Tibetan
ཅིག་ཐ་དད་གང་གི་འང་སྣང་ཞེན་གྱི་སྒོ་ནས་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་དུ་བཞག་པ་མིན་ཏེ། བཞག་ན་ཀུན་མཁྱེན་ཡེ་ཤེས་གཅིག་དང་ཐ་དད་ཀྱི་སྤྲོས་པ་དང་མ་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་ཤེས་བྱ་འཇིག་རྟེན་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་རྟེན་འབྲེལ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པར་སྨྲ་བ་དང་མི་མཐུན་པར་བརྗོད་པ་དེ་དག་རེ་ཞིག་རྗེས་སུ་བཟུང་བའི་སླད་དུ་དེ་དག་གི་རྗེས་ཟློས་ཀྱང་བྱེད་དེ། ཕྱི་རོལ་(༣༦༡ན) པ་དང༌། རང་སྡེ་བྱེ་སྨྲ་སོགས་ཀྱི་ཀུན་མཁྱེན་གྱི་མཁྱེན་ཚུལ་ལ་ལོག་རྟོག་བཀག་ནས་ཐ་སྙད་དུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀུན་མཁྱེན་དུ་སྒྲུབ་པ་ན་དེ་ཙམ་ལས་གཞན་དུ་ཤེས་བྱ་རྟེན་འབྲེལ་དང་མཐུན་པར་སྨྲ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་གཞན་གྲགས་བརྗོད་པ་ན་ཚུལ་དེ་ལ་བློ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་ལོག་ལྟ་ཆེས་ཆེ་བ་དག་དེ་ལྟར་ན་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་སྐུར་པ་བཏབ་བོ་ཞེས་འཇིགས་ནས་ཟབ་མོའི་དོན་འདི་འདོར་བར་འགྱུར་བས་ཟབ་མོའི་གནས་འདིར་གཞུག་ཆེད་དེ་ཙམ་དུ་སྨྲ་བ་ལས་འོས་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དབུ་མ་པ་རང་ལུགས་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་ཀུན་མཁྱེན་དང༌། དེ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་རིགས་པ་ནི་འགར་ཡང་མེད་ལ། གཞན་གྲགས་ཀྱི་དེར་བརྗོད་ན་འཇིག་རྟེན་རྟེན་འབྲེལ་དང་མཐུན་པར་སྨྲ་བའི་གཞན་གྲགས་དང༌། འཇིག་རྟེན་རྟེན་འབྲེལ་དང་མི་མཐུན་པར་སྨྲ་བའི་གཞན་གྲགས་ཀྱི་རིགས་པ་གཉིས་ཀྱིས་དེར་བརྗོད་པ་ལས་གཞན་གྲགས་མེད་ཅིང༌། གཞན་གྲགས་སྔ་མས་དེར་བརྗོད་ན་ནི་གདུལ་བྱ་དེ་ཡང་དག་པའི་དབུ་མའི་བསྟན་པ་འདི་ལ་མི་འཇུག་པའི་ཉེན་ཡོད་ལ། དེ་ལྟའི་ཚེ་གཞན་གྲགས་ཕྱི་མ་ལ་གནས་ནས་བརྗོད་པ་ལས་ཐབས་གཞན་མ་རྙེད་པས་དེར་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལས་གཞན་དུ་རང་རྒྱུད་པ་སོགས་ཀྱི་ལུགས་དེ་དཔྱད་པས་དག་པར་མཐོང་ནས་སྐབས་དེར་རྗེས་ཟློས་བྱས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཚུལ་འདིས་ཕྱི་རོལ་པ་སོགས་གདུལ་བྱ་འགའ་ཞིག་གི་ངོར་རང་སྡེ་བྱེ་སྨྲའི་ལུགས་ཇི་ཙམ་གྱི་ཀུན་མཁྱེན་མཁྱེན་ཚུལ་ཙམ་ཞིག་གི་རྗེས་བརྗོད་བྱས་ནས་ཕྱི་རོལ་པས་ཀུན་མཁྱེན་མེད་པར་འདོད་པ་དང༌། ཡོད་པར་འདོད་ཀྱང་སྲིན་བུ་ཕྲ་མོ་གྲངས་མེད་མཁྱེན་པས་ཤེས་བྱ་ཀུན་(༣༦༡བ) མཁྱེན་པར་སྨྲ་བ་འགོག་པའི་ཚུལ་ཀྱང་འདི་ཁོ་ན་ལྟར་ཁས་བླངས་ཏེ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །འོ་ན་དབུ་མ་པ་རང་ལུགས་ཀྱི་རིགས་པས་དཔྱད་ནས་རྫོགས་སངས་ལ་ཡེ་ཤེས་ཡོད་མེད་ཇི་ལྟར་སྙམ་ན། ཡེ་ཤེས་ཡོད་མེད་གང་དུའང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡོད་མེད་གང་དུ་དཔྱད་ནས་འཇོག་ཀྱང་དེར་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང༌། ཡེ་ཤེས་ཡོད་མེད་གང་ལའང་རང་ཉིད་ཞེ་འདོད་མེད་པའི་ཕྱིར་དང༌། ཡེ་ཤེས་ཡོད་མེད་གང་ཡང་བདེན་པ་གཉིས་ཀར་ཡུལ་གྱི་གནས་ཚུལ་དུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་སུམ་པ་ཡོད་ན་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་པོ་ལས་ངན་སོ་སོར་བསགས་པའི་དབང་གིས་དམིགས་ཡུལ་གྱི་གཞི་ཁབ་རྩེ་ལྟ་བུ་གཅིག་ཏུའང་ཐུན་མོང་མིན་པར་གཞལ་བྱའི་འཁྲུལ་པ་དམྱལ་བ་ལ་ལྕགས་སྲེག་དང༌། ཡི་དྭགས་ལ་མེ་ཚན་གྱི་རེག་བྱ་དང༌། ལྷ་ལ་རྣམ་རྒྱལ་གྱི་ཁང་བཟང་ལ་སོགས་པ་འཆར་ཞིང༌། དེ་ལྟར་འཆར་བའི་ལས་མ་བསགས་པ་གཞན་ལ་འཁྲུལ་སྣང་དེ་ལྟ་བུ་མི་འཆར་བའི་འཁྲུལ་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་ཐུན་མོང་མིན་པ་དེ་མ་འཁྲུལ་བའི་སྣང་གཞི་ཐུན་མོང་བར་ཐལ། ཀུན་མཁྱེན་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་དམིགས་ཡུལ་གྱི་གཞི་གཅིག་ཏུ་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་གཞལ་བྱ་སོ་སོར་སྣང་བ་དང་མཐུན་པར་འཁྲུལ་མེད་དུ་མངོན་སུམ་གྱིས་གཟིགས་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཁབ་རྩེའི་དམིགས་ཡུལ་གཅིག་ཏུ་དམྱལ་བ་ལྕགས་སྲེག་གི་ཁང་པ་དཔག་ཚད་འབུམ་པ་དང་ལྷའི་ཁང་བཟང་དཔག་ཚད་འབུམ་པ་གཉིས་ཀ་ཡོད་པར་འགལ་བ་ལ་མི་འཁྲུལ་བའི་ཚད་མ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་དང༌། འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་གི་འཁྲུལ་སྣང་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གཟིགས་པ་མི་བསླུ་བས་སོ་(༣༦༢ན) སོར་སྣང་བ་ལྟར་ཡོད་པར་གཞལ་བས་སྣང་བ་དེ་དག་འཁྲུལ་མེད་ཡང་དག་པའི་བདེན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའམ། (དེ་ལྟར་ན་མ་རིག་པའི་གཉིད་སངས་རྗེས་ཀྱང་འཁྲུལ་པའི་རྨི་ལམ་ཡང་དག་ཏུ་བདེན་པར་ཇི་ལྟར་ཡོད་དུ་བཏུབ། མཆན།( ཡང་ན། གཞལ་བྱ་དེ་ཐམས་ཅད་འཁྲུལ་སྣང་ཡིན་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་ལྟར་མཁྱེན་ན་མཁྱེན་པ་དེ་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་བ་གང་རུང་ལས་མ་འདས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་ཡང་མི་རིགས་སོ། །ཡེ་ཤེས་མེད་ནའང་རྫོགས་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་མངོན་སུ་མཁྱེན་པའི་ཆེད་དུ་ཤེས་སྒྲིབ་སྤངས་པ་དོན་མེད་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཤེས་སྒྲིབ་སྤངས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ལ་ཤེས་བྱ་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་མེད་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་འདོད་ནའང་ཐ་སྙད་དུ་ཀུན་མཁྱེན་ཡེ་ཤེས་ལ་སྐུར་འདེབས་སུ་འགྲོ་བས་མི་རིགས་སོ། །འོན་ཏེ་མ་དཔྱད་པར་གཞན་གྲགས་དང་བསྟུན་ཏེ་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་ན་སངས་རྒྱས་ལ་ཡེ་ཤེས་ཡོད་པར་འདོད་དམ་མེད་པར་འདོད་ཅེ་ན། འཇིག་རྟེན་ཀུན་རྫོབ་རྟེན་འབྲེལ་དང་མཐུན་པར་མི་སྨྲ་བའི་གཞན་གྲགས་ཀྱི་བརྗོད་པའི་ཀུན་མཁྱེན་ཚུལ་གྱི་མཁྱེན་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་ཐ་སྙད་མ་དཔྱད་པའི་ངོར་ཡང་ཡོད་པར་མི་སྨྲ་ལ། འཇིག་རྟེན་ཀུན་རྫོབ་རྟེན་འབྲེལ་དང་མཐུན་པར་སྨྲ་བའི་གཞན
Chinese
不是以任何一种一或异的执着，将能知与所知安立为境与有境，如果安立，则因为没有脱离一切智智一与异的戏论之故，所以，对于说知识世间俗谛缘起如其声者，说不相符的那些，为了暂时随顺，也随说那些。外道（361a）和自宗毗婆沙师等的对于一切智的知的方式的邪分别遮止后，在名言中成立一切智智为一切智时，除了那以外，说与知识缘起相符的世间的其他名声时，对于那种方式，以颠倒的智慧产生极大的邪见者，如果那样，就会害怕对一切事物都加以诽谤，从而舍弃这个甚深之义，为了安置于这个甚深之处，除了仅仅那样说以外没有其他办法之故。自宗中观派所成立的一切智，以及成立它的理路，任何时候也没有。如果以其他名声说，则有与世间缘起相符而说的其他名声，以及与世间缘起不相符而说的其他名声的两种理路来说，除此之外没有其他名声。如果以前面的其他名声说，则有被调伏者不进入这个正确的正见中观宗的危险。如果那样，则安住于后面的其他名声而说，除此之外没有找到其他方法，所以那样说。除此之外，不是因为观察自续派等的宗派后，认为清净，所以在那个时候随说。以这种方式，对于外道等一些被调伏者的面前，仅仅是随说自宗毗婆沙师的宗派有多少的一切智的知的方式，从而对于外道认为没有一切智，以及虽然认为有，但认为知道无数小虫而说知道一切知识（361b）的说法进行遮止的方式，也应该像这样承诺后说。那么，以自宗中观派的理路进行观察后，对于圆满正等觉是否有智慧怎么想呢？对于智慧的有无，任何一种都不能说，因为那样对于有无任何一种进行观察后安立，也不能成立之故，以及对于智慧的有无任何一种，自己
English
It is not that one or different are established as objects and subjects with attachment. If they were, it would be because they are not free from the elaboration of one or different omniscient wisdoms. Therefore, for those who say that knowledge of the mundane conventional truth is dependent origination as it is, those who say it is incompatible, in order to temporarily comply with them, we also repeat them. After refuting the wrong conceptions of the omniscient knowledge of outsiders (361a) and our own Vaibhashikas, when establishing the omniscient wisdom as omniscient in name, other than that, when speaking of the worldly reputation that speaks in accordance with the knowledge of dependent origination, those who have great wrong views due to inverted wisdom towards that method, if that is the case, they will be afraid of slandering all things and abandon this profound meaning. In order to place it in this profound place, there is no other way than to say only that much. The omniscient knowledge established by the Svātantrika-Madhyamaka itself, and the reasoning that establishes it, do not exist at any time. If it is said in other terms, there are other terms that speak in accordance with worldly dependent origination, and two kinds of reasoning that speak in disagreement with worldly dependent origination. There are no other terms besides these. If it is said in the former other terms, there is a danger that the trainee will not enter this correct Prasangika-Madhyamaka teaching. If that is the case, then there is no other way than to abide in the latter other terms and speak, so that is how it is said. Other than that, it is not because after examining the tenets of the Svātantrika etc., we see them as pure, that we repeat them at that time. In this way, in front of some trainees such as outsiders, we only repeat the way of knowing the omniscient knowledge of the Vaibhashika school of our own school, and thus for outsiders who think that there is no omniscient knowledge, and even if they think there is, they think that knowing countless small insects means knowing all knowledge (361b), the way to refute that should also be said after promising like this. So, after examining with the reasoning of the Svātantrika-Madhyamaka itself, what do you think about whether the fully enlightened Buddha has wisdom or not? It is not to be said whether there is wisdom or not, because no matter which of the two you examine and establish, it cannot be established, and for either the existence or non-existence of wisdom, oneself
Chinese
因其无欲，且无论有无智慧，皆不成其为二谛之境之故。若有遍知一切所知之现量智慧，则因六道众生各自积累之恶业，于目标之基础，如针尖般之一处，亦无共同之处，所量之错觉，地狱见铁烧，饿鬼见火炭之触，天人见殊胜宫殿等显现。如是显现之业未积者，则不显现如是错觉，此不共之错觉显现，应成不迷之共同显现基础。因遍知智慧于同一目标之基础上，与彼等众生之所量各自显现相符，无谬误地现量见之故。若许，则于针尖之同一目标上，地狱铁烧之百万由旬房屋与天人百万由旬之宫殿二者皆有，则成相违，且成有不迷之量。六道众生之错觉，亦因佛陀智慧之见不欺，如其各自显现般存在而衡量之，则彼等显现成不迷之真实真谛。 （若如此，则从无明之睡眠醒来后，错觉之梦境又如何能真实存在？注释。）又或，所量彼一切皆为错觉，故佛陀亦如是知，则知亦成错觉，无论如何皆不超出此二者。如是亦不应理。若无智慧，则为圆满佛陀现量知一切所知之故，断除所知障则成无意义，因虽断除所知障，然佛陀无知所知之智慧之故。若如是许，则于名言中，亦成诽谤遍知智慧，故不应理。然若不经观察，随顺他人之名声而作名言，则谓佛陀有智慧耶？抑或无智慧耶？与世间世俗缘起相符，不言说之他人名声之遍知方式之知，如是之名言，于未经观察之境亦不言说有，与世间世俗缘起相符而言说之他人
English
Because of the absence of desire, and because whether there is wisdom or not, it does not establish as the state of the two truths. If there is manifest wisdom that knows all knowable things, then due to the evil deeds accumulated by each of the six types of beings, there is no commonality even in one place like the tip of a needle on the basis of the target. The illusion of what is to be measured is that hell sees burning iron, hungry ghosts see the touch of fire embers, and gods see victorious mansions, etc. Those who have not accumulated the karma to appear in this way will not have such illusions. This uncommon appearance of illusion should be the common basis of appearance that is not mistaken. Because the omniscient wisdom, on the basis of the same target, accords with the appearance of the measurable objects of those sentient beings, and sees them manifestly without error. If you accept this, then on the same target of the needle tip, there are both the house of burning iron in hell with a hundred thousand yojanas and the mansion of the gods with a hundred thousand yojanas, which is contradictory, and there will be an infallible valid cognition. The illusions of the six types of beings are also measured as existing as they appear, because the vision of the Buddha's wisdom is not deceiving, so those appearances become the true truth that is not mistaken. (If so, how can the illusory dream be truly true even after waking up from the sleep of ignorance? Note.) Or, since all those measurable objects are illusions, if the Buddha also knows them as such, then the knowledge will also become an illusion, and in any case, it will not go beyond these two. It is also unreasonable to do so. If there is no wisdom, then in order for the perfect Buddha to manifestly know all knowable things, abandoning the obscuration of knowledge becomes meaningless, because even though the obscuration of knowledge is abandoned, the Buddha does not have the wisdom to know knowable things. If you accept this, then in terms of convention, it also becomes a slander of omniscient wisdom, so it is unreasonable. However, if you make statements according to the reputation of others without examining them, do you think that the Buddha has wisdom or does not have wisdom? In accordance with the interdependent origination of worldly conventions, such a way of knowing omniscience in the speech of others who do not speak is not said to exist even in the state of not examining, and others who speak in accordance with the interdependent origination of worldly conventions