Tibetan
་བསལ་གྱི་ཚིག་དོན་མེད་དེ། མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་རྟོག་བྲལ་གྱིས་སེལ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་མདོའི་འགྲེལ་བྱེད་ཁ་ཅིག་ཟེར་རོ། །གཉིས་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། ཡིད་བློ་ལུང་དང་རིགས་པས་དགག །རྟོག་པ་དངོས་སྟོབས་རིགས་པས་དགག་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས་ཏེ། རྩོད་སྒྲུབ་མཁན་པོའི་ལུང་གིས་དགག །དབང་རྟེན་གཞན་ལ་མཚུངས་པས་དགག་པའོ། །དང་པོ་ནི། སློབ་དཔོན་གྱིས་རྩོད་པ་སྒྲུབ་པར་མངོན་སུམ་གྱི་དམིགས་རྐྱེན་དཔྱད་པ་ན། དོན་སྨྲ་བ་དག་རྡུལ་ཕྲན་དབང་མངོན་གྱི་དམིགས་རྐྱེན་དུ་སྨྲ་བ་ལ་དབང་པོའི་མངོན་སུམ་གྱིས་དེ་ལྟར་དམིགས་པས་དམིགས་རྐྱེན་དུ་བརྗོད་དམ། དབང་མངོན་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་པས་དམིགས་རྐྱེན་དུ་བརྗོད། དང་པོ་ནི་མ་གྲུབ་ལ། ཕྱི་མ་ལྟར་ན་མིང་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོར་ཡང་དམིགས་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་དོན་དམ་པར་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཡོད་པ་དག་ནི་ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་དང་། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བའི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔོ་དང་ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་བློའི་དབང་པོའང་རྒྱུ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་གཞུང་འདི་དང་ནི་ཟླ་བ་གཉིས་གསལ་སྣང་གི་ཤེས་པ་རྟོག་པར་འདོད་པ་དེ་དག་འགལ་ཏེ་དེ་དག་ཡིད་རྟོག་ཡིན་ན། དབང་པོ་དེའི་རྒྱུར་བརྗོད་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་གཞུང་དེའི་དོན་བརྒྱུད་པས་དབང་པོ་ཟླ་བ་གཉིས་འཛིན་སོགས་ཀྱི་རྒྱུར་བཤད་པ་ཡིན་གྱི། དངོས་རྒྱུར་མ་བཤད་པས་མི་འགལ་ཞེ་ན། དབང་པོ་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དམིགས་རྐྱེན་དག་དཔྱད་ནས་འགོག་པ་འདི་ལ་དབང་པོ་ཆོས་ཅན། ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པའི་དམིགས་རྐྱེན་དུ་ཐལ། ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པའི་བརྒྱུད་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་ནི་སྐབས་སུ་ཇི་ལྟར་བབ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ་མིན་པར་ཐལ། དབང་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པས་དབང་ཤེས་ཀྱི་དམིགས་རྐྱེན་ཡིན་པར་འདོད་པ་འགོག་པའི་སྐབས་སུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ནི། གཞན་ཡང་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པ་སྟེ། དབང་ཤེས་སུ་འཇོག་པའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན། གལ་ཏེ་བློ་གང་ཞིག་དབང་པོ་དབང་པོ་ཡོད་མེད་ཀྱི་རྗེས་སུ་དངོས་སུ་འཇུག་པ་ཅན་ནོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ཟླ་གཉིས་གསལ་སྣང་ཡང་ཆོས་ཅན། དབང་ཤེས་སུ་ཐལ། དབང་པོ་ཡོད་མེད་ཀྱི་རྗེས་སུ་དངོས་སུ་འཇུག་པ་དེ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་དབང་པོའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཙམ་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི། དབང་པོ་གསལ་མི་གསལ་དུ་འགྱུར་བ་ལས་ཤེས་པའང་གསལ་མི་གསལ་དུ་འགྱུར་བ་དང་ལྡན་པ་དེ་དབང་ཤེས་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཟླ་གཉིས་གསལ་སྣང་འདི་ཆོས་ཅན། དབང་ཤེས་ཡིན་པ་ཅིའི་ཕྱིར་འ
Chinese
消除的词义没有，因为以现量的体性遣除分别之故，有些经部的解释者这样说。第二（遮破）分二：以意智教证和理证遮破，以分别念、自力和理证遮破。第一（以意智遮破）分二：以论辩者的教证遮破，以与他者的根基相同而遮破。第一（以论辩者的教证遮破）是：论师在辩论成立现量的所缘缘时，如果说事物者说微尘是根现量的所缘缘，那么根识以如此缘取而说是所缘缘吗？还是因为是根现量的因而是所缘缘？前者不成立，如果按照后者，则也应成为对名称等的根的缘取，因为那些在胜义中以其他方式存在的事物，是显现为二月等的，以及显现为蓝色等的识的因，因此蓝色和二月等心识的根也是因，这个论典与认为二月明现的知识是分别念的那些人相违，因为那些是意分别念，所以不应说是该根的因。如果说该论典的意义是通过传承而将根说成是执持二月等的因，而不是说成是直接的因，所以不相违，那么在观察遮破根是知识的行境所缘缘时，根法，应成是意识的所缘缘，因为是意识的间接因，这在场合中将如何安立呢？应成不成立，因为是在遮破因为是根识的因而认为是根识的所缘缘的场合中。第二（以与他者的根基相同而遮破）是：此外，依赖于根，什么是安立为根识的体性？如果说任何心识直接随应根的有无，那么，二月明现也应成是根识，因为直接随应根的有无是相同的。如果说仅仅随应根不是体性，而是根变得明与不明，从而知识也变得明与不明，具有这种状况的才是根识，那么，这个二月明现为什么不是根识呢？
English
The meaning of elimination is absent, because the nature of direct perception eliminates conceptualization. Some commentators on the sutras say this. The second (refutation) is divided into two: refutation by intellect, scripture, and reasoning; and refutation by conceptualization, intrinsic power, and reasoning. The first (refutation by intellect) is divided into two: refutation by the scripture of debaters, and refutation by similarity to the basis of others. The first (refutation by the scripture of debaters) is: when the teacher examines the objective condition of direct perception in debate, if those who speak of entities say that atoms are the objective condition of sense direct perception, then does sense consciousness say it is an objective condition because it apprehends it in this way, or is it said to be an objective condition because it is the cause of sense direct perception? The former is not established, but according to the latter, it should also be the object of the senses of names, etc., because those things that exist in a different way in reality are the cause of the consciousness that appears as two moons, etc., and appears as blue, etc. Therefore, this treatise, which says that the senses of blue and two moons, etc., are also causes, contradicts those who believe that the knowledge of the clear appearance of two moons is conceptual, because those are mental conceptualizations, so it is not appropriate to say that they are the cause of that sense. If you say that the meaning of that treatise is that the senses are said to be the cause of holding two moons, etc., through transmission, but not as a direct cause, so there is no contradiction, then when examining and refuting that the senses are the objective condition of the object of knowledge, the sense faculty, the subject, should be the objective condition of consciousness, because it is the indirect cause of consciousness. How will this be established in the context? It should not be established, because it is in the context of refuting the idea that it is the objective condition of sense consciousness because it is the cause of sense consciousness. The second (refutation by similarity to the basis of others) is: Furthermore, relying on the senses, what is the nature of establishing sense consciousness? If you say that any mind that directly follows the presence or absence of the senses, then the clear appearance of two moons should also be sense consciousness, because the direct following of the presence or absence of the senses is the same. If you say that merely following the senses is not the nature, but that the senses become clear or unclear, and therefore the knowledge also becomes clear or unclear, and that which has this condition is sense consciousness, then why is this clear appearance of two moons not sense consciousness?
Tibetan
གོག་སྟེ་འགོག་པ་མི་རིགས་པར་ཐལ། དབང་པོ་འགྱུར་བ་ལས་འགྱུར་བ་དང་ལྡན་པ་དེ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནའོ། །གཉིས་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བ་གཞི་ཡིས་དགག །གསལ་བར་སྣང་བའི་རྟགས་ཀྱིས་དགག་པའོ། །དང་པོ་ནི། ཟླ་གཉིས་གསལ་སྣང་གི་ཤེས་པ་འདི་ཡང་ཆོས་ཅན། དབང་པོའི་འགྱུར་བ་མིག་མཛུབ་མོས་བཙིར་བ་སོགས་ཡོད་ན་ཡང་ལྡོག་པར་འགྱུར་ལ། དབང་པོའི་བསླད་པ་ནི་ལོག་ཀྱང་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་སྟེ་བདག་རྐྱེན་དབང་པོ་བསླད་པ་ཡོད་མེད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་མི་བྱེད་པར་ཐལ། ཡིད་རྟོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཐག་པ་ལ་སྦྲུལ་དང་། སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུ་ལ་སོགས་པར་འཁྲུལ་བ་བཞིན་ནོ། །ཡང་དེ་ཆོས་ཅན། འདི་སྦྲུལ་ཞེས་བརྗོད་པས་སྦྲུལ་འཛིན་གྱི་རྟོག་པ་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ནི་རང་ཡུལ་བརྗོད་པ་དག་གིས་དུས་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་འཇོག་པ་དེ་སྐྱེ་བར་ཐལ་བ་དང་། སྔར་མཐོང་བའི་བརྡ་དྲན་པ་ལ་ལྟོས་པར་འགྱུར་ཞིང་རང་གི་སྣང་ཡུལ་ཡོངས་སུ་གསལ་བར་སྣང་བར་མི་འགྱུར་བར་ཐལ། ཡིད་རྟོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ནི། ཟླ་གཉིས་གསལ་སྣང་དེ་གསལ་བར་སྣང་བའི་རྟོག་མེད་ཡིན་ནམ་སྙམ་པའི་དོགས་པ་ཟློག་པའི་དོན་དུ་དམིགས་བསལ་སྨོས་ཤེ་ན། དེ་བཟློག་མི་དགོས་ཏེ་གཉིད་ལོག་པའམ་སད་པ་ན་གསལ་བར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་བློ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཆོས་ཅན། རྟོག་མེད་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་དོན་འཛིན་པས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིད་ལོག་པ་དང་སད་པ་གཉིས་ཀར་ཡང་གསལ་བར་སྣང་བ་དེ་ལྟ་མིན་ན་ཤེས་པ་དེ་ཆོས་ཅན། རྟོག་པ་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་དོན་དངོས་སུ་འཛིན་པའི་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ནི། རྟོག་མེད་འཁྲུལ་པ་ཟླ་བ་གཉིས་སྣང་སོགས་ཡོད་པ་དེའི་ཕྱིར་ཟླ་བ་གཉིས་སྣང་དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་། རྟོག་པ་དང་བྲལ་མངོན་སུམ་མོ། །ཞེས་པའི་ཚིག་ལས་མངོན་སུམ་ཚད་མར་འགྱུར་བ་ཉིད་ནི་རབ་རིབ་བཅས་ཞེས་པའི་ཚིག་གིས་བཀག་པ་ཡིན་ཏེ། ཁྱོད་རྟོག་མེད་ཡིན་ཀྱང་བསླུ་བའི་ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རྟོག་པ་དང་རྟོག་མེད་ཀྱི་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་གི་སྡེ་ཚན་གཉིས་སུ་སོ་སོར་བཤད་པ་ཆོས་ཅན། དགོས་པ་ཡོད་དེ། སྡེ་ཚན་གཉིས་པོ་རིགས་སོ་སོར་ཤེས་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་རྟོག་མེད་ཀྱང་འཁྲུལ་ན་མངོན་སུམ་མིན་པར་ཤེས་པ་དེའི་དོན་དུའང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ་གཞལ་བྱ་རྟོགས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཚད་འབྲས་བཤད་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། སྤྱིའི་རྣམ་གཞག་དང་། གཞུང་གི་དོན་ནོ། །དང་པོ་ནི། ཚད་མ་མདོར། མངོན་སུམ་དང་ནི་རྗེས་སུ་
Chinese
认为阻止是不合理的，因为是从根源上说，具有从感官变化而来的变化。第二部分分为两点：以根据来驳斥过分的推论，以及用显现的征象来驳斥。第一点是：显现两个月亮的明觉，也是有法，即使有感官的变化，比如用手指挤压眼睛等，也会转变，而感官的错乱即使颠倒也不会转变，即不随顺自主因缘感官错乱的有无而变化，因为是意念分别。如同绳子被误认为蛇，海市蜃楼被误认为水等。又是，它也是有法，如同说“这是蛇”而生起执蛇的分别一样，在其他人的相续中，以陈述自境的词语，在某些时候会生起安立，并且会依赖于回忆起先前见过的符号，而且不会完全清晰地显现自己的显现境，因为是意念分别。第二点是：如果为了遣除对于显现两个月亮的明觉是否为显现的无分别的怀疑而特别说明，那么不需要遣除，因为无论是睡着还是醒来，凡是具有明觉的意识，都是有法，是无分别的，因为是空无声义的执取。无论睡着还是醒来，如果明觉不是那样，那么这个意识就是有法，是有分别的，因为是真实执取声义的意识。第三点是：因为存在无分别的错觉，比如显现两个月亮等，所以显现两个月亮是有法，即使你是无分别，但“与分别分离的现量”这句话中，现量成为量，被“具有翳障”这句话所阻止，因为即使你是无分别，也是欺骗性的意识。因此，将分别和无分别的现似量分为两类，是有必要的，因为不仅是为了仅仅了解这两类是不同的，而且也是为了了解即使无分别也是错觉，就不是现量。第三，关于所量通达的能立量和结果的阐述，分为两部分：总的相和论义。第一，在《量论》中，“现量和随后的
English
It is unreasonable to think of preventing, because it is from the root that it has changes from the changes of the senses. The second part is divided into two points: refuting excessive inferences with reasons, and refuting with manifest signs. The first point is: the clear perception of the appearance of two moons is also a subject, even if there are changes in the senses, such as squeezing the eyes with fingers, etc., it will change, but the confusion of the senses, even if reversed, will not change, that is, it does not follow the presence or absence of the independent cause, the confusion of the senses, because it is mental discrimination. It is like a rope being mistaken for a snake, a mirage being mistaken for water, etc. Also, it is also a subject, just as saying "This is a snake" gives rise to the discrimination of grasping a snake, in the continuums of others, with words stating their own objects, at certain times, the establishment will arise, and it will depend on recalling previously seen symbols, and it will not clearly manifest its own appearing object, because it is mental discrimination. The second point is: if a special explanation is given to dispel the doubt about whether the clear perception of the appearance of two moons is a non-discriminating appearance, then there is no need to dispel it, because whether asleep or awake, whatever consciousness has clarity is a subject, it is non-discriminating, because it is empty of grasping sound and meaning. Whether asleep or awake, if the clarity is not like that, then this consciousness is a subject, it is discriminating, because it is a consciousness that truly grasps sound and meaning. The third point is: because there are non-discriminating illusions, such as the appearance of two moons, etc., therefore the appearance of two moons is a subject, even if you are non-discriminating, but in the phrase "the direct perception separated from discrimination," the direct perception becomes a valid cognition, which is prevented by the phrase "having cataracts," because even if you are non-discriminating, it is a deceptive consciousness. Therefore, it is necessary to separately explain the two categories of apparent direct perception of discrimination and non-discrimination, because it is not only for merely understanding that these two categories are different, but also for understanding that even non-discrimination is an illusion, it is not direct perception. Third, regarding the explanation of the valid cognition and result that establish the knowable, it is divided into two parts: the general aspect and the meaning of the text. First, in the "Treatise on Valid Cognition," "Direct perception and subsequent