Tibetan
ནི་ཕལ་ཆེར་དོན་གཞན་ལྡན་པ་དང་ཤེས་བྱེད་གཉིས་ནི་འབྲས་བུ་རྒྱུ་མཚོན་པ་སྟེ། དེ་ཡང་བྱ་རོག་གིས་ཁང་བཟངས་མཚོན་པ་ལྟར་དེའི་སྒོ་ནས་ཤེས་པར་བྱས་པ་ཙམ་མོ། །འབྲས་བུས་རྒྱུ་མཚོན་པ་འདིའི་དོན་ཡིན་པར་ཡང་གངས་ཅན་གྱི་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོ་བཞེད་དེ། རྩ་འགྲེལ་གྱི་དགོངས་པའོ། །ལོ་ཙྪ་བ་ཆེན་པོ་ཁ་ཅིག་མཚན་གཞི་དང་མཚོན་བྱ་ཁྱད་པར་མེད་ལ་སྐད་དོད་ཀྱང་གཅིག་པས་དེ་གཉིས་སོ་སོར་བྱས་ནས་བོད་རྣམས་ འཆད་པ་མི་འཐད་གསུངས་པ་ནི་གཞུང་ལུགས་ཆེན་པོ་རྣམས་སུ་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་འབྱུང་བས་མཚོན་བྱ་སྦྱོར་བའི་ཆོས་ཅན་ལ་མཚན་གཞིའི་ཐ་སྙད་མ་སྦྱར་ན་ལེགས་སོ། །གཉིས་པ་ལ་གཉིས། བྱེད་སྒྲུབ་དང་ལས་སྒྲུབ་ཀྱི་དོན། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་མཚོན་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། དཔེར་ན་འཚེད་པ་ཞེས་པ་གང་འཚེད་པ་དང༌། གང་གིས་འཚེད་པ་བྱ་བྱེད་དང་འབྲེལ་བའི་ཚིག་ཡིན་པས་དེ་གཉིས་སུ་དྲང་དུ་རུང་བ་བཞིན་དུ། མཚན་ཉིད་ཅེས་པ་ཡང་གང་གིས་མཚོན་པ་དང་གང་མཚོན་པའི་བྱ་བྱེད་གཉིས་ཀ་དང་འབྲེལ་བ་ལ་དགོངས་ནས་རྗེ་བཙུན་གྱིས་དང་པོ་གསུམ་གང་གིས་མཚོན་བྱེད་དང་ཐ་མ་གང་མཚོན་བྱ་རུ་མཛད་དོ། །བྱེད་པ་དང་བྱ་བ་དེ་གཉིས་ལ་སློབ་དཔོན་གྱིས་བྱེད་སྒྲུབ་དང་ལས་སྒྲུབ་ཀྱི་ཐ་སྙད་མཛད་དོ། །དེས་ན་རྟགས་དང་བསྒྲུབ་བྱ་ལྟ་བུ་ཤེས་བྱེད་དང་ཤེས་བྱ། སྟ་རེ་དང་ཤིང་ལྟ་བུ་གཅོད་བྱེད་དང་གཅད་བྱ་ཡུལ་ཅན་དང་ཡུལ་ལྟ་བུ་རིག་བྱེད་དང་རིག་བྱ་སོགས་ལ་བྱེད་སྒྲུབ་དང་ལས་སྒྲུབ་ཏུ་འཇོག་པས་མཐའ་ཡས་སོ། །གཉིས་པ་ནི། ཅིའི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་དང་པོ་གསུམ་ལ་བྱེད་སྒྲུབ་ཅེས་བྱ་ཞེ་ན། གསུམ་པོ་འདིས་སྦྱོར་བ་རྣམས་མཚོན་པར་བྱེད་པས་སོ། །ཇི་ལྟར་ན། མཚོན་བྱེད་ཤེས་བྱེད་གཉིས་ཀྱིས་ནི་རིམ་པ་ལྟར་མཁྱེན་གསུམ་སྦྱོར་བའི་སྟེང་གི་རང་དོན་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་རྟོགས་པ་དང༌། གཞན་དོན་ཕྲིན་ལས་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་གཉིས་མཚོན་པར་བྱེད་པས་ནུས་པ་དེ་གཉིས་མཚན་གཞིའམ་མཚོན་བྱའོ། །མཚོན་ཚུལ་ནི། ཞིང་ལས་ སྟོན་ཐོག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྐྱེ་བར་མཐོང་བ་ན་དེ་ལ་དེ་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་ཡོད་པར་ཤེས་པ་ལྟར། མཁྱེན་གསུམ་གྱི་རྟོགས་པ་དང་གཞན་དོན་བྱེད་པའི་བྱེད་པ་ཁྱད་པར་བ་རྣམས་སྦྱོར་བ་ལས་འབྱུང་བར་མཐོང་བ་ན་སྦྱོར་བ་ལ་དེ་དག་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་ཡོད་པར་དཔོག་གོ །དེ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་སྤྱིར་ནུས་པ་ཡོད་པར་མཚོན་པས་མི་ལྡན་རྣམ་གཅོད་དུ་མཚོན་ལ། དེ་ཉན་རང་གི་སྦྱོར་བ་ལ་ཡང་ཡོད་དམ་སྙམ་པ་ལ་ཁྱད་མཚན་གྱིས་ནི་དེ་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་
Chinese
大概有其他意义，能知和所知二者是果以因来表示，比如乌鸦表示楼房一样，只是通过它来了解而已。果以因来表示，这个意思雪域的大学者们也赞同，是根本注释的观点。有些大学者翻译家认为名称和所表示的没有差别，梵语词汇也相同，因此将二者分开来，藏人 的讲解是不合理的，他们说在各大论典中都是如此，因此对于所表示的具有联系性的事物，不加上名称的术语比较好。第二方面有两种，能作和所作的意义，不共的表示方式。第一种是，比如“煮”这个词，煮什么和用什么煮，是能作和所作相关的词，因此可以引申为二者，同样，定义也是考虑到用什么表示和表示什么这能作和所作二者之间的关系，宗喀巴大师认为前三个是能表示的，最后一个是所表示的。对于能作和所作，论师使用了能作和所作的术语。因此，像标志和所要证明的，能知和所知。斧头和树木一样，能砍和所砍，有境和境一样，能认知和所认知等等，都安立为能作和所作，所以是无边的。第二种是，为什么前三个定义称为能作呢？因为这三个表示了结合。如何表示呢？能表示的能知二者依次表示三智结合之上的自利三智的证悟，以及利他事业产生的力量，因此这两个力量是名称或者所表示的。表示的方式是，农业 上看到丰收，就知道它具有产生丰收的力量一样。看到三智的证悟和利他的特殊行为是从结合中产生的，就推测结合具有产生这些的力量。这二者表示普遍具有力量，因此表示非有即无，如果认为声闻缘觉的结合也有，那么特殊标志就表示只有它才有。
English
It probably has other meanings, and the two, knower and knowable, are the fruit representing the cause. For example, just as a crow represents a building, it is only understood through it. The great scholars of the snowy land also agree that the fruit represents the cause, which is the view of the root commentary. Some great translators believe that there is no difference between the name and what is represented, and the Sanskrit terms are also the same. Therefore, it is unreasonable for Tibetans to separate the two when explaining, they say that it is the same in all the great treatises, so it is better not to add the term "name" to things that are related to what is represented. The second aspect has two types: the meaning of "doer" and "done," and the uncommon way of representing. The first is, for example, the word "cook," what to cook and with what to cook, are words related to the doer and the done, so it can be extended to both. Similarly, the definition also considers the relationship between what is used to represent and what is represented, the doer and the done. Je Tsongkhapa believed that the first three are what can be represented, and the last is what is represented. For the doer and the done, the teacher used the terms "doer" and "done." Therefore, like the sign and what is to be proven, the knower and the knowable. Like an axe and a tree, the cutter and what is cut, the container and the contained, the cognizer and what is cognized, etc., are all established as the doer and the done, so it is boundless. The second is, why are the first three definitions called "doer"? Because these three represent the union. How are they represented? The two knowers, which can be represented, sequentially represent the realization of the three wisdoms for oneself on top of the union of the three wisdoms, and the power to generate activities for others. Therefore, these two powers are the name or what is represented. The way of representing is, in agriculture, when a good harvest is seen, it is known that it has the power to produce a good harvest. When it is seen that the realization of the three wisdoms and the special behavior of benefiting others arise from the union, it is inferred that the union has the power to produce these. These two represent the general possession of power, so they represent non-existence or non-existence. If it is thought that the union of Hearers and Solitary Realizers also has it, then the special sign indicates that only it has it.
Tibetan
ཀྱི་གཞན་ལ་མེད་པར་གོ་བར་བྱས་པས་གཞན་ལྡན་རྣམ་གཅོད་དུ་མཚོན་ནོ། །དེས་ན་ཁྱད་པར་བཅུ་དྲུག་ངོ་བོའམ་འབྲས་བུའམ་རྒྱུར་ལྡན་པའི་སྦྱོར་བ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྐྱེད་པར་ཤེས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་དང་པོ་གསུམ་གྱིས་ནུས་པ་མཚོན་ཀྱང་མཚོན་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་གསུམ་ཡོད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཐ་མ་ལ་ལས་སྒྲུབ་ཅེས་བྱ་ཞེ་ན། འདི་ནི་མཁྱེན་གསུམ་སྦྱོར་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་པས་སྔ་མ་གསུམ་གྱིས་མཚོན་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་སོ། །ནུས་པ་མཚོན་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཇི་ལྟར་སྦྱོར་བ་མཚོན་བྱ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་གཉིས་དངོས་པོ་ཐ་མི་དད་པས་སྐྱོན་མེད་དེ། འདི་དག་རྣམ་པར་བཞག་འཇོག་གི་མཚན་མཚོན་མཚན་ཉིད་པ་མ་ཡིན་པས་སོ། །འདི་མཚོན་བྱ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་ན་མཚན་ཉིད་དུ་རུང་ཞེ་ན། མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་བྱ་བྱེད་གཉིས་ཀ་དང་འབྲེལ་བར་མ་སྨྲས་སམ། ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་བཅུ་དྲུག་གིས་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་སྦྱོར་བའི་ངོ་བོ་ཤེས་པར་བྱེད་པས་མཚོན་བྱེད་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་བྱེད་སྒྲུབ་ མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ཉེས་པ་མེད་དེ། སྦྱོར་བ་མཚོན་པར་བྱེད་ཀྱང་དོན་ཐ་དད་པའི་སྒོ་ནས་མི་མཚོན་པས་བྱེད་སྒྲུབ་ཏུ་མ་བཞག་ལ། སྔ་མ་གསུམ་ཅི་རིགས་པར་དེ་ལས་བཟློག་པས་བྱེད་སྒྲུབ་ཏུ་བཞག་གོ །འོ་ན་དེ་དག་མཚན་གཞི་དང་དངོས་པོ་ཐ་དད་པས་མཚན་མཚོན་དུ་མི་རུང་སྟེ། གཞན་དུ་ན་བུམ་པ་ཡང་བ་ལང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་ཧ་ཆང་ཐལ་ཞེ་ན། རང་བཞིན་ཐ་དད་ཀྱང་དེ་དག་གི་སྒོ་ནས་ཤེས་པར་བྱས་པ་ལ་དེས་མཚོན་ནོ་ཞེས་མཚན་ཉིད་དུ་བཏགས་པ་ཙམ་ཡིན་པས་རྣམ་པར་བཞག་འཇོག་མཚན་ཉིད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ན་བྱེད་པ་དང་ལས་ཀྱི་དོན་དང་མཚོན་ཚུལ་རྣམས་རྒྱན་གྱི་འགྲེལ་བ་རྣམས་སུ་ཞིབ་པར་མ་བྱུང་བས་རྟོགས་དཀའ་བར་འདུག་པའི་ཕྱིར་ཁོ་བོས་རྒྱས་པར་བཤད་ནས་གཏིང་ཚུགས་པར་བྱས་པས་བློ་གསལ་རྣམས་ཡིད་དགའ་བར་བྱོས་ཤིག །གཉིས་པ་ནི་ཐེག་ཆེན་གྱི་རིགས་ཅན་གཅིག་ངེས་པར་བླ་མེད་བྱང་ཆུབ་དོན་དུ་གཉེར་བ་ན་དེའི་རྒྱུ་ཡུམ་གྱི་རྣལ་འབྱོར་ལ་འཇུག་ལ་དེའི་ཚེ་དེ་ལ་རྟོགས་པ་མཐར་ཐུག་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་ཡོད་མེད་དཔྱོད་དགོས་པས་དེ་ལ་ཤེས་མཚན་དང༌། དེ་ལ་ཡང་གཞན་དོན་མཐར་ཐུག་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་མི་སྣང་ན་རྟོགས་པ་ཙམ་ཐེག་ཆེན་གྱི་དོན་དུ་གཉེར་བྱའི་གཙོ་བོ་མ་ཡིན་པས་དེ་ཤེས་པ་ལ་བྱེད་མཚན་དང༌། ནུས་པ་དེ་གཉིས་ཉན་རང་གི་ལམ་ལ་ཡང་ཡོད་ན་དཀའ་བ་དུ་མ་སྤྱད་དགོས་པའི་ཐེག་ཆེན་ལམ་ལ་འཇུག་པ་ལྡོག་པས་དེ་མེད་པར་ཤེས་པ་ལ་ཁྱད་མཚན་དང༌། སྦྱོར་བ་ དེ་རང
Chinese
因为使之理解为其他所没有，所以表示为遮断其他有者。因此，通过具备十六种差别的自性、果或因的结合，可知生起如来。这样，虽然前三个表示能力，但有三种不同的表示方式。为什么最后一个称为作业成就呢？因为这是三智结合的自性，所以应该由前三个来表示。如果不是表示能力，那么如何结合是所表示的呢？因为这两者本体不异，所以没有过失，因为这些不是分别安立的名、所表示、体性。如果这是所表示，那么如何能成为体性呢？难道没有说过体性的词语与能作和所作两者都有关联吗？而且，十六种自性能够使人了解三智结合的自性，所以也是能表示。那么，不是能作成就吗？没有过失，虽然结合是所表示，但不是通过意义不同的方式来表示，所以没有安立为能作成就，而前三个则根据情况与此相反，所以安立为能作成就。那么，这些名相的基础和事物本体不同，所以不能成为名和所表示，否则瓶子也会过度地成为牛的体性了。虽然自性不同，但通过那些方面使之被了解，就仅仅是假立为“由此表示”的体性，所以已经说过不是分别安立的体性了。这样，由于行为和事业的意义以及表示方式等在庄严的解释中没有详细说明，所以似乎难以理解，因此我详细地解释并使其深入，所以请聪慧者感到高兴吧！第二，如果大乘种姓者一定寻求无上菩提，那么其因是进入母瑜伽，那时需要考察他是否具有产生究竟证悟的能力，因此这是知相。而且，如果对他来说，不显现产生究竟利他的能力，那么仅仅是证悟就不是大乘所寻求的主要目标，因此了解这一点是作相。如果这两种能力在声闻和独觉的道上也有，那么就会阻止进入需要付出诸多艰难的大乘道，因此了解没有这些是差别相，以及结合
English
Because it makes one understand what others do not have, it is shown as excluding others who possess it. Therefore, through the combination of sixteen distinctions possessing essence, fruit, or cause, it is known that the Tathagata arises. Thus, although the first three represent ability, there are three different ways of representing it. Why is the last one called "action accomplishment"? Because this is the nature of the combination of the three wisdoms, it should be represented by the first three. If it is not representing ability, then how is combination the object to be represented? Because these two are not different in entity, there is no fault, because these are not characteristics of separate establishments of name, object represented, and nature. If this is the object to be represented, then how can it be suitable as a characteristic? Haven't you said that the term "characteristic" is related to both the agent and the object? Moreover, the sixteen natures make one understand the nature of the combination of the three wisdoms, so it is also the representer. Then, isn't it the agent of accomplishment? There is no fault, although combination is the object to be represented, it is not represented through different meanings, so it is not established as the agent of accomplishment, and the first three are the opposite of that, so they are established as the agent of accomplishment. Then, since the basis of those names and the entity are different, they cannot be name and object represented, otherwise the pot would also excessively become the nature of the ox. Although the natures are different, what is understood through those aspects is merely designated as the characteristic of "representing by this," so it has already been said that it is not a characteristic of separate establishments. Thus, since the meaning of action and deed and the ways of representing are not explained in detail in the commentaries on the Ornament, it seems difficult to understand, so I have explained it in detail and made it profound, so may the intelligent ones be pleased! Secondly, if a Mahayana lineage individual is certain to seek unsurpassed enlightenment, then its cause is entering the mother yoga, and at that time it is necessary to examine whether he has the ability to generate ultimate realization, therefore this is the knowing aspect. Moreover, if the ability to generate ultimate benefit for others does not appear to him, then mere realization is not the main goal to be sought by the Mahayana, therefore understanding this is the doing aspect. If these two abilities are also present on the path of Hearers and Solitary Realizers, then it would prevent entering the Mahayana path that requires enduring many difficulties, therefore understanding the absence of these is the differentiating aspect, and the combination