Tibetan
ཞོན་པ་ལྔ། །ལག་ན་མཁར་བ་ལ་སོགས་དྲུག །ན་བ་རྣམ་པ་བཞི་རྣམས་སོ། །ཞེས་པ་ལས་དྲུང་ན་མོའི་དགེ་སློང་གི་ལྷུང་བཟེད་ལ་འཕྱ་ཕྱིར་མི་བལྟ། འབགས་པའི་ལྷུང་བཟེད་མི་བཟུང༌། སྦྱིན་བདག་ལ་མ་དྲིས་པར་འབགས་ཆུ་མི་དབོ། ལྷུང་བཟེད་དུ་ཟས་ཀྱི་ལྷག་མ་བླུག་སྟེ་མི་འདོར། ཆུ་གཙང་མས་ལྷུང་བཟེད་ལན་གསུམ་བཀྲུས་ཏེ་གཙུག་ལག་གི་ཚིགས་སུ་བཅད་པས་ཆུ་སྦྱིན་དུ་བྱ། འོག་གཞི་མེད་པའི་ཕྱོགས་སུ་མི་བཞག གད་ཁ་དང༌། གཡང་ས་དང༌། བཀན་སར་མི་བཞག འགྲེང་སྟེ་མི་བཀྲུ། རྒྱུན་ལས་བཟློག་སྟེ་མི་གཅུ། ལམ་མདོར་མི་བཞག ༧ ཆོས་བཤད་པའི་སྡེ་ནི། འདུག་པ་ལ་འགྲེང་སྟེ་དང༌། ཉལ་བ་ལ་འདུག་སྟེ་དང༌། སྟན་མཐོན་པོ་ལས་དམའ་བ་དང༌། མདུན་དུ་འགྲོ་བ་ལ་ཕྱི་ནས་དང༌། ལམ་དུ་འགྲོ་བ་ལ་ལམ་འགྲམ་ནས་ཆོས་མི་བཤད་དེ། ན་བ་ནི་མ་གཏོགས་སོ། །མགོ་གཡོགས་པ་དང༌། བརྫེས་པ་དང༌། གཟར་བ་དང༌། གཉའ་གོང་དུ་བསྣོལ་བ་དང༌། ལྟག་པར་བསྣོལ་བ་ལ་ན་བ་མ་གཏོགས་ཏེ་ཆོས་མི་སྟོན། སྐྲ་དོ་ཀེར་ཅན་དང༌། ཞྭ་དང༌། ཅོད་པན་དང༌། ཕྲེང་བ་དང༌། མགོ་དཀྲིས་པ་ལ་ན་བ་མ་གཏོགས་(༤༩བ) ཏེ་ཆོས་མི་སྟོན། གླང་པོ་ཆེ་དང༌། རྟ་དང༌། ཁྱོགས་དང༌། བཞོན་པའི་སྟེང་ན་སྟེ་ཤིང་རྟ་སོགས་དང༌། མཆིལ་ལྷྭམ་གྱོན་པ་ལ་ན་བ་མ་གཏོགས་ཆོས་མི་སྟོན། མཁར་བ་དང༌། གདུགས་དང༌། མཚོན་དང༌། རལ་གྲི་དང༌། གོ་ཆ་གྱོན་པ་ལ་ན་བ་མ་གཏོགས་ཆོས་མི་སྟོན། ༨ སྒྲུབ་པའི་སྡེ་ནི། འགྲེང་བ་དང༌། ཆུ་དང༌། རྩྭ་སྔོན་གྱི་ཕྱོགས་སུ་གཤང་གཅི་མཆིལ་སྣབས་སྐྱུགས་རྟུག་ན་བའི་རྐྱེན་གྱིས་མ་གཏོགས་ཏེ་མི་འདོར། ༩ རྒྱུ་བ་དགག་པའི་སྡེ་ནི། གནོད་པ་འབྱུང་བ་མ་གཏོགས་ཤིང་ལ་མི་གང་གིས་མཐོ་བར་མི་འཛེག་པར་བསླབ་བོ། །འདོན་པ་བསྡུ་བ་ནི། ཚེ་དང་ལྡན་པ། ཞེས་སོ། །རྣམ་གཞག་བསྒྲགས་པ་ནི། དེ་ལས། ཞེས་སོགས་སོ། ། བསླབ་པ་ཡོངས་སྦྱོངས་ཀྱི་གཞི། ད་ནི་སོ་སོར་ཐར་པའི་མདོར། བསླབ་པ་ཡོངས་སྦྱོངས་ཀྱི་གཞི་དང༌། བདེ་བར་གནས་པའི་རྐྱེན་གྱི་གཞི་མ་སྨྲོས་ཀྱང་འདིར་ཁ་བསྐངས་ནས་འདོན་པ་ལ། དང་པོ་ཡོངས་སྦྱོང་གི་གཞི་ལ། གསོ་སྦྱོང༌། དབྱར་གནས། དགག་དབྱེ་སྟེ་གསུམ་ལས། དང་པོ་གསོ་སྦྱོང་གི་དོན་ནི། བསླབ་པ་གསུམ་དག་གསོ་ཞིང་སྦྱོང་བར་བྱེད་པ་སྟེ། མཐུན་པའི་གསོ་སྦྱོང་དང༌། ཞི་གནས་ཀྱི་གསོ་སྦྱོང་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། ལྷག་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་གསོ་ཞིང་སྦྱོང་བར་བྱེད་ལ། ཕྱི་མས་ནི་བསླབ་པ་ཞི་གནས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསོ་ཞིང་སྦྱོང་བར
Chinese
五种乘坐物，手中拄杖等六种，四种疾病等。从这可知，不应嘲笑年老比丘的钵，不应拿污秽的钵，未经施主允许不得倒掉污水，不得将食物残渣倒入钵中丢弃，应用净水清洗钵三次，并以寺院的偈颂布施水，不应放在没有底座的地方，不应放在垃圾堆旁、悬崖边和倾斜处，不应站立清洗，不应违背常理拧干，不应放在路口。第七，说法之处，坐着时站立，躺着时坐起，不应坐在高于自己的座位上，前方行走时在后方，在路上行走时不在路边说法，生病除外。头部遮盖、缠绕、倾斜、颈后交叉、后脑交叉时，生病除外，不应说法。头发蓬乱、戴帽子、发饰、念珠、头巾时，生病除外，不应说法。（49b）骑在大象、马、车辆上，即车乘等，穿着鞋子时，生病除外，不应说法。拄着拐杖、拿着伞、武器、刀剑、穿着盔甲时，生病除外，不应说法。第八，修行之处，站立着，在水边和青草地，不得随地吐痰、大小便、擤鼻涕、呕吐、排泄，因生病除外。第九，禁止行走之处，除非发生危害，应教导不得攀爬高于自己的树木。总结念诵：具寿。宣布仪轨：从那。等等。 学处圆满之基。 现在于别解脱经中，学处圆满之基和安乐住之因未说，故在此补充念诵。首先，圆满之基有：诵戒、安居、解制三种。首先，诵戒的意义是：守护和修习三种学处，即共同的诵戒和寂止的诵戒两种。前者是守护和修习增上戒律的学处，后者是守护和修习寂止的等持学处。
English
Five kinds of vehicles, six kinds of things like holding a staff in hand, and four kinds of illnesses, etc. From this, it is known that one should not ridicule an elderly monk's alms bowl, one should not take a defiled alms bowl, one should not pour out dirty water without asking the donor, one should not pour food scraps into the alms bowl and discard it, one should wash the alms bowl three times with clean water and give water as a gift with the verses of the monastery, one should not place it in a place without a base, one should not place it near a garbage heap, a cliff, or a sloping place, one should not wash it while standing, one should not wring it out against the norm, and one should not place it at a crossroads. 7. In the place of teaching the Dharma, one should stand up when sitting, sit up when lying down, one should not sit on a seat higher than oneself, one should be behind when walking in front, and one should not teach the Dharma on the side of the road when walking on the road, except when one is sick. One should not teach the Dharma when the head is covered, wrapped, tilted, crossed behind the neck, or crossed behind the head, except when one is sick. One should not teach the Dharma when the hair is disheveled, one is wearing a hat, a headdress, a rosary, or a headscarf, except when one is sick. (49b) One should not teach the Dharma when riding an elephant, a horse, or a vehicle, such as a chariot, or when wearing shoes, except when one is sick. One should not teach the Dharma when holding a staff, an umbrella, a weapon, a sword, or wearing armor, except when one is sick. 8. In the place of practice, one should not spit, urinate, defecate, blow one's nose, vomit, or excrete while standing, near water, or on green grass, except due to illness. 9. In the place where walking is prohibited, one should be taught not to climb trees higher than oneself, unless harm occurs. Summary of recitation: Possessing life. Announcement of the procedure: From that. Etc. Basis for the complete training of precepts. Now, in the Pratimoksha Sutra, the basis for the complete training of precepts and the cause for dwelling in bliss are not mentioned, so here they are supplemented and recited. First, the basis for complete training includes: Sojong, summer retreat, and dissolution. First, the meaning of Sojong is: to protect and practice the three trainings, namely, the common Sojong and the Sojong of quiescence. The former is to protect and practice the training of higher discipline, and the latter is to protect and practice the Samadhi of quiescence.
Tibetan
་བྱེད་ལ། དེ་གཉིས་ཀས་ཀྱང་རྒྱུད་ནས་ལྷག་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་གསོ་ཞིང་སྦྱོང་བར་བྱེད་ལ། མཐུན་པའི་གསོ་སྦྱོང་དེ་ལ་ཡང་བཅུ་བཞི་པ་དང༌། བཅོ་ལྔ་པ་དང༌། བཀྲ་ཤིས་ཀྱི་དང༌། གནོད་པ་བཟློག་པའི་དང༌། བསྡུམ་པའི་གསོ་སྦྱོང་སྟེ་ལྔ་ལས། བཀྲ་ཤིས་(༥༠ན) ཀྱི་ནི་རུང་བ་མིན་པའི་གཞི་བཅུ་སེལ་བ་དང༌། རབ་གནས་སོགས་ཀྱི་དུས་སུའོ། །གནོད་པའི་དུས་ཀྱི་ནི་ནད་ཡམས་སོགས་ཞི་བའི་ཆེད་དུའོ། །བསྡུམ་པའི་ཕྱིར་ནི་དགེ་འདུན་གྱི་རྩོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཞི་བའི་ཆེད་དུའོ། །བཅུ་བཞི་པ་དང་བཅོ་ལྔ་པ་ནི་ཟླ་བ་ཕྱེད་ཕྱེད་ཅིང་བརྒྱུད་བཅས་རང་གིས་དག་པར་ཁས་ལེན་པའི་དོན་དུ་སྟེ། བེ་ཤ་ཀ་ལས། གསོ་སྦྱོང་ཟླ་ཕྱེད་རེ་རེ་ཡིས། །སྡིག་རྣམས་ཡོངས་སུ་དག་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ལས་ཟླ་བ་ཕྱེད་ཕྱེད་ཅིང་གསོ་སྦྱོང་བྱེད་དགོས་པ་ལ། འདུལ་བ་ལ་ལོ་ལྔ་ནས་ཟླ་ཐེབ་རེ་འདོན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ལོ་གཅིག་ལ་ཞག་མི་ཐུབ་པ་དྲུག་འབྱུང་བའི་དུས་ནི་གསོ་སྦྱོང་བཅུ་བཞི་པར་འཇོག་ལ། དེ་ཡང་ལོ་གཅིག་ལ་དུས་ཚིགས་དྲུག་གི་དབང་དུ་བྱས་ཤིང༌། དེ་རེ་རེ་ལ་ཡང་ཟླ་བ་གཉིས་གཉིས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས། སྤྱི་ལྡོག་དུས་ཚིགས་གསུམ་དུ་བཅད་པའི་དགུན་དཔྱིད་དབྱར་ཟླ་བ་བཞི་བཞིར་བྱས་པ་ལ་དགུན་དཔྱིད་དབྱར་གསུམ་པོ་རེ་རེ་ཞིང་སྟོད་སྨད་གཉིས་སུ་བྱས་ཏེ། ནང་གསེས་ཟླ་བ་གཉིས་གཉིས་སུ་བྱས་པའི་དོན་ལ། མཛོད་ལས། དགུན་དང་དཔྱིད་དང་དབྱར་རྣམས་ཀྱི། །ཟླ་བ་ཕྱེད་དང་གཉིས་འདས་ཤིང༌། །ཟླ་བ་ཕྱེད་ནི་ལུས་པ་ན། །མཁས་པས་ཞག་མི་ཐུབ་པར་འདོར། །ཞེས་དང༌། བེ་ཤ་ཀ་ལས། ཁ་བ་སོགས་ཀ་དབྱར་རྣམས་ཀྱི། །ཟླ་བ་གཉིས་དང་བཞི་ཡི་ནི། །མར་ངོ་ལ་ནི་བཅུ་བཞི་ཡི། །གསོ་སྦྱོང་སྡོམ་བརྩོན་དག་གིས་བྱ། །ས་ག་དང་ནི་ཆུ་སྟོད་དང༌། །དེ་བཞིན་ཁྲུམས་སྨད་སྨིན་དྲུག་དང༌། །རྒྱལ་དང་དབོ་ཞེས་བྱ་(༥༠བ) བ་ཉིད། །དྲུག་པོའི་མར་ངོ་བཅུ་བཞིར་བརྗོད། །ཅེས་གསུངས་ལ། སྐབས་འདིར་མགོ་རྒྱལ་མཆུ་གསུམ་གྱིས་ཉ་བ་ནི་ཧོར་ཟླ་བཅུ་གཅིག་པ་བཅུ་གཉིས་པ་དང་པོ་སྟེ་དགུན་རབ་འབྲིང་ཐ་གསུམ། དབོ་ནག་པ་ས་ག་གསུམ་གྱིས་ཉ་བ་ནི་ཧོར་ཟླ་གཉིས་པ་གསུམ་པ་བཞི་པ་སྟེ་དཔྱིད་རབ་འབྲིང་ཐ་གསུམ། སྣྲོན་ཆུ་སྟོད་གྲོ་བཞིན་གསུམ་ནི་ཧོར་ཟླ་ལྔ་པ་དྲུག་པ་བདུན་པ་གསུམ་པ་སྟེ་དབྱར་རབ་འབྲིང་ཐ་གསུམ། ཁྲུམས་ཐ་སྐར་རམ་དབྱུག་པ་སྨིན་དྲུག་སྟེ། ཧོར་ཟླ་བརྒྱད་པ་དགུ་པ་བཅུ་པ་ནི་སྟོན་རབ་འབྲིང་ཐ་གསུམ་ལས། ལོ་དྲི་བ་དང༌། ཐུབ་པ་དགོ
Chinese
也行。这二者也从根本上增上殊胜智慧的学处，与其相应的布萨也有十四布萨、十五布萨、吉祥布萨、遣除灾难布萨、和合布萨这五种。吉祥（50a） 的，是遣除十种不容之事，以及在开光等时候。灾难时的，是为了平息疾病瘟疫等。为了和合，是为了平息僧团的诤讼等。十四和十五布萨，是半月半月地，具有传承，自己承诺清净之义。如《毗舍佉》中说：以布萨半月复半月，为令罪业悉清净。如是。因此，必须半月半月地行布萨。在律藏中，以五年中每月递减一天的方式计算，一年中出现六天不足之日，就定为十四布萨。这也是以一年有六个时节的方式计算，每个时节又以两个月的方式计算。分为总的三个时节，即冬季、春季、夏季各四个月。冬季、春季、夏季这三个时节又各自分为上下两个部分，内部分为两个月的意思。《俱舍论》中说：冬与春和夏，月过半又二，月半若剩余，智者应弃舍。又《毗舍佉》中说：雪等以及夏诸季，二月以及四月之，月圆之时十四日，持戒精进当行布萨。氐宿以及水星宿，如是室宿尾宿等，鬼宿以及室女宿，此六月圆说十四。这里，室女、氐宿、鬼宿这三个星宿盈满时，是蒙古历十一月、十二月和正月，即冬之初、中、末三者。鬼宿、黑月、氐宿这三个星宿盈满时，是蒙古历二月、三月、四月，即春之初、中、末三者。心宿、水星宿、女宿这三个星宿是蒙古历五月、六月、七月，即夏之初、中、末三者。室宿尾宿或棍棒星宿，鬼宿，是蒙古历八月、九月、十月，即秋之初、中、末三者。需要询问年份，以及能够成立。
English
It is also acceptable. These two also fundamentally enhance the training of superior wisdom. Correspondingly, there are five kinds of Uposatha: the fourteenth Uposatha, the fifteenth Uposatha, the auspicious Uposatha, the Uposatha for averting calamities, and the Uposatha for reconciliation. The auspicious (50a) one is for eliminating the ten unacceptable things and during consecration ceremonies. The one for times of calamity is for pacifying diseases and plagues. The one for reconciliation is for pacifying disputes within the Sangha. The fourteenth and fifteenth Uposathas are held every half month, with lineage, and with the meaning of vowing to be pure. As it is said in the *Visakha*: "By Uposatha half-month after half-month, to completely purify all sins." Thus, it is necessary to practice Uposatha every half month. In the Vinaya, it is calculated by subtracting one day each month from the fifth year onwards. The time when six days are insufficient in a year is designated as the fourteenth Uposatha. This is also calculated based on the fact that there are six seasons in a year, and each season is calculated as two months. It is divided into three general seasons: winter, spring, and summer, each lasting four months. Each of these three seasons, winter, spring, and summer, is further divided into two parts, upper and lower, with the internal meaning of two months each. As it is said in the *Abhidharmakosha*: "Winter and spring and summer, half and two months have passed, if half a month remains, the wise should discard it." And in the *Visakha*: "Snow and other summer seasons, two months and four months, on the full moon, the diligent practitioners should practice the fourteenth Uposatha. Mrigashira and Jyeshtha, similarly Shravana and Dhanishta, Revati and Ashwini, these six full moons are called the fourteenth." Here, when the three constellations Chitra, Mrigashira, and Revati are full, it is the eleventh, twelfth, and first months of the Mongolian calendar, which are the early, middle, and late winter. When the three constellations Revati, Krittika, and Mrigashira are full, it is the second, third, and fourth months of the Mongolian calendar, which are the early, middle, and late spring. The three constellations Antares, Jyeshtha, and Uttara Ashadha are the fifth, sixth, and seventh months of the Mongolian calendar, which are the early, middle, and late summer. Shravana, Dhanishta, or Shatabhisha, Krittika, are the eighth, ninth, and tenth months of the Mongolian calendar, which are the early, middle, and late autumn. It is necessary to inquire about the year and to be able to establish it.