Tibetan
སམ་བརྗོད་ཀྱི་སྤྲོས་པས་གཞལ་བའི་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་དང་། སེམས་ལ་ངེས་ཐོབ་པའི་ཐེག་པ་འོག་མ་ཐམས་ཅད་བློས་བཅོས་པའི་ཐ་སྣད་ཀྱི་གྲུབ་མཐར་འཇིག་པའོ། །ཞེས་པའོ། །རྩ་བ། རིག་པའང་ཤེས་བྱའི་ཡུལ་ལ་མི་གནས་པས། །ང་དང་ང་ཡིར་འཛིན་པའི༨་ཆོས་དང་བྲལ། །དེ་ལ་སྒོམ་དང་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་མེད། །མ་བཅོས་རྣལ་མར་བཞག་ན་རྗེན་པར་མཐོང་། །རང་གི་ངོ་བོ་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་ན། །མ་རིག་འཛིན་པས་སྲིད་པར་འཁྲིད་མི་ནུས། །ཕྱི་རོལ་ཡུལ་དང་བདག་ཏུ་ཞེན་པ་རྣམས། །བྱེད་པོས་མ་བྱས་སེམས་རྟོག་བརྟས་ལས་གྲུབ། །གཞི་དང་རྩ་བ་མེད་ལས་ཐམས་ཅད་སྐྱེས། །སྐྱེས་ཙམ་ཉིད་ནས་སྐྱེ་བ་མེད་པར་རྫོགས། །དེ་ལས་གཞན་པའི་རྟོགས་པ་ཡོད་མི་དགོས། །ཀློག་དང་འཛིན་དང་བསྒོམ་དང་བསྟན་བཅོས་སེམས། །མཐའ་དག་བློ་ཡི་གྲུབ་མཐའ་ཞིག་གྱུར་ན། །ཡིད་སྨོན་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་དེ་ཉིད་དོ། །ཞེས་པ་ནི་དེ་ཡང་ཕྱི་རོལ་ཡུལ་གཟུགས་སྒྲ་དྲི་རོ་རེག་བྱར་གྱུར་པ་རྣམས་དང་། དེ་དག་ལ་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་ཞེན་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱང་བྱེད་པོ་གཞན་གྱིས་མ་བྱས་ཤིང་རང་གི་སེམས་རྟོག་བརྟས་པ་ལས་གྲུབ་པ་ཡིན་ཀྱང་གཞི་དང་རྩ་བ་མེད་པ་ལས་ཐམས་ཅད་སྐྱེས་ཤིང་སྐྱེས་ཙམ་ཉིད་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ནམ་མཁའི་སྤྲིན་འཇའ་དང་ཆུའི་ཆུ་ལྦུར་མེ་ལས་དུ་བ་བཞིན་རང་བཞིན་མེད་པ་རྫོགས་པར་རྟོགས་པ་དེ་ལས་གཞན་པའི་རྟོགས་པ་ཡོད་མི་དགོས་ཤིང་། ཆོས་རྣམས་ཀློག་པ་དང་འཛིན་པ་དང་སྒོམ་པ་དང་འཆད་རྩོད་རྩོམ་སོགས་བསྟན་བཅོས་སེམས་པ་མཐའ་དག་བློ་ཡི་གྲུབ་མཐའ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་ཤེས་ནས་རང་བཞིན་མེད་པར་ཞིག་པར་གྱུར་ན་ཡིད་ཀྱིས་སྨོན་བྱའི་འབྲས་བུ་གཞན་མེད་པས་སངས་རྒྱས་ཞེས་པ་དེ་ཉིད་རང་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པའོ། །རྩ་བ། ཁྱད་པར་བླ་ན་མེད་པའི་ཐོད་རྒལ་ནི། །རིག་གདངས་མངོན་སུམ་མཐོང་བས་གོལ་ས་ཉུང་། །ཕྱི་འབྱུང་ས་རྡོ་རི་བྲག་ཡུལ་སྣང་གི། །གདོས་བཅས་དྲི་མ་ཟད་པས་འབྱུང་ཆེན་གྱི། །ཡེ་ཤེས་འོད་གསལ་ཆེན་པོར་དྭངས་པའི་ལམ། །མངོན་དུ་བྱེད་པ་ནང་འབྱུང་ཁྲེགས་ཆོད་ཀྱིས། །རྡུལ་ཕྲན་ཉིད་ལས་དྭངས་པར་མ་ནུས་པའང་། །འཕོ་བ་ཆེན་པོ་རྡོ་རྗེའི་སྐུར་སྨིན་ནས། །གཞན་དོན་འཁོར་བ་མ་སྟོངས་བར་དུ་མཛད། །དེ་ཕྱིར་རང་གི་སྡེ་པས་ཡིད་དཔྱོད་ཀྱི། །ལྟ་སྒོམ་སྤྱོད་འབྲས་ཀུན་དང་ཁྱད་ཞུགས་པའི། །མཚན་ཉིད་ལེགས་པར་ཕྱེད་པ་མན་ངག་ཡིན། །ཞེས་པ་ནི་དེ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་ཅན་གྱིས་བསྒོམས་ནས་གྲོལ་བའི་ཁྱད་པར་གྱིས་སམ་བླ་ན་མེད་པའི་ཐོད་རྒལ་ནི
Chinese
以言语戏论衡量之闻思修三者，以及心中确立之所有下乘，皆毁于以分别念造作之宗派中。如是说。根本：觉性亦不住于所知境，故离于执着我与我所之法。于此无有修与所修。若置于无造作之本然状态，则能赤裸显见。若自性不转为他，则无明执着不能牵引至轮回。所有对外境及我之执着，非由作者所作，乃由心之分别念增长而生。一切皆从无基无根中生起，生起之刹那即圆满于无生。无需于此之外另有证悟。读诵、执持、修习及论典思惟，一切皆为心之宗派所毁，则彼即是无有希冀之佛陀。如是说。彼亦即是，所有外境之色声香味触，以及执着彼等为我之执着，皆非由作者所作，乃由自心分别念增长而生，然一切皆从无基无根中生起，生起之刹那即如虚空之云虹、水中之水泡、火中之烟般，圆满于无自性之证悟，无需于此之外另有证悟。读诵诸法、执持、修习、讲辩著等论典思惟，若知一切皆为心之宗派，并于无自性中寂灭，则因无有以心希冀之果，故彼即是佛陀。如是说。根本：尤其无上之妥噶，以现量见觉性光芒故，歧途甚少。外生之地石山崖境相之，有碍之垢染尽除故，大种之，智慧光明大放光明之道。显现之内生且却之，亦不能比微尘更清净者，成熟为大迁转变为金刚身。为利他而于轮回未空之际行持。是故以自宗之，以心识分别之，见修行为果一切皆胜妙之，善为了解其体性乃窍诀。如是说。是故以具精进者修持而解脱之差别，或无上之妥噶乃。
English
The three of hearing, contemplation, and meditation, which are measured by the elaboration of expression, and all the lower vehicles that are established in the mind, are destroyed in the tenets of fabrication by the mind. So it is said. Root text: Awareness does not abide in the realm of knowable objects, therefore it is free from clinging to "I" and "mine." In that, there is no meditation or object of meditation. If left in its natural, uncorrected state, it is seen nakedly. If one's own essence does not change into something else, then ignorance and clinging cannot lead one into existence. All those attachments to external objects and self, are not made by an agent, but arise from the increase of mental thoughts. All are born from a ground and root that do not exist. From the moment of birth, they are perfected in being unborn. There is no need for a realization other than that. Reading, holding, meditating, and thinking about treatises, when all the tenets of the mind are destroyed, then that itself is the Buddha without longing. So it is said. That is, all external objects, such as forms, sounds, smells, tastes, and tactile objects, and all those who cling to them as self, are not made by another agent, but arise from the increase of one's own mental thoughts, yet all are born from a ground and root that do not exist, and from the moment of birth, they are perfected in being unborn, like clouds and rainbows in the sky, bubbles in water, and smoke from fire, which are without inherent existence. There is no need for a realization other than that. Reading the dharmas, holding, meditating, and thinking about treatises such as teaching, debating, and writing, if one knows that all are merely tenets of the mind, and they are destroyed in being without inherent existence, then because there is no other fruit to be longed for by the mind, that itself is what is called Buddha. So it is said. Root text: In particular, the supreme Tögal, because the radiance of awareness is seen directly, there are few places to stray. Because the coarse impurities of the outer arising earth, stones, mountains, rocks, and appearances of places are exhausted, the great elements' path of wisdom, clear great light, manifesting the inner arising Trekchö, even what could not be clearer than particles, matures into the great transference into a vajra body, and performs the benefit of others until samsara is not empty. Therefore, the characteristics of being superior to all the views, meditations, conduct, and results of one's own school's mental discernment, are the instructions that perfectly distinguish them. So it is said. Therefore, the difference of liberation through the diligent meditation on that, or the supreme Tögal is.
Tibetan
། རིག་པའི་གདངས་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བས་གོལ་ས་ཉུང་ཞིང་ཕྱི་འབྱུང་ས་རྡོ་རི་བྲག་སོགས་གདོས་བཅས་ཀྱི་དྲི་མ་ཟད་པས་འབྱུང་ཆེན་གྱི་གནས་ཡེ་ཤས་འོད་གསལ་ཆེན་པོར་དྭངས་པའི་ལམ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ནང་འབྱུང་ཁྲེགས་ཆོད་ཀྱིས་རྡུལ་ཕྲན་ཉིད་དུ་དྭངས་པ་ཙམ་ལས་འཇའ་ལུས་སུ་འགྱུར་བ་མ་ནུས་པའང་། འདིའི་འཕོ་བ་ཆེན་པོ་རྡོ་རྗེའི་སྐུར་སྨིན་ནས་གཞན་དོན་འཁོར་བ་མ་སྟོངས་ཀྱི་བར་དུ་བཞུགས་པའི་མཛད་པས་གྲུབ་མཐའ་གཞན་དང་འདིའི་ཁྱད་པར་ཕྱེད་པ་གལ་ཆེ། དེའི་ཕྱིར་རང་རང་སྡེ་པས་ཏེ་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་གྲུབ་མཐའ་འཛིན་པར་རློམས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཡིད་དཔྱོད་ཀྱི་ལྟ་སྒོམ་སྤྱོད་འབྲས་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་ཀུན་དང་ཁྱད་ཞུགས་པས། མཚན་ཉིད་ལེགས་པར་ཕྱེད་པ་མན་ངག་འདིའི་གནད་ཡིན་ཞེས་པའོ། །དེ་ཡང་འོད་ལུས་དང་བསམ་གཏན་གྱི་ལུས་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི། འོད་ལུས་ནི་རིག་པས་བཟུང་བའི་རང་འོད་དྲི་མ་མེད་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་གྱི་ཡུལ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ལ། བསམ་གཏན་གྱི་ལྷ་ལུས་ནི་འབྱུང་བཞིའི་རྡུལ་ཕྲན་དྭངས་ཀྱང་རྣམ་སྨིན་བག་ཆགས་ཀྱི་ལུས་ལྷའི་མིག་ཡོད་པས་སྣང་བའི་ཁྱད་པར་ཡོད་དོ། །དེའང་རྒྱང་ཞགས་ཆུའི་སྒྲོན་མ་ནི་འཆར་བྱེད་ཀྱི་སྒོ་ཡིན་ཏེ་རིག་ཆའི་གདངས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ལ་སྣང་ཞིང་མཐོང་བས་རྒྱང་ཞེས་བྱ་ལ་དེ་ཡང་རང་ཡོད་མེད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཆིང་གྲོལ་བྱེད་པས་ཞགས་པའི་སྒྲ་ཞུགས་པའོ། །དག་པ་དབྱིངས་ཀྱི་སྒྲོན་མ་ནི། འཆར་གཞིའི་ནང་དབྱིངས་ཕྱིར་གསལ་བའི་གདངས་ཡིན་ཏེ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་བཏགས་པ་ཙམ་ཡིན་ནོ། །ཐིག་ལེ་སྟོང་པའི་སྒྲོན་མ་ནི་འཆར་བའི་རྣམ་པ་རྩོལ་བྱེད་ཀྱི་རྟེན་ཡིན་ནོ། །ཤེས་རབ་རང་བྱུང་གི་སྒྲོན་མ་ནི་དྭངས་ལ་ཡུལ་མེད་དུ་འཆར་བ་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལྷག་མཐོང་གི་གནས་ལུགས་མ་ནོར་བའོ། །དབྱེ་ན་རྣམ་པར་གྲོལ་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་རབ་དང་། རྣམ་པར་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་རབ་དང་། རྣམ་པར་སྡུད་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་རབ་དང་། རྣམ་པར་འབྱེད་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་རབ་དང་བཞིའོ། །དཔེར་ན་ཐོས་བསམ་གྱི་ཤེས་རབ་རྟོག་དཔྱོད་ཡིན་ལ། བསྒོམ་པའི་ཤེས་རབ་རྣལ་མ་རྟོགས་ན་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པ་བཞིན་ཤེས་རབ་བཞི་པོ་དེ་ཡང་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ལ་བསྡུའོ། །རྩ་བ། དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་སེམས། །ཆོས་དབྱིངས་དག་པའི་ཀློང་དུ་མ་ནུབ་བར། །གློ་བུར་རྐྱེན་གྱིས་བསླུ་བའི་རྟོག་ཚོགས་ཆོས། །ཐ་མལ་རང་ལུགས་སྲིད་པའི་བདག་པོ་ཡིས། །དང་པོའི་ལས་ཅན་རྣམས་ལ་སྒྲིབ་པའི
Chinese
。由于现量见到觉性的光芒，所以少有错谬，并且外在的地、石、山、岩等有碍之垢已尽，故而显现四大种的处所清净为智慧光明之道的途径，内在显现彻却仅是清净为微尘，也无法转变为虹身。此等的大迁转变熟为金刚身，为了他利而住留于轮回未空之际的作为，区分此宗派与其他宗派的差别至关重要。因此，各自宗派自诩为持有大圆满宗义的那些人，也与将心识的见修行果执为殊胜的一切都不同。所以，圆满区分其体性，是此诀窍的要点。再者，光明身与禅定身二者的差别是，光明身是被觉性所执持的无垢自光，不是佛陀慧眼之外的其他境界。禅定的天身虽然四大种的微尘清净，但由于是异熟习气的身体，具有天眼，所以有显现的差别。其中，遥掷水镜是显现之门，即觉性之光显现并见到外境，故称为遥，并且它也随着自有或无有而系缚解脱，所以加入了绳索之声。清净法界之灯是，显现之基的内界向外明朗的光芒，只是安立为自己的体性而已。明点空性之灯是，显现之相的勤作之所依。智慧自生之灯是，清澈且无境而显现的觉性之体性，是不错谬的胜观之实相。若区分，则有解脱之智慧，生起之智慧，摄集之智慧，分别之智慧四种。譬如，闻思之智慧是分别思择，如若证悟真实的禅修之智慧，则如是法性一般，这四种智慧也各自摄集于分别的智慧中。根本偈：虽然如此，但执著于我的心，未能在法界清净的虚空中泯灭之前，由突发因缘所迷惑的分别念，以庸常自性的有之主宰者，遮蔽最初的业力者。
English
Due to directly seeing the radiance of awareness, there are few errors, and since the impurities of external elements such as earth, stones, mountains, and rocks are exhausted, the path of manifesting the place of the great elements as the great clarity of wisdom is realized. Even though the internal manifestation of Trekchö is merely purified into particles, it is not possible to transform into a rainbow body. This great transformation matures into a vajra body, and it is crucial to distinguish the difference between this doctrine and other doctrines through the activity of abiding until samsara is not empty for the benefit of others. Therefore, even those who claim to hold the doctrine of Dzogchen in their respective schools are different from all those who hold the view, meditation, conduct, and result of mental discernment as supreme. Therefore, perfectly distinguishing its characteristics is the key to this instruction. Furthermore, the difference between the light body and the meditative body is that the light body is the stainless self-light held by awareness, and is nothing other than the realm of the Buddha's eye. Although the subtle particles of the four elements of the meditative deity body are pure, there is a difference in appearance because it is a body of karmic ripening and habitual tendencies, possessing the divine eye. Among them, the distant-throwing water mirror is the door of manifestation, that is, the radiance of awareness appears and sees external objects, hence it is called distant, and it also binds and liberates according to whether it exists or not, hence the sound of a lasso is added. The lamp of the pure realm of reality is the radiance of the inner realm, the basis of manifestation, which is clear outwardly, and is merely designated as one's own nature. The lamp of the empty bindu is the support for the effort of the aspect of manifestation. The lamp of self-arisen wisdom is the nature of awareness that appears clearly and without objects, the unmistaken nature of insight. If divided, there are four types: the wisdom of liberation, the wisdom of generation, the wisdom of gathering, and the wisdom of discrimination. For example, the wisdom of hearing and thinking is conceptual discernment, and just as the wisdom of genuine meditation, when realized, is suchness, these four wisdoms are also individually gathered into the wisdom of discrimination. Root text: Although it is so, the mind that clings to self, until it is not extinguished in the pure space of the Dharmadhatu, the conceptual thoughts that are deceived by sudden causes, are obscured to the first karmic ones by the lord of existence of ordinary self-nature.