Tibetan
་གཏན་ལ་དབབ། དེ་ཇི་ ལྟར་ཉམས་སུ་ལེན་ཚུལ། ཉམས་སུ་བླངས་པས་གཟུང་རྟོག་སྤོང་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། གང་ལྷན་ཅིག་དམིགས་པ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཏེ་དེ་ལ་རྫས་ཐ་དད་མིན་པས་ཁྱབ། བདེ་བ་དང་དེ་མྱོང་བའི་རིག་པ་བཞིན། སྔོན་པོར་སྣང་བ་དང་དེ་འཛིན་པའི་བློ་དག་ཀྱང་ལྷན་ཅིག་དམིགས་པ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་རྟགས་ལས་དོན་དུ་སྣང་བ་དེ་སྣང་མཁན་གྱི་བློ་ལས་ཕྱི་རོལ་དུ་མེད་པར་གཏན་ལ་འབེབས་སོ། །སྦྱོར་བ་འདིའི་ཆོས་ཅན་གྱི་དོན་ནི་སྣང་དང་དེ་སྣང་གི་བློ་གཉིས་སོ། །དམ་བཅའི་དོན་ནི་དེ་གཉིས་རྫས་ཐ་དད་དུ་མེད་པ་སྟེ། དེ་ཡང་རྣམ་རྫུན་པ་ལྟར་ན་ཐ་དད་བཀག་ཙམ་ཡིན་གྱི་རྣམ་བདེན་པ་ལྟར་ན་རྫས་གཅིག་ཏུ་སྒྲུབ་པར་འདོད་དེ། རྟགས་ཀྱི་དོན་ནི་དེ་གཉིས་དུས་གཅིག་པས་ན་ལྷན་ཅིག་དམིགས་པ་ནི་རྟོགས་པ། ངེས་པ་ནི་གཅིག་རྟོགས་པ་ལ་ཅིག་ཤོས་རྟོགས་པས་ཁྱབ་པའོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པར་ངེས་པ་ལས། ལྷན་ཅིག་དམིགས་པ་ངེས་པའི་ཕྱིར། །སྔོ་དང་དེ་བློ་གཞན་མ་ཡིན་ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །གལ་ཏེ་འདི་ཙམ་ཞིག་གཟུང་བ་བདེན་མེད་ཀྱི་དོན་ཡིན་ན་མདོ་སྡེ་པས་ཀྱང་གཟུང་བ་བདེན་མེད་དུ་འདོད་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། ཉེས་པ་མེད་དེ། མདོ་སྡེ་པས་དོན་སྣང་དེ་དབང་པོའི་རྣམ་རིག་ལས་གཞན་དུ་མི་འདོད་ཀྱང་རྣམ་པ་དེ་ཕྱི་རོལ་གྱིས་གཏད་པར་འདོད་ལ། འདིར་ནི་བག་ཆགས་ཀྱི་མཐུས་ཤེས་པ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་སྐྱེ་བར་འདོད་པས་སོ། །གཉིས་པ་ནི། ཡུལ་དུ་སྣང་བ་འདི་ནི་ཡོངས་གཅོད་ལ་ནང་གི་སེམས་ཙམ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་ རྣམ་བཅད་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་སྒོམ་པའོ། །གསུམ་པ་ནི། དེ་ལྟར་གཟུང་བ་མེད་པའི་འཛིན་པ་ཙམ་ཞིག་གོ་སྙམ་དུ་བསྒོམས་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤངས་ཤིང་ནང་གི་སེམས་ལ་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡོངས་སུ་མ་བོར་ཏེ། དེ་ཡང་དེ་ཕྱི་རོལ་མེད་ན་དེ་འཛིན་བྱེད་དོན་ལ་མི་འཐད་ཀྱང༌། ཐོག་མེད་ནས་བརྒྱུད་པའི་བག་ཆགས་ལས་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་སེམས་སྐྱེ་བས་དེ་ལ་འཛིན་པར་ཞེན་པ་ནི་ཡོད་པའོ། །གཉིས་པ་ལ་གསུམ། འཛིན་པ་བདེན་མེད་དུ་གཏན་ལ་དབབ། དེ་རྟོགས་ཏེ་སྒོམ་ཚུལ། བསྒོམས་པས་འཛིན་རྟོག་སྤོང་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། སུམ་ཅུ་བ་ལས། གཟུང་བ་མེད་པས་དེ་འཛིན་མེད། །ཅེས་པ་ལྟར་གཟུང་བ་མེད་ན་དེ་འཛིན་པ་ཡང་མེད་དེ། དེ་གཉིས་ཕན་ཚུན་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གཏན་ལ་འབེབས་ཏེ། རྣམ་འགྲེལ་ལས། དེ་ལ་གཅིག་ནི་མེད་པས་ཀྱང༌། །གཉིས་ཀའང་ཉམས
Chinese
确定。那么如何修习呢？通过修习，舍弃能取和所取分别念的方法。第一，凡是一起显现的事物，必定是无异体的。例如，快乐和感受快乐的觉知。显现蓝色和执持蓝色的心识，也必定是一起显现的。从这个理由可以确定，显现为外境的事物，并非存在于显现者之心识之外。这个论式的法是显现和显现的心识二者。立宗的意义是，这二者并非异体。如果是随理唯识，则只是遮止异体，如果是随实唯识，则认为成立一体。理由的意义是，这二者同时存在，因此一起显现是证悟，必定是一个证悟另一个也证悟。也就是从彻底的确定中，因为一起显现是确定的。如《三十颂》所说：“蓝色和蓝色之识并非他者”。如果仅仅是这样就是所取无实的意义，那么经部宗也会认为所取无实了吗？没有过失。经部宗虽然不认为外境显现与根识不同，但认为相是由外境所赋予的。而这里则认为，由习气的力量，知识生起为具有外境之相。第二，对于显现为外境的事物，要作意并修习，在总的遮止上，仅仅是内在的心，在分别的遮止上，没有外境。第三，像这样，通过修习没有所取只有能取，从而舍弃了对外境的实执，但并没有完全舍弃对内在心识的执着。因为，如果外境不存在，那么执持外境就没有意义。但是，由于从无始以来串习的习气，心识会生起为具有外境之相，因此仍然存在对外境的执着。第二部分有三个方面：确定能取无实，认识并修习的方法，以及通过修习舍弃能取分别念的方法。第一，如《三十颂》所说：“无所取故无能取。”既然没有所取，那么能取也不存在，因为二者是相互观待的。因此确定，如《释量论》所说：“彼无一亦无，二俱损减。”
English
To ascertain. How to practice it? The method of abandoning the grasping and the grasped thoughts through practice. First, whatever appears together is necessarily non-different in substance. For example, happiness and the awareness that experiences happiness. The appearance of blue and the mind that grasps blue are also necessarily appearing together. From this reason, it is determined that the things that appear as external objects do not exist outside the mind that manifests them. The subject of this argument is the appearance and the mind that manifests it. The meaning of the proposition is that these two are not different substances. If it is in accordance with the false aspect, then it is only the negation of difference, but if it is in accordance with the true aspect, then it is intended to establish oneness. The meaning of the reason is that these two exist simultaneously, so appearing together is realization, and it is certain that one realization implies the other realization. That is, from complete certainty, because appearing together is certain. As it is said in the Thirty Verses: "Blue and the consciousness of blue are not other." If this alone is the meaning of the unreality of the grasped, then would the Sautrantika school also assert the unreality of the grasped? There is no fault. Although the Sautrantika school does not consider the appearance of objects to be different from the sense consciousness, it considers the aspect to be given by external objects. Here, however, it is considered that by the power of habit, consciousness arises as having the aspect of an object. Second, for the things that appear as external objects, one should contemplate and meditate, in the general negation, it is only the inner mind, and in the specific negation, there is no external object. Third, in this way, by meditating that there is no grasped but only the grasper, one abandons the clinging to external objects, but does not completely abandon the clinging to the aspect of grasping to the inner mind. Because, if external objects do not exist, then grasping external objects is meaningless. However, due to the habit of practice from beginningless time, consciousness will arise as having the aspect of an object, so there is still clinging to grasping external objects. The second part has three aspects: determining the unreality of the grasper, the method of recognizing and practicing it, and the method of abandoning the grasping thoughts through practice. First, as it is said in the Thirty Verses: "Because there is no grasped, there is no grasper." Since there is no grasped, then the grasper also does not exist, because the two are mutually dependent. Therefore, it is determined, as it is said in the Commentary on Valid Cognition: "If one of them does not exist, both are diminished."
Tibetan
་པར་འགྱུར་བ་ཡིན། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །གཉིས་པ་ནི། དེ་ལྟར་གཟུང་འཛིན་གཉིས་ཆར་མེད་དོ་སྙམ་དུ་ངེས་པར་སེམས་པས་སྒོམ་པའོ། །གསུམ་པ་ནི། དེ་ལྟར་བསྒོམས་པས་སེམས་གཉིས་སུ་མེད་པ་ལ་འཛིན་པའི་རྣམ་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་རིག་པའམ་འཛིན་པ་ཙམ་དུ་ཞེན་པ་དེ་ཡང་བསལ་ཏེ། འོན་ཏེ་གཟུང་འཛིན་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་འབའ་ཞིག་འདི་ཡང་དག་པར་ཡོད་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་སྙམ་དུ་ ངེས་པར་བྱས་པ་སྟེ་ཞེན་པ་ནི་ཡོད་དོ། །རྟོགས་དཀར། གཟུང་བ་ལ་སོགས་པས་སྟོང་པ་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆའི་རྣམ་པའི་ཤེས་པ་ཙམ་འབའ་ཞིག་ཅེས་པའི་ངེས་འབྱེད་ནི་གཟུང་འཛིན་ངེས་པར་འབྱེད་པའམ་དེ་དང་བྲལ་བ་ལ་བྱའི་སྦྱོར་ལམ་ལ་མ་ཡིན་ནོ། །སློབ་དཔོན་འདི་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་དབུ་མ་པ་ཡིན་པས་དེ་ཡན་ཆད་སེམས་ཙམ་དང་མཚུངས་པར་བཤད་དོ། །གསུམ་པ་ལ་གསུམ། རང་རིག་བདེན་མེད་དུ་གཏན་ལ་དབབ། དེ་རྟོགས་པས་སྒོམ་ཚུལ། བསྒོམས་པས་དེ་ལ་ཞེན་པ་ལྡོག་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། གང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཡིན་པ་ལ་བདེན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པས་ཁྱབ། དཔེར་ན་སྒྱུ་མའི་རྟ་གླང་གི་སྣང་པ་བཞིན་དུའོ། །གཉིས་མེད་ཀྱི་རང་རིག་དེ་ཡང་རྟེན་འབྲེལ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གཏན་ལ་འབེབས་སོ། །གཉིས་པ་ནི། ཡང་དག་པར་རམ་རིགས་པས་དཔྱད་པ་ན་མཐའ་གཅིག་ཏུ་དངོས་པོ་ཡོད་པ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་དང་སོགས་པས་གཉིས་ཀ་དང་གཉིས་མ་ཡིན་པར་རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སྒོམ་པའོ། །གསུམ་པ་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་པའི་རྣལ་འབྱོར་དང་ལྡན་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས་གཟུང་འཛིན་དང་རང་རིག་རྣམས་ལ་ཞེན་པའི་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཡང་དག་པར་ཏེ་མ་ལུས་པར་སྤོང་ངོ༌། །གང་གི་ཚེ་སྤོང་ན། རིགས་པས་བཏགས་ན་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་དངོས་པོར་མི་འཐད་པས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་བདག་ཉིད་དུ་སྣང་བའི་བློ་ཆགས་སོགས་ ཀྱི་རྟོག་པས་སྟོང་པའི་མཐོང་ལམ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་རྣལ་འབྱོར་པ་སོ་སོ་རང་གིས་བརྗོད་མེད་དུ་རིག་པར་བྱ་བ་ཅི་ཞིག་ལྟར་ཏེ་འགའ་ཞིག་ཡང་དག་པར་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་པ་ནའོ། །གང་གི་ཚེ་སྐྱེ་ན་དེ་ལྟར་མཐའ་བཞི་དང་བྲལ་བར་བསྒོམས་པས་སྒོམ་པའི་སྟོབས་གྲུབ་པ་སྟེ་སྒོམ་པ་རབ་ཀྱི་མཐར་ཕྱིན་པ་ནའོ། །དེའི་ཚེ་སྤོང་བའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། དེའི་ཚེ་སོ་སྐྱེ་ཁ་ཅིག་ལ་ནོར་བུ་དང་དངུལ་དང་སོགས་པས་མེ་ལོང་གཡའ་དག་པ་ལ་གཅིག་དང་དུ་མས་སྟོང་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པ་སྣང་བ་བཞིན་དུ་གནས་ལུགས་མཐོང་བ་ལ་སྒྲི
Chinese
转变成。如是说。第二是，如是确信能取所取二者皆无而修习。第三是，如是修习后，对于心无二元而执著的行相之体性，即对于唯识或唯执著本身之执著也遣除，然而确信能取所取二元无别的智慧是真实存在的自性，即是执著。证解白疏：所谓“唯是能取等空性的决择分之行相的识”，此处的“决择”并非指能取所取之决择或与其分离的加行道。这位论师是瑜伽行中观派，故以上所说与唯识宗相同。第三有三： 确定自证无实； 证悟此之修习方式； 修习后，对此之执著的遣除方式。第一是，凡是依缘而生者，皆遍及无有真实的自性。譬如幻化的马牛之显现一般。确定无二之自证也是依缘。第二是，以正确或理智分析时，修习认为完全远离了存在事物、不存在事物等二者和非二者所应观察的自性。第三是，通达一切法无自性的，具有瑜伽的瑜伽士，完全断除对能取所取和自证等执著的所知障。何时断除呢？以理智衡量，不符合因果的事物，如幻化般的自性显现的贪著等 的分别念空性的见道，各自瑜伽士自己以不可言说的方式所证知的，如某人真实于相续中生起时。何时生起呢？如是修习远离四边，修习之力成就，即修习达到极致时。彼时断除的原因是，彼时对于某些凡夫，如以宝珠和白银等擦拭干净的镜子中显现的空无一和多的影像之错觉的认知一般，在见真实存在时，
English
is transformed. As it is said. The second is, to meditate with the firm conviction that both the apprehended and the apprehender are absent. The third is, having meditated in this way, even the characteristic of the aspect of clinging to the non-duality of the mind, that is, the clinging to mere consciousness or clinging itself, is eliminated. However, it is determined that the sole wisdom that is non-dual in terms of the apprehended and the apprehender is the very nature of being truly existent, that is, there is clinging. Clarification: The "determination of the aspect of the part that distinguishes emptiness, such as the apprehended," does not refer to the path of application that distinguishes or separates the apprehended and the apprehender. This teacher is a Yogachara-Madhyamika, so what has been said up to this point is similar to the Mind-Only school. The third has three parts: Establishing self-awareness as devoid of truth; How to meditate upon realizing it; How clinging to it is reversed by meditation. The first is: whatever arises dependently is pervaded by the absence of a true nature. For example, like the appearance of illusory horses and cattle. It is established that the non-dual self-awareness is also dependent origination. The second is: When properly or rationally examined, one meditates with the thought that it is completely free from the nature of being something to be examined as either an existent thing, a non-existent thing, or both or neither. The third is: The yogi who possesses the yoga of realizing that all phenomena are without inherent existence completely abandons the obscurations of knowledge, which are the clinging to the apprehended, the apprehender, and self-awareness. When does one abandon them? When analyzed by reason, it is not suitable as a cause-and-effect phenomenon, so the path of seeing, which is empty of conceptual thoughts such as attachment, in which the mind appears as the nature of illusion, is something that each individual yogi knows for himself in an inexpressible way, as when something is truly born in the continuum. When is it born? It is when the power of meditation is accomplished by meditating in this way, free from the four extremes, that is, when meditation reaches its ultimate limit. The reason for abandoning at that time is that, at that time, for some ordinary beings, just as the perception of the illusion of an image that is empty of one and many appears in a mirror that has been cleaned with jewels and silver, etc., when seeing the true nature,