག་སེལ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ན་རྟོག་བྲལ་མ་འཁྲུལ་བའི་རིག་པའམ། རིགས་མི་མཐུན་སེལ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ན་མ་འཁྲུལ་བའི་རིག་པ་དེ་མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཞིང་། དེ་ཉིད་མངོན་སུམ་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ཏེ། རྣམ་ངེས་ལས། མངོན་སུམ་རྟོག་བྲལ་མ་འཁྲུལ་བ། །ཞེས་གསུངས་ཤིང་། དེ་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་མངོན་སུམ་ཚད་མ་ལ་མཚན་ཉིད་གཞན་མ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། རྟོག་བྲལ་གྱི་དོན་ངེས་པར་བྱ་བ། མ་འཁྲུལ་བའི་དོན་ངེས་པར་བྱ་བ། གཉིས་ཀའི་དོན་ངེས་པར་བྱ་བའོ། །དང་པོ་ལ། བྲལ་བྱ་རྟོག་པ་ངོས་བཟུང་བ་དང་། དེ་དང་བྲལ་བའི་ཚུལ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། སྤྱིར་གསུང་རབ་རྣམས་ལས། རྟོག་པ་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་རྟོག་དང་། སེམས་རྩིང་བའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་རྟོག་པ་དང་། སྒྲ་དོན་འདྲེས་འཛིན་གྱི་རྟོག་པ་གསུམ་གསུངས་པ་ལས། དང་པོ་ནི། བྲལ་བྱ་རྟོག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སོ་སྐྱེའི་དབང་ཤེས་ཐམས་ཅད་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ཡང་མིན་ཏེ། བསམ་གཏན་དང་པོའི་དངོས་གཞི་ཙམ་པོ་ལ་བརྟེན་པའི་རྣལ་འབྱོར་མངོན་སུམ་དེ་དེ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་གསུམ་པ་ཉིད་ལ་འཇོག་སྟེ། འདིར་ཡང་། ཤེས་གང་གང་ལ་སྒྲ་དོན་འཛིན། །དེ་ནི་དེ་ལ་རྟོག་པ་ཡིན། །ཞེས་དང་། རྣམ་ངེས་ལས། རྟོགས་པ་དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། རྟོག་པ་མངོན་པར་བརྗོད་ཅན་གྱི་ཤེས་པ། རྟོག་པ་ནི་བརྗོད་པ་དང་འདྲེར་རུང་བའི་ཤེས་པ་སྟེ། དེ་དང་བྲལ་བའོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འོ་ན་རྣམ་ངེས་ལས། རུང་བ་སྨོས་པའི་དགོས་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལ་རྒྱ་གར་བ་ཁ་ཅིག་བརྡ་ལ་མ་བྱང་བའི་བྱིས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྟོག་པ་བསྡུ་བའི་ཆེད
Chinese
，即现量，真实的。与现量相似的错误方面。是量和它的结果。第一者有三：定义、所诠释的分类、各个定义的基础的意义。第一者有破立二者。第一者是：恰巴等将现量和现量正量分开后，第一个的定义是：离分别且不欺骗的智慧。后者的定义是：对于先前未理解的事物，以经验的力量断除增益。这样说是不可靠的，因为分为二者经典中没有说，并且先前未理解的没有决断，断除增益在现量的自相中是不可能的。第二者有：真实的定义和确定它的意义二者。第一者是：如果从遣除错觉的角度来说，离分别且不欺骗的智慧，或者如果从遣除不同类别的角度来说，不欺骗的智慧，那就是现量的定义。那本身也是现量正量的定义，因为《释量论》中说：现量离分别且不欺骗。并且，因为从那本身是正量的角度来说，没有说现量正量的其他定义。第二者有三：确定离分别的意义，确定不欺骗的意义，确定二者的意义。第一者有：确定所离的分别，和与它分离的方式二者。第一者是：一般来说，在所有经论中，关于分别有三种说法：非真实的遍计、具有粗糙心识状态的分别、声义混淆执着的分别。第一者不是所离的分别，因为所有凡夫的根识都是它。第二者也不是，因为依靠第一禅的实际状态的瑜伽现量与它同在。因此，应安立为第三者，这里也说：任何执着声义的知识，那就是它的分别。并且，《释量论》中说：什么是了知？分别是有明显表达的知识。分别是可以与表达混合的知识，是与它分离的。那么，《释量论》中说“可能”的必要性是什么呢？对此，一些印度人说是为了包括不精通符号的儿童相续中的分别
English
, i.e., direct perception, the real. The erroneous aspect similar to direct perception. It is the valid cognition and its result. The first has three: definition, the division of what is to be explained, and the meaning of each basis of definition. The first has two: refutation and establishment. The first is: Kyapa and others separate direct perception and direct valid cognition, and the definition of the first is: wisdom that is free from conceptualization and not deceptive. The definition of the latter is: for things not previously understood, cutting off superimposition by the power of experience. This is unreliable because dividing into two is not mentioned in the scriptures, and there is no determination for what was not previously understood, and cutting off superimposition is impossible in the self-aspect of direct perception. The second has two: the actual definition and determining its meaning. The first is: if from the perspective of eliminating misperception, wisdom that is free from conceptualization and not deceptive, or if from the perspective of eliminating dissimilar kinds, wisdom that is not deceptive, that is the definition of direct perception. That itself is also the definition of direct valid cognition, because the Pramāṇavārttika says: direct perception is free from conceptualization and not deceptive. And, because from the perspective that it itself is a valid cognition, no other definition of direct valid cognition is given. The second has three: determining the meaning of being free from conceptualization, determining the meaning of being not deceptive, and determining the meaning of both. The first has two: determining the conceptualization to be separated, and the way of separating from it. The first is: in general, in all scriptures, there are three statements about conceptualization: non-veridical imputation, conceptualization with a coarse mental state, and conceptualization that grasps sound and meaning mixed together. The first is not the conceptualization to be separated, because all sense consciousnesses of ordinary beings are it. The second is also not, because the yoga direct perception that relies on the actual state of the first dhyana is with it. Therefore, it should be established as the third, here it also says: whatever knowledge grasps sound and meaning, that is its conceptualization. And, the Pramāṇavārttika says: What is cognition? Conceptualization is knowledge with obvious expression. Conceptualization is knowledge that can be mixed with expression, it is separated from it. Then, what is the necessity of saying "possible" in the Pramāṇavārttika? To this, some Indians say it is to include the conceptualization in the mindstream of children who are not proficient in symbols.
Tibetan
་དུ་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་དོན་འཛིན་པའི་བློ་དེས་དེ་ལ་མ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། ཞེས་སྨྲ་བ་ནི་ཅིག་ཤོས་ལ་ཡང་མཚུངས་ཏེ། རུང་བ་འཛིན་པའི་བློ་དེས་བརྡ་བྱང་རྒན་པོའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྟོག་པ་ལ་མ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་རུང་བ་འཛིན་པའི་རིགས་ལ་འཇོག་པས་སྐྱོན་མེད་ཅེ་ན། སྔ་མ་ལ་ཡང་མཚུངས་ཏེ། འདྲེས་པར་འཛིན་པའི་རིགས་ལ་འཇོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། སྒྲ་དོན་འདྲེས་པ་དེ་ཡང་དོན་ལ་འདྲེས་པ་མ་ཡིན་གྱི། རྟོག་ངོར་འདྲེས་པར་སྣང་དུ་རུང་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་གཉིས་དོན་ལྡོག་གཞན་མིན་པས་གང་བཟུང་ཀྱང་ཁྱད་པར་མེད་དེ། འདི་ལ་དགོངས་ནས་རྣམ་འགྲེལ་ལས། འདྲེས་པ་འཛིན་པ་དང་། རྣམ་ངེས་ལས། རུང་བ་འཛིན་པ་གསུངས་སོ། །མདོར་ན། འདིར་བསྟན་གྱི་བྲལ་བྱ་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད། སྒྲ་དོན་འདྲེས་པ་འཛིན་པའི་ཞེན་བློ་དང་། སྒྲ་དོན་འདྲེས་རུང་འཛིན་པའི་ཞེན་བློ་དང་། སྒྲ་དོན་འཛིན་པའི་ཞེན་བློ་དང་། དོན་སྤྱི་འཛིན་པའི་ཞེན་བློ་རྣམས་ཁྱད་པར་མེད་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །གཉིས་པ་ནི། ཁ་ཅིག་རྟོག་པའི་རྫས་དང་བྲལ་བ་ལ་འདོད་པ་མི་འཐད་དེ། རྟོག་མྱོང་རང་རིག་མངོན་སུམ་དེ་རྟོག་བྲལ་མིན་པར་ཐལ་བའི་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དག་རྟོག་པའི་ལྡོག་པ་དང་བྲལ་བ་ལ་འདོད་པ་མི་འཐད་དེ། རྗེས་དཔག་དེ་ཡང་རྟོག་བྲལ་དུ་ཐལ་བའི་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། རང་ལུགས་ནི། རང་ལྡོག་ལ་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་མི་བསྟེན་པ་སྟེ། དེའི་དོན་ཡང་རང་མཚན་གཞིར་བཟུང་བའི་ཚེ་སྔར་གྱི་མཚན་ཉིད་དེ་མ་ཚང་ངོ་། །གཉིས་པ་ནི། ཁ་ཅིག རྣམ་རིག་པ་ལྟར་མི་བསླུ་བ་ལ་འདོད་པ་ནི་མི་འཐད་དེ། རྗེས་དཔག་ཡང་མི་བསླུ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག དོན་བདེན་པ་ཡུལ་དུ་བྱེད་པ་ལ་འདོད་པ་ཡང་མི་འཐད་དེ། དོན་བདེན་པ་འཇུག་ཡུལ་དུ་བྱེད་པ་ལ་འདོད་ན། རྗེས་དཔག་ཡང་མ་འཁྲུལ་བར་ཐལ་བའི་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་། གཞུང་ཡུལ་དུ་བྱེད་པ་ལ་འདོད་ན། རང་རིག་དང་རྣམ་འབྱོར་མངོན་སུམ་ལ་མ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁ་ཅིག གཟུང་དོན་ལ་མ་འཁྲུལ་བ་ལ་འདོད་པ་ཡང་མི་འཐད་དེ། སྐྱོན་སྔ་མ་དེ་ཉིད་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་ལུགས་ནི། རྣམ་ངེས་ལས། དེ་ལ་མ་འཁྲུལ་བ་ནི་རབ་རིབ་དང་། མྱུར་དུ་བསྐོར་བ་དང་། གྲུར་ཞུགས་པའི་འཁྲུལ་པ་ལ་སོགས་པས་འཁྲུལ་པར་མ་བསྐྱེད་ཅིང་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་དབང་པོ་དང་། ཡུལ་དང་། བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་འཁྲུལ་རྒྱུས་འཁྲུལ་པར་མ་བསྐྱེད་པའོ། །འོ་ན་རྟོག་པ་ཡང་མ་འཁྲུལ་བར་འགྱུར་ཏེ། འཁྲུལ་
Chinese
因为，执著于声音和意义的智慧没有遍及它。这样说对于另一方面也是一样的，因为执著于可能性的智慧没有遍及于指示盲人老者的相续中的分别念。如果说安立在执著于可能性的种类上就没有过失，那么对于前者也是一样的，因为安立在执著于混合的种类上。那么怎么样呢？声音和意义的混合也不是在意义上混合，而是在分别念的面前可以显现为混合的意思。因此，这两者在意义上不是相反的，所以无论执著于哪个都没有差别，考虑到这一点，《释量论》中说“执著于混合”，《定量论》中说“执著于可能性”。总之，要知道这里所说的需要断除的分别念的定义，与执著于声音和意义混合的耽著心，执著于声音和意义可能混合的耽著心，执著于声音和意义的耽著心，以及执著于总义的耽著心，这些都没有差别。第二，有些人认为与分别念的实体分离是不合理的，因为如果这样，体验分别念的自证现量就会变成不是与分别念分离的，这样有过失。另一些人认为与分别念的相违分离是不合理的，因为如果这样，比量也会变成与分别念分离的，这样有过失。自宗的观点是，不依赖于自相违作为分别念的定义，它的意思是说，在以自相为基础的时候，以前的那个定义就不完整了。第二，有些人像唯识宗一样认为不欺骗是合理的，这是不合理的，因为比量也是不欺骗的。有些人认为以真实义作为对境也是不合理的，如果认为以真实义作为行境，那么比量也会变成不错误的，这样有过失，如果认为以总义作为对境，那么自证和瑜伽现量就不能遍及。有些人认为不迷惑所取义也是不合理的，因为以前的过失仍然存在。自宗的观点是，如《定量论》中所说：“不迷惑它，就是不被眼花、快速旋转和乘船等错觉所迷惑”，就像这样，不被根、境和行为等错觉的原因所迷惑。那么分别念也会变成不迷惑的，因为迷惑
English
Because, the wisdom that grasps sound and meaning does not pervade it. Saying this is the same for the other side, because the wisdom that grasps possibility does not pervade the conceptualization in the continuum of the old man who indicates the blind. If it is said that there is no fault in establishing it on the category of grasping possibility, then it is the same for the former, because it is established on the category of grasping mixture. Then how is it? The mixture of sound and meaning is not mixed in meaning, but in the face of conceptualization, it can appear as the meaning of mixture. Therefore, these two are not opposite in meaning, so there is no difference in grasping either, considering this, the Commentary on Valid Cognition says "grasping mixture," and the Ascertainment of Validity says "grasping possibility." In short, it should be known that the definition of conceptualization that needs to be eliminated here, and the clinging mind that grasps the mixture of sound and meaning, the clinging mind that grasps the possible mixture of sound and meaning, the clinging mind that grasps sound and meaning, and the clinging mind that grasps the general meaning, these are no different. Second, some people think that it is unreasonable to be separated from the entity of conceptualization, because if so, the self-awareness direct perception that experiences conceptualization will become not separated from conceptualization, which is a fault. Others think that it is unreasonable to be separated from the opposite of conceptualization, because if so, inference will also become separated from conceptualization, which is a fault. The view of our own school is that it does not rely on self-contradiction as the definition of conceptualization, and its meaning is that when self-character is taken as the basis, the previous definition is not complete. Second, some people, like the Mind-Only school, think that not deceiving is reasonable, which is unreasonable, because inference is also not deceiving. Some people think that taking true meaning as the object is also unreasonable, if it is thought that taking true meaning as the object, then inference will also become not mistaken, which is a fault, if it is thought that taking general meaning as the object, then self-awareness and yogic direct perception cannot pervade. Some people think that not being confused about the object of grasping is also unreasonable, because the previous fault still exists. The view of our own school is, as it is said in the Ascertainment of Validity: "Not being confused about it means not being confused by illusions such as blurred vision, rapid rotation, and boarding a boat," just like this, not being confused by the causes of illusion such as root, object, and action. Then conceptualization will also become not confusing, because confusing