Tibetan
སྒྲིབ་མ་ལུས་པར་མ་སྤངས་པར་ཐད་པ་མི་ཐོབ་པ་ལ་བསམས་ནས་ཐར་པ་ལ་སྒྲིབ་མི་སྒྲིབ་ཏུ་འདོད་པ་ནི། སྒྲིབ་པ་དང་མ་སྒྲིབ་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་མ་ཤེས་ཤིང་དེ་གཉིས་ཀྱི་ཀུན་གཞི་ཉོན་ཡིད་གཉིས་ཁོ་ན་ལ་འཇོག་པས་ན་བསམ་བློ་རྒྱ་ཆུངས་པར་འདུག་སྟེ། འདི་ལྟར། དེ་གཉིས་ཀྱི་དོན་ཆོས་རང་ཉིད་བསྒྲིབས་པའམ་མ་བསྒྲིབས་པ་དཔྱོད་པ་ཡིན་གྱི་དེས་གཞན་ལ་བསྒྲིབས་མི་བསྒྲིབས་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ན། འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡིད་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་གཡེང་བའི་ཆར་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱང་མཉམ་གཞག་ལ་གེགས་བྱེད་པའི་ཕྱིར་བསྒྲིབས་པར་འགྱུར་བ་དང༌། ཡང་སྲིད་འཕེན་ངེས་ཀྱི་ཀུན་འབྱུང་མ་ལུས་པར་མ་སྤངས་པར་ཐར་པ་གསུམ་པོ་གང་ཡང་མི་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་བསོད་ནམས་དང་མི་གཡོ་བའི་ལས་སྲིད་པ་འཕེན་ངེས་རྣམས་ཀྱང་བསྒྲིབས་པར་ཐལ་ལོ། །དེ་དག་ལས་ཀྱི་ཀུན་ཉོན་ཡིན་པས་བསྒྲིབས་པའོ་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་པར་མི་ནུས་ཏེ། སྒྲིབ་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པའམ། དེས་ཀུན་ནས་བསླངས་པའི་ལུས་ངག་གི་མི་དགེ་བ་ལ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང༌། དགེ་བ་དང་། ཚེའི་ཀུན་ཉོན་མ་བསྒྲིབས་པ་རྣམས་ཀྱང་བསྒྲིབ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུའང༌། ཀུན་ལས་བཏུས་སུ། མི་དགེ་བ་དང་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ནོ། །བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ནི་ཀུན་ ཏུ་འགྲོ་བའི་ཡིད་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དང༌། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་དང༌། མཐར་འཛིན་པར་ལྟ་བ་དང༌། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའོ། །ཞེས་དང༌། དགེ་བ་དང་མ་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའོ། །ཞེས་དང༌། ཐེག་ཆེན་བསྡུས་པར་ཡང༌། ཡིད་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་སྟེ། སྒྲིབ་པའི་ཉོན་མོངས་པ་བཞི་དང་རྟག་ཏུ་མཚུངས་པར་ལྡན་ནོ། །གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་བཞིན་དུ་འདི་ནི་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་མ་བསྟན་པ་ཉིད་དོ། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ཡིད་ནི་ཞི་གནས་ཀྱིས་འཁྱུད་པ་ཡིན་ལ། ཡིད་ནི་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་སོ། །བསྒྲིབས་པའི་དོན་དེ་ལྟར་ཡིན་ན་ལུང་མ་བསྟན་ཁོ་ནར་ངེས་པ་ཅི་ཞེ་ན། ཉོན་ཡིད་འདི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཡིན་པས་དགེ་བ་མིན་ལ། དགེ་བའི་སེམས་དང་རྒྱུད་གཅིག་ལ་དུས་གཅིག་ཏུ་མངོན་གྱུར་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་མི་དགེ་བ་མིན་ནོ། །གཞན་དུ་ན་དགེ
Chinese
考虑到如果未断除所有障碍就无法直接获得解脱，因此认为解脱有障碍和非障碍，这是因为不了解障碍和非障碍的自性，并且将这两者的根本仅仅安立于烦恼意和意上，所以显得思维狭隘。就像这样，这两者的意义在于辨别法本身是被遮蔽还是未被遮蔽，而不是辨别它是否遮蔽了其他。否则，圣者们的意，即使是善的、未记别的散乱部分，也会因为妨碍等持而变成被遮蔽的。而且，如果未断除所有能确定投生的集谛，就无法获得三种解脱中的任何一种，因此，福德和不动业中能确定投生的那些也必然是被遮蔽的。也不能说那些是业的俱生烦恼所以是被遮蔽的，因为障碍是指烦恼或者由它所引发的身语不善业，而且善业和寿命的俱生烦恼未被遮蔽的那些也会变成被遮蔽的。正如《俱舍论》中所说：不善和有覆无记是烦恼性的。有覆无记是与一切行相的意相应的烦恼，以及与意之识相应的俱生萨迦耶见、边执见，以及与色界和无色界相应的。又说：善和无覆无记不是烦恼性的。又如《摄大乘论》中说：意是烦恼性的，因此是有覆无记的，因为它恒常与四种遮蔽的烦恼相应。如同在色界和无色界中所行的烦恼一样，这本身就是有覆无记的。在色界和无色界中所行的意是被寂止所摄持的，而且意是恒常相应的。如果遮蔽的意义是这样，那么为什么一定是无记呢？因为烦恼意是烦恼性的，所以不是善的。而且，善心和同一个相续在同一时间不会同时显现，所以不是不善的。否则，善
English
Considering that liberation cannot be directly attained without abandoning all obscurations, the idea that liberation has obscurations and non-obscurations is due to not understanding the nature of obscurations and non-obscurations, and because the basis of these two is established only on afflictive mind and mind, it seems that the thinking is narrow. Like this, the meaning of these two is to discern whether the Dharma itself is obscured or not obscured, not whether it obscures others. Otherwise, the minds of the noble ones, even the virtuous and unclassified distracted parts, would become obscured because they hinder samadhi. Moreover, if all the origin of definitely throwing into existence is not abandoned, none of the three liberations can be attained, therefore, the meritorious and unwavering actions that definitely throw into existence would also necessarily be obscured. It cannot be said that those are obscured because they are the co-emergent afflictions of karma, because obscurations are said to be afflictions or the non-virtuous actions of body and speech caused by them, and also the virtuous and the co-emergent afflictions of life that are not obscured would become obscured. As it is said in the *Abhidharmasamuccaya*: "Non-virtue and obscured-unspecified are afflictive." Obscured-unspecified is the affliction that corresponds to the mind that goes everywhere, and the co-emergent view of the aggregates, the view of extremes, and that which corresponds to the form and formless realms that correspond to the mind consciousness. It also says: "Virtue and non-obscured-unspecified are not afflictive." Also, in the *Mahāyānasaṃgraha*: "Mind is afflictive, therefore it is obscured-unspecified, because it is always associated with the four obscuring afflictions. Like the afflictions that operate in the form and formless realms, this itself is obscured-unspecified. The mind that operates in the form and formless realms is held by tranquility, and the mind is always associated." If the meaning of obscured is like that, then why must it be unspecified? Because the afflictive mind is afflictive, therefore it is not virtuous. Moreover, a virtuous mind and the same continuum do not manifest simultaneously at the same time, therefore it is not non-virtuous. Otherwise, virtue
Tibetan
་བའང་། མི་དགེ་བའི་སེམས་མངོན་གྱུར་སོ་སྐྱེ་ལ་སྐྱེ་མི་སྲིད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཡིད་འདི་འཕགས་ལམ་མ་སྐྱེས་བར་དུ་རྟག་ཏུ་མངོན་གྱུར་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཁོར་ནི་རེག་པ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་དང༌། འདོད་ཆགས། མ་རིག་པ། ང་རྒྱལ། བདག་ལྟ་བཞི་སྟེ། དགུ་ཁོ་ན་འབྱུང་སྟེ། དོན་གསང་དུ། དེ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་བཞི་དང༌། སྔར་བསྟན་པའི་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་ལྔ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཕྱིར་འདིའི་སེམས་ ལས་བྱུང་བ་ནི་དགུ་ཁོ་ནའོ། །ཞེས་དང༌། སུམ་ཅུ་པ་ལས། དེ་ལ་གནས་པ་རབ་འབྱུང་ཞིང༌། །དེ་ལ་དམིགས་པ་ཡིད་ཅེས་བྱ། །རྣམ་སེམས་ངར་སེམས་བདག་ཉིད་ཅན། །བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི། །ཉོན་མོངས་བཞི་དང་རྟག་ཏུ་འགྲོགས། །བདག་ཏུ་ལྟ་དང་བདག་ཏུ་རྨོངས། །བདག་རྒྱལ་བདག་ཏུ་ཆགས་པ་སྟེ། །གང་དུ་སྐྱེས་པ་དེ་ཡི་གཞན། །རེག་སོགས་ཀྱང་སྟེ་ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདིའི་འཁོར་གྱི་ཚོར་བ་དེ་གང་ཞེ་ན། ཚོར་བ་ནི་བཏང་སྙོམས་འབའ་ཞིག་ཡིན་ཏེ། བདེ་བ་ཡིན་ན་ཡིད་བདེ་ཡིན་དགོས་ལ་དེ་ལྟ་ན་ཡིད་བདེ་མངོན་གྱུར་དུ་རྟག་ཏུ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་སོ་སྐྱེ་ལ་ཡིད་མི་བདེ་གཏན་མི་འབྱུང་བར་ཐལ་བ་དང༌། བསམ་གཏན་བཞི་པ་ཡན་ཆད་ཀྱང་ཚོར་བ་བདེ་བའི་སར་འགྱུར་བ་དང༌། མནར་མེད་པ་ལ་ཡང་ཡིད་བདེ་མངོན་གྱུར་རྟག་ཏུ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །མ་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འདིའི་འཁོར་ལ་ཁམས་གསུམ་གར་མང་ཉུང་མི་འབྱུང་སྟེ།བརྟན་པའི་རྣམ་ཤེས་ཡིན་པས་གཙོ་བོ་དང་འཇུག་ལྡོག་གི་དུས་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་ཡང་མི་འབྱུང་བ་རིགས་པ་དེས་དཔག་པར་བྱའོ། །དེས་ན་ཉོན་ཡིད་ཀྱི་དགའ་བའི་རྣམ་པ་ནི་ཚོར་བའི་དགའ་རྣམ་མ་ཡིན་གྱི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་དགའ་རྣམ་ཡིན་ཏེ། སུམ་ཅུ་པ་ལས། ཀུན་གཞིའི་འཁོར་གྱི་རེག་སོགས་ལྔ་པོ་ཉིད་ཡིད་ཀྱི་འཁོར་དུའང་བཤད་ཅིང་ཚོར་བ་ལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དོན་གསང་ལས་དགའ་བའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་ཀྱང་སེམས་པའི་ཚོར་བ་ ཅན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གང་དུ་སྐྱེས་པ་དེའི་འོ་གཞན། །ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རེག་པ་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟར་སྐབས་སུ་བབ་པ་དག་ཁོ་ན་བསྒྲེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་ཚོར་བ་གཞན་ཡང་ཡོད་ན་ནི་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་དང༌། འོ་ན་བཏང་སྙོམས་པ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་དགའ་བའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་ཞེ་ན། བདག་ལ་ཆགས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་འདིའི་འཁོར་དགུར་ངེས། ངའོ་སྙམ་པ་ལ་བཏགས་པའི་རྣམ་གཡེང༌། འདོད་ཆགས་དང
Chinese
也是。不善的心現行，凡夫不可能產生，因為此意在未生起聖道之前，恆常現行。眷屬是觸等五者，以及貪欲、無明、我慢、我見四者，只有九者產生。密意中說：對此有四種煩惱，以及先前所說的五種遍行，因為具有相同之故，此心所生者只有九者。又，《三十頌》中說：於彼而住極生起，於彼而緣名為意，具備染心及我心，隱蔽且未記別性，與四煩惱恆時俱，我見以及我愚昧，我慢我貪即於我，何處生起彼之餘，觸等亦爾，因為如此說。此之眷屬的感受是什麼呢？感受是捨受唯一，若是樂受，則必須是意樂，若是如此，意樂恆常現行，則凡夫不可能產生意苦，並且四禪以上也變成感受是樂受之處，無間地獄也將恆常產生意樂現行。不定也是不可能的，此之眷屬於三界中不會有多寡，因為是堅固的識，因此與主體和出入是同一時間。痛苦的感受也不會產生，應以理智衡量。因此，染污意的喜悅相不是感受的喜悅相，而是貪欲的喜悅相。《三十頌》中說：阿賴耶的眷屬觸等五者，也說為意的眷屬，並且沒有特別區分感受之故。如是，密意中也說，雖具有喜悅之相，但不是思惟的感受，何處生起彼之餘，因為如此說，觸等如何適合情況就如何附加之故。如果還有其他感受，則會變成特別區分。如果說是捨受，那要如何成為喜悅之相呢？因為與我執相應之故。為何此之眷屬確定是九者？因為執著於認為『我』的散亂，以及貪欲。
English
Also. It is impossible for an ordinary being to generate an unwholesome mind that is manifest, because this mind is always manifest until the noble path is generated. The retinue consists of the five, such as contact, and the four, desire, ignorance, pride, and self-view, only nine arise. In the secret meaning it says: For this there are four afflictions, and the five pervasive ones mentioned earlier, because they have the same, only nine arise from this mind. Also, in the Thirty Verses it says: Abiding in that, it arises extremely, Focusing on that, it is called mind, Possessing defiled mind and ego mind, Obscured and unindicated nature, Always accompanied by four afflictions, Self-view and self-ignorance, Self-pride and self-attachment are to self, Wherever it arises, the others of that, Such as contact, are also so, because it says so. What is the feeling of this retinue? Feeling is only equanimity, if it is pleasure, then it must be mental pleasure, if so, mental pleasure is always manifest, then it is impossible for ordinary beings to generate mental suffering, and the fourth dhyana and above also become places where feeling is pleasure, and mental pleasure will always be manifest in Avici hell. Indefinite is also impossible, this retinue does not have more or less in the three realms, because it is a stable consciousness, therefore it is the same time as the subject and entry and exit. The feeling of suffering will also not arise, it should be measured with reason. Therefore, the joyful aspect of the afflicted mind is not the joyful aspect of feeling, but the joyful aspect of desire. In the Thirty Verses it says: The five of the retinue of the alaya, such as contact, are also said to be the retinue of the mind, and because feeling is not specifically distinguished. Thus, in the secret meaning it is also said that although it has the aspect of joy, it is not the feeling of thought, Wherever the others of that arise, because it says so, contact etc. are added as appropriate. If there are other feelings, it will become a special distinction. If it is said to be equanimity, how can it be an aspect of joy? Because it corresponds to self-attachment. Why is this retinue definitely nine? Because of the distraction of clinging to the thought of 'I', and desire.