Tibetan
། །བཞི་པ་ནི། གལ་ཏེ་སེམས་ཙམ་པ་འདིའི་ལུགས་ལ་གཟུང་འཛིན་གཉིས་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་ལ་གཟུང་འཛིན་གཉིས་སུ་འཁྲུལ་བ་སྐྱེ་བ་མི་འཐད་པར་ཐལ། གཟུང་འཛིན་གཉིས་སུ་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་གཟུང་འཛིན་བདེན་པ་དང་ཆོས་མཐུན་པ་མཐོང་བ་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་འགྲོ་བ་འདི་ལ་གཟུང་འཛིན་བདེན་པ་དེའི་བདག་ཉིད་གཅིག་ཀྱང་མཐོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱབ་སྟེ། སྤྱིར་འཁྲུལ་པ་སྐྱེ་བ་ན་རྒྱུ་མེད་མིན་གྱི། ཉ་ཕྱིས་ལ་དངུལ་དུ་འཁྲུལ་བ་ལྟར་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་མཐོང་བ་ལས་དོན་དེའི་བདག་མིན་ལ་དེའི་བདག་ཏུ་ཞེན་པས་འཇིག་རྟེན་པ་དག་གི་འཁྲུལ་པ་སྐྱེ་བས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འཁྲུལ་པ་སྐྱེ་བ་ལ་སྔར་ཆོས་མཐུན་མཐོང་བས་མ་ཁྱབ་སྟེ། ཆོས་མཐུན་མཐོང་སོགས་ཅན་ཉིད་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་འཁྲུལ་པ་སྐྱེ་བ་འདིའང་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ནང་གི་མ་རིག་པས་བསླད་པ་ལས་བྱུང་བ་གཟུང་འཛིན་དུ་འཁྲུལ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ནང་གི་ཉེས་པ་ལས་བྱུང་བས་རང་བཞིན་ནམ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྣང་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་རབ་རིབ་ཅན་ལ་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་སྣང་བ་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། འཛིན་རྣམ་བདག་ཉིད་མྱོང་བས་རང་རིག་གྲུབ། །རང་རིག་ཚད་འབྲས་ཤེས་པ་ཀུན་ལ་སྦྱར། །རང་རིག་ཚད་མར་བཤད་དང་འགལ་བ་སྤང་བའོ། །དང་པོ་ནི། འོ་ན་རྣམ་བརྫུན་པའི་ལུགས་ལ་གཟུང་རྣམ་བརྫུན་པ་ཡིན་པས་དེ་ལ་རང་རིག་བཏགས་པ་བ་ཡིན་ན་རང་རིག་མཚན་ཉིད་པའི་ཚད་འབྲས་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། རྣམ་པ་བརྫུན་པར་འདོད་པ་དེ་ལ་བློ་རང་ཉིད་ནི་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ཡོངས་སུ་གཅོད་པར་བྱེད་པའི་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་འདོད་པ་དེ་བདག་ཉིད་རིག་པ་ཡིན་ཏེ། ཁྱོད་རང་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་འཛིན་རྣམ་དེ་ཡི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་དེ་ཆོས་ཅན། རང་རིག་པ་དེའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན་ཏེ་རང་རིག་མཚོན་པར་ནུས་པ་དེའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ནི། རྣམ་པ་བརྫུན་པར་འདོད་པའི་ལུགས་ལའང་བློ་རང་གི་བདག་ཉིད་ཡུལ་དུ་གཞག་པ་ན་རང་གཞལ་བྱ་དང་དེ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པར་བྱེད་པའི་འཛིན་རྣམ་འཇལ་བྱེད་དེ་ཚད་མ་དང་། དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རང་རིག་འབྲས་བུར་གནས་པ་འདི་ནི་ཆོས་ཅན། བློ་ཀུན་ལ་སྦྱར་བར་བྱ་སྟེ། རང་རིག་མཚན་ཉིད་པའི་ཚད་འབྲས་གནས་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་མདོ་སྡེ་པའི་ལུགས་ལ། འདོད་ཆགས་སོགས་གཞལ་བྱར་བྱས་པ་ན་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རང་རིག་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་འབྲས་གནས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཉིད་སྦྱོར་བ་ནི་མདོ་སྡེ་པའི་ལུགས་
Chinese
第四，如果按照唯识宗的观点，对于能取所取二者皆无的觉识，产生执著于能取所取二者的错觉是不合理的。因为产生执著于能取所取二者的错觉的原因——见到与能取所取真实且相符的事物——是不存在的。因为对于这个行者来说，连一个能取所取真实的自性都没有见到。这是周遍的，一般来说，产生错觉并非没有原因。就像把云母片错认为银子一样，因为仅仅是见到了相似之处，就执著于不是该事物自性的事物，所以世间人的错觉才会产生，这是周遍的。如果有人说：产生错觉并不一定需要先前见到相似之处。这是不周遍的，因为即使不依赖于见到相似之处等情况，这种错觉也会产生。因为由内在的无明所迷惑而产生的执著于能取所取的错觉，是由内在的过患所产生的，因此其自性或本体自然就是颠倒显现的。例如，对于患有眼翳的人来说，会看到发丝等幻象一样。第二部分有三点：通过体验执著相的自性来成立自证；将自证的量果应用于一切识；以及破除与自证是量相违背的观点。第一点是：那么，在唯识宗认为外境是虚假的观点中，如果所取相是虚假的，那么对于这种观点来说，如果自证是假立的，那么自证的体性之量果又是什么样的呢？对于认为外境是虚假的人来说，心识本身是法，你所要完全断除的执著相，就是自性觉知，因为你完全断除的执著相就是它的自性。因此，执著相是法，自证就是它的成立者，因为它是能够诠释自证的。第二点是：在认为外境是虚假的宗派中，当心识自身的自性被设定为对境时，自身成为所量，而完全断除它的执著相成为能量，即是量，而体验它的自证则安住于果位。这是法，应该应用于一切心识，因为自证的体性之量果安住于其中。例如，在经部宗的观点中，当贪欲等被设定为所量时，体验它的自证则安住于现量的量果之中。同样的推理可以应用于经部宗的观点
English
Fourth, if according to the Mind-Only school's view, it is unreasonable for the consciousness that lacks both grasper and grasped to give rise to the illusion of grasping onto grasper and grasped. This is because the cause for generating the illusion of grasping onto grasper and grasped—seeing something that is true and in accordance with the grasper and grasped—does not exist. For this practitioner, not even a single nature of true grasper and grasped is seen. This is pervasive. Generally, the arising of illusion is not without cause. Just as mistaking mica for silver, it is because one only sees the similarity and clings to something that is not the nature of that thing, that the illusion of worldly people arises, and this is pervasive. If someone says: The arising of illusion does not necessarily require seeing the similarity beforehand. This is not pervasive, because even without relying on seeing the similarity, this illusion can arise. Because the illusion of grasping onto grasper and grasped, which arises from being deluded by internal ignorance, is produced by internal faults, therefore its nature or essence is naturally inverted in appearance. For example, just as those with cataracts see illusions such as strands of hair. The second part has three points: Establishing self-awareness through experiencing the nature of the grasping aspect; applying the measure and result of self-awareness to all consciousnesses; and refuting views that contradict self-awareness being a valid measure. The first point is: Then, in the Mind-Only school's view that external objects are false, if the grasped aspect is false, then for this view, if self-awareness is nominally established, then what is the measure and result of the nature of self-awareness like? For those who believe that external objects are false, the mind itself is the subject. The grasping aspect that you completely eliminate is self-knowing, because the grasping aspect that you completely eliminate is its nature. Therefore, the grasping aspect is the subject, and self-awareness is its establisher, because it is capable of explaining self-awareness. The second point is: In the school that believes that external objects are false, when the nature of the mind itself is set as the object, the self becomes the measured object, and the grasping aspect that completely eliminates it becomes the measuring agent, which is the valid measure, and the self-awareness that experiences it abides in the result. This is the subject, and it should be applied to all consciousnesses, because the measure and result of the nature of self-awareness abide in it. For example, in the view of the Sutra school, when desire and so on are set as the measured object, the self-awareness that experiences it abides in the measure and result of direct perception. The same reasoning can be applied to the view of the Sutra school.