Tibetan
པ་ནི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་རྟགས་ཀྱི་དོན་བཤད་པའི་གཉིས་པ་ཡན་ལག་གི་དོན་ཏེ་གཞུང་དང་སྦྱར་བའི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་རྟགས་ཀྱི་ས་བཅད་སྤྲོ་ཞིང་དང་པོར་མདོར་བསྟན་པ། གཉིས་པ་ལ་གསུམ། རྟགས་ཀྱི་ཡོད་སའི་སྒོ་ནས་མདོར་བསྟན། ཡོད་ཆོས་ཀྱི་རྟགས་ཀྱི་ངོ་བོ་རྒྱས་པར་བཤད། རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་གཉིས་ཀྱི་དོན་བསྡུ་བའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། ཉན་ཐོས་ཀྱི་དགེ་འདུན་ནི་ལམ་དང་ལམ་གྱི་འབྲས་བུ་ལ་གནས་པའི་དབྱེ་བས་སྐྱེས་བུ་ཟུང་བཞིར་འགྱུར་ལ། བྱང་སེམས་ཀྱི་དགེ་འདུན་ནི་གསུམ་སྟེ། ངེས་ཆ་ནས་བཟུང་བ་སྟེ་ཐོག་མར་བྱས་ནས་དང་བཟོད་ཤེས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་མཐོང་ལམ་དང་རྒྱུན་དང་ལྡན་པའི་གོམས་པའི་ལམ་དག་ལ་གང་དག་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ཐེག་ཆེན་འདིར་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ཚོགས་ཏེ་དགེ་འདུན་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི། བདུད་བཞིའི་གཡུལ་ལས་རྒྱལ་བའི་དཔའ་བོ་བྱང་སེམས་གང་དག་ངེས་ཆ་སོགས་གསུམ་ལ་འཆད་པར་འགྱུར་བ་གང་དང་གང་ཕྱིར་མི་ལྡོག་ཏུ་མཚོན་པའི་རྟགས་དང་དེ་རྟོགས་ཤིང་ཐོབ་པའི་ཚུལ་གྱིས་གནས་སོགས་སོ། །བམ་པོ་ བཞི་པ་ནི་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་ནི་ཡན་ལག་གི་དོན་གྱི་གཉིས་པ་ཡོད་ཆོས་ཀྱི་རྟགས་ཀྱི་ངོ་བོ་རྒྱས་པར་བཤད་པའི་ས་བཅད་སྤྲོ་ཞིང་དང་པོར་སྦྱོར་ལམ་པ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་རྟགས་བཤད་པ། གཉིས་པ་ལ་གཉིས། །མཚམས་སྦྱར། དོན་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། གང་ཟག་གསུམ་པོ་དེ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མ་འདྲེས་པ་ཐ་དད་པ་རྣམས་གང་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་ལན་དུ་དེ་དག་རྒྱས་པར་འཆད་དོ། །གཉིས་པ་ལ་གསུམ། སྦྱོར་ལམ་པ། མཐོང་ལམ་པ། སྒོམ་ལམ་པ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་རྟགས་སོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། མདོར་བསྟན། རྒྱས་པར་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། རེ་ཞིག་ནས་མཚན་ཉིད་གསུངས་སོ། །གཉིས་པ་ནི། འགྲེལ་པར་སྟོན་ཏོ། །གསུམ་པ་ནི་གཟུགས་དང་སོགས་པས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་ལ་ཞེན་པ་ལས་ལྡོག་པ་དང་ཐེ་ཚོམ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པའམ་རྟགས་གྲངས་རྣམ་པ་ཉི་ཤུར་མདོ་ལས་བརྗོད་པ་ཡིས་ངེས་ཆ་སོགས་སོ། །གཉིས་བ་ལ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། ལྡོག་སོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ་དག་གང་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་ལན་དུ་རྟགས་དེ་དག་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ནས་དྲུག་པོ་གསུངས་སོ། །ཡང་ནི་ཐུན་མོང་གི་རྟགས་དྲིས་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་པའོ། །གཉིས་པ་ནི། རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལས་མི་ལྡོག་གོ། །གང་ན། ཐེག་ཆེན་གྱི་དྲོད་ནས་གནས་པ་ནིའོ། །གང་གིས་ན་རྟགས་ནི་ཉི་ཤུ་དེ་དག་གིས་སོ། །དེ་ཡང་བཅུ་གཅིག་དྲུ
Chinese
关于不退转之相的意义解释的第二部分是分支的意义，即与正文结合的不退转之相的章节进行阐述，首先进行概括性指示。第二部分有三个方面：从相存在的角度进行概括性指示；详细解释存在之法的相的本质；总结相和有相二者的意义。第一部分有两个方面，第一方面是：声闻的僧团由于安住于道和道的果实的差别而转变为四双士。菩萨的僧团有三种，从决定性因素开始，即从最初开始，包括忍和智的见道和具有相续的串习道，凡是安住于这些道的菩萨，就是此大乘中不退转的群体，即僧团。第二方面是：战胜四魔的勇士菩萨，哪些将在决定性因素等三个方面进行阐述，哪些是不退转的象征，以及通过证悟和获得这些象征的方式而安住等等。第四卷将要阐述。第二部分是分支意义的第二部分，即详细解释存在之法的相的本质的章节进行阐述，首先解释资粮道者不退转之相。第二部分有两个方面：连接；解释意义。第一方面是：这三个人的不混淆的、不同的特征是什么呢？为了回答这个问题，将详细阐述这些特征。第二部分有三个方面：资粮道者、见道者、修道者不退转之相。第一部分有两个方面：概括性指示；详细解释。第一部分有三个方面，第一方面是：暂时地讲述特征。第二方面是：在注释中显示。第三方面是：从色等直到遍智之间，从执着中解脱，以及没有怀疑等等的形态或相的数量，经中提到的二十种相，就是决定性因素等等。第二部分有三个方面，第一方面是：解脱等等的特征是什么呢？为了回答这个问题，为了显示那些相，因此讲述了六种相。或者不仅仅是询问共同的相。第二方面是：不从圆满菩提中退转。在哪里呢？安住于大乘的暖位中。通过什么呢？通过那二十种相。那也是十一和六
English
The second part of the explanation of the meaning of the signs of non-retrogression is the meaning of the branches, that is, the chapter on the signs of non-retrogression in conjunction with the text is elaborated, and first a general indication is given. The second part has three aspects: a general indication from the perspective of the existence of signs; a detailed explanation of the essence of the signs of existing dharmas; and a summary of the meaning of both signs and sign-bearers. The first part has two aspects, the first aspect being: the sangha of the Shravakas transforms into the four pairs of individuals due to the distinction of abiding in the path and the fruit of the path. The sangha of the Bodhisattvas has three aspects, starting from the decisive factor, that is, starting from the beginning, including the seeing path of forbearance and knowledge and the path of habituation with continuity, those Bodhisattvas who abide in these paths are the community of non-retrogression in this Mahayana, that is, the sangha. The second aspect is: the heroic Bodhisattvas who have conquered the four maras, which will be explained in the three aspects of decisive factors, etc., which are the symbols of non-retrogression, and how they abide by realizing and attaining these symbols, etc. The fourth volume will be explained. The second part is the second part of the meaning of the branches, that is, the chapter on the detailed explanation of the essence of the signs of existing dharmas is elaborated, and first the signs of non-retrogression of the path of accumulation are explained. The second part has two aspects: connection; explanation of meaning. The first aspect is: what are the non-confused and different characteristics of these three individuals? To answer this question, these characteristics will be explained in detail. The second part has three aspects: the signs of non-retrogression of the path of accumulation, the path of seeing, and the path of cultivation. The first part has two aspects: general indication; detailed explanation. The first part has three aspects, the first aspect being: temporarily speaking of characteristics. The second aspect is: showing in the commentary. The third aspect is: from form, etc., up to omniscience, liberation from attachment, and the forms or number of signs such as no doubt, etc., the twenty signs mentioned in the sutra are the decisive factors, etc. The second part has three aspects, the first aspect being: what are the characteristics of liberation, etc.? To answer this question, to show those signs, therefore the six signs are spoken of. Or not only asking about the common signs. The second aspect is: not retrogressing from perfect enlightenment. Where? Abiding in the heat of the Mahayana. Through what? Through those twenty signs. That is also eleven and six
Tibetan
ག་གཉིས་གཅིག་རྣམས་དྲོད་རྩེ་བཟོད་མཆོག་ལ་གནས་པ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་ཏུ་མཚོན་པའི་རྟགས་སུ་ཉི་སྣང་ལས་མཛད་པ་ལྟར་སློབ་དཔོན་དང་རྣམ་འགྲེལ་གྱིས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་མཛད་དོ། །འདིར་མདོ་ལས་རྣམ་ པ་རྟགས་མཚན་མ་དེ་དག་དང་ལྡན་པ་ཞེས་རྟགས་རེ་རེ་ཞིང་གི་མཐར་འབྱུང་བ་ནི་གཉེན་པོའི་ཕྱོགས་རང་ལ་བརྟེན་པའི་མཚན་མ། དེ་ཡོངས་སུ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་རྐྱེན་དུ་གཏོགས་པའོ། །ཡང་ན་ལུས་ཀྱི་དགའ་བའི་ཁྱད་པར་བ་སྦུ་ལྡང་བ་དང༌། མཆི་མ་འཛག་པ་སོགས་དང༌། ངག་གི་ཁྱད་པར་དགའ་བས་གསོལ་བ་འདེབས་པ་སོགས་དང༌། ཉམས་སུ་ལེན་པའི་ཁྱད་པར་ཉན་འཛིན་ཀློག་སོགས་སོ། །ཡང་ན་སྔ་མ་རྣམས་ཕྱི་མས་བཤད་པའོ། གསུམ་པ་ནི། རྫོགས་བྱང་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །གང་ན། དྲོད་ནས་བྱང་སེམས་སོ། །གང་གིས་ན། ཕྱིར་མི་ལྡོག་གི་རྟགས་ཉི་ཤུ་པོ་སྔར་བཤད་པ་འདི་དག་གིས་སོ། །ཇི་ལྟར་ན། འདི་ལ་བཞི་ལས། དང་པོ་དྲོད་ཀྱི་རྟགས་ནི། རྟགས་རྣམ་བ་བཅུ་གཅིག་གིས་དྲོད་ལ་ནས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཞེས་བྱ་བ་རེ་རེའི་མཐར་སྦྱར་བ་ནི་བཞི་ག་ལའོ། །དེ་དག་གང་ན། གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་རྣམས་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་དེར་ཞེན་པ་ལས་ལྡོག་པ་ནི། བྱང་ཆེན་གང་གཟུགས་ལས་ཕྱིར་ལྡོག་པ་དང་ནས་བླ་མེད་རྫོགས་བྱང་ལས་ཕྱིར་ལྡོག་པ་དེ་ནི་རབ་འབྱོར་བྱང་ཆེན་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་རིག་པར་བྱའོ། འདི་དང་མཐོང་ལམ་གྱི་རྟགས་དང་པོའི་ཁྱད་པར་ནི་ཞེན་པ་མངོན་གྱུར་བ་དང་ཕྲ་བ་ལས་ལྡོག་བའོ། །ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྐྱབས་གསུམ་གྱི་ཡོན་ཏན་ཇི་བཞིན་དུ་ཤེས་ནས་ཡིད་ཆེས་པའི་དད་པ་འཐོབ་པས་ལྷ་གཞན་ལ་ཕྱག་ མཆོད་མི་བྱེད་ཅིང་སྐྱབས་གནས་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟད་པ་ནི། དགེ་སྦྱོང་དག་དང་བྲམ་ཟེ་གཞན་ལ་རྟེན་མི་བྱེད། །ཅེས་སོ། །ཤེས་ནས་དད་ཐོབ་འདི་མཛོད་ལས། བདེན་གསུམ་མཐོང་ནས་ཚུལ་ཁྲིམས་དང༌། །ཆོས་ལ་ཤེས་ནས་དད་པ་ཐོབ། །ལམ་མངོན་རྟོགས་ནས་སངས་རྒྱས་དང༌། །དེ་ཡི་དགེ་འདུན་དག་ལ་ཡང༌། །ཞེས་བདེན་པ་དང་པོ་གསུམ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་རྗེས་སུ་ཆོས་ལ་ཤེས་ནས་དད་པ་དང་འཕགས་པ་དགྱེས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་འཐོབ་པ་དང༌། ལམ་བདེན་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་རྗེས་སུ་སངས་རྒྱས་དང་དགེ་འདུན་ལ་ཤེས་ནས་དད་པ་ཐོབ་པར་བཤད་པས་འཕགས་པ་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པར་འདོད་ཀྱང༌། འདིར་སྦྱོར་ལམ་པ་ལ་བཞག་པ་ནི་སློབ་དཔོན་འདིས་སྐབས་འདིའི་ལམ་ས་བརྒྱད་པར་བཞེད་པའམ་ཡང་ན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་གཞག་
Chinese
如是二者安住于暖、顶、忍、胜位，如日光明示现不退转之相，导师（指无著）与《集论》亦如是行持。此处经中“具足彼等形相、表相、征相”，于每一相之后出现者，乃是依于对治品之自相，是完全受用彼之因。又或者，身体喜乐之殊胜，如汗毛竖立、流泪等；语言之殊胜，如欢喜而祈请等；修持之殊胜，如听闻、忆持、读诵等。又或者，前者为后者所诠释。三者是，当知从圆满菩提不退转。何处不退转？从暖位至菩萨位。以何不退转？以先前所说之二十种不退转之相。如何不退转？于此有四者。初者，暖位之相是，当知以十一种相而从暖位起。如是于每一者之后所加者，乃是对四者而言。彼等为何？从色至一切种智之间，以了知无自性之故，从于色等诸法执着彼等而退转者，即是彼大菩萨从色退转，乃至从无上圆满菩提退转，当知彼善现大菩萨不退转。此与见道之初相之差别是，从执着显现及微细而退转。如实知晓不共之三皈依之功德后，获得信赖之信心，故不礼敬供养其他天神，且于皈依处无有怀疑，即是“不依止其他沙门及婆罗门”。如是。知晓后获得信心，此于《俱舍论》中云：“见三谛后持戒律，于法知后得信心，现证道后于佛陀，及其僧众亦如是。”如是于现证最初三谛之后，于法知晓后获得信心，及获得圣者欢喜之戒律；于现证道谛之后，于佛陀及僧众知晓后获得信心，如是说唯有圣者方有。然此处安立于加行道者，乃是导师以此处之道位视为第八地，或是不共之安立。
English
As the two "ga"s (referring to the two texts or authors mentioned earlier) abide in the positions of warmth, peak, forbearance, and supreme dharma, they demonstrate the sign of non-retrogression, just as the sunlight does. The teacher (Asanga) and the *Abhidharmasamuccaya* also act in the same way. Here, in the sutra, the phrase "possessing those forms, signs, and characteristics" appears at the end of each sign, indicating that it is a characteristic based on the opponent's own side, and it belongs to the cause of fully enjoying it. Alternatively, it refers to the special joy of the body, such as goosebumps and tears; the special joy of speech, such as making requests with joy; and the special joy of practice, such as listening, remembering, and reciting. Or, the former explains the latter. The third is: one should know that it is non-retrogressive from complete enlightenment. From where? From the warmth stage to the bodhisattva stage. By what? By these twenty signs of non-retrogression previously explained. How? There are four here. The first is the sign of warmth: one should know from the eleven signs of warmth. The phrase "one should know from warmth" is to be applied to each of the four. Where are they? From form to omniscience, by realizing the lack of inherent existence, turning away from attachment to form and other phenomena, that great bodhisattva turns away from form, and even turns away from unsurpassed complete enlightenment. One should know that the bodhisattva Rabjor (Subhuti) is non-retrogressive. The difference between this and the first sign of the path of seeing is that it turns away from manifest and subtle attachment. Having truly known the qualities of the uncommon Three Refuges, and having gained confident faith, one does not worship other gods, and there is no doubt about the refuge, that is, "one does not rely on other ascetics and Brahmins." Thus. Having known and gained faith, this is stated in the *Abhidharmakosha*: "Having seen the three truths, one holds the precepts; having known the Dharma, one gains faith; having directly realized the path, one also has faith in the Buddha and his Sangha." Thus, after directly realizing the first three truths, having known the Dharma, one gains faith and obtains the precepts pleasing to the noble ones; after directly realizing the path truth, having known the Buddha and the Sangha, one gains faith. Thus, it is said that only noble ones possess it. However, here, placing it on the path of application is because the teacher considers the stage of the path in this context to be the eighth bhumi, or it is an uncommon establishment.