Tibetan
གང་ཟག་རྫས་ཡོད་འདོད། །རྣམ་ཤེས་དྲུག་གི་ཤེས་བྱར་དེ་འདོད་ཅིང༌། །དེ་ནི་ངར་འཛིན་གཞིར་ཡང་འདོད་པ་ཡིན། །གནས་མ་བུ་ན་རེ། གང་ཟག་ནི་ཕུང་པོ་ལས་གཞན་དུ་མི་འཐད་དེ། ཕུང་པོ་ལས་མ་གཏོགས་པར་གང་ཟག་འཇིག་རྟེན་པས་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། ཕུང་པོའི་རང་བཞིན་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེ་འཇིག་ཏུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར། དེས་ན་བདག་ནི་ཕུང་པོ་ལས་དེ་ཉིད་དང་གཞན་(༢༩༥ན) ཉིད་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་རྟག་མི་རྟག་ལ་སོགས་པར་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་དེ། རྟག་ཆད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། དེ་ལྟའི་གང་ཟག་རྫས་སུ་ཡོད་པར་འདོད་དེ། དེ་ལ་བྱེད་པོ་དང་ཟ་པོ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་དང༌། འཁོར་འདས་བཅིང་1ཐར་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གང་ཟག་དེ་རང་གི་ངོ་བོས་ཤེས་བྱ་མིན་གྱི། གཟུགས་སོགས་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་བློའི་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་སྒོ་ནས་དེ་ཤེས་པར་བྱེད་པས་རྣམ་ཤེས་དྲུག་གི་ཤེས་བྱར་གང་ཟག་དེ་འདོད་ཅིང༌། དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ངར་འཛིན་གྱི་གཞིའམ་ཡུལ་དུ་ཡང་འདོད་པ་ཡིན་ནོ།།གཉིས་པ་ལ། བདག་རྫས་གྲུབ་དགག བཏགས་ཡོད་དུ་བསྟན། དངོས་པོའི་ཆོས་མེད་པས་མ་གྲུབ་པར་བསྟན་པ་གསུམ། དང་པོ་ནི། གང་ཕྱིར་གཟུགས་ལས་སེམས་བརྗོད་མེད་མི་རྟོགས། །དངོས་ཡོད་བརྗོད་མེད་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཉིད། །གལ་ཏེ་བདག་འགའ་དངོས་པོར་གྲུབ་གྱུར་ན། །སེམས་ལྟར་གྲུབ་དངོས་བརྗོད་དུ་མེད་མི་འགྱུར། །རྫས་སུ་གྲུབ་ན་བརྗོད་དུ་མེད་པར་མི་རིགས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་གཟུགས་ལས་སེམས་དེ་ཉིད་དང་གཞན་དུ་བརྗོད་མེད་དུ་མི་རྟོགས་པ་ལྟར་གང་དངོས་པོར་ཡོད་པ་ནི། དེ་ཉིད་དང་གཞན་པར་བརྗོད་མེད་དུ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ། རྫས་སུ་གྲུབ་ན་དེ་གཉིས་གང་རུང་ལས་འདའ་བ་མིན་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་བདག་འགའ་རྫས་ཀྱི་དངོས་པོར་གྲུབ་པར་འགྱུར་ན་སེམས་དང་གཟུགས་ལྟར་གྲུབ་པའི་དངོས་པོ་ཅན་གྱིས་ཁྱབ་པས་དེ་ཉིད་དང་གཞན་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་ནི། གང་ཕྱིར་ཁྱོད་བུམ་དངོས་པོར་མ་གྲུབ་པའི། །ངོ་བོ་གཟུགས་སོགས་ལས་བརྗོད་མེད་འགྱུར་པས། །བདག་གང་ཕུང་པོ་ལས་བརྗོད་མེད་འགྱུར་ཏེ། །རང་གིས་ཡོད་པར་གྲུབ་པར་རྟོགས་མི་བྱ། །དེ་ཉིད་དང་གཞན་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་ན་བཏགས་ཡོད་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཁྱོད་བུམ་པ་དངོས་པོར་མ་གྲུབ་པའི་བཏགས་ཡོད་ཙམ་ཡིན་ལ། རྒྱུ་མཚན་དེས་བུམ་པའི་ངོ་བོ་གཟུགས་སོགས་ལས་དེ་ཉིད་དང་གཞན་པར་བརྗོད་དུ་མེད་པར་འགྱུར་བས་དེ་བཞིན་དུ་བདག་གང་ཕུང་པོ་ལས་དེ་ཉིད་དང་གཞན་པར་
Chinese
认为有实体的补特伽罗。认为它是六识的所知境，并且认为它是我执的基础。住子派说：补特伽罗不应与蕴 अलग होना चाहिए，因为除了蕴之外，世俗人没有成立补特伽罗的理由。也不是蕴的自性，因为会陷入生灭。因此，我既不能说与蕴相同，也不能说与蕴 अलग होना चाहिए (२९५न)。同样，也不能说是常或无常等，因为会变成常断。如此认为补特伽罗是实有的，因为它是能作者和能受者，并且与轮回、涅槃、束缚和解脱相关联。那个补特伽罗不是以自己的体性作为所知境，而是通过将色等六处作为意识的对境来了解它，因此认为那个补特伽罗是六识的所知境，并且也认为它是世间的我执的基础或对境。第二部分分为三点：破斥我为实有，揭示为假有，揭示因无事物之法而未成立。第一点是：因为从色蕴中无法理解心是不可言说的，实有不可言说就不是证悟。如果某个我成立为事物，就不会像心一样成立为不可言说的实物。如果成立为实体，就不应是不可言说的，因为就像从色蕴中无法理解心是相同或 अलग होना चाहिए的不可言说一样，凡是实有的，就不是证悟为相同或 अलग होना चाहिए的不可言说，因为如果成立为实体，就不会超出这两者中的任何一个。如果某个我成立为实体的存在，那么它就会被成立为像心和色蕴一样的实物所遍及，因此不会变成不可言说的相同或 अलग होना चाहिए。第二点是：因为你瓶子不是成立为事物的，所以其体性会变成从色等中不可言说。任何我从蕴中变成不可言说，都不应认为它是以自性成立的。如果不能说是相同或 अलग होना चाहिए，那就是假有，因为你瓶子不是成立为事物的，只是假有而已。因为这个原因，瓶子的体性会变成从色等中不可言说的相同或 अलग होना चाहिए，同样，任何我从蕴中变成相同或 अलग होना चाहिए
English
Those who assert the existence of a substantial person (pudgala). They consider it to be the object of knowledge for the six consciousnesses, and they also consider it to be the basis of self-grasping. The Sthavira school says: The person should not be considered different from the aggregates, because apart from the aggregates, there is no basis for worldly people to establish a person. Nor is it the nature of the aggregates, because it would entail arising and ceasing. Therefore, the self cannot be said to be either the same as or different from the aggregates (295n). Similarly, it cannot be said to be permanent or impermanent, because it would become either permanent or annihilated. Thus, they assert that the person exists as a substance, because it is referred to as the agent and the enjoyer, and because it is related to samsara, nirvana, bondage, and liberation. That person is not an object of knowledge by its own nature, but it is known through making the six sense bases, such as form, the object of the mind. Therefore, they consider that person to be the object of knowledge for the six consciousnesses, and they also consider it to be the basis or object of worldly self-grasping. The second part has three points: refuting the self as substantially established, showing it as nominally existent, and showing that it is not established because it lacks the qualities of a real entity. The first point is: Because the mind cannot be understood as inexpressible from form, what is substantially existent is not itself an understanding of inexpressibility. If some self were established as a real entity, it would not become an inexpressible entity like the mind. If it were established as a substance, it should not be inexpressible, because just as the mind cannot be understood as inexpressibly the same as or different from form, whatever exists as a real entity is not itself an understanding of inexpressibly the same as or different from it, because if it were established as a substance, it would not transcend either of these two. If some self were to become established as a substantial entity, it would be pervaded by being an entity established like mind and form, and therefore it would not become inexpressibly the same as or different from them. The second point is: Because your pot is not established as a real entity, its essence becomes inexpressible from form, etc. Whatever self becomes inexpressible from the aggregates, it should not be understood as being established by its own nature. If it cannot be said to be the same as or different from, then it is nominally existent, because your pot is not established as a real entity, but is merely nominally existent. For that reason, the essence of the pot becomes inexpressibly the same as or different from form, etc. Similarly, whatever self becomes the same as or different from the aggregates
Tibetan
བརྗོད་མེད་དུ་(༢༩༥བ) འགྱུར་ཏེ། བདག་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་རྫས་སུ་ཡོད་པར་འགྲུབ་པར་མི་བྱ་བར་བཏགས་ཡོད་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ནི། ཁྱོད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་རང་བདག་ལས་གཞན་ནི། །མི་འདོད་གཟུགས་སོགས་ལས་གཞན་དངོས་འདོད་ཅིང༌། །དངོས་ལ་རྣམ་པ་དེ་གཉིས་མཐོང་འགྱུར་བ། །དེ་ཕྱིར་བདག་མེད་དངོས་ཆོས་དང་བྲལ་ཕྱིར། །ཁྱོད་ཀྱི་བདག་རྫས་ཡོད་རྣམ་ཤེས་རང་གི་བདག་ཉིད་ལས་གཞན་ནི་མིན་པར་འདོད་ལ། གཟུགས་སོགས་ལས་གཞན་གྱི་དངོས་པོར་འདོད་པ་ལྟར་བདག་ནི་རང་ལས་གཞན་མིན་ཅིང༌། གཞན་ལས་ཐ་དད་པར་འགྱུར་བའང་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་བདག་ནི་རྫས་སུ་མེད་དེ། དངོས་པོའི་ཆོས་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྫས་ཡོད་ཀྱི་དངོས་པོ་ལ་དེ་དང་གཞན་རྣམ་པ་དེ་གཉིས་སུ་མཐོང་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར་བུམ་སོགས་བཞིན་ནོ། །རྣམ་ཤེས་དྲུག་གི་ཤེས་བྱར་ཡང་མི་འཐད་དེ། མིག་ཤེས་ཀྱིས་གཟུགས་ལ་བརྟེན་ནས་གང་ཟག་དམིགས་པས་མིག་གི་ཤེས་བྱར་འགྱུར་ཞིང༌། གཟུགས་དང་གཟུགས་མིན་པར་བརྗོད་པར་མི་བྱ་བ་ཡིན་ན་འོ་མ་དང་ཆུ་སོགས་ལྟར་བཏགས་ཡོད་དུ་འགྱུར་ཞིང༌། མིག་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་པས་སྒྲ་ལས་གཞན་དུའང་འགྱུར་ལ། དེ་གཞན་ལའང་མཚུངས་ཤིང་དབང་པོ་ལྔའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཐ་དད་དུ་གསུངས་པ་དང་ཡང་འགལ་ཏེ། གང་ཟག་དབང་ཤེས་ལྔ་ཅར་གྱི་ཤེས་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མངོན་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང༌། ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་དང༌། རེག་པ་དྲུག་དང༌། རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་བྱུང་བའི་ཚོར་བར་འདུས་པར་གསུངས་པ་དང་འགལ་ལོ། །གང་ཟག་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་གང་ཡང་མིན་ན་མེད་པར་འགྱུར་ཞིང༌། སྐྱེ་མཆེད་ཡིན་ན་བརྗོད་བྱ་མ་ཡིན་པ་དང་འགལ་བར་ཡང་འགྱུར་རོ། །གསུམ་པ་ནི། དེ་ཕྱིར་ངར་འཛིན་རྟེན་ནི་དངོས་པོ་མིན། །ཕུང་ལས་གཞན་མིན་ཕུང་པོའི་ངོ་བོ་མིན། །ཕུང་པོ་རྟེན་མིན་འདི་ནི་དེ་ལྡན་མིན། །དཔྱད་པ་ན་གང་ཟག་རྫས་ཡོད་མི་རིགས་པ་དེའི་ཕྱིར་ངར་འཛིན་གྱི་རྟེན་ནམ་ཡུལ་ནི་གཞིགས་ན་(༢༩༦ན) དེ་དང་གཞན་དུ་མེད་པའི་དངོས་པོ་རྫས་ཡོད་མིན་ཏེ། དེ་ཕུང་པོ་ལས་གཞན་ཡང་མིན་ལ། ཕུང་པོའི་ངོ་བོ་ཡང་མིན་ཞིང་ཕུང་པོ་རྣམས་རྟེན་ས་ཡང་མིན་ལ། བདག་འདི་ནི་ཕུང་པོ་དེ་ལ་ལྡན་པ་ཡང་མིན་ནོ། །གསུམ་པ་ལ། མདོར་བསྟན། དཔེ་དོན་གྱི་སྒོ་ནས་རྒྱས་པར་བཤད། དེས་རིགས་ཅན་གཞན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་བསྟན་པ་གསུམ། དང་པོ་ནི། འདི་ནི་ཕུང་པོ་རྣམས་བརྟེན་འགྲུབ་པར་འགྱུར། །རིགས་པ་
Chinese
不可言说地（295b） 转变。为了了悟我以自性之方式，并非实有成立，而是假有。第三是：你的识，不是自我的异体，不欲色等之外的他物，于物可见彼二之相，是故无我，离于物法之故。你的我，实有识，不是自我的自性，如欲色等之外的他物一样，我不是异于自身，也不是异于他者。因此我不是实有，因为远离了物的法性，因为实有的物上，可见此与彼二者之相，如瓶等一样。六识的所知也不合理，因为眼识依靠色而缘取人，成为眼的所知，如果不可说色与非色，则如牛奶和水等一样，会变成假有，因为是眼识的境，也会变成异于声，彼于其他也相同，且与五根的行境各异之说相违，因为人是五根识共同的所知。世尊所说应现证知和应遍知的一切法，都包含在十八界、六触和触所生的感受中，这与上述说法相违。如果人不是十二处中的任何一个，则会变成无，如果是十二处，则又与不可言说相违。第三是：是故我执之所依非是物，非异于蕴，非蕴之自性，非蕴之所依，此非具有彼。考察时，人非实有之理，是故我执之所依或境，若考察（296n） 则非是无彼与此之物，非是实有，彼亦非异于蕴，亦非蕴之自性，且蕴等亦非所依，此我亦非具有彼蕴。第三，有略说，以比喻之门广说，由此显示其他一切有部也仅是假立的三部分。第一是：此乃诸蕴依之而成立，理路。
English
Inexpressibly (295b) it transforms. In order to realize that I, in the manner of self-nature, am not established as truly existent, but rather as nominally existent. The third is: Your consciousness is not different from the self, not desiring other objects apart from form, etc., on objects, those two aspects can be seen, therefore, it is selfless, because it is separate from the nature of things. Your self, truly existent consciousness, is not considered other than its own self-nature, just as one desires other objects apart from form, etc., I am not other than myself, nor am I different from others. Therefore, I am not truly existent, because I am separate from the nature of things, because on truly existent objects, one can see the aspects of this and that, like a pot, etc. It is also not reasonable to be an object of knowledge for the six consciousnesses, because eye consciousness relies on form and apprehends a person, becoming the object of knowledge for the eye, if one cannot say form and non-form, then like milk and water, etc., it will become nominally existent, because it is the object of eye consciousness, it will also become different from sound, and that is the same for others, and it also contradicts the statement that the objects of the five senses are different, because a person is the common object of knowledge for the five sense consciousnesses. The Blessed One said that all phenomena that should be manifestly known and completely known are included in the eighteen realms, the six contacts, and the feelings arising from contact, which contradicts the above statement. If a person is not any of the twelve sources, then they will become non-existent, and if they are the twelve sources, then it will also contradict being inexpressible. The third is: Therefore, the basis of self-grasping is not a thing, not different from the aggregates, not the nature of the aggregates, not the basis of the aggregates, this is not possessing them. When examining, the reason why a person is not truly existent is that the basis or object of self-grasping, when examined (296n) is not a thing without this and that, it is not truly existent, it is also not different from the aggregates, nor is it the nature of the aggregates, and the aggregates, etc., are also not the basis, this self is also not possessing those aggregates. The third, there is a brief statement, a detailed explanation through the door of examples, thereby showing that all other schools of thought are also merely nominal, in three parts. The first is: This is because the aggregates are established by relying on it, the reasoning.