Tibetan
གསུམ་སྟེ། དབང་ཤེས་ཡིན་པའི་རང་ལུགས་བརྗོད། ཡིད་རྟོག་ཡིན་པའི་གཞན་ལུགས་དགག དགག་སྒྲུབ་གཉིས་ཀྱི་དོན་བསྡུ་བསྟན་པའོ། །དང་པོ་ནི། འདིཾར། མདོར་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་གི་དབྱེ་བ་འཆད་པའི་སྐབས་སུ་རབ་རིབ་ཅན་སོགས་ཀྱི་ཚིག་གསུངས་པ་ཆོས་ཅན། དགོས་པ་ཡོད་དེ། རྟོག་པ་དང་བྲལ་མངོན་སུམ་མོ། །ཞེས་སྤྱིར་བཏང་བ་ལ་རྟོག་པ་དང་བྲལ་ཡང་འཁྲུལ་ན་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་ཡིན་ཞེས་དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བའི་ཆེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟོག་མེད་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་སྟོན་པའི་སྐབས་སུ་རབ་རིབ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་དཔེར་སྨོས་པ་ཆོས་ཅན། དབང་ཤེས་འཁྲུལ་པ་ཐམས་ཅད་མཚོན་པར་བྱེད་དེ། དབང་ཤེས་འཁྲུལ་པ་བསྐྱེད་པའི་རྐྱེན་ཙམ་སྟོན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། འདོད་པ་བརྗོད། དེ་དགག་པའོ། །དང་པོ་ནི། དེཾ། མདོའི་འགྲེལ་བྱེད་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རབ་རིབ་ཅན་དང་ཟླ་བ་གཉིས་སྣང་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་དེ་ཡང་ཡིད་རྟོག་ཁོ་ན་ཡིན་པས་དེ་བསལ་བ་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་ཚིག་དོན་མེད་དེ། མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་རྟོག་བྲལ་གྱིས་སེལ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་ཟེར་རོ། །གཉིས་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། ཡིད་བློ་ལུང་དང་རིགས་པས་དགག རྟོག་པ་དངོས་སྟོབས་རིགས་པས་དགག་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས་ཏེ། རྩོད་སྒྲུབ་མཁན་པོའི་ལུང་གིས་དགག དབང་རྟེན་གཞན་ལ་མཚུངས་པས་དགག་པའོ། །དང་པོ་ནི། སྔོཾ། ཟླ་གཉིས་གསལ་སྣང་གི་ཤེས་པ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པ་མིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡིན་པ་ལ་རྩོད་སྒྲུབ་ལས་དེ་དག་ཀྱང་དོན་དམ་པར་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཡོད་པ་དག་ནི་ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་དང་། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བའི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་ལུང་གིས་གནོད་པའི་ཕྱིར། གཾལ། ལུང་དེའི་དོན་དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་པ་ཟླ་གཉིས་གསལ་སྣང་གི་ཤེས་པའི་བརྒྱུད་རྒྱུ་ཡིན་པ་ལ་དགོངས་པས་སྐྱོན་མེད་དོ་ཞེ་ན། ཕྱི་དོན་དབང་ཤེས་ཀྱི་དམིགས་རྐྱེན་ཡིན་པ་འགོག་པའི་སྐབས་འདིར་ཆོས་ཅན། ཡིད་ཤེས་ཀྱི་བརྒྱུད་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན། དབང་ཤེས་ཀྱི་དམིགས་རྐྱེན་དུ་ཐལ་བ་སྐབས་སུ་བབས་པ་མིན་པར་ཐལ། དབང་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པས་དབང་ཤེས་ཀྱི་དམིགས་རྐྱེན་ཡིན་པར་འདོད་པ་འགོག་པའི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ནི། དབཾང་། དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པའི་ཤེས་པའི་འཇོག་བྱེད་གང་ཡིན། དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་པ་ཕན་བྱེད་དུ་ཡོད་མེད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཟླ་གཉིས་གསལ་སྣང་གི་ཤེས་པ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་དབ
Chinese
三者，是说属于根识的自宗。破斥属于意识的他宗。总摄阐释破立二者的意义。第一，于此，总的来说，在阐释显现为现量的差别时，说“有眼翳者”等语，有必要，因为，‘离分别念是现量’。因为对于普遍的情况，即使离分别念，如果错乱，也是显现为现量，是为了特别排除这种情况。在显示无分别念显现为现量时，以有眼翳者的意识为例，能表示所有的根识错乱，因为仅仅是显示产生根识错乱的因缘。第二有二，说主张，破斥它。第一，有些经的注释者说，有眼翳者和二月显现等等的意识，也是仅仅是意识分别念，因此排除它没有特别的词义，因为现量的体性以离分别念来排除。第二有二，以意识的理证和教证来破斥，以分别念的现势理证来破斥。第一有二，以论辩者的教证来破斥，以根的所依在他处相同来破斥。第一，先前，二月明显显现的意识，是所立，你不应是意识，因为，因为你如果是意识，论辩中，那些实际上以其他方式存在的事物，是显现为二月等等和显现为蓝色等等的意识之因的教证所损害。如果说，那个教证的意义是指有色根是二月明显显现的意识的直接因，没有过失。那么，在此遮止外境是根识的所缘缘时，是所立，因为是意识的直接因，所以成为根识的所缘缘是与场合不符的，因为是根识的因，所以遮止认为是根识的所缘缘的场合。第二，根，什么是依赖于根的意识的安立方式？因为有色根随着有无利益而进退。如果说，二月明显显现的意识，是所立，是这样。因为这个缘故。如果
English
There are three: stating the self-view that it is sense consciousness, refuting the other's view that it is mind-thought, and summarizing and explaining the meaning of both refutation and establishment. First: Here, in short, when explaining the distinctions of what appears as direct perception, it is necessary to say the words "one with cataracts," etc., because 'freedom from conceptual thought is direct perception.' Because in general, even if free from conceptual thought, if mistaken, it is what appears as direct perception, it is for the sake of specifically excluding this. When showing the appearance of non-conceptual direct perception, the consciousness of one with cataracts is cited as an example, it represents all the errors of sense consciousness, because it only shows the cause of generating errors of sense consciousness. There are two in the second: stating the assertion, and refuting it. First: Some commentators on the sutras say that the consciousness of one with cataracts and the appearance of two moons, etc., is also only mind-thought, so there is no special meaning to excluding it, because the characteristic of direct perception is eliminated by freedom from conceptual thought. There are two in the second: refuting mind-thought with scripture and reasoning, and refuting conceptual thought with factual reasoning. There are two in the first: refuting with the scripture of the debater, and refuting with the similarity of the basis of the sense organ elsewhere. First: Previously, the consciousness of the clear appearance of two moons, is the subject, you should not be mind consciousness, because, because if you are mind consciousness, in the debate, those things that actually exist in other ways are harmed by the scripture that they are the cause of the consciousness that appears as two moons, etc., and appears as blue, etc. If you say that the meaning of that scripture refers to the colored sense organ being the direct cause of the consciousness of the clear appearance of two moons, there is no fault. Then, in this case of preventing the external object from being the objective condition of sense consciousness, it is the subject, because it is the direct cause of mind consciousness, so it is not appropriate for the occasion to become the objective condition of sense consciousness, because it is the cause of sense consciousness, so it is the occasion to prevent it from being considered the objective condition of sense consciousness. Second, Sense, what is the way of establishing consciousness that depends on the sense organ? Because the colored sense organ advances and retreats according to the presence or absence of benefit. If you say that the consciousness of the clear appearance of two moons, is the subject, it is so. Because of that reason. If
Tibetan
ང་པོ་གསལ་མི་གསལ་དུ་འགྱུར་པའི་རྗེས་སུ་གསལ་མི་གསལ་དུ་འགྱུར་བ་དང་ལྡན་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཟླ་གཉིས་གསལ་སྣང་གི་ཤེས་པ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བ་བཞི་ཡིས་དགག གསལ་བ་སྣང་བའི་རྟགས་ཀྱིས་དགག་པའོ། །དང་པོ་ནི། འདིཾར། ཟླ་གཉིས་གསལ་སྣང་གི་ཤེས་པ་ཆོས་ཅན། རང་གི་བདག་རྐྱེན་དབང་པོ་བསླད་པ་ཕན་བྱེད་དུ་ཡོད་མེད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་མི་བྱེད་པར་ཐལ། ཡིད་རྟོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཐག་ཁྲ་ལ་སྦྲུལ་དུ་འཁྲུལ་པའི་བློ་བཞིན། དེ་ཆོས་ཅན། རང་ཡུལ་བརྗོད་པས་རང་ཉིད་སྐྱེ་བར་ཐལ། ཡིད་རྟོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ཆོས་ཅན། རང་གི་ཡུལ་མཐོང་བ་བརྡ་དྲན་ལ་ལྟོས་པར་ཐལ་བ་དང་། རང་ཡུལ་མི་གསལ་བ་སྣང་བར་ཐལ། ཡིད་རྟོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ནི། གཉིཾད། གཉིད་ལོག་པའམ་སད་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་རང་ཡུལ་གསལ་སྣང་ཅན་གྱི་བློ་ཆོས་ཅན། རྟོག་མེད་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་དོན་འཛིན་པས་སྟོང་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་གཉིས་ཀའང་ཡུལ་མི་གསལ་བ་སྣང་བའི་དེ་ཆོས་ཅན། རྟོག་པ་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་དོན་དངོས་སུ་འཛིན་པའི་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ནི། དེཾ། ཟླ་བ་གཉིས་གསལ་སྣང་གི་དབང་ཤེས་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་རྟོག་མེད་ཡིན་ནའང་ཚད་མར་འགྱུར་བ་རབ་རིབ་བཅས། །ཞེས་པའི་ཚིག་གིས་བཀག་པ་ཡིན་ཏེ། ཁྱོད་རྟོག་མེད་ཡིན་ཡང་བསླུ་བའི་ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟོག་པ་དང་རྟོག་མེད་ཀྱི་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་གི་སྡེ་ཚན་གཉིས་སོ་སོར་བཤད་པ་ཆོས་ཅན། དགོས་པ་ཡོད་དེ། འཁྲུལ་ཤེས་ཡིན་ན་མངོན་སུམ་མིན་པར་ཤེས་པའི་ཆེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་གཞལ་བྱ་རྟོགས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཚད་འབྲས་བཤད་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། ཚད་འབྲས་གཞལ་གསུམ་རྣམ་གཞག་བཤད། རྣམ་གཞག་དེ་ཡི་སྒྲུབ་བྱེད་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ལ་བཞི་སྟེ། ཕྱི་དོན་ལས་བྱུང་དོན་རིག་ཚད་འབྲས་བཤད། བག་ཆགས་བརྟན་བྱུང་རྣམ་རིག་ཚད་འབྲས་བཤད། ཕྱི་དོན་ཡོད་ཀྱང་རང་རིག་འབྲས་བུར་གྲུབ། རྣམ་པ་རྫུན་ཡང་རང་རིག་འབྲས་བུར་གྲུབ་པའོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ་པ་སྟེ། ཚད་འབྲས་བདག་ཉིད་གཅིག་པར་བསྒྲུབ། ཚད་འབྲས་དོན་གཞན་ཡིན་པ་དགག བདག་གཅིག་པ་ལ་རྩོད་པ་སྤོང་བའོ། །དང་པོ་ལ་བཞི་སྟེ། དོན་རྟོགས་འཇོག་ནུས་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན། འཇོག་ནུས་ཁྱད་པར་གཉིས་ལྡན་དགོས། དེས་ན་ཚད་འབྲས་དོན་གཞན་མིན། དེ་ལྟར་ཡིན་ཡང་བྱ་བྱེད་རུང་བའོ། །དང་པོ་ནི། བྱཾ། སྤྱིར་བསྒྲུབ་བྱ་དང་སྒྲུབ་བྱེད་ཞེས་པའི་སྐབས་འདིར་ཆོས་ཅན། བསྒྲུབ་བྱ་
Chinese
如果说，因为是随着明不明显而变化的具有明不明显的知识。有二月显现的知识，是所立宗。应成。因为那样的缘故。第二有二：以四种太过成立来遮破，以显现明亮的理由来遮破。第一是：此处，有二月显现的知识，不随着自己的主因根识损坏的有利与否而变化，应成。因为是意识分别的缘故。如同将花色的绳子误认为蛇的意识一样。那是所立宗，以说自己的对境而使自己产生，应成。因为是意识分别的缘故。那是所立宗，看到自己的对境依赖于符号记忆，应成，并且自己的对境不明显而显现，应成。因为是意识分别的缘故。第二是：睡眠，睡眠或醒来的状态的自己的对境显现明亮的意识，是无分别，因为是空无执著声音意义的知识的缘故。那两者都是对境不明显而显现的，那是所立宗，是分别，因为是实际执著声音意义的意识的缘故。第三是：彼，有二月显现的根识，即使你是无分别，也变成量，具有迷乱。是以这样的语句来遮破的，因为即使你是无分别，也是欺骗的知识的缘故。分别和无分别的现量相似的部类分别解说，是有必要的，因为是为了知道如果是错觉就不是现量的缘故。第三，所量通达的能立量果解说有二：解说量果所量三者的分类，解说那分类的能立。第一有四：解说从外境产生意义的理智量果，解说习气坚固产生的自证量果，外境存在但自证成立为果，相虚假但自证成立为果。第一有三：成立量果本体是一，遮破量果是他体，遣除对本体是一的争论。第一有四：通达意义，安立能力是能立，安立能力必须具有两种特点，因此量果不是他体，即使这样，也能作能作。第一是：总的来说，在能立和所立的场合，是所立宗。
English
If it is said that it is because it is a knowledge that has the characteristic of becoming clear and unclear following the clear and unclear. The knowledge of the appearance of two moons is the subject. It should be so. Because of that. The second has two: refuting with four extreme consequences, refuting with the reason of appearing clear. The first is: here, the knowledge of the appearance of two moons does not change following whether its own main cause, the sense faculty, is damaged or beneficial, it should be so. Because it is a mental cognition. Like the mind that mistakes a speckled rope for a snake. That is the subject, it arises by stating its own object, it should be so. Because it is a mental cognition. That is the subject, seeing its own object depends on symbolic memory, it should be so, and its own object appears unclear, it should be so. Because it is a mental cognition. The second is: sleep, the mind that has a clear appearance of its own object in the state of sleeping or waking is non-conceptual, because it is a knowledge that is empty of grasping sound and meaning. Both of those are those that appear with unclear objects, that is the subject, it is conceptual, because it is a mind that actually grasps sound and meaning. The third is: that, the sense consciousness of the appearance of two moons, even if you are non-conceptual, you become a valid cognition, with dimness. It is refuted by these words, because even if you are non-conceptual, you are a deceptive knowledge. Explaining the categories of conceptual and non-conceptual apparent valid cognition separately is necessary, because it is for knowing that if it is an illusion, it is not a valid cognition. The third, explaining the means of proof of understanding the object to be measured, has two: explaining the classification of valid cognition, result, and object to be measured, explaining the means of proof of that classification. The first has four: explaining the valid cognition and result of understanding the meaning arising from external objects, explaining the valid cognition and result of self-awareness arising from the establishment of habitual tendencies, external objects exist but self-awareness is established as the result, the appearance is false but self-awareness is established as the result. The first has three: establishing that the valid cognition and result are the same entity, refuting that the valid cognition and result are different entities, dispelling the debate about the same entity. The first has four: understanding the meaning, establishing the ability is the means of proof, the ability to establish must have two special characteristics, therefore the valid cognition and result are not different entities, even so, it can be the agent and the action. The first is: in general, in the case of the means of proof and the object to be proven, it is the subject to be proven.