Tibetan
བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བློ་ནི་སྔོ་སོགས་ཀྱི་དངོས་པོ་སྟེ་རྣམ་པར་སྐྱེས་པ་མིན་ན་སྔོ་སོགས་སྣང་བའི་ཤེས་པ་དེ་ནི་ཆོས་ཅན། ཇི་ལྟར་དོན་མྱོང་ཡིན་ཏེ་མིན་པར་ཐལ། དོན་གྱི་རྣམ་པར་སྐྱེས་པ་མིན་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་གང་གི་ཚེ་ཤེས་པ་རང་ཉིད་ཀྱི་གཟུང་རྣམ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་ནི་དོན་དང་འདྲ་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་མ་ཡིན་པར་གྲུབ་པ་དེའི་ཚེ་ན་ཤེས་པ་འདིའི་གཟུང་རྣམ་མྱོང་བ་དེ་ཆོས་ཅན། དེ་ལ་དོན་གྱིས་ཏེ་དོན་དང་འདྲ་བས་ཅི་ཞིག་ཉེ་བར་བསྒྲུབ་སྟེ་རང་ཉིད་མྱོང་བའི་ངོ་བོར་སྐྱེས་པ་ཙམ་ལས་གྲུབ་པས་ཏེ་དེས་གཞལ་བྱ་ཡིན་པས་ནའོ། །གསུམ་པ་ནི། ཤེས་པ་དོན་དང་འདྲ་བས་དོན་མྱོང་བར་འཇོག་ན་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འདྲའམ་ཆ་འགའ་ཞིག་གིས་འདྲ། དང་པོ་ལྟར་ན་ཤེས་པ་ཆོས་ཅན། ཤེས་པ་ཉིད་མིན་པར་འགྱུར་བར་ཐལ། བེམས་པོ་དང་བདག་ཉིད་ཀུན་ཀྱིས་འདྲ་ན་ནིའོ། །དོན་དང་ཆ་འགའ་ཞིག་གིས་མཚུངས་པས་དོན་མྱོང་ན་ནི་མིག་ཤེས་སོགས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཆོས་ཅན། སྒྲ་སོགས་ཐམས་ཅད་མྱོང་བར་འགྱུར་བར་ཐལ། སྒྲ་སོགས་དང་ཆ་འགའ་ཞིག་གིས་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། །བཞི་པ་ནི། ཇི་ལྟར་སྔོ་སོགས་སྣང་བའི་ཤེས་པ་དེ་སྔོ་སོགས་ཀྱི་ངོ་བོ་སྟེ་རྣམ་པར་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ན་སྔོ་སོགས་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འདོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྔོ་འཛིན་ཕྱི་མ་ཆོས་ཅན། སྔོ་འཛིན་སྔ་མ་དེ་ཡང་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་བར་ཐལ། ཉམས་མྱོང་སྟེ་སྔོ་འཛིན་སྔ་མའི་ངོ་བོ་སྟེ་རྣམ་པར་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྔ་པ་ནི། གལ་ཏེ་དེ་ལ་སྐྱེས་འདྲ་བ་ཡོད་ཀྱང་སྔོ་འཛིན་ཕྱི་མས་ཉམས་མྱོང་སྟེ་སྔོ་འཛིན་སྔ་མ་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་ངོ་ཞེས་དོན་སྔོ་སོགས་མཐོང་བའི་རྗེས་སུ་སྔོ་སོགས་མཐོང་ཞེས་ངེས་པ་བཞིན་དུ་ནི་ངེས་པ་འདྲེན་པ་མིན་པ་དེའི་ཕྱིར་སྔོ་འཛིན་ཕྱི་མས་སྔ་མ་མྱོང་བར་ཐལ་བའི་ཉེས་པ་མེད་དོ་ཅེ་ན། དོན་སྔོ་སོགས་རྒྱུན་ལྡན་དུ་འབྱུང་བ་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ལའང་ཆོས་ཅན། སྔོ་སོགས་མྱོང་བ་མིན་པར་ཐལ། སྔོ་སོགས་མྱོང་ཞེས་ངེས་པ་དེའི་རྟག་ཏུ་སྐྱེ་བའི་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཡིད་ཡུལ་གཞན་ལ་གཡེང་བ་སྲིད་པས་སོ། །གལ་ཏེ་དོན་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ལ་ངེས་ཤེས་ཡོད་དེ། ངེས་ཤེས་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་དོན་ལས་སྐྱེས་འདྲ་བ་ཡོད་པས་སོ་ཞེ་ན། སྔོ་འཛིན་ཕྱི་མ་ཆོས་ཅན། མྱོང་བ་སྔོ་འཛིན་སྔ་མ་ལ་ལྟོས་ནས་ཁྱོད་ཀྱིས་སྔོ་འཛིན་སྔ་མ་མྱོང་ཞེས་པའི་ངེས་ཤེས་མེད་པའང་ཅིའི་ཕྱིར་ཏེ་ཡོད་པར་ཐལ། སྔོ་འཛིན་སྔ་མ་ལས་སྐྱེས་འདྲ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་དཀར་སོགས་གསལ་བའི་སྣང་བ་དཔྱད་ནས་བསྒྲུབ་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། གསལ་བའི་དོན་ལ་བརྟགས་ནས་དྲིས། །དྲིས་པའི་མཐའ་གཉིས་སོ་སོར་དགག་པའོ། །དང་པོ་ནི། རང་རིག་བསྒྲུབ་པའི་རིགས་པ་གཞན་ཡང་དབང་ཤེས་ཀྱི་དཀར་སེར་སོགས་མཐོང་བ་ན། དཀར་སོགས་མངོན་པར་གསལ་བ་ཡི་རང་གཞན་གྱི་རིག་པ་ལ་གསལ་བ་ནི་སྐྱེས་པའི་སྣང་བ་འདི་གང་ཡིན་ཏེ། ཅི་དཀར་སོགས་མངོན་པར་གསལ་བའི་ཤེས་པ་ལས་གཞན་པའི་དངོས་པོ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་ཤེས་པ་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཞེས་བརྟག་གོ །གཉིས་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། གཞན་དངོས་ཡིན་ན་ཧ་ཅང་ཐལ། །བདག་གྱུར་ཡིན་ན་རང་རིག་གྲུབ་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས་ཏེ། ཤེས་པས་དོན་མི་གསལ་བར་ཐལ་བ། །དོན་མཐོང་ངེས་པ་མེད་པར་ཐལ་བའོ། །དང་པོ་ནི། ཕྱོགས་དང་པོ་ལྟར་ན་དཀར་པོ་གསལ་བར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་ནི་ཆོས་ཅན། ཇི་ལྟར་དཀར་སོགས་གསལ་བར་སྣང་བར་གྱུར་ཏེ་མི་འགྱུར་བར་ཐལ། རང་ཉིད་གསལ་བ་མིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རང་ལ་གསལ་བར་སྣང་བ་དེ་རང་ལས་རྫས་གཞན་པའི་དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནའོ། །ཁྱབ་སྟེ། ཤེས་པ་གསལ་བར་གྲུབ་ན་དེ་ལ་དོན་ཡང་གསལ་བར་སྣང་བ་འཐད་པ་ཡིན་གྱི། རང་ཉིད་གསལ་བ་མིན་ན་ཤེས་པ་དེ་འགྲོ་བ་མ་ལུས་པ་སྟེ་དོན་གང་ཡང་གསལ་བར་སྣང་བ་མ་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དཀར་སོགས་གསལ་བར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་རང་ཉིད་མི་གསལ་ཡང་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་གསལ་བྱེད་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་གསལ་བར་བྱེད་ཅེ་ནའང་། དཀར་སོགས་གསལ་བར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ཀྱི་གསལ་བྱེད་ཐུག་པ་མེད་པ་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཁྱོད་ཤེས་པ་གཉིས་པ་དང་དེའང་གསུམ་པ་སོགས་ཀྱིས་གསལ་བར་བྱེད་དགོས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། ཐལ་བ་དགོད། ཉེས་སྤོང་དགག་པའོ། །དང་པོ་ནི། བློས་ཆོས་ཅན། དཀར་སོགས་འདིའི་མཐོང་བ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་དཀར་སོགས་དེ་རང་མཐོང་བའི་ཤེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འབྲེལ་པ་ཤེས་པ་མེད་པར་ཐལ། གང་གི་ཕྱིར་ན་དཀར་པོ་དང་དཀར་འཛིན་ལྟ་བུ་དོན་ཤེས་གཉིས་ལས་གཅིག་དོན་རྟོགས་པའི་ཚེ་གཉིས་པ་ཤེས་པ་མཐོང་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། འདོད་ན། བློས་ཆོས་ཅན། ཅི་ལྟར་ཡུལ་དཀར་པོ་དེ་དཀར་འཛིན་གྱི་ཤེས་པ་དེ་ཡིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་ནས་འཛིན་པར་འགྱུར་ཏེ་མི་འགྱུར་བར་ཐལ། དཀར་པོ་དང་དཀར་འཛིན་གྱི་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གྱི་འབྲེལ་བ་ཤེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། དོན་ཤེས་གཉིས་དག་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འབྲེལ་པར་མཐོང་བ་ན་དོན་འདི་བློ་འདིས་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་ངེས་པར་འགྱུར་གྱི། གཞན་དུ་མིན་པས་སོ། །གཉིས་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། འདྲ་བ་ཡོད་ན་རང་རིག་གྲུབ། །འདྲ་བ་ཉིད་ཀྱང་འགྲུབ་མི་འགྱུར། །འདྲ་བ་མེད་ན་ཧ་ཅང་ཐལ་བའོ། །དང་པོ་ནི། དོན་ཤེས་ལྷན་ཅིག་ཏུ་མ་ཤེས་ཀྱང་བཤད་མ་ཐག་པའི་སྐྱོན་མེད་དེ། སྔོ་སོགས་གང་གིས་མཐོང་བའི་ཤེས་པ་དོན་སྔོ་སོགས་དང་འདྲ་བར་སྐྱེས་པ་ནི་སེམས་གཞན་གྱིས་ནི་མཐོང་བར་གྱུར་པ་དེ་ལ་ཤེས་པ་འདིས་དོན་འདི་མཐོང་ཞེས་བརྗོད་པའི་ཐ་སྙད་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཅེ་ན། དོན་མཐོང་གི་ཤེས་པ་འདི་ཆོས་ཅན། རང་རིག་ཏུ་གྲུབ་པར་ཐལ། དོན་དང་འདྲ་བའི་ཤེས་པ་ཡིན་པས་ནའོ། །གཞན་ཡང་དོན་སྣང་གི་ཤེས་པ་ཆོས་ཅན། ཅི་ལྟར་དོན་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་རིག་སྟེ་མི་རིག་པར་ཐལ། ཅི་སྟེ་ན། རང་གི་དངོས་པོ་མི་རིག་པའི་ཕྱིར་ནའོ། །གལ་ཏེ་དོན་དང་འདྲ་བ་ལས་ནི་དོན་མྱོང་ཞེས་པར་འདོད་ན། དོན་དང་འདྲ་བ་ལས་དོན་མྱོང་ཞེས་པ་དེའང་ཆོས་ཅན། མི་འཐད་དེ། འདྲ་བ་ཐམས་ཅད་ཕན་ཚུན་དུ་ཞེས་པར་སྔར་ཉིད་རྣམ་པར་བསལ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ནི། དོན་དང་འདྲ་བའི་དོན་རིག་གི་རྗེས་ཀྱི་ཤེས་པ་དེས་ཆོས་ཅན། ཅི་ལྟར་དོན་གཟུགས་སོགས་དེ་ནི་དེ་མཐོང་བའི་ཤེས་པ་དང་འདྲ་བ་ཡིན་པར་ངེས་པར་འགྱུར་ཏེ་མི་འགྱུར་བར་ཐལ། དོན་གཟུགས་སོགས་ནི་སྔར་མཐོང་བ་ཡོད་པ་མིན་པས་སོ། །ཁྱབ་སྟེ། སྤྱིར་འདྲ་པོ་འདྲ་ཡུལ་གཉིས་ཀ་མཐོང་བ་ཡིན་ན་དེ་དག་ནི་འདྲ་བ་འཛིན་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་མིན་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ནི། རང་རིག་མེད་པར་མ་ཟད་ཤེས་པ་དོན་དང་འདྲ་བ་ཉིད་ཀྱང་མི་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ཆོས་ཅན། དོན་ཤེས་གཉིས་གང་ཡང་མཐོང་བ་མེད་པར་ཐལ། རང་རིག་མེད་ཅིང་དོན་དང་འདྲ་བའི་ཤེས་པའང་མེད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། འདི་ནི་དོན་དང་འདི་ནི་ཤེས་པའོ་ཞེས་དོན་ཤེས་དེ་དག་སྨོས་སུ་ག་ལ་ཡོད་དེ་ཐ་སྙད་དོན་མཐུན་བྱར་མེད་པར་ཐལ། དོན་ཤེས་ཚད་མས་མ་གྲུབ་པ་དེའི་ཚེ་སྟེ་དེའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ནི། ཅི་སྟེ་དབང་ཤེས་ལ་དཀར་སོགས་གསལ་བར་སྣང་བ་ནི་ཤེས་པ་རང་གི་དངོས་པོ་ཡིན་ཞེ་ན། འོ་ན་དཀར་སོགས་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་དེ་ཆོས་ཅན། རང་ཉིད་རབ་ཏུ་གསལ་བ་སྟེ་རང་རིག་པར་འགྱུར་བར་ཐལ། རང་ལ་གསལ་བར་སྣང་བ་དེ་ཤེས་པ་རང་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་དཀར་སོགས་སྣང་བའི་བློ་དེ་ཆོས་ཅན། རང་རིག་པའམ་རང་གསལ་བ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ན་དོན་གསལ་བར་སྣང་བ་གང་ཞིག རང་མི་གསལ་ན་ནི་དོན་མི་གསལ་ཏེ་དོན་གསལ་བར་མི་སྣང་བ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ་རང
Chinese
如果因为没有的缘故而问，心识不是生起为蓝色等的事物之相，那么显现蓝色等的心识，是所立宗。如何能成为体验事物，成为不体验事物呢？因为不是生起为事物的相。因此，当心识自身体验所取之相的自性，被证实为不具有与事物相似的理由时，那么这个心识的所取之相的体验，是所立宗。对于它，事物，也就是与事物相似，能成办什么呢？仅仅是成立为生起为体验自身的体性，也就是因为它能衡量。第三，如果安立心识因为与事物相似而体验事物，那么是以全部自性相似，还是以一部分相似？如果是前者，心识，是所立宗。将变成不是心识，因为如果与物质以全部自性相似。如果是以一部分与事物相似而体验事物，那么眼识等全部，是所立宗。将变成体验声音等全部，因为与声音等以一部分相似。第四，如同显现蓝色等的心识，因为是蓝色等的体性，也就是生起为蓝色等之相的缘故，而认为体验蓝色等那样，后来的蓝色执取，是所立宗。也将变成体验先前的蓝色执取，因为体验，也就是生起为先前蓝色执取的体性之相的缘故。第五，如果说，即使对于它有生起相似，但因为后来的蓝色执取体验，也就是并不像在见到事物蓝色等之后，就确定见到蓝色等那样引出确定，所以没有后来的蓝色执取体验先前蓝色执取的过失。那么，对于执取事物蓝色等持续显现的心识，也是所立宗。将变成不体验蓝色等，因为对于体验蓝色等的确定的恒常生起没有确定，因为可能会心不在焉于其他所缘。如果说，对于执取事物的心识有定解，因为有定解的因是从事物生起的相似的缘故。那么，后来的蓝色执取，是所立宗。对于体验，相对于先前的蓝色执取，你为什么没有体验先前蓝色执取的定解呢？应该有，因为是从先前蓝色执取生起的相似的缘故。
English
If you ask because there is no reason, if the mind is not born as the object of blue etc., then the consciousness that appears as blue etc. is the subject. How can it be experiencing the object, and how can it not be experiencing the object? Because it is not born as the aspect of the object. Therefore, when the self-nature of the consciousness itself experiencing the apprehended aspect is proven to be without the reason of being similar to the object, then the experience of the apprehended aspect of this consciousness is the subject. For it, what can the object, that is, being similar to the object, accomplish? It is only established as being born as the nature of experiencing itself, that is, because it can measure. Third, if consciousness is established as experiencing the object because it is similar to the object, is it similar in all its nature or in some parts? If it is the former, consciousness is the subject. It will become not consciousness, because if it is similar to matter in all its nature. If it experiences the object by being similar to the object in some parts, then all eye consciousnesses etc. are the subject. It will become experiencing all sounds etc., because it is similar to sounds etc. in some parts. Fourth, just as the consciousness that appears as blue etc. is considered to experience blue etc. because it is the nature of blue etc., that is, because it is born as the aspect of blue etc., so the later blue apprehension is the subject. It will also become experiencing the previous blue apprehension, because it is the experience, that is, because it is born as the aspect of the nature of the previous blue apprehension. Fifth, if you say that even if there is a similar arising for it, but because the later blue apprehension experiences, that is, it does not lead to the certainty that one sees blue etc. after seeing the object blue etc., so there is no fault of the later blue apprehension experiencing the previous blue apprehension. Then, for the consciousness that apprehends the continuous appearance of the object blue etc., it is also the subject. It will become not experiencing blue etc., because there is no certainty of the constant arising of the certainty that one experiences blue etc., because it is possible that the mind is distracted to other objects. If you say that there is a definite understanding for the consciousness that apprehends the object, because the cause of having a definite understanding is the similar arising from the object. Then, the later blue apprehension is the subject. For the experience, relative to the previous blue apprehension, why do you not have the definite understanding that you experience the previous blue apprehension? It should be, because it is a similar arising from the previous blue apprehension.
Chinese
总之。第二，分析并论证白色等显现的现象，分为两部分：首先，通过考察显现的意义来提问；其次，分别驳斥提问的两种极端。第一部分是：为了论证自证，还有其他的理路，即在眼识中见到白色、黄色等时，白色等明显显现的，对于自他之觉知来说，显现的这种现象是什么呢？是白色等明显显现的觉知之外的实物吗？还是转变成了觉知本身的自性呢？这样考察。第二部分分为两部分：如果是他物，则过于极端；如果是自性，则自证成立。第一部分分为两部分：觉知不能使事物显现，以及不能确定见到事物。第一部分是：如果按照第一种情况，那么显现白色的觉知是所立宗，它如何能显现白色等，而不会转变呢？因为它本身并不显现，因为对于自身来说，显现的事物是与自身不同的实物。这是周遍关系，如果觉知被证实为显现，那么事物也理应显现，如果自身不显现，那么觉知就必须不显现所有事物。如果说，显现白色等的觉知自身不显现，但之后产生的显现者，其他的觉知会使其显现，那么，显现白色等的觉知是所立宗，你的显现者将变成无穷无尽，因为你需要第二个觉知来显现，而第二个觉知也需要第三个觉知等来显现。第二部分分为两部分：陈述推论，驳斥辩解。第一部分是：意识是所立宗，它不可能知道“这是白色等的所见”，即白色等本身与所见之觉知同时产生关联。因为，比如白色和执持白色的觉知，在事物和觉知两者中，当一方理解事物时，另一方觉知是不可能被见到的。承认这个宗法。如果承认，那么意识是所立宗，事物白色如何被执持白色的觉知所区分并执持呢？因为它不知道白色和执持白色的事物与有事物的关联。这是周遍关系，事物和觉知两者同时被见到关联时，才能确定“这个事物是被这个意识见到的”。
English
In short. Second, analyze and demonstrate the phenomenon of the appearance of white and so on, divided into two parts: first, by examining the meaning of appearance to ask; second, respectively refute the two extremes of the question. The first part is: In order to prove self-awareness, there are other reasons, that is, when seeing white, yellow, etc. in the eye consciousness, what is the phenomenon of the appearance of white and so on, which is clearly apparent, for the self and other awareness? Is it a real thing other than the consciousness that clearly appears white and so on? Or has it been transformed into the self-nature of consciousness itself? This is the examination. The second part is divided into two parts: if it is another thing, it is too extreme; if it is self-nature, then self-awareness is established. The first part is divided into two parts: consciousness cannot make things appear, and it is impossible to determine seeing things. The first part is: If according to the first case, then the consciousness that appears white is the subject, how can it appear white and so on, and will not change? Because it does not appear itself, because for itself, the things that appear are real things different from itself. This is the pervasion relationship, if consciousness is proved to be apparent, then things should also appear, if it does not appear itself, then consciousness must not appear all things. If it is said that the consciousness that appears white and so on does not appear itself, but the appearer produced later, other consciousness will make it appear, then, the consciousness that appears white and so on is the subject, your appearer will become endless, because you need the second consciousness to appear, and the second consciousness also needs the third consciousness and so on to appear. The second part is divided into two parts: stating the inference, refuting the defense. The first part is: consciousness is the subject, it is impossible to know "This is the seeing of white and so on", that is, white and so on itself and the seeing consciousness are associated at the same time. Because, for example, white and the consciousness that holds white, in the two of things and consciousness, when one side understands things, the other side consciousness is impossible to be seen. Admit this reason. If you admit it, then consciousness is the subject, how can the thing white be distinguished and held by the consciousness that holds white? Because it does not know the relationship between the thing white and the thing-holder. This is the pervasion relationship, when things and consciousness are seen to be related at the same time, it can be determined that "this thing is seen by this consciousness".