Tibetan
་ན་སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་གླང་གིས་རྗེས་སུ་དཔག་པས་ནི་གཞན་སེལ་བའི་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་ཁྱད་པར་འཛིན་ཏོ། །ཞེས་སྤྱི་དང་འདྲེས་པའི་རང་མཚན་འཛིན་པར་གསུངས་པ་དང་འགལ་ལོ་ཞེ་ན། འདི་ནི་བསྒྲུབ་བྱའོ། །འདི་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རྟགས་སོ་སྙམ་པའི་རྟོག་པ་ལ་ཆོས་ཅན། མི་རྟག་པས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་རང་མཚན་དངོས་སུ་མི་འཛིན་ཏེ། དངོས་པོ་རང་མཚན་མཐོང་བ་སྟེ་སྣང་བ་ཉམས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱོགས་གླང་གིས་རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཁྱད་པར་སྤྱི་དང་འདྲེས་པ་འཛིན་ཏོ་ཞེས་པའི་ཚིག་འདིར་ཆོས་ཅན། རང་གི་མཚན་ཉིད་སྤྱི་དང་འདྲེས་པ་རྗེས་དཔག་གི་གཟུང་བྱར་སྟོན་ཞེས་གཟུང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟོག་པ་ལ་སྣང་བའི་ཁྱད་པར་གཞན་སེལ་གྱི་སྤྱི་དང་འདྲེས་པ་རྗེས་དཔག་གི་གཟུང་བྱར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རང་མཚན་དེ་ནི་ཆོས་ཅན། སྤྱིའི་རྣམ་པ་དང་ཁྱད་པར་གྱི་རྣམ་པ་དང་། སོགས་པ་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་ཅིར་ཡང་རྟོག་པས་དངོས་སུ་གཟུང་བྱ་མ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གི་ཁྱད་པར་མང་པོ་རྣམས་དེ་གཅིག་པུ་ལ་ནི་མི་རུང་བའི་ཕྱིར། བདུན་པ་ནི། སྒྲ་དང་རྟོག་པ་ཡང་ཆོས་ཅན། རང་མཚན་དེ་ཡི་ངོ་བོ་རང་མ་ཡིན་ཀུན་ལས་ལོག་པ་དེ་དེ་བཞིན་དུ་དངོས་སུ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་མིན་ཏེ། སྤྱི་ཉིད་དུ་ནི་དངོས་སུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་བཞིན་དེ་འཛིན་ནས་འདིའི་བར་ནི་བསྡུ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ། །གཉིས་པ་ཁྱད་པར་སྒྲའི་འཇུག་ཚུལ་བཤད་པ་ལ་བཞི་སྟེ། གཞན་སྡེའི་འདོད་པའི་བརྡ་ཡུལ་དགག རང་སྡེའི་འདོད་པའི་བརྡ་ཡུལ་བསྒྲུབ། དེ་ལ་གཞན་སྡེའི་རྩོད་པ་སྤོང་། དགག་སྒྲུབ་གཉིས་ཀྱི་དོན་བསྡུ་བསྟན་པའོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ་སྟེ། རང་མཚན་བརྡ་ཡུལ་ཡིན་པ་དགག སྤྱི་དངོས་བརྡ་ཡུལ་ཡིན་པ་དགག སྤྱི་ལྡན་བརྡ་ཡུལ་ཡིན་པ་དགག་པའོ། །དང་པོ་ནི། དེ་དེ་བཞིན་དུ་རྟོགས་བྱེད་པའི། །སྒྲ་ཡོད་མ་ཡིན་ཅེས་པ་ལ། བརྡ་སྤྲོད་པ་རྣམས་ན་རེ། རང་མཚན་སྒྲའི་དངོས་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་མ་ཡིན་པ་མི་འཐད་དེ། བུམ་པ་འོན་ཅིག་ཅེས་བརྗོད་པ་ན་ཆུ་སྐྱོར་བའི་དོན་བྱེད་ནུས་པ་ལེན་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རང་མཚན་ཆོས་ཅན། རྗོད་བྱེད་སྒྲའི་དངོས་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་མ་ཡིན་ཏེ། བརྡའི་དངོས་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ་རྗོད་བྱེད་ཀྱི་སྒྲ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་རང་གང་ལ་བརྡར་བརྟགས་པའི་དོན་དེ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཏན་ཚིགས་ནི་རང་མཚན་དེ་ལ་བརྡ་དངོས་སུ་སྦྱར་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་བརྡ་དུས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད
Chinese
那么，论师陈那以比量，是执取以遣除他者所作的差别之差别。如果有人说，这与说执取与总相混杂的自相相违。这是需要成立的。对于认为“这是所要成立的，这是成立的因”的分别念，有法，不恒常所作的自相并非真实执取，因为事物自相显现，即是现象消失的缘故。陈那以比量执取差别与总相混杂，对于这句话，有法，自己的体性与总相混杂，并非比量的所取境，因为在分别念中显现的差别，是遣除他者的总相混杂，所以显示为比量的所取境。那个自相，有法，总相的行相和差别的行相，以及等等法和有法，任何分别念都不是真实所取境，因为许多法的差别，在那一个上是不行的缘故。第七，声音和分别念也是有法，那个自相的体性，不是自己，从一切相异中返回，并非如是真实了知，因为是总相本身真实趣入的缘故。从执取自性到这里，是总结的偈颂。第二，解释差别声音的趣入方式有四：遮破他宗所许的语境，成立自宗所许的语境，对此破除他宗的诤论，显示遮破和成立二者的意义总结。第一有三：遮破自相是语境，遮破总相实事是语境，遮破具有总相是语境。第一，对于“如是了知彼之声非有”这句话，声明家们说，自相不是声音的真实所说义不应理，因为说“瓶子拿来”时，是趣入于取能作汲水之义的缘故。自相，有法，不是言说声音的真实所说义，因为不是语的真实境的缘故。周遍，因为言说的声音都是显示自己被假立为语的意义的缘故。理由是，不能将语真实施加于那个自相上，因为在作名称时，是语时的自己的体性。
English
Then, the logician Dignāga, with inference, apprehends the difference made by the exclusion of others. If someone says that this contradicts the statement that apprehends the self-character mixed with the universal. This is to be established. For the conceptualization that thinks, "This is to be established, this is the reason for establishment," the subject, the self-character made by impermanence is not actually apprehended, because the appearance of the self-character of things, that is, the phenomenon disappears. Dignāga apprehends the difference mixed with the universal by inference, for this statement, the subject, one's own nature mixed with the universal, is not shown as the object of inference, because the difference appearing in conceptualization is the universal mixed with the exclusion of others, so it is shown as the object of inference. That self-character, the subject, the aspect of the universal and the aspect of the difference, and so on, dharma and subject, any conceptualization is not actually the object to be apprehended, because many differences of dharmas are not possible on that one. Seventh, sound and conceptualization are also the subject, the nature of that self-character, not oneself, returning from all dissimilarities, is not actually realized as such, because it is the universal itself that actually enters. From apprehending the nature to here is the concluding verse. Second, explaining the way of entering the sound of difference has four aspects: refuting the linguistic object accepted by other schools, establishing the linguistic object accepted by one's own school, refuting the arguments of other schools against this, and showing the summary of the meaning of both refutation and establishment. The first has three aspects: refuting that the self-character is the linguistic object, refuting that the universal entity is the linguistic object, and refuting that possessing the universal is the linguistic object. First, regarding the statement "The sound that realizes it as such is not," the grammarians say that it is unreasonable that the self-character is not the actual object expressed by sound, because when saying "Bring the pot," it is entering into taking the meaning of being able to draw water. The self-character, the subject, is not the actual object expressed by the speaking sound, because it is not the actual object of language. Pervasive, because all the sounds of speaking show the meaning of themselves being nominally designated as language. The reason is that language cannot be actually applied to that self-character, because when making the name, it is one's own nature at the time of language.
Tibetan
་མེད་པ་དེས་ན་སྟེ་དེའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱབ་སྟེ། བརྡ་དེ་ནི་ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་སུ་དོན་གོ་བའི་ཆེད་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ནི་བྱེ་བྲག་པ་དང་། གྲངས་ཅན་པ་ན་རེ། རིམ་པ་ལྟར། གསལ་བ་ལས་རྫས་ཐ་དད་པ་དང་གསལ་བ་དང་རྫས་གཅིག་པའི་སྤྱི་འཁྲུལ་པ་ལ་མ་ལྟོས་པར་བརྡའི་དངོས་ཡུལ་ཡིན་ཅིང་། དེ་ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་སུའང་ཡོད་པས་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཉེས་པ་མེད་དོ་ཞེ་ན། རིགས་རྐྱང་བརྗོད་བྱར་འདོད་པ་དེ་ལ་བ་ལང་གི་རིགས་དེ་ཆོས་ཅན། འཁྲུལ་པ་ལ་མ་ལྟོས་པར་བ་ལང་ཞེས་པའི་བརྡའི་དངོས་ཡུལ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། བ་ལང་གི་དོན་བྱེད་པར་རུང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་སྟེ། བརྡ་བྱེད་པར་རྩོམ་པ་ན་ཅི་ནས་ཀྱང་བ་ལང་དོན་གཉེར་གྱི་སྐྱེས་བུ་དེ་བ་ལང་གི་དོན་བྱེད་པར་ནུས་པ་དེ་ཤེས་ནས་དེ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། དོན་བྱེད་པ་རྣམས་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསམས་ནས་དོན་རྣམས་ལ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་བརྡ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། འདོད་པ་བརྗོད་པ་དང་། དེ་དགག་པའོ། །དང་པོ་ནི། རིགས་དེ་དང་ལྡན་པའི་གསལ་བ་དོན་བྱེད་ནུས་པ་ལ་བརྡ་སྦྱོར་བས་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཉེས་པ་མེད་དོ་ཞེ་ན། གཉིས་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། རིགས་ལྡན་གསལ་རྐྱང་རྣམས་དང་མཚུངས། །སྤྱི་གཞན་བརྟགས་པ་དགོས་པ་མེད། །སྤྱི་གཞན་མེད་ཀྱང་ངོ་ཤེས་འཐད་པའོ། །དང་པོ་ནི། བརྡ་དེ་ཡང་ནི་དངོས་སུ་སྟེ་སྤྱིས་བར་མཆོད་པར་གསལ་བ་ཉིད་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་སྦྱོར་བར་མི་བྱེད་ཅེས་དྲིས་པས་གལ་ཏེ། དེ་ལ་བརྡ་སྦྱར་མི་ནུས་ཏེ་མཐའ་ཡས་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རིགས་ལྡན་གྱི་གསལ་བ་རྣམས་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ལ་བརྡ་སྦྱོར་མི་ནུས་པར་ཐལ། མཐའ་ཡས་པ་འདི་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རིགས་ཀྱིས་གསལ་བ་ཉུང་དུ་མ་སོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ནི། བཞོ་རྨོ་ལ་སོགས་པའི་དོན་དེ་བྱེད་པའི་དོན་རྣམས་དོན་དེ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ལོག་པར་མཚུངས་པའི་རྣམ་པ་ལ་ཕྱི་དོན་དུ་འཁྲུལ་པའི་གཞན་སེལ་དེ་ལ་སྒྲ་ཅིས་མ་བྱས་ཞེས་དྲིས་པའི་ལན་དུ་རིགས་དེ་དང་ལྡན་པ་བརྗོད་པ་ལ་ཕྱོགས་གླང་གིས་དེ་ལྡན་རང་དབང་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སོགས་ཀྱི་ཉེས་པ་བཀོད་པ་འདི་ལ་ཡང་མཚུངས་ཏེ། ངེད་ཀྱི་རིགས་ལྡན་དང་། ཁྱོད་ཀྱི་ལྡོག་ལྡན་གཉིས་མིང་ཙམ་མ་གཏོགས་པ་འདྲ་བའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཉེས་པ་འདི་མེད་པར་འོག་ནས་འཆད་ལ། ཉེས་པ་འདི་འགྱུར་ཡང་བླ་སྟེ་གསལ་བ་རྣམས་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ལ་སྒྲ་བློ་གཅིག་འཇུག་པ་ལ་རིགས་གཞན་དངོས་པོ་བ་མི་དགོས་པར་ཐལ། རིགས་དོན་གཞན་མེད་ཀྱང་དེ་མ་ཡིན་ལས
Chinese
因为没有，所以是为此。周遍，因为那个名称是为了在表达时理解意义而设立的。第二种是胜论派和数论派说，按照次第，从显现中，与事物不同的，以及显现与事物相同的共同错觉无关，是名称的真实对境，并且它在表达时也存在，所以没有如上所说的过失。如果这样说，那么对于认为唯有种性是所说义的观点来说，牛的种性，是所立宗，不依赖于错觉，就不是称为牛的名称的真实对境，因为不适合于牛的作用。周遍，因为在造名称时，无论如何，寻求牛的意义的人，必须知道牛能够起作用，然后才能实现它。因为想到作用者会进入，所以为了表达意义而进行名称的组合。第三部分分为两点：陈述观点和驳斥它。第一点是：因为名称与具有该种性的显现，能够起作用的事物相关联，所以没有如上所说的过失。如果这样说，第二部分分为三点：与具有种性的显现相同。不需要考察其他的共同点。即使没有其他的共同点，也能合理地认识。第一点是：那个名称实际上为什么不与普遍供养的显现本身相关联呢？如果被问到，如果不能与它相关联，因为它无限，那么具有种性的显现，是所立宗，你也不能与它相关联，因为这同样是无限的，因为种性并没有减少显现的数量。第二点是：挤奶、耕作等作用的意义，与所有不做该作用的事物相反，与相似的形态，在外境中产生错觉的其他排除，为什么没有用声音来表达呢？作为回答，对于表达具有该种性的事物，陈那论师说，因为具有该种性是无自主的等等，这里也同样适用，因为我们的具有种性和你的排除，除了名称之外都是相同的。如果这样说，那么下面会解释没有这个过失。即使这个过失存在，也是可以接受的，因为显现，是所立宗，你只需要一个声音和意识进入，不需要其他的种性和事物，因为即使没有其他的种性意义，也
English
Because there is none, therefore it is for that reason. It is pervasive, because that name is established for the purpose of understanding meaning at the time of expression. The second is what the Vaisheshika and Samkhya schools say, in order, from appearance, independent of the common illusion of things that are different and appearances that are the same, it is the real object of the name, and it also exists at the time of expression, so there is no fault as stated above. If you say that, then for the view that only the genus is the object to be expressed, the genus of the cow, is the subject, independent of illusion, it is not the real object of the name called cow, because it is not suitable for the function of the cow. It is pervasive, because when making a name, in any case, the person seeking the meaning of the cow must know that the cow is able to function, and then he can achieve it. Because thinking that the actors will enter, therefore, in order to express the meaning, the combination of names is made. The third part is divided into two points: stating the view and refuting it. The first point is: because the name is associated with the appearance that has that genus, the thing that is able to function, so there is no fault as stated above. If you say that, the second part is divided into three points: it is the same as the appearance that has the genus. There is no need to examine other commonalities. Even if there are no other commonalities, it is reasonable to recognize. The first point is: why is that name not actually associated with the appearance itself that is universally offered? If asked, if it cannot be associated with it, because it is infinite, then the appearance that has the genus, is the subject, you also cannot associate with it, because this is equally infinite, because the genus has not reduced the number of appearances. The second point is: the meaning of the actions of milking, plowing, etc., opposite to all things that do not do that action, with a similar form, the other exclusions that produce illusion in the external object, why is it not expressed with sound? As an answer, for expressing things that have that genus, Acharya Dignāga said, because having that genus is without autonomy, etc., this also applies here, because our having genus and your exclusion are the same except for the name. If you say that, then it will be explained below that there is no this fault. Even if this fault exists, it is acceptable, because the appearance, is the subject, you only need one sound and consciousness to enter, you do not need other genera and things, because even if there is no other genus meaning, also