Tibetan
གནས་པ་འཇིག་རྟེན་པ་ལ་ཡོད་པ་དེས་ནའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ལ། དཔེ་དང༌། དོན་གཉིས། དང་པོ་ནི། ཇི་ལྟར་རབ་རིབ་མཐུ་ཡིས་འགའ་ཞིག་སྐྲ་ཤད་ཟླ་གཉིས་དང༌། །རྨ་བྱའི་མདོངས་དང་སྦྲང་མ་ལ་སོགས་ལོག་པར་འཛིན་བྱེད་པ། །གཏི་མུག་གི་སྒྲིབ་དབང་གིས་དེ་ཉིད་མི་མཐོང་བར་འགྱུར་བ་ལ་རག་མོད། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ཇི་ལྟར་མཐོང་ཞེ་ན། མ་རིག་པའི་དབང་གིས་དེ་མིན་ལ་དེ་ལྟར་སྣང་ངོ་ཞེས་དཔེའི་སྒོ་ནས་བསྟན་པ་ནི། ཇི་ལྟར་རབ་རིབ་མཐུ་ཡིས་རབ་རིབ་ཅན་འགའ་ཞིག་ལ་ཡོད་པ་མིན་པའི་སྐྲ་ཤད་དང་ཟླ་གཉིས་དང་རྨ་བྱའི་མདོངས་དང་སྦྲང་མ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་མ་སྐྱེས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ལོག་པར་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི། དེ་བཞིན་དུ་ནི་གཏི་མུག་སྐྱོན་གྱི་དབང་གིས་མི་མཁས་པས། །འདུས་བྱས་ལྟ་ཞིག་སྣ་ཚོགས་བློ་གྲོས་ཀྱིས་ནི་རྟོགས་པར་འགྱུར།།དཔེ་དེ་བཞིན་དུ་ནི་འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱང་གཏི་མུག་གི་སྐྱོན་གྱི་དབང་གིས་རང་བཞིན་མ་མཐོང་སྟེ། མི་མཁས་པས་བསོད་ནམས་དང༌། བསོད་ནམས་མིན་པ་དང༌། མི་གཡོ་བའི་ལས་བསགས་ནས་འཁོར་བའི་སྣོད་བཅུད་ཀྱི་འདུས་བྱས་འདི་ལྟ་ཞིག་སྣ་(༢༥༦བ) ཚོགས་པ་ཡོད་པར་བློ་གྲོས་ཀྱིས་ནི་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། མདོ་ལས། འདི་ནི་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་དང༌། ཞེས་དང༌། མ་རིག་པ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའི་གང་ཟག་འདི་ནི་བསོད་ནམས་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་དང༌། བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པ་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་དང༌། མི་གཡོ་བའི་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་ཡང་འདུ་བྱེད་དོ། །ཞེས་དང༌། མ་རིག་པ་འགགས་པས་འདུ་བྱེད་འགག་གོ་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་སོ། །གཉིས་པ་ནི། གལ་ཏེ་གཏི་མུག་བརྟེན་ནས་ལས་འབྱུང་གཏི་མུག་མེད་པར་དེ། །མི་འབྱུང་ཞེས་བྱར་མི་མཁས་ཁོ་ནས་རྟོགས་པར་གོར་མ་ཆག །བློ་བཟང་ཉི་མས་མུན་པ་སྟུག་པོ་རྣམ་པར་བསལ་བ་ཡི། །མཁས་པ་དག་ནི་སྟོང་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་གྲོལ་བར་འགྱུར། །གལ་ཏེ་སྐྱེ་འགག་གི་ཚུལ་འདིས་ནི་གཏི་མུག་རང་བཞིན་མེད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ལས་རང་བཞིན་མེད་པ་འབྱུང་ལ། གཏི་མུག་གི་རྫས་མེད་པར་འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྫས་དེ་མི་འབྱུང་ཞེས་བྱར་བྱིས་པ་མི་མཁས་པ་ཁོ་ནས་རྟོགས་པར་གོར་མ་ཆག་སྟེ། གཉིས་ཀ་གདོད་ནས་སྐྱེ་མེད་དུ་མ་རྟོགས་པར་མ་རིག་པའི་དབང་གིས་ལས་འབྱུང་བ་དང་དེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བར་ཞེན་པའི་ཕྱིར། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བའི་བློ་བཟང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཉི་མས་གཏི་མུག་གི་མུན་པ་སྟུག་པོ་རྣམ་པར་བསལ་བའི་མཁས་པ་དག་ནི་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བར་འགྱུར་ཏེ། མ་རིག་པའི་རྐྱེན་ལས་འདུ་བྱེད་དོ་ཞེས་འབྱུང་བ་དག་རྟེན་འབྱུང་སྒྱུ་མ་ལྟར་རང་བཞིན་མེད་པའི་སྟོང་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་མ་རིག་པ་སྤོང་ཞིང༌། འདུ་བྱེད་ཀྱང་ཉེ་བར་ལེན་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ལ། རྩོད། ལན་གཉིས་ཏེ། དང་པོ་ནི། གལ་ཏེ་དངོས་རྣམས་དེ་ཉིད་དུ་མེད་ན། །ཐ་སྙད་དུ་ཡང་མོ་གཤམ་བུ་ཇི་བཞིན། །དེ་དག་མེད་པ་ཉིད་འགྱུར་དེ་ཡི་ཕྱིར། །དེ་དག་རང་བཞིན་གྱིས་ནི་ཡོད་པ་ཉིད། །གཟུགས་སོགས་དེ་དག་དོན་དམ་པར་རང་བཞིན་གྱིས་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་དེ། གལ་ཏེ་གཟུགས་སོགས་དངོས་པོ་རྣམས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་སྟེ་དོན་དམ་པར་མེད་ན་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཀུན་རྫོབ་དེ་དག་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བར་རིགས་ན། དེ་ཡང་མ་ཡིན་པར་(༢༥༧ན) ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་དེའི་ཕྱིར་ཞེས་ཟེར་རོ། །གཉིས་པ་ལ། དཔེ་མ་ངེས་པར་བསྟན། དབུ་མ་པ་ལ་འདིའི་ཀླན་ཀ་མི་འཇུག རང་གི་སྡེ་པས་བརྒལ་བར་མི་རིགས་པ་གསུམ། དང་པོ་ལ། རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་མ་ངེས་པ་དང༌། ཁྱོད་རང་ཉིད་ལ་མ་ངེས་པ་གཉིས། དང་པོ་ནི། གང་དག་རབ་རིབ་ཅན་སོགས་ཡུལ་འགྱུར་བ། །སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་དེ་དག་མ་སྐྱེས་པས། །རེ་ཞིག་དེ་དག་ཉིད་ལ་བརྩད་བྱ་སྟེ། །ཕྱི་ནས་མ་རིག་རབ་རིབ་རྗེས་འབྲེལ་ལའོ། །དེའི་ལན་དུ། གང་དག་རབ་རིབ་ཅན་ལ་སོགས་པའི་བློའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ། སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་དང་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་མ་སྐྱེས་པར་མཚུངས་པ་ལས། ཁྱོད་ཅག་གིས་ཡོད་པ་མིན་པའི་སྐྲ་ཤད་མཐོང་ལ། མོ་གཤམ་གྱི་བུ་མཐོང་བ་མ་ཡིན་པ་ཅི་ཞེས་རེ་ཞིག་རབ་རིབ་ཅན་དེ་དག་ཉིད་ལ་བརྩད་པར་བྱ་བར་འོས་ཏེ། ཕྱི་ནས་མ་སྐྱེས་པའི་གཟུགས་མཐོང་ལ་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་མཐོང་བ་མིན་པ་ཅི་ཞེས་མ་རིག་པའི་རབ་རིབ་ཀྱིས་བློ་མིག་རྗེས་སུ་འབྲེལ་ཞིང་བསྒྲིབས་པ་རྣམས་ལ་བརྒལ་བརྟག་ཏུ་བྱ་དགོས་སོ། །ཁོ་བོ་ཅག་ལ་ནི་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཁོ་བོ་ཅག་ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་དངོས་པོ་རྣམས་འདི་ལྟར་གཟིགས་ཤིང༌། གང་དག་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པར་འདོད་པ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དེ་སྐད་བཤད་པ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་ལྷག་པར་མོས་པར་བྱའོ་ཞེས་པའི་ལུང་ལ་བརྟེན་ནས་དངོས་པོ་རྣམས་རང་བཞིན་མེད་པར་འཆད་དུ་གཞུག་པ་ཡིན་གྱི། འཇིག་རྟེན་པ་རང་གི་ཤེས་པ་ཉིད་དབང་བཙན་པར་བྱས་ནས་གཟུགས་སོགས་ཡོད་པ་དང་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་མེད་པར་མི་བསྒྲུབས
Chinese
因为存在于世间者之故。第二，譬喻和意义两种。第一是：犹如眼翳之威力，某些人将毛发、双月等，孔雀翎和蜜蜂等执着为颠倒。愚痴之障蔽力，依赖于不能见彼，如何颠倒见耶？以无明之力，于非彼显现为彼，如是譬喻之门而显示者是：犹如眼翳之威力，对于患有眼翳的某些人，本不存在的毛发和双月，以及孔雀翎和蜜蜂等，虽已是未生之自性，然却执着为实有之事物。第二是：如是愚痴过失之威力，不智者，以诸多智慧而了知有为。譬如，如是众生亦因愚痴之过失力，不见自性，不智者积聚福德和非福德以及不动之业，以智慧了知轮回之器情有为之种种显现。经中云：此乃无明之缘故而有诸行。又云：与无明相联之人，亦积聚福德之显现，非福德之显现，以及不动之显现。又云：无明灭则行灭，如是世尊所说。第二是：若依愚痴而业生，无愚痴则彼，不生，如是唯不智者定能了知。贤慧之日消除浓厚黑暗者，智者则通达空性而得解脱。若依此生灭之理，则依愚痴无自性而生业无自性。若无愚痴之体性，则行之体性不生，如是唯有愚童不智者才能确定地了知。因为未了知二者本初即无生，而因无明之故，执着于业生，无彼则不生。因此，以见彼真实之贤慧智慧之日，而遣除愚痴之浓厚黑暗者
English
Because it exists in the world. Second, there are two types: simile and meaning. The first is: Just as the power of cataracts causes some to perceive hairs, double moons, peacock feathers, bees, etc., as inverted. The power of the obscuration of ignorance depends on not seeing it. How can one see it inverted? Through the power of ignorance, it appears as such to what is not it. This is shown through the door of simile: Just as the power of cataracts causes some with cataracts to perceive hairs, double moons, peacock feathers, bees, etc., which do not exist, although they are of unborn nature, they are perceived as real things. The second is: Likewise, due to the power of the fault of ignorance, the unwise, with various wisdoms, come to know conditioned things. For example, likewise, beings also do not see their own nature due to the power of the fault of ignorance. The unwise accumulate merit, non-merit, and immovable karma, and with wisdom, they come to know the various manifestations of the conditioned world of samsara. The sutra says: "This is because of ignorance that there are actions." It also says: "A person associated with ignorance also accumulates the manifestation of merit, the manifestation of non-merit, and the manifestation of immovability." It also says: "When ignorance ceases, actions cease," as the Blessed One said. The second is: If karma arises dependent on ignorance, and without ignorance, it does not arise, only the unwise can definitely understand this. The sun of wisdom that dispels the thick darkness, the wise understand emptiness and are liberated. If, according to this principle of arising and ceasing, karma arises without self-nature dependent on ignorance without self-nature. If there is no essence of ignorance, then the essence of action does not arise, only foolish and unwise people can definitely understand this. Because they do not understand that both are unborn from the beginning, and because of ignorance, they cling to the arising of karma, and that without it, it does not arise. Therefore, the sun of wisdom that sees that very truth dispels the thick darkness of ignorance.
Chinese
那些智者将从轮回中解脱，因为他们领悟了由无明所生的行，如缘起幻象般无自性的空性，从而舍弃无明，并且不再执取行。第二部分，辩论。分为答辩和反驳两部分。第一部分是：如果诸法在胜义中不存在，那么在世俗中也如石女之子一般。因此，它们将变成不存在。因此，它们实际上是自性存在的。色等实际上在胜义中是自性存在的。如果色等事物在胜义中不存在，那么在世俗中也就像石女之子一样，这些世俗法在世俗中也会变成不存在。但事实并非如此（257a），因为它们在世俗中存在，所以这样说。第二部分，显示比喻不确定。中观派不会受到这种责难。自己宗派不应驳斥的三点。第一点，有眼翳者不确定，以及你自己不确定。第一点是：那些成为眼翳者等所见之境，如毛发等，因为它们未生。暂时应该对那些事物本身进行辩论，因为后来无明与眼翳相连。对此的回答是：那些成为眼翳者等心识之境，如毛发等，与石女之子未生相同。你们这些有眼翳者能看到不存在的毛发，为什么看不到石女之子呢？暂时应该对那些有眼翳者进行辩论，因为后来看到未生的事物，却看不到石女之子，这是因为无明的眼翳遮蔽了智慧之眼。我们不应该进行辩论和考察，因为我们瑜伽士是这样看待事物的，那些想要获得瑜伽士智慧的人，也应该特别信奉像这样宣说诸法自性的教言。因此，我们是依据教证来阐述事物无自性的，而不是凭借世俗人自己的意识来强行证明色等存在，而石女之子不存在。
English
Those wise ones will be liberated from samsara, because they understand that actions arising from ignorance, like the illusion of dependent origination, are empty of inherent existence, thereby abandoning ignorance and no longer clinging to actions. Second part, debate. Divided into response and refutation. The first part is: If things do not exist in the ultimate sense, then in the conventional sense they are like the child of a barren woman. Therefore, they will become non-existent. Therefore, they are actually self-existent. Forms, etc., are actually self-existent in the ultimate sense. If forms and other things do not exist in the ultimate sense, then in the conventional sense, just like the child of a barren woman, these conventional phenomena will also become non-existent in the conventional sense. But this is not the case (257a), because they exist in the conventional sense, so it is said. Second part, showing that the analogy is uncertain. Madhyamikas will not be subject to this accusation. Three points that one's own school should not refute. The first point, uncertain for those with cataracts, and uncertain for yourself. The first point is: Those that become the objects of vision for those with cataracts, etc., such as hairs, etc., because they are unborn. For the time being, one should debate those things themselves, because later ignorance is connected with cataracts. The answer to this is: Those that become the objects of consciousness for those with cataracts, etc., such as hairs, etc., are the same as the unborn child of a barren woman. You with cataracts can see non-existent hairs, why can't you see the child of a barren woman? For the time being, one should debate those with cataracts, because later seeing unborn things, but not seeing the child of a barren woman, is because the cataracts of ignorance obscure the eye of wisdom. We should not debate and investigate, because we yogis see things in this way, and those who want to attain the wisdom of yogis should also particularly believe in the teachings that proclaim the nature of phenomena in this way. Therefore, we rely on the scriptures to explain that things are without inherent existence, rather than forcibly proving that forms, etc., exist and the child of a barren woman does not exist by relying on the consciousness of ordinary people themselves.