Tibetan
་ལྟར་བབ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ་མིན་པར་ཐལ། དབང་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པས་དབང་ཤེས་ཀྱི་དམིགས་རྐྱེན་ཡིན་པར་འདོད་པ་འགོག་པའི་སྐབས་སུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ནི། གཞན་ཡང་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པ་སྟེ། དབང་ཤེས་སུ་འཇོག་པའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན། གལ་ཏེ་བློ་གང་ཞིག་དབང་པོ་དབང་པོ་ཡོད་མེད་ཀྱི་རྗེས་སུ་དངོས་སུ་འཇུག་པ་ཅན་ནོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ཟླ་གཉིས་གསལ་སྣང་ཡང་ཆོས་ཅན། དབང་ཤེས་སུ་ཐལ། དབང་པོ་ཡོད་མེད་ཀྱི་རྗེས་སུ་དངོས་སུ་འཇུག་པ་དེ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་དབང་པོའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཙམ་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི། དབང་པོ་གསལ་མི་གསལ་དུ་འགྱུར་བ་ལས་ཤེས་པའང་གསལ་མི་གསལ་དུ་འགྱུར་བ་དང་ལྡན་པ་དེ་དབང་ཤེས་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཟླ་གཉིས་གསལ་སྣང་འདི་ཆོས་ཅན། དབང་ཤེས་ཡིན་པ་ཅིའི་ཕྱིར་འགོག་སྟེ་འགོག་པ་མི་རིགས་པར་ཐལ། དབང་པོ་འགྱུར་བ་ལས་འགྱུར་བ་དང་ལྡན་པ་དེ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནའོ། །གཉིས་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བ་གཞི་ཡིས་དགག །གསལ་བར་སྣང་བའི་རྟགས་ཀྱིས་དགག་པའོ། །དང་པོ་ནི། ཟླ་གཉིས་གསལ་སྣང་གི་ཤེས་པ་འདི་ཡང་ཆོས་ཅན། དབང་པོའི་འགྱུར་བ་མིག་མཛུབ་མོས་བཙིར་བ་སོགས་ཡོད་ན་ཡང་ལྡོག་པར་འགྱུར་ལ། དབང་པོའི་བསླད་པ་ནི་ལོག་ཀྱང་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་སྟེ་བདག་རྐྱེན་དབང་པོ་བསླད་པ་ཡོད་མེད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་མི་བྱེད་པར་ཐལ། ཡིད་རྟོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཐག་པ་ལ་སྦྲུལ་དང་། སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུ་ལ་སོགས་པར་འཁྲུལ་བ་བཞིན་ནོ། །ཡང་དེ་ཆོས་ཅན། འདི་སྦྲུལ་ཞེས་བརྗོད་པས་སྦྲུལ་འཛིན་གྱི་རྟོག་པ་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ནི་རང་ཡུལ་བརྗོད་པ་དག་གིས་དུས་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་འཇོག་པ་དེ་སྐྱེ་བར་ཐལ་བ་དང་། སྔར་མཐོང་བའི་བརྡ་དྲན་པ་ལ་ལྟོས་པར་འགྱུར་ཞིང་རང་གི་སྣང་ཡུལ་ཡོངས་སུ་གསལ་བར་སྣང་བར་མི་འགྱུར་བར་ཐལ། ཡིད་རྟོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ནི། ཟླ་གཉིས་གསལ་སྣང་དེ་གསལ་བར་སྣང་བའི་རྟོག་མེད་ཡིན་ནམ་སྙམ་པའི་དོགས་པ་ཟློག་པའི་དོན་དུ་དམིགས་བསལ་སྨོས་ཤེ་ན། དེ་བཟློག་མི་དགོས་ཏེ་གཉིད་ལོག་པའམ་སད་པ་ན་གསལ་བར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་བློ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཆོས་ཅན། རྟོག་མེད་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་དོན་འཛིན་པས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིད་ལོག་པ་དང་སད་པ་གཉིས་ཀར་ཡང་གསལ་བར་སྣང་བ་དེ་ལྟ་མིན་ན་ཤེས་པ་དེ་ཆོས་ཅན། རྟོག་པ་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་དོན་དངོས་སུ་འཛིན་པའི་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ནི། རྟོག་མེད་འཁྲུལ་པ་ཟླ་བ་གཉིས་སྣང་སོགས་ཡོད་པ་དེའི་ཕྱིར་ཟླ་བ་གཉིས་སྣང་དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་། རྟོག་པ་དང་བྲལ་མངོན་སུམ་མོ། །ཞེས་པའི་ཚིག་ལས་མངོན་སུམ་ཚད་མར་འགྱུར་བ་ཉིད་ནི་རབ་རིབ་བཅས་ཞེས་པའི་ཚིག་གིས་བཀག་པ་ཡིན་ཏེ། ཁྱོད་རྟོག་མེད་ཡིན་ཀྱང་བསླུ་བའི་ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རྟོག་པ་དང་རྟོག་མེད་ཀྱི་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་གི་སྡེ་ཚན་གཉིས་སུ་སོ་སོར་བཤད་པ་ཆོས་ཅན། དགོས་པ་ཡོད་དེ། སྡེ་ཚན་གཉིས་པོ་རིགས་སོ་སོར་ཤེས་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་རྟོག་མེད་ཀྱང་འཁྲུལ་ན་མངོན་སུམ་མིན་པར་ཤེས་པ་དེའི་དོན་དུའང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ་གཞལ་བྱ་རྟོགས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཚད་འབྲས་བཤད་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། སྤྱིའི་རྣམ་གཞག་དང་། གཞུང་གི་དོན་ནོ། །དང་པོ་ནི། ཚད་མ་མདོར། མངོན་སུམ་དང་ནི་རྗེས་སུ་དཔག །ཚད་མའོ་མཚན་ཉིད་གཉིས་གཞལ་བྱ། །ཞེས་གཞལ་བྱ་གཉིས་ཀྱིས་ཚད་མ་གཉིས་ཀྱི་གྲངས་ངེས་འགྲུབ་པར་གསུངས་ན། ཚད་མ་གཉིས་པོ་དེས་གཞལ་བྱ་གཉིས་པོ་དེ་ལ་བྱ་བའམ་འབྲས་བུ་ཅི་ཞིག་བྱེད་ནས་དེ་ལྟར་འགྲུབ་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཚད་མ་གཉིས་པོ་དེས་གཞལ་བྱ་གཉིས་པོ་དེ་རྟོགས་པའི་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། མངོན་སུམ་གྱིས་རང་མཚན་རང་གི་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་ཤིང་། རྗེས་དཔག་གིས་རང་མཚན་གཞན་དོན་སྤྱིའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། འོ་ན་གཞན་བྱ་རྟོགས་པ་དེ་འབྲས་བུ་ཡིན་ན། ད་ནི་ཚད་མ་གང་ཞིག་ཡིན་ཞེས་ཚད་འབྲས་རྫས་ཐ་དད་དུ་བསམས་ནས་འདྲི་བ་ལ་གཞལ་བྱ་རྟོགས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་གྱི། འབྲས་བུ་གཞལ་བྱ་རྟོགས་པ་དེ་ལས་དོན་གཞན་དུ་མེད་ཅེས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་སྟོན་པ་ནི་ཚད་འབྲས་ཀྱི་གཞུང་སྟེ། འདི་ལ་མངོན་སུམ་གྱིས་གཞལ་བྱ་རྟོགས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་མངོན་སུམ་ལེའུ་དང་། རྗེས་དཔག་གིས་གཞལ་བྱ་རྟོགས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་རང་དོན་ལེའུར་བསྟན་པ་ལ་དགོངས་ནས་མདོ་དང་། རྣམ་འགྲེལ་ངེས་གཉིས་སུ་སྐབས་འདིར་རྗེས་དཔག་གི་ཚད་འབྲས་མ་གསུངས་ལ། རིགས་གཏེར་ལས། ཐ་སྙད་བརྗོད་བདེ་བའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་སྐབས་འདིར་གཉིས་ཀ་གསུངས་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེས་ན་སྐབས་འདིར་མངོན་སུམ་གྱིས་གཞལ་བྱ་རྟོགས་པ་འབྲས་བུར་བྱས་ནས་དེའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཚད་མར་འཇོག་པ་ཡིན་གྱི། གསར་དུ་མི་བསླུ་བས་ཚད་མ་མཚོན་པ་དང་། རྟོག་བྲལ་མ་འཁྲུལ་བས་མངོན་སུམ་མཚོན་པ་སྐབས་འདིའི་ཚད་འབྲས་སུ་སྨྲ་བས་ནི་ཚད་འབྲས་གར་ཡོད་ཀྱི་ཕྱོགས་ཙམ་ཡང་ངོ་མ་ཤེས་པའོ། །ཚད་འབྲས་ཀྱི་ཐ་སྙད་ལ་སྲོལ་ཆེན་པོ་གསུམ་སྣང་སྟེ། སློབ་དཔོན་
Chinese
如此降临是否合理？因为在遮止认为，作为根识之因，即是根识之所缘缘时，是合理的。第二，再者，依赖于根，成为根识的定义是什么？如果说，任何心识，都是随着根的有无而实际运作的，那么，二月显现也应是，根识，因为随着根的有无而实际运作是相同的。如果说，仅仅随着根运作不是定义，而是根变得清晰或不清晰，从而知识也变得清晰或不清晰，那才是根识，那么，这个二月显现，为何要遮止其为根识呢？遮止是不合理的，因为它是随着根的变化而变化的。第二部分分为两点：以过于宽泛的结论进行遮止，以显现清晰的征相进行遮止。第一点：二月显现的知识也应是，当根的变化，如用手指按压眼睛等存在时，也会改变，而根的错乱即使消失也不会改变，即自因根的错乱，不随其有无而改变，因为它是意识分别。就像将绳子误认为蛇，将海市蜃楼误认为水等。又，它应是，如同说“这是蛇”而产生执蛇分别一样，在其他人的相续中，由自己所说之境，在某些时候，也会产生这样的执著，并且会依赖于先前见过的符号记忆，并且自己的显现境不会完全清晰显现，因为它是意识分别。第二点：如果为了消除二月显现是显现清晰的无分别的疑虑而特别说明，那就不需要消除，因为无论是入睡还是清醒时，任何显现清晰的心识，都是无分别的，因为它空无声义执著。无论是入睡还是清醒时，如果不是那样清晰显现，那么这个知识就是分别，因为它是实际执著声义的心识。第三，存在无分别的错乱，如二月显现等
English
Is it reasonable for it to descend in this way? Because it is reasonable when preventing the assertion that, as the cause of sense consciousness, it is the objective condition of sense consciousness. Secondly, furthermore, relying on the sense faculty, what is the definition of being a sense consciousness? If it is said that any mind that actually operates according to the presence or absence of the sense faculty, then the appearance of two moons should also be a sense consciousness, because operating according to the presence or absence of the sense faculty is the same. If it is said that merely operating according to the sense faculty is not the definition, but rather that the sense faculty becomes clear or unclear, and thus the knowledge also becomes clear or unclear, that is a sense consciousness, then why should this appearance of two moons be prevented from being a sense consciousness? It is unreasonable to prevent it, because it is that which changes with the change of the sense faculty. The second part is divided into two points: refuting with an overly broad conclusion, and refuting with the sign of appearing clearly. The first point: the knowledge of the appearance of two moons should also be, when there is a change in the sense faculty, such as pressing the eyes with fingers, it will also change, but the derangement of the sense faculty will not change even if it disappears, that is, the self-cause derangement of the sense faculty does not change according to its presence or absence, because it is a mental conception. Just like mistaking a rope for a snake, mistaking a mirage for water, etc. Also, it should be, just as saying "this is a snake" gives rise to the conception of grasping a snake, in the mindstream of others, the object spoken of by oneself, at some time, will also give rise to such grasping, and it will rely on the memory of previously seen symbols, and one's own appearing object will not appear completely clearly, because it is a mental conception. The second point: if it is specially stated in order to dispel the doubt that the appearance of two moons is a clear-appearing non-conceptual, then it is not necessary to dispel it, because any mind that appears clearly when falling asleep or waking up is non-conceptual, because it is empty of grasping sound and meaning. Whether falling asleep or waking up, if it does not appear clearly in that way, then that knowledge is conceptual, because it is a mind that actually grasps sound and meaning. Thirdly, there exists non-conceptual delusion, such as the appearance of two moons, etc.
Chinese
因此，二月显现的那个法，即使你没有分别，也是无分别的现量。这句话中，现量成为量，被“带有眼翳”这句话所遮止，因为即使你没有分别，也是欺骗的识。因此，将分别和无分别的现似量分为两个部分进行分别阐述，是有必要的，因为不仅要了解这两个部分各自的类别，而且也要为了了解即使无分别也会错乱，因此不是现量。第三，衡量对境的证成，讲述量果，分为两部分：总的分类和论的意义。第一，在《量经》中说：“现量和随后的比量，是量，二者衡量对境的自性。”如果说，用两个衡量对境可以确定两个量的数量，那么这两个量对这两个衡量对境做什么样的作用或结果才能这样确定呢？这两个量对这两个衡量对境做证知的行为，因为现量以自相自己的体性的方式证知，而比量以自相为他义总相的方式证知。那么，如果证知对境是结果，现在什么是量呢？像这样，如果认为量果是不同的实体而提问，那么，显示证知衡量对境的证成本身就是量，没有其他意义超过结果证知衡量对境的论述，就是量果的论述。对此，考虑到经部和《释量论》的两种确定，现量证知衡量对境的证成在现量品中，比量证知衡量对境的证成在自义品中没有讲述量果，而《理藏》中说，为了方便表达，要知道这里讲述了两者。因此，这里以现量证知衡量对境作为结果，并将它的定义确定为量，如果以新颖的不欺骗来表示量，以无分别不迷惑来表示现量，那么说这是此时的量果，就是连量果在哪里都不知道。量果的术语有三种大的传统显现，即论师
English
Therefore, that phenomenon of the double moon, even if you are without conceptualization, is still a non-conceptual perception. In this statement, the very fact that perception becomes a valid cognition is blocked by the phrase "with cataracts," because even if you are non-conceptual, it is still a deceptive consciousness. Therefore, it is necessary to separately explain the two categories of conceptual and non-conceptual seeming perceptions, because not only do we need to understand the respective categories of these two, but also to understand that even non-conceptual ones can be mistaken, and therefore are not perceptions. Third, the establishment of the ascertainable object being cognized, explaining the valid cognition and its result, is divided into two parts: the general classification and the meaning of the text. First, in the Pramāṇasūtra, it says, "Perception and subsequent inference are valid cognitions, the two characteristics that measure the object." If it is said that the number of two valid cognitions is determined by the two measurable objects, then what kind of action or result do these two valid cognitions perform on these two measurable objects to achieve this determination? These two valid cognitions perform the action of cognizing these two measurable objects, because perception cognizes the self-characterized by its own nature, and inference cognizes the self-characterized by the general nature of other-meaning. So, if cognizing the other object is the result, then what is the valid cognition now? If one thinks of valid cognition and result as different entities and asks, then the teaching that the establishment of cognizing the measurable object itself is the valid cognition, and there is no other meaning beyond the result of cognizing the measurable object, is the teaching of valid cognition and its result. In this regard, considering that the establishment of perception cognizing the measurable object is taught in the chapter on perception, and the establishment of inference cognizing the measurable object is taught in the chapter on self-benefit, in both the Sūtra and the commentary, the result of inference is not mentioned here. However, the *Tarkaratna* says that for the sake of easy expression, it should be understood that both are mentioned here. Therefore, in this context, perception cognizing the measurable object is taken as the result, and its definition is established as the valid cognition. If one represents the valid cognition with novel non-deception, and represents perception with non-conceptual non-confusion, then saying that this is the valid cognition and its result at this time is not even knowing where the valid cognition and its result are. There appear to be three great traditions regarding the terminology of valid cognition and its result, namely the teacher