Tibetan
་རྗེས་ཁྱོད་ཐུགས་ཞི་ལས་བཟློག་པས་ཁྱོད་ལ་མྱ་ངན་འདས་མི་མངའ། །འཇིག་རྟེན་དག་སྡུག་བསྔལ་བའི་གཞིར་གཟིགས་པས་ཐུགས་རྗེས་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་ཐུགས་ལྡོག་པས་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་ན་བྱིས་པ་མི་མཁས་པ་དངོས་པོ་ལ་མངོན་ཞེན་གྱིས་ལས་འབྲས་ལ་ཡིད་ཆེས་ཡོད་ཀྱང་ལྷ་མིར་སྐྱེས་པས་ཡོད་པར་ལྟ་བས་ནི་སྐྱེ་བ་དང༌། འཇིག་པ་འཆི་བའི་གནས་སྐབས་དང༌། སྡུག་པ་དང་བྲལ་བ་དང༌། མི་སྡུག་པ་དང་ཕྲད་པ་སོགས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བ་དང༌། དངོས་པོ་མེད་པར་ཞེན་པའི་བློ་ཅན་ལོག་ལྟ་ལྡན་པ་མེད་པ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་སྡིག་ཅན་གྱི་དམྱལ་སོགས་ཀྱི་འགྲོ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཡང་ཐོབ་པ་དེའི་ཕྱིར། སྡུག་བསྔལ་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་མཁའ་མཉམ་ཐམས་ཅད་ཐུགས་བརྩེའི་ཡུལ་དུ་རབ་དོང་སྟེ། དེར་སོང་ནས་ཐུགས་རྗེས་དེའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་དམིགས་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐུགས་རྗེའི་དབང་གིས་ཁྱོད་ཐུགས་ཞི་བ་ལས་བཟློག་པས་ཁྱོད་ལ་ཇི་སྲིད་འགྲོ་ཀུན་མ་གྲོལ་བ་དེ་སྲིད་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་མི་འདའོ། ། བརྩམས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་བྱ་བ། གསུམ་པ་ལ། ལུང་རིགས་མན་ངག་དང་ལྡན་པའི་བསྟན་བཅོས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་དང༌། དགོས་པ་གཞན་གྱིས་སྤངས་པའི་ཟབ་མོའི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བརྩམས་པ་དང༌། བརྩམས་པའི་དགེ་བ་གཞན་དོན་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བསྔོ་བ་དང་གསུམ། དང་པོ་ནི། ལུགས་འདི་དགེ་སློང་ཟླ་གྲགས་ཀྱིས། །དབུ་མའི་བསྟན་བཅོས་ལས་བཏུས་ནས། །ལུང་ཇི་བཞིན་དང་མན་ངག་ནི། །ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་བརྗོད་པ་ཡིན། །འདི་ལས་གཞན་ན་ཆོས་འདི་ནི། །ཇི་ལྟར་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། །འདིར་འབྱུང་ལུགས་ཀྱང་གཞན་ན་ནི། །མེད་ཅེས་མཁས་རྣམས་ངེས་པར་མཛོད། །བདེན་གཉིས་ཀྱི་དོན་འཁྲུལ་མེད་དུ་གསལ་(༣༨༦བ) བྱེད་ཀྱི་ལུགས་འདི་གསོལ་བཞིའི་ལས་ཀྱིས་བསྙེན་པར་རྫོགས་པའི་དགེ་སློང་ཟླ་གྲགས་ཀྱིས་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་མཛད་པའི་དབུ་མའི་བསྟན་བཅོས་རྩ་བ་ཤེས་རབ་སོགས་ལས་དོན་བཏུས་ནས་རིགས་པ་དང་མཐུན་པར་སྨྲས་ཤིང༌། ས་བཅུ་པ་དང༌། ཤེར་ཕྱིན་དང༌། ལང་གཤེགས་དང༌། ཏིང་རྒྱལ་སོགས་ཟབ་རྒྱས་ཀྱི་ལུང་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དང༌། ཁྱད་པར་སློབ་དཔོན་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་མན་ངག་ནི་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ། ཇི་ལྟར་དབུ་མའི་བསྟན་བཅོས་འདི་ལས་གཞན་ན་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་ཆོས་འདི་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་སྟོན་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བསྟན་བཅོས་འདིར་འབྱུང་བ་ཁོ་བོ་ཟླ་གྲགས་ཀྱི་ལུགས་བརྒལ་ལན་དང་བཅས་པར་བསྙད་པ་འདི་དག་ཀྱང་ཀླུ་སྒྲུབ་ཞབས་ཀྱིས་རྗེས་འབྲང་གི་བསྟན་བཅོས་གཞན་ན་ནི་མེད་དོ། །ཞེས་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་ངེས་པར་མཛོད་ལ་ཕྱིས་ཀྱང་དྲན་པ་དང་ཤེས་རབ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་ངེས་པར་མཛད་དུ་གསོལ། །དེ་ལྟར་ཚིགས་བཅད་དང་པོས་དངོས་སྨྲ་བས་སྟོང་ཉིད་མ་རྟོགས་ཤིང་དབུ་མ་པས་རྟོགས་པར་བསྟན་ནས་རང་རྒྱུད་པ་དབུ་མ་པར་བསྟན། ཚིགས་བཅད་ཕྱི་མས་རང་རྒྱུད་པ་ལས་སློབ་དཔོན་གྱི་ལུགས་འདི་ཁྱད་འཕགས་སུ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཡང་དབུ་མ་རང་རྒྱུད་པ་དག་བྱེ་མདོ་དག་གིས་དོན་དམ་པར་སྨྲས་པ་དང་དབུ་མ་པས་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་བཞག་གོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེས་ནི་དབུ་མའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དེ་ཉིད་མ་ཤེས་པ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་ཆོས་སུ་མཚུངས་པར་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་བཞེད་པའི་དོན་དམ་བདེན་པ་དེ་ལ་བསམས་ནས་ཁྱོད་དེ་སྐད་དུ་སྨྲ་ན་སྤྲོས་མེད་མ་འཁྲུལ་པ་སྤྲོས་པ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པར་སྨྲ་བ་ལས་ཉེས་པ་ཆེ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད། (༣༨༧ན) སྡེ་པ་འདོད་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཆ་མེད་དང་སྐད་ཅིག་ཆ་མེད་དོན་དམ་པར་འདོད་པ་དེ་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པར་འདོད་ན་ནི། དེ་དག་ནི་དེ་དག་གིས་ཀུན་ནས་བརྟགས་པ་ལོག་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཉིད་ཡིན་པས་འཇིག་རྟེན་པས་ཀྱང་དེ་དག་བླང་དོར་གྱི་རྟེན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་མི་འདོད་ན་དབུ་མ་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་འདི་ཉིད་ཀུན་ཏུ་ཁས་ལེན་པ་ལས་ཉེས་པ་ཆེ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟར་སྲིད་པའི་སྐབས་མེད་པའི་ཕྱིར། འདིས་ཁ་ཅིག་གྲགས་སྡེ་སྤྱོད་པའི་དབུ་མ་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་རྣམ་གཞག་བྱེ་སྨྲ་དང་མཐུན་ཟེར་བ་དང༌། ཁ་ཅིག་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་འཇོག་ཚུལ་བྱེ་སྨྲ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་དབུ་མ་པ་མེད་ཟེར་བ་གཉིས་ཀ་བཀག་གོ། །རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་དབུ་མ་པ་ཞི་འཚོ་སོགས་ནི་སློབ་དཔོན་གྱིས་བསྟན་བཅོས་འདི་རྩོམ་པའི་དུས་ན་མེད་པས་དངོས་སུ་དགག་པ་མ་མཛད་ལ། ཤུགས་ཀྱིས་ནི་དེ་དག་གི་རྣམ་གཞག་ཀྱང་འདིས་དོན་གྱིས་དང་གོང་དུ་རྣམ་རིག་པ་དགག་པའི་སྐབས་སུ་བཀག་པར་ཤེས་པར་བྱས་ནས་ལུགས་དེའང་ཐལ་འགྱུར་བ་ལ་བལྟོས་ན་དབུ་མ་པའི་ལུགས་ཡོངས་སུ་མ་རྫོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དབུ་མ་པ་ལ་ཐ་སྙད་ཀུན་རྫོབ་འཇོག་ཚུལ་མི་འདྲ་བའི་སྒོ་ནས་བཞི་སྟེ། གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་གསུམ་དང་སྒོ་བསྟུན་པ་དང་གྲགས་སྡེ་སྤྱོད་པའོ། །ཇོ་ནང་པ་ཆེན་པོ་ན་རེ། ཐལ་རང་གཉིས་ཀ་དབུ་མ་མིན་པ་དང༌། དབུ་མ་ཡིན་ན་ཆོས་ཉིད་ཡིན་དགོས་པ་དང༌།
Chinese
之後，您因大悲心而不入寂滅，故您不入涅槃。因為您視世間為痛苦之源，以慈悲心阻止您入涅槃，故不入涅槃，此乃教導。因為無知的孩童執著於事物，雖相信業果，但因生於天界和人間而視為存在，故有生、死之時、與所愛分離、與不愛相遇等所生的痛苦；而心懷無有事物之執著，持有邪見的無有者們，也因此獲得罪惡的地獄等道的痛苦。因此，痛苦的世間如虛空般廣大，皆為慈悲的對象。前往那裡，以慈悲心關注他們的痛苦，世尊啊，因慈悲心的力量，您不入寂滅，只要眾生未得解脫，您就不入涅槃。 著作圓滿之事業。 第三，分為：宣說具備經論、理證、口訣之不共論典；為宣說捨棄其他目的之甚深義而著作；以及將著作之善根迴向於利他菩提三者。第一：此理路乃比丘月稱所著。從中觀論典中輯錄，如實宣說經文與口訣。如此之外，此法便如不存在一般。此處出現之理路，於他處則無，智者應如是確信。無誤闡明二諦之義(386b)， 此理路，乃以四次羯磨受具足戒之比丘月稱，從大學者龍樹所著之中觀論典《根本慧論》等中輯錄要義，並依理宣說。如《十地經》、《般若經》、《楞伽經》、《等王經》等甚深廣大之經文，以及特別是聖者龍樹之口訣，皆如實宣說。如同此中觀論典之外，便無以不顛倒之方式宣說空性之法，同樣地，此論典中所出現的，我月稱的
English
Afterwards, you do not enter into peace because of your great compassion, therefore you do not enter Nirvana. Because you see the world as the source of suffering, with compassion preventing you from entering Nirvana, therefore you do not enter Nirvana, this is the teaching. Because ignorant children are attached to things, although they believe in the results of karma, they see it as existence because they are born in the heavens and human realms, therefore there is suffering born from birth, the time of death, separation from loved ones, meeting with the unloved, etc.; and those who have minds attached to the non-existence of things, those who hold wrong views, also obtain the suffering of evil hells and other paths. Therefore, the suffering world, as vast as space, is entirely the object of compassion. Going there, with compassion focusing on their suffering, O Bhagavan, by the power of compassion, you do not enter into peace, and as long as all beings are not liberated, you do not enter Nirvana. The work of complete composition. Third, there are three parts: the teaching of the uncommon treatise endowed with scripture, reasoning, and oral instructions; the composition for the purpose of teaching the profound meaning that abandons other purposes; and the dedication of the merit of the composition to the enlightenment for the benefit of others. The first is: This system was written by the monk Chandrakirti. Having collected from the Madhyamaka treatises, the scriptures and oral instructions are spoken as they are. Other than this, this Dharma is as if it does not exist. The way it appears here does not exist elsewhere, so the wise should be certain. Clearly explaining the meaning of the two truths without error (386b), This system is by the monk Chandrakirti, who has taken full ordination through the four acts, having collected the essential points from the Madhyamaka treatises such as the Root Wisdom Treatise composed by the great scholar Nagarjuna, and having spoken in accordance with reason. The profound and extensive scriptures such as the Ten Bhumi Sutra, the Prajnaparamita Sutra, the Lankavatara Sutra, and the Samadhiraja Sutra, and especially the oral instructions of the noble scholar Nagarjuna, are all spoken as they are. Just as other than this Madhyamaka treatise, there is no teaching of emptiness in a non-perverted way, similarly, what appears in this treatise is by me, Chandrakirti.
Chinese
这些包含诘难和答辩的论述，在龙树论师的其它后学著作中是没有的。诸位智者应如是确信，并在未来以圆满的忆念和智慧来确定。如是，第一颂表明了实有论者未能证悟空性，而中观论者则能证悟，从而将自续派归为中观派。后面的颂词则表明了本论师的宗派胜过自续派。此外，自续中观派说分别部和经部所说的胜义谛，中观派则安立为世俗谛，这种说法是不了解中观论典的真实含义。因为超越世间的法不能与世间法等同。如果考虑到圣者龙树所许的胜义谛，你还那样说，那么还有什么比说无戏论无错乱是戏论错乱更大的过失呢？(387a)如果认为有部所主张的不可分微尘和不可分刹那为胜义谛，而你却认为那是世俗谛，那么那些是他们自己遍计的颠倒世俗，即使是世间人也不认为那些是取舍所依的世俗，那么中观论者你完全承认这些，还有什么比这更大的过失呢？因为那样是不可能的。这驳斥了某些人说随顺名声部的中观派在世俗的分别上与分别部相同，以及另一些人说没有在安立世俗的方式上与分别部一致的中观派这两种说法。瑜伽行中观派的寂护等，因为论师在造这部论时他们还不存在，所以没有直接驳斥，但实际上通过本文和前面驳斥唯识宗的章节，已经知道间接驳斥了他们的分别，因此，相对于应成派来说，那个宗派也不是完全圆满的中观宗派。如是，中观派在名言世俗的安立方式上有四种：有宗派论者三种，随顺他人者和随顺名声部者。大觉囊巴说，应成派和自续派都不是中观派，如果是中观派就必须是法性。
English
These arguments, including challenges and responses, are not found in other treatises of Nāgārjuna's followers. Thus, wise ones should ascertain this, and in the future, may you ascertain it with perfect mindfulness and wisdom. Thus, the first verse shows that those who assert inherent existence do not realize emptiness, while Madhyamikas do, thereby categorizing Svātantrikas as Madhyamikas. The later verses show that this teacher's system is superior to that of the Svātantrikas. Furthermore, the statement that Svātantrika-Madhyamikas say that what the Vaibhāṣikas and Sautrāntikas assert as ultimate truth is posited as conventional truth by the Madhyamikas shows a lack of understanding of the true meaning of the Madhyamika treatises. This is because supramundane dharmas cannot be equated with mundane dharmas. If, considering the ultimate truth accepted by Lord Nāgārjuna, you still say that, then what greater fault is there than saying that non-conceptual non-confusion is conceptual confusion? (387a) If you consider the indivisible particles and indivisible moments asserted as ultimate truth by the Haimavatas as conventional truth, then those are the inverted conventions completely fabricated by them themselves, and even worldly people do not consider those as the conventional basis for acceptance and rejection, then what greater fault is there for you, a Madhyamika, to completely accept these? Because that is impossible. This refutes both the claim that some Madhyamikas who follow the fame school are the same as the Vaibhāṣikas in terms of conventional distinctions, and the claim that there are no Madhyamikas who agree with the Vaibhāṣikas in the way they establish conventions. The Yogācāra-Madhyamikas such as Śāntarakṣita were not present when the teacher composed this treatise, so he did not directly refute them, but it should be understood that their distinctions have been indirectly refuted by this text and by the earlier chapter refuting Vijñānavāda, so that system is not a completely perfect Madhyamika system compared to the Prāsaṅgikas. Thus, there are four types of Madhyamikas in terms of the different ways of establishing conventional designations: three who assert tenets, those who conform to others, and those who follow the fame school. The great Jonangpa said that both Prāsaṅgikas and Svātantrikas are not Madhyamikas, and if they are Madhyamikas, they must be dharmatā.