Tibetan
་ཡིན་ནམ། ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དམ་པ་ལགས་སོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པ་དམ་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་བ། དེ་བས་ན་དམ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤེར་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལས་གཞན་ལ་ནི་ངེས་པའི་ཚིག་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཞིང་སྒྲ་སྦྱར་བ་ཡང་དཀའ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ངེས་པའི་ཚིག་དང་ཡང་འགལ་བར་འགྱུར་རོ། ཞེས་སོ། །དེས་ན་ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་འབྱེད་ལ་བཤད་ཀྱང་ཤེར་ཕྱིན་ལ་གཙོ་བོ་ཡིན་པས་བརྗོད་ཀྱི་ སེམས་བྱུང་ཤེས་རབ་ཁོ་ནར་འདོད་པར་མི་བྱའོ། །གཉིས་པ་ལ་ལྔ། དངོས་བརྒྱད་ཀྱི་མཚན་ཉིད། གྲངས་ངེས་པ། གོ་རིམས་ངེས་པ། ས་མཚམས། ཟློས་པ་སྤང་བའོ། །དང་པོ་ལ་བརྒྱད་ཀྱི་དང་པོ་རྣམ་མཁྱེན་ནི། ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་ཀྱི་རྣམ་པ་མ་ལུས་པ་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་མངོན་སུམ་དུ་མཁྱེན་པའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་མདོ་ལས། རྣམ་པ་གང་དག་ཅེས་སོགས་དང་རྣམ་པ་ནི་ཞི་བའོ་ཞེས་གསུངས་པས་རིམ་པ་ལྟར་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་རྣམ་པ་མཁྱེན་པར་བསྟན་ཏོ། །དབྱེ་ན་ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་ཀྱི་རྣམ་མཁྱེན་གཉིས་སོ། །གཉིས་པ་ལམ་ཤེས་ཉིད་ནི། ལམ་གསུམ་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་ཤིང་རྫོགས་སྨིན་སྦྱངས་ནས་ཡང་དག་མཐའ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་སློབ་ལམ་མོ། །དབྱེ་ན་ལམ་ཤེས་པའི་ལམ་ཤེས་གསུམ་མོ། །གསུམ་པ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ཉིད་ནི། གཞི་ཐམས་ཅད་གང་ཟག་གི་བདག་གིས་སྟོང་པར་རྟོགས་པའི་ཉི་ཚེ་བའི་མཁྱེན་པའོ། །དབྱེ་ན་ཉན་རང་གི་གཞི་ཤེས་གཉིས་སོ། །དེ་ནས་ཞེས་པ་བརྒྱད་པོ་འདིའི་གོ་རིམས་སྟོན་པའི་ཚིག་གོ །བཞི་པ་རྣམ་ཀུན་མངོན་རྫོགས་རྟོགས་པ་ནི། མཁྱེན་གསུམ་གྱི་རྟོགས་པ་ལ་རང་དབང་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དུ་སྐྱེ་མེད་གསུམ་བསྡུས་ཏེ་སྒོམ་པའི་སེམས་དཔའི་རྣལ་འབྱོར་རོ། །དབྱེ་ན་སྦྱོར་བ་ཉི་ཤུའོ། །ལྔ་པ་རྩེ་མོར་ཕྱིན་པ་ནི། རྣམ་རྫོགས་སྦྱོར་བ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་མེད་གསུམ་བསྡུས་ཏེ་སྒོམ་པ་ལ་དབང་དུ་གྱུར་པའི་སེམས་དཔའི་རྣལ་འབྱོར་རོ། །དབྱེ་ན་རྩེ་མོ་བདུན་ནོ། །དྲུག་པ་མཐར་གྱིས་པ་ནི། མཁྱེན་གསུམ་གྱི་ཤེས་རྣམ་ཅིག་ཅར་དུ་ སྐྱེ་བའི་རྟོགས་པ་བརྟན་པོར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་རྣམ་པ་རྣམས་རིམ་གྱིས་སྒོམ་པའི་སེམས་དཔའི་རྣལ་འབྱོར་རོ། །དབྱེ་ན་མཐའ་གྱིས་པ་བཅུ་གསུམ་མོ། །བདུན་པ། སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གིས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་སྦྱོར་བ་ནི། མཁྱེན་གསུམ་རིམ་གྱིས་སྒོམ་པ་མཐར་ཐུག་པའི་སེམས་དཔའི་རྣལ་འབྱོར་རོ། །ལྡོག་པས་དབྱེ་ན་བཞིའོ། །བརྒྱད་པ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི། སྦྱོར་བ་བསྒོམས་པའི་འབྲས་བུ་མཐར་ཐུག་ཟག་མེད་ཀྱི་ཡན་ལག་དུ་མ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། བདེན་གཉིས་ལས། ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་ལུས་ཡིན་ཕྱིར། །ཡོན་ཏན་བསམ་ཡས་ཀུན་རྟེན་ཕྱིར། །རིགས་པའི་རྗེས་འབྲང་ངོ་བོའི་ཕྱིར། །སྐྱོབ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་སྐུ་ཡིན། ཞེས་སོ། །དེའི་དོན་ནི། དེའི་དཀའ་འགྲེལ་དུ་ལུས་ནི་ཚོགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཚོགས་ཞེས་བྱ་སྟེ་རྒྱུ་ལ་འབྲས་བུ་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་སྙམ་པ་ལ་བཤད་པ། འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་དང༌། དེ་ལྟ་བས་ན་འདིས་ནི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་རིགས་པར་བརྗོད་པ་ཡིན། སྐུ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སོ། །དབྱེ་ན་སྐུ་བཞིའོ། །དེ་རྣམ་བརྒྱད་ནི་ཚིག་ངེས་གཟུང་གི་སྙིང་པོ་ཅན་ནོ་ཞེས་པའི་ཚུལ་གྱིས་མངོན་རྟོགས་ནི་བརྒྱད་པོ་འདིར་ངེས་ཀྱི་མ་ཚང་བ་དང་ལྷག་པ་ནི་མིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །གཉིས་པ་ནི། ཅིའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་བརྒྱད་དུ་ངེས་ཤེ་ན། གང་ཟག་གཅིག་འཚང་རྒྱ་བ་ལ་ཤེས་ པར་བྱ་བའི་ཡུལ་དང་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་ལམ་དང༌། འབྲས་བུ་གསུམ་དུ་གྲངས་ངེས་ལ། དེ་ཡང་དང་པོ་ལ་མཁྱེན་གསུམ་དང༌། གཉིས་པ་ལ་སྦྱོར་བཞི་དང༌། གསུམ་པ་ལ་ཆོས་སྐུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དོན་བསྡུས་སྒྲོན་མེར། ཤེས་བྱའི་ཡུལ་དུ་མཁྱེན་པ་གསུམ། །སྒོམ་པའི་དུས་སུ་སྦྱོར་བ་བཞི། །འབྲས་བུའི་མཐར་ཐུག་ཆོས་ཀྱི་སྐུ། ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །འོ་ན་ཤེས་བྱ་ལ་མཁྱེན་གསུམ་དུ་ངེས་པ་ཅི་ཞེ་ན། དཔེར་ན་ཚོང་པ་ཚོང་གི་ཁེ་ཐོས་ན་དེའི་ཐབས་ལ་འཇུག་པ་ལྟར། དང་པོར་འབྲས་བུ་ལ་བྲོད་པ་སྐྱེད་པའི་དོན་དུ་རང་གཞན་གྱི་དོན་གཉིས་དང་ལྡན་པའི་རྣམ་མཁྱེན་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཐོས་ན་དེའི་ཐབས་ལ་འཇུག་པས་དེའི་ཐབས་ལ་ལམ་ཤེས་དང༌། དེའི་གོལ་ས་ཤེས་པ་ཡང་གཞི་ཤེས་ལ་རག་ལས་པས་དེ་ནས་གཞི་ཤེས་བསྟན་ཏེ། དེ་ཉིད་ལས། ཐོས་བསམ་དུས་སུ་འབྲས་བུ་དང༌། །རྒྱུ་དང་མི་མཐུན་ཕྱོགས་དག་ཏུ། །གཏན་ལ་ཕབ་པ་རྫོགས་པ་ཡིན། ཞེས་སོ། །འོ་ན་ཉམས་ལེན་ལ་སྦྱོར་བཞིར་ངེས་པ་ཅི་ཞེ་ན། མཁྱེན་གསུམ་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ཙམ་གྱིས་མི་ཆོག་པས་དེ་ཉམས་སུ་ལེན་དགོས་ལ། དེ་ལ་ཡང་ལམ་གྱི་རྟོགས་པར་རང་རྒྱུད་ལ་མ་སྐྱེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དང་སྐྱེས་ཟིན་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པ་གཉིས་སུ་ཡོད་པས་བཞིར་ངེས་ཏེ། རྣ
Chinese
是吗？ 衮噶沃（དགའ་བོས་）请示道：世尊是殊胜的，善逝是殊胜的。 世尊开示说：因此，因为是殊胜的缘故，将获得名为般若波罗蜜多的名称。 世尊如是说。 除此之外，其他的解释既不合乎词义的逻辑，安立名相也很困难，而且还会与世尊的词义相违背。 如是说。 因此，即使在《法界差别论》中有所阐述，但由于般若波罗蜜多是主要内容，所以要宣说，不应仅仅认为心生智慧。 第二部分有五点：八种事物的体性、数量的确定、顺序的确定、界限、避免重复。 第一点，八种事物中的第一种，遍知，是指在一刹那间现量了知所有如所有性、尽所有性的所有相状。 如经部中也说：哪些相状等等，相状是寂灭等等，因此按照顺序，显示了了知世俗和胜义谛的相状。 如果区分，则有如所有性遍知和尽所有性遍知两种。 第二，道智，是指证悟三道无自性，通过圆满、成熟、清净，现证真实边际的学道。 如果区分，则有道智的道智三种。 第三，一切智，是指证悟一切基为人我空性的庸俗之智。 如果区分，则有声闻、独觉的基智两种。 之后，这八者的顺序用“之后”一词来表示。 第四，一切种现证菩提，是为了获得对三种智慧的证悟的自在，将三种无生结合起来修习的菩萨瑜伽。 如果区分，则有二十种加行。 第五，顶加行，是依靠圆满现证的加行，将三种无生结合起来修习，从而获得自在的菩萨瑜伽。 如果区分，则有七种顶。 第六，渐次加行，是为了稳固三种智慧的知识相状同时生起的证悟，而依次修习三种智慧的相状的菩萨瑜伽。 如果区分，则有十三种渐次加行。 第七，一刹那现证菩提之加行，是三种智慧次第修习达到究竟的菩萨瑜伽。
English
Is it so? Kungawo (དགའ་བོས་) requested: The Bhagavan is supreme, the Sugata is supreme. The Bhagavan said: Therefore, because it is supreme, it will obtain the name Prajñāpāramitā. Thus the Bhagavan said. Other than that, other explanations are neither in accordance with the logic of the meaning of the words, nor is it easy to establish the name, and it will also contradict the meaning of the Bhagavan's words. Thus it is said. Therefore, even if it is explained in the Dharmadhātuvibheda, since Prajñāpāramitā is the main content, it should be declared, and it should not be considered merely as mental wisdom. The second part has five points: the nature of the eight things, the certainty of the number, the certainty of the order, the boundaries, and the avoidance of repetition. The first point, the first of the eight things, omniscience, refers to the direct knowledge of all aspects of suchness and all aspects of existence in a single moment. As it is also said in the sutras: which aspects, etc., and the aspects are peaceful, etc., therefore, in order, it shows the knowledge of the aspects of conventional and ultimate truth. If divided, there are two types of omniscience: suchness omniscience and existence omniscience. Second, the path knowledge itself is the path of learning that realizes the selflessness of the three paths, and through completion, maturation, and purification, directly realizes the true limit. If divided, there are three types of path knowledge of path knowledge. Third, all-knowingness itself is the mundane wisdom that realizes that all bases are empty of the self of the person. If divided, there are two types of base knowledge of hearers and solitary realizers. After that, the order of these eight is indicated by the word "after that." Fourth, the complete realization of all aspects of enlightenment is the bodhisattva yoga that combines the three non-arisings and meditates in order to obtain freedom from the realization of the three wisdoms. If divided, there are twenty practices. Fifth, the peak practice is the bodhisattva yoga that relies on the practice of complete realization, combines the three non-arisings and meditates, thereby obtaining freedom. If divided, there are seven peaks. Sixth, the gradual practice is the bodhisattva yoga that gradually meditates on the aspects of the three wisdoms in order to stabilize the realization of the simultaneous arising of the knowledge aspects of the three wisdoms. If divided, there are thirteen gradual practices. Seventh, the practice of realizing enlightenment in one moment is the bodhisattva yoga that ultimately practices the three wisdoms in sequence.
Chinese
约若。反过来分有四种。第八法身是，修习瑜伽的究竟果，具有无漏的众多支分。从二谛来说，诸法皆是身，功德无量皆为依，以理随行自性故，是诸救护之法身。其意义是，在其难解的注释中说，身是集合，因此法身是诸法的集合，因为对因安立了果。如果认为为什么是因本身呢？解释说，因为是世间和出世间一切功德的所依。因此，用此“法”之声表达理性，用“身”之声表达自性。分则有四身。这八种是具有词语确定的心要，以这种方式，现观是确定在这八种中，既没有不完整的，也没有多余的。第二是，为什么确定是八种事物呢？因为一个人成佛，对于所知的境和所修的道，以及果，数量确定为三种。也就是，第一有三智，第二有四加行，第三确定是法身。如《义类聚灯论》中说：所知境中有三智，修习时有四加行，究竟之果是法身。那么，为什么所知确定是三智呢？例如商人听到贸易的利润，就投入到其方法中一样。首先，为了生起对果的欢喜，显示了具有自他二利的遍智。听到后就投入到其方法中，因此其方法是道智，并且知道其歧途也依赖于基智，因此之后显示了基智。如其论中说：听思之时果，与因不符之方，确定即是圆满。那么，为什么修习确定是四加行呢？仅仅确定三智是不够的，因此必须修习它。而且，对于道的证悟，有在自相续中未生起而使之生起，以及已生起而使之殊胜两种，因此确定为四种。
English
Yor ro. Divided by reversal, there are four. The eighth, Dharmakaya, is the ultimate fruit of meditating on yoga, possessing many faultless limbs. From the two truths, it is said: Since all dharmas are its body, since it is the basis of countless qualities, since it follows reason in its essence, it is the Dharmakaya of the protectors. Its meaning is: In its difficult commentary, it says that body is a collection, therefore Dharmakaya is called the collection of all dharmas, because the fruit is closely attributed to the cause. If one wonders why it is the cause itself, it is explained: Because it is the basis of all qualities of the world and beyond. Therefore, by this, the sound called "dharma" expresses reason, and the sound called "kaya" expresses essence. Divided, there are four kayas. These eight aspects are the essence of definite words, in this way, realization is definite in these eight, neither incomplete nor excessive. The second is: Why are there definitely eight objects? Because for one person to attain Buddhahood, the objects to be known, the path to be practiced, and the fruit are definitely numbered as three. That is, first there are three wisdoms, second there are four yogas, and third, it is definite that there is Dharmakaya. As it says in the Condensed Meaning Lamp: In the realm of knowable objects, there are three wisdoms; during meditation, there are four yogas; the ultimate fruit is Dharmakaya. So, why are the knowable objects definitely three wisdoms? For example, just as a merchant, upon hearing of the profit of trade, engages in its methods. First, in order to generate joy in the fruit, the omniscient wisdom, which possesses the two benefits of self and others, is shown. Upon hearing that, one engages in its methods, therefore its method is the path wisdom, and knowing its wrong paths also depends on the basis wisdom, therefore after that the basis wisdom is shown. As it says in that very text: At the time of hearing and thinking, the fruit, and the aspects that do not agree with the cause, are completely determined. So, why is practice definitely four yogas? It is not enough to merely determine the three wisdoms, therefore one must practice them. And also, for the realization of the path, there are two: causing what has not arisen in one's own mind-stream to arise, and making what has already arisen excellent, therefore it is definitely four.