Tibetan
ར་བྱ་བ། མཚན་གཞི་ནི། དེའི་སྣང་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་རང་མཚན་རྣམས་སོ། །གཉིས་པའི་མཚན་ཉིད། རྟོག་བློས་ཡོངས་གཅོད་དུ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་སྒྲོ་བཏགས། མཚན་གཞི་ནི། ཡོད་པ་གཞན་སེལ་རྣམས་སོ། །དགག་པ་ལ་གཉིས་ལས། སྣང་བའི་སྒྲུབ་པའི་ཟླས་ཕྱེ་བའི་དགག་པའི་མཚན་ཉིད། བློས་རྣམ་བཅད་དུ་རྟོགས་པར་བྱ་བ། དབྱེ་ན། མ་ཡིན་དགག་དང་། མེ་དགག་གཉིས། དང་པོའི་མཚན་ཉིད། རྟོག་བློས་དགག་བྱ་དགག་པ་རྣམ་པར་བཅད་ནས་ཡོངས་གཅོད་དུ་རྟོགས་པར་བྱ་བ། འདི་དང་སེལ་བའི་སྒྲུབ་པ་དོན་གཅིག་གོ །གཉིས་པའི་མཚན་ཉིད། རྟོག་བློས་དགག་བྱ་སྒྲུབ་པ་རྣམ་པར་བཅད་ནས་རྣམ་བཅད་ཙམ་དུ་རྟོགས་པར་བྱ་བ། འདི་དང་མེད་དགག་དོན་གཅིག་གོ །རིགས་གཏེར་རང་འགྲེལ་ལས། དགག་བྱ་རྣམ་པར་བཅད་ནས་ཆོས་གཞན་འཕེན་པ་དང་། མི་འཕེན་པ་འདི་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གསུངས་པའི་དགོངས་པ་ནི་འདི་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དགག་བྱ་རྣམ་པར་བཅད་པ་ཡང་སེལ་ངོར་ཡིན་ཅིང་། ཆོས་གཞན་འཕེན་པ་དང་མི་འཕེན་པ་ཡང་སེལ་ངོར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། སེལ་ངོའི་དགག་སྒྲུབ་གཉིས་དང་། མེད་དགག་མ་ཡིན་དགག་གཉིས་དོན་གཅིག་པར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་གཞན་འཕེན་པ་ལ་ཡང་དགག་བྱ་ཚིག་ཟིན་ལ་བཅད་པའི་སྒོ་ནས་ཆོས་གཞན་འཕེན་པ་དང་། ཚིག་ཟིན་ལ་མ་བཅད་ཀྱང་དོན་ལ་བཅད་ནས་ཆོས་གཞན་འཕེན་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། རྟོག་པ་ལ་སྣང་བའི་བུམ་དག་གི་ས་ཕྱོགས་ལྟ་བུའོ། །གཉིས་པ་ནི། རྟོག་པ་ལ་སྣང་བའི་བུམ་པ་ལྟ་བུའོ། །དགག་བྱ་ཚིག་ཟིན་ལ་བཅད་པ་མེད་ཀྱང་བྱས་ལྡོག་དང་མི་རྟག་པའི་ལྡོག་པ་ལྟ་བུ་ཆོས་ཅན་ཡན་གར་བའི་གཞན་སེལ་རྣམས་ཆོས་ཅན་དེ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ན། མ་ཡིན་དགག་ཏུ་བཞེད་པ་ནི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་འདིའི་དགོངས་པ་སྟེ། སྒྲུབ་བྱེད་སྔ་མ་དག་གིས་ནི། །མ་ཡིན་དགག་པ་སྒྲུབ་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པ་འདི། མ་ཡིན་དགག་གི་ཤེས་བྱེད་དུ་རིགས་གཏེར་ལས་དྲངས་ཤིང་། འདིའི་མ་ཡིན་དགག་ནི་འབྲས་རང་གི་རྟགས་ཀྱི་སྒྲུབ་ཆོས་ལ་འཇོག་པ་སྐབས་ཀྱི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ས་སྐྱ་པཎྜི་ཏའི་ཐུགས་དགོངས་རྫོགས་པར་གྱུར་ཅིག སེལ་བའི་སྒྲུབ་པའི་ཟླས་ཕྱེ་བའི་དགག་པའི་མཚན་ཉིད། བློས་དགག་བྱ་སྒྲུབ་པ་རྣམ་པར་བཅད་ནས་རྣམ་བཅད་ཙམ་དུ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་སྟེ། འདི་དང་མེད་དགག་གཉིས་མཚན་ཉིད་གཅིག་གིས་མཚོན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ་དགག་བཞག་སྤང་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། སྔོན་གྱི་མཁས་པ་ཕྱྭ་པ་ཆེན་པོ་སོགས་ན་རེ། དངོས་རྟོགས་དང་། ཤུགས་རྟོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རིམ་
Chinese
遮遣之法，本体是：成为彼之显现境的自相诸法。第二之相：由分别识于遣除处所了知的假立。本体是：异体遮遣有法等。遣除分二，从显现的成立分出的遣除之相：由识于能断处所了知。
English
The nature of exclusion is: the self-characteristics that become the objects of its appearance. The second characteristic: the imputation to be understood as a complete exclusion by conceptual consciousness. The basis is: other exclusions of existence, etc. Exclusion is divided into two: the exclusion distinguished by the establishment of appearance: to be understood as a distinction by consciousness. Divisions: non-affirmative and negative. The nature of the first: to be understood as a complete exclusion by conceptual consciousness after distinguishing the object to be negated. This and the establishment of exclusion have the same meaning. The nature of the second: to be understood only as a distinction by conceptual consciousness after distinguishing the object to be negated. This and negative have the same meaning. In the "Commentary on the Treasury of Reasoning," it is said that the intention of stating the characteristics of projecting other dharmas and not projecting after distinguishing the object to be negated is this, because distinguishing the object to be negated is also in the place of exclusion, and projecting other dharmas and not projecting are also in the place of exclusion, and because the establishment and exclusion in the place of exclusion, and the negative and non-affirmative, have the same meaning. Projecting other dharmas is also divided into two types: projecting other dharmas by distinguishing the object to be negated in words, and projecting other dharmas after distinguishing in meaning even if not distinguishing in words. The former is like: the place of vases, etc., appearing to consciousness. The latter is like: the vase appearing to consciousness. Although the object to be negated is not distinguished in words, if the other exclusions that are independent as subjects, such as the reverse of being made and the reverse of impermanence, establish that subject, it is considered non-affirmative. This is the view of the great self-master, that is: the previous establishers, for the sake of establishing non-affirmative. This is quoted from the "Treasury of Reasoning" as the knowledge of non-affirmative, and this non-affirmative is placed on the establishment of the cause of the fruit's own nature, because it is the meaning of the time. May the wishes of Sakya Pandita be fulfilled! The nature of exclusion distinguished by the establishment of exclusion: to be understood only as a distinction by consciousness after distinguishing the object to be negated, that is, these two, negative and non-affirmative, should be represented by the same characteristic. Secondly, there are three types: negative, affirmative, and abandonment. The first is: the previous scholars, such as the great Phawa, said that the characteristics of direct perception and inference are in order:
Tibetan
བཞིན། དོན་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་སྣང་བའི་སྒོ་ནས་སྒྲ་འདོགས་གཅོད་པ་དང་། གཞན་གྱི་རྣམ་པ་སྣང་བའི་སྒོ་ནས་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་པའོ། །དེའང་དངོས་ཡུལ་དེ་རྟོགས་པ་ཉིད་ན་ཤུགས་ཀྱིས་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་པས་བློ་སྔ་ཕྱིའི་རིམ་པ་མེད་དོ། །དེས་དགག་སྒྲུབ་བྱེད་པའི་ཚུལ་ལ། སྒྲུབ་པ་ལ་དཔེར་བརྗོད་ན། རྗེས་དཔག་གིས་ལ་མེ་ལྡན་དུ་དངོས་སུ་གཞལ་བ་ན་བདག་ཉིད་མེ་འཇལ་དུ་ཤུགས་ལ་རྟོགས་པ་དང་། རྟག་པ་ལ་བྱས་པ་དགག་པ་དངོས་སུ་རྟོགས་པ་ན་དྲན་བཞིན་པའི་བྱས་པ་ལ་མི་རྟག་པས་ཁྱབ་པ་ཤུགས་ལ་རྟོགས་པའོ། །མངོན་སུམ་ལ་གཉིས་ལས། རང་རིག་གིས་བློ་དེ་འཛིན་དུ་དངོས་སུ་གྲུབ་པས་ཡུལ་དེར་སྣང་དུ་ཤུགས་ལ་འགྲུབ་ཅིང་། གཞན་རིག་གིས་ཡུལ་དེར་སྣང་དུ་དངོས་སུ་གྲུབ་པས་བློ་དེ་འཛིན་དུ་ཤུགས་ལ་འགྲུབ་བའོ། །དགག་པ་ལ་དཔེར་བརྗོད་ན། ལྡོག་པ་ཉིས་ཚོགས་འཛིན་པ་ལ་ཚིག་རྐྱང་འཛིན་པས་ཁྱབ་པས་རིགས་ཀྱི་སྤྱི་ཚིག་རྐྱང་འཛིན་པ་དངོས་སུ་ཁེགས་ན། བྱེ་བྲག་ཉིས་ཚོགས་འཛིན་པ་ཤུགས་ལ་ཁེགས་པ་སྟེ། ཁྱད་པར་བྱེད་ཆོས་དབྱུག་པ་ཁེགས་པས་བྱས་ཆོས་དབྱུག་པ་ཅན་ཁེགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འདི་མི་འཐད་དེ། རྗེས་དཔག་ཆོས་ཅན། ཤུགས་རྟོགས་ཀྱི་ཚད་མར་ཐལ། མཚན་ཉིད་དེའི་ཕྱིར། སྐྱོན་མེད་དེ། ཡུལ་གང་ལ་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་པ་དེ་ལ་ཤུགས་རྟོགས་ཀྱི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ལ་མེ་ལྡན་དུ་རྟོགས་པའི་རྗེས་དཔག་ཆོས་ཅན། ལའི་སྟེང་གི་མེ་ལ་ཤུགས་རྟོགས་ཚད་མར་ཐལ། དོན་གཞན་གྱི་རྣམ་པ་ཤར་བའི་སྒོ་ནས་དེ་ལ་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་བྱེད་ཀྱི་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སྔ་ཕྱི་གཉིས་ཆར་གྱི་གཏན་ཚིགས་གྲུབ་སྟེ། མེ་འཛིན་དབང་མངོན་དེ་མེ་རང་གི་རྣམ་པ་ཤར་བའི་སྒོ་ནས་དེ་ལ་སྒྲོ་འདོགས་དངོས་སུ་གཅོད་བྱེད་ཀྱི་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། ཁྱབ་སྟེ། དེ་ནི་རང་གཞན་ངོ་བོ་ཡི། །རྟོགས་ཕྱིར་གཞལ་བྱ་གཉིས་སུ་བཞེད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་རྗེས་དཔག་རྟགས་ལ་ལྟོས། ཤུགས་རྟོགས་རྟགས་ལ་མི་ལྟོས་པས་སྐྱོན་མེད་དོ་ཅེ་ན། འོ་ན་ཤུགས་རྟོགས་དེ་འབྲེལ་པ་ལ་ལྟོས་སམ་མི་ལྟོས། དང་པོ་ལྟར་ན། རྗེས་དཔག་ལས་མ་འདས་ལ། ཕྱི་མ་ལྟར་ན་ཚད་མ་གསུམ་པ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ། །རྗེས་དཔག་གིས་ལ་མེ་ཡོད་དུ་དངོས་སུ་གྲུབ་པས་རང་ཉིད་མེ་འཇལ་དུ་ཤུགས་ལ་གྲུབ་པ་ཡང་མི་འཐད་དེ། ལ་མེ་ཡོད་དུ་རྟོགས་པའི་བློ་དེ་ཉིད་མེ་འཇལ་གྱི་བློ་ཡིན་གྱི་དེ་ལས་གཞན་ཤུགས་ལ་གྲུབ་རྒྱུའི་བློ་མེད་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་རང་ཉིད་མེ་འཇལ
Chinese
如同。以事物本身之相顯現的方式來斷除增益，以及以他者之相顯現的方式來斷除增益。並且，在了悟真實對象之時，便會間接地斷除增益，因此沒有前後次第之別。關於其如何進行遮破與建立，舉例說明建立：以比量直接衡量山上有火時，便會間接地了悟自身正在衡量火。直接了悟常法上遮破所作時，便會間接地了悟周遍有為法皆是無常。關於現量，分為二者：自證識直接成立能取識，因此間接地成立於彼境上顯現；他證識直接成立於彼境上顯現，因此間接地成立能取識。舉例說明遮破：由於執持二諦差別周遍於執持單一詞，因此直接遮破了總法類的單一詞執持，便會間接地遮破了別法類的二諦差別執持，如同遮破了能別法杖，便會遮破了所別法有杖者一般，如是說。此不合理，因為比量法，應成間接了悟之量，因為具有該自性之故。無過失，若說凡是斷除增益之境，即是間接了悟之量者。則了悟山上有火之比量法，應成山上的火之間接了悟量，因為是以他事之相顯現的方式，於彼斷除增益之識之故。前後二者之宗法皆已成立，因為取火之根現，是以火自身之相顯現的方式，於彼直接斷除增益之識之故。承許宗，周遍成立，因為：彼是自他體性故，為了悟故立為二量。如是說之故。若說比量依賴於因，間接了悟不依賴於因，故無過失者。那麼間接了悟是否依賴於關聯？若不依賴於關聯？前者則未脫離比量，後者則將會有第三量。以比量直接成立山上有火，因此自身間接成立正在衡量火也不合理，因為了悟山上有火之識，即是衡量火之識，除此之外沒有其他間接成立之識之故。若說自身正在衡量火
English
As it is. To eliminate superimposition by way of the appearance of the thing itself, and to eliminate superimposition by way of the appearance of another. Moreover, when the actual object is realized, superimposition is indirectly eliminated, so there is no sequential order of before and after. Regarding how it negates and establishes, to give an example of establishment: When inferential cognition directly measures that there is fire on the mountain, it indirectly realizes that it is measuring the fire itself. When the negation of the made is directly realized on the permanent, it indirectly realizes that impermanence pervades the made that is being remembered. Regarding direct perception, there are two types: Self-awareness directly establishes the cognition as the grasper, so it indirectly establishes the appearance on that object. Other-awareness directly establishes the appearance on that object, so it indirectly establishes the cognition as the grasper. To give an example of negation: Since the apprehension of the two-fold distinction pervades the apprehension of a single word, when the apprehension of the single word of the general class is directly negated, the apprehension of the two-fold distinction of the particular class is indirectly negated, just as when the distinguishing characteristic of a stick is negated, the distinguished characteristic of a stick-holder is negated, as it is said. This is not reasonable, because the subject, inference, should be the measure of indirect realization, because it possesses that characteristic. There is no fault, if it is said that whatever object eliminates superimposition is the measure of indirect realization. Then the subject, the inference that realizes there is fire on the mountain, should be the measure of indirect realization of the fire on the mountain, because it is the cognition that eliminates superimposition on it by way of the appearance of another thing. The probandum of both the former and the latter is established, because the sensory direct perception of grasping fire is the cognition that directly eliminates superimposition on it by way of the appearance of the fire itself. The sign is accepted, the pervasion is established, because: "It is the nature of self and other, therefore, for the sake of realization, it is established as two measures." Because it is said. If it is said that inference relies on the sign, and indirect realization does not rely on the sign, so there is no fault. Then does indirect realization rely on the relation or not? If it is the former, then it does not go beyond inference, and if it is the latter, then there will be a third measure. It is also not reasonable that inference directly establishes that there is fire on the mountain, so it indirectly establishes that it is measuring the fire itself, because the cognition that realizes there is fire on the mountain is the cognition that measures the fire, and there is no other cognition that is indirectly established besides that. If it is said that it is measuring the fire itself