Tibetan
་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་ཕྱི་དོན་མེད་ཀྱང་སྔོན་པོ་སོགས་ལ་རྟོག་པ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ཀྱི་རྒྱུ་གཞན་དབང་ཉིད་ལ་འཇོག་པ་ཡིན་ཏེ། ཁྱོད་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་བྱང་གི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་ལུང་ལས། གང་ལ་གང་མེད་པ་དེ་ནི་དེས་སྟོང་པར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མཐོང་ལ། གང་ཞིག་འདིར་ལྷག་མར་ལུས་པར་གྱུར་པ་དེ་འདི་ན་བདེན་པར་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་ཡང་དག་པར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དེ་ནི་སྟོང་ཉིད་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་འཇུག་པའོ་ཞེས་སོགས་ཀྱིས་སྟོང་ཉིད་ལེགས་པར་བཟུང་བའོ། །ལུང་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་ཉན་ཐོས་སྡེ་པ་རྣམས་ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ལ་བདག་དང་གང་ཟག་སོགས་ཀྱིས་སྟོང་གི། ལྷག་མ་ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་དང་བདག་མེད་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་རྫས་སུ་ཡོད་དོ། །ཞེས་དང༌། རྣམ་རིག་པས་གཞན་དབང་ལ་ཀུན་བརྟགས་ཀྱིས་སྟོང་གི། (༢༠༦བ) གཞན་དབང་དང་ཡོངས་གྲུབ་ཀྱིས་མི་སྟོང་ཞེས་སྒྲོ་བཏགས་ཀྱི་ཆོས་གཞན་གྱིས་སྟོང་གི། ཆོས་ཅན་དང་ཆོས་ཉིད་རང་གིས་མི་སྟོང་བར་སྨྲའོ། །བོད་ཁ་ཅིག་དངོས་སྨྲས་ངེས་དོན་དུ་འདོད་པའི་ལུང་འདི་ངེས་དོན་དུ་ཁས་བླངས་ནས་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་ལ་ཆོས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྟོང་པར་འདོད་པ་དང༌། སེམས་ཙམ་པ་འདོད་པའི་ཡོངས་གྲུབ་དངོས་མེད་མེད་དགག་ཏུ་འདོད་པ་ནི་དངོས་སྨྲ་བ་དང་དབུ་མ་པ་གང་གིའང་གྲུབ་མཐའ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གཞན་དབང་འདི་ནི་གསུམ་དུ་བཞག་སྟེ། ཕྱི་རོལ་གཟུང་བ་མེད་པར་རང་ཉིད་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་གཉིས་སྣང་ཅན་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ལ། བདག་གཉིས་སུ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་གཞིར་རྫས་སུ་ཡོད་པ་དང༌། སྤྲོས་པ་སྒྲ་རྟོག་ཀུན་གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མངོན་པར་བརྗོད་པའི་སྒྲ་རྟོག་རྣམས་ནི་སྒྲོ་བཏགས་པའི་རྣམ་པ་འཛིན་པས་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དངོས་པོ་བཏགས་པ་ཡོད་པའི་རྒྱུ་གཞན་དབང་ཉིད་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་འགྲུབ་པས་གསུམ་ལས་ཐ་དད་དུ་མ་སྨོས་ལ། དེ་ནི་སེམས་ཙམ་རྣམ་བདེན་པ་དག་རྗེས་ཐོབ་དག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་དུ་དམིགས་བྱར་རུང་ཞེས་དང༌། རྣམ་རྫུན་པ་དག་རང་ཉིད་ལ་རང་རིག་པའི་ངོ་བོར་གཞལ་ཡང་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པ་ནུབ་པའོ་ཞེས་མི་མཐུན་པར་སྨྲའོ། །གཉིས་པ་ལ། དགག་པ་དངོས་དང༌། བཀག་པ་ལ་འགལ་བ་སྤང་བའོ། །དང་པོ་ལ། ཕྱི་དོན་མེད་པའི་ཤེས་པ་དགག གཉིས་མེད་གཞན་དབང་རྫས་གྲུབ་དགག སྤྲོས་པ་ཀུན་གྱི་ཡུལ་མིན་པར་ཡོད་པ་དགག ཀུན་རྫོབ་པའི་རྒྱུར་ཡོད་པ་དགག་པ་དང་བཞིའོ། །(༢༠༧ན) དང་པོ་ལ། རྨི་ལམ་གྱི་མཐུན་དཔེ་དགག རབ་རིབ་ཀྱི་མཐུན་དཔེ་དགག ཀེང་རུས་ཀྱི་མཐུན་དཔེ་དགག འཁྲུལ་པའི་དཔེ་གཞན་ཡང་དགག དོན་བསྡུ་བ་དང་ལྔའོ།།དང་པོ་ལ། རྨི་ལམ་དུ་སེམས་མི་འགྲུབ། དྲན་པས་འགྲུབ་ན་ཡུལ་ཡང་འགྲུབ། དེའི་ཉེས་སྤོང་གི་ལན་དགག་པ་གསུམ་མོ། །དང་པོ་ནི། ཕྱི་རོལ་མེད་སེམས་དཔེ་ནི་གང་དུ་ཡོད། །རྨི་ལམ་ཇི་བཞིན་ཞེ་ན་དེ་བསམ་བྱ། །གང་ཚེ་ང་ལ་རྨི་ལམ་ན་ཡང་སེམས། །ཡོད་མིན་དེ་ཚེ་ཁྱོད་ཀྱི་དཔེ་ཡོད་མིན། །ཡུལ་མེད་པའི་ཤེས་པ་མི་སྲིད་དེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ཡུལ་རིག་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར། ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་མེད་ཀྱང་སེམས་ཡོད་པའི་དཔེ་ནི་གང་དུ་ཡོད་ཅེས་དྲིས་པ་ལ་རྨི་ལམ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཏེ། ཁང་མིག་ཆུང་ངུར་གཉིད་ལོག་པ་ན་དེར་གླང་པོ་ཆེའི་ཁྱུ་འཁྲིགས་པ་རྨིས་པའི་ཚེ་ཡུལ་ཇི་ལྟ་བ་མེད་དེ། དེར་དེ་ཤོང་བ་མེད་ཀྱང་དེར་འཛིན་པའི་རྨི་ལམ་གྱི་ཤེས་པ་ཡོད་པ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། རྨི་ལམ་ན་ཡུལ་མེད་པའི་ཤེས་པ་ཡོད་མེད་དེ་བསམ་བྱའམ་བརྟག་བྱ་ཡིན་ཏེ། གང་ཚེ་དབུ་མ་པ་ང་ལ་སད་པའི་སྐབས་སུ་མ་ཟད་རྨི་ལམ་ན་ཡང་སེམས་ནི་ཡུལ་ལྟར་ཡོད་མིན་དེའི་ཚེ་རྣམ་རིག་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཡུལ་མེད་པར་ཤེས་པ་ཡོད་པའི་དཔེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ནི། གལ་ཏེ་སད་ཚེ་རྨི་ལམ་དྲན་ལས་ཡིད། །ཡོད་ན་ཕྱི་རོལ་ཡུལ་ཡང་དེ་བཞིན་འགྱུར། །ཇི་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱི་ངས་མཐོང་སྙམ་དྲན་པ། །དེ་འདྲ་ཕྱི་རོལ་ལ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན། །ཡང་རྨི་ལམ་དུ་འཁྲུལ་ཤེས་ཡོད་དེ། མེད་ན་སད་ཚེ་རྨི་ལམ་དུ་མྱོང་བ་དྲན་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མ་ཁྱབ་པ་ནི་གལ་ཏེ་སད་ཚེ་རྨི་ལམ་གྱི་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པ་མྱོང་བའི་དྲན་པ་ལས་ཡིད་ཡོད་པར་གྲུབ་ན་ཕྱི་རོལ་ཡུལ་ཡང་དེ་བཞིན་ཡོད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་སད་པའི་སྐབས་ན་ངས་མཐོང་ངོ་སྙམ་དུ་རྨི་ལམ་གྱི་ཤེས་པ་དྲན་པ་ལས་ཤེས་པ་ཡོད་པ་དེ་འདྲར་གླང་ཆེན་སོགས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་མྱོང་བ་ལ་ཡང་དྲན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་མ་ཁྱབ་ན་ཤེས་པའང་ཡོད་པར་མི་འགྲུབ་(༢༠༧བ) བོ། །འདིར་ཤར་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོ་དཔོན་སློབ་དག་རྨི་ལམ་ན་སྣང་བའི་གླང་པོ་ཆེ་མེད་བཞིན་དུ་ཡུལ་ཅན་ཤེས་པ་ཡང་མེད་པར་སྟོན་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཤེས་པ་མེད་པར་སྟོན་པ་ལ་ངེས་པར་འདོད་དགོས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཤེས་བྱ་དང་ཤེས་པ་ཡོད་མེད་མགོ་མཚུངས་མཛད་པ་ཐམས་ཅད་ནི་དགག་བྱའི་ཁྱད་པར་གྱི་སྟེང་ནས་ཤེས་པར་བྱའོ་
Chinese
是这样的。因此，即使外境不存在，对于蓝色等法的分别念，其因安立于他性上，因为你是遍计烦恼和清净之因。因此，经中说：‘在何处无有，则以彼为空性而如实随观；何者于此处有余而存留，则此于此处真实存在。’如是如实了知，即是不颠倒地进入空性。等等，是善于把握空性。依靠此经，声闻部认为蕴、界、处为空性，空无我等，而剩余的蕴、界、处和无我则自性实有。并且，唯识宗认为他起为空，空于遍计所执，（206b）不空于他起和圆成实，空于其他的遍计法，不说自性与法性不空。有些藏人认为实事宗所许的此经是了义经，并承认为了义，认为法性的事物空于一切法。而唯识宗所许的圆成实，认为是无实事的无遮，这不是实事宗和中观宗任何一家的宗义。因此，他起可以分为三种：外境不存在，而自身因习气的力量显现为二取；作为执著二我的基础而实有；以及存在于非戏论、非言语分别念之境的自性中。因为，所言说的名言分别念是执著遍计所执之相，所以不是实事之境。实事假立存在的因，他起本身以存在而成立，所以不说与三者相异。对此，唯识宗的真实现象者说，后得清净是世间行境，可以作为境和有境的对境。而虚假现象者说，虽然以自证的体性衡量自身，但境和有境的相状会消失，这是不一致的说法。第二，破斥和遣除对破斥的违害。第一，破斥外境不存在的意识；破斥二取不二的他起实有；破斥存在于非一切戏论之境；破斥世俗的因
English
It is like that. Therefore, even if external objects do not exist, the conceptualization of blue and other dharmas has its cause established on other-dependence, because you are the cause of all afflictions and purification. Therefore, the sutra says: 'Where there is nothing, it is rightly seen as empty of that; whatever remains here is truly present here.' Thus, truly knowing as it is, is to enter into emptiness without inversion. Etc., is to grasp emptiness well. Relying on this sutra, the Hearers' schools believe that the aggregates, elements, and sense bases are empty of self and person, etc., while the remaining aggregates, elements, sense bases, and selflessness are substantially existent by their own nature. Furthermore, the Mind-Only school believes that other-dependence is empty, empty of the completely imputed, (206b) not empty of other-dependence and the thoroughly established, empty of other imputed dharmas, and does not say that self-nature and dharma-nature are not empty. Some Tibetans consider this sutra, which is accepted as definitive by the Realists, to be definitive, and believe that the object of dharma-nature is empty of all dharmas. And the thoroughly established, which is accepted by the Mind-Only school, is considered to be a non-affirming negation of non-existence, which is not the tenet of any of the Realists or Madhyamikas. Therefore, other-dependence can be divided into three: without external objects, it arises as a dualistic appearance due to the power of one's own habitual tendencies; it is substantially existent as the basis for imputing the two selves; and it exists in the nature of non-proliferation, non-verbal conceptualization. Because the expressed verbal conceptualizations hold the appearance of the imputed, they are not objects of reality. The cause of the existence of imputed reality, other-dependence itself is established by existence, so it is not said to be different from the three. To this, the Mind-Only school of true appearance says that subsequent attainment of purity is the realm of worldly activity, and can be the object of perception as object and subject. And the false appearance says that although one measures oneself by the nature of self-awareness, the aspects of object and subject will disappear, which is an inconsistent statement. Second, refuting and eliminating contradictions to the refutation. First, refuting the consciousness that external objects do not exist; refuting the substantial existence of other-dependence that is non-dualistic; refuting existence in the realm of non-all proliferation; refuting the cause of conventional truth.
Chinese
驳斥外境存在有四。 第一，驳斥梦境的比喻，驳斥眼翳的比喻，驳斥骷髅的比喻，以及驳斥其他的错觉比喻，总结意义有五。第一，梦中心不成立，若以忆念成立，则境也成立，对此驳斥消除过失的答复有三。第一：没有外境的心，例子在哪里？如果说是像梦一样，那就应该思考。当我在梦中也有心存在吗？那时你的例子就不存在了。没有境的识是不可能的，因为名相识是以认识境而区分的缘故。既然问道，没有外境却有心的例子在哪里？回答说就像梦一样，在狭小的房间里睡觉时，梦见成群的大象，这时境是不存在的，因为那里容不下那么多大象，但却有执著于此的梦的识。如果这样说，那么梦中没有境的识是否存在，这是应该思考或考察的。因为当作为中观派的我，不仅在醒来时，即使在梦中，心也不像境那样存在，那时唯识宗的你，认为没有境的识存在的例子是不存在的。第二：如果醒来时，由梦的忆念产生了心，那么外境也会同样存在。就像你认为我在醒来时，由忆念而见到一样，外境也是如此。又，梦中存在错觉的识，如果不存在，醒来时就不会忆起梦中的经历。如果这样说，那是不遍的，如果醒来时，由梦的识体验到错觉的忆念而成立了心，那么外境也会同样存在。就像你在醒来时，认为我由忆念而见到一样，体验大象等外境也是因为忆念的缘故。如果那也不遍，那么识的存在也无法成立(207b)。这里，嘉曹杰和克主杰等宗喀巴大师师徒们，并不是说梦中显现的大象不存在，因此具有境的识也不存在，而是必须认为他们是在说明自性成立的识是不存在的。因此，对于所知和识的有无，所有观点相同之处，都应该从所破的差别上来理解。
English
There are four refutations of the existence of external objects. (207a) First, refute the analogy of dreams, refute the analogy of cataracts, refute the analogy of skeletons, and also refute other analogies of illusions, and there are five summaries of meaning. First, the mind does not arise in dreams. If it arises through memory, then the object also arises. There are three refutations of the answer to eliminate this fault. The first is: Where is the example of a mind without an external object? If you say it is like a dream, then you should think about it. When I am in a dream, does the mind exist? At that time, your example does not exist. Knowledge without an object is impossible, because consciousness is distinguished by knowing the object. Since you asked where is the example of having a mind without an external object? The answer is like a dream. When you fall asleep in a small room, you dream of a herd of elephants gathering there. At this time, the object does not exist, because it cannot fit so many elephants there, but there is a dream consciousness that grasps it. If you say so, then whether there is knowledge without an object in the dream should be considered or investigated. Because when I, as a Madhyamika, not only when I am awake, but even in a dream, the mind does not exist like an object, then you, the Vijnanavadin, do not have an example of knowledge existing without an object. Second: If the mind arises from the memory of a dream when awake, then the external object will also exist in the same way. Just as you think that I saw it through memory when I was awake, the external object is also the same. Also, there is illusory knowledge in dreams. If it does not exist, then you will not remember the experience in the dream when you wake up. If you say so, then it is not pervasive. If the mind is established when awake by the memory of experiencing illusion from the knowledge of a dream, then the external object will also exist in the same way. Just as you think that I saw it through memory when I was awake, experiencing external objects such as elephants is also due to memory. If that is also not pervasive, then the existence of knowledge cannot be established. (207b) Here, the great Tsongkhapa and his disciples, such as Gyaltsab Je and Khedrup Je, do not mean that the elephant appearing in the dream does not exist, therefore the knowledge with an object also does not exist, but it must be admitted that they are explaining that knowledge established by its own nature does not exist. Therefore, all the points of agreement regarding the existence or non-existence of the knowable and knowledge should be understood from the perspective of the difference of what is to be refuted.