Tibetan
་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དབྱེ་བ་ནི། སྨོན་པ་དང་འཇུག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །སེམས་བསྐྱེད་ཚུལ་ནི། རང་ཉིད་མ་འོངས་པ་ན་སངས་རྒྱས་སུ་གྲུབ་ནས་གདུལ་བྱ་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་ཕྱིར་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་ཆོས་བསྟན་པ་ལ་སོགས་ པས་རང་རང་གི་སྐལ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འབད་པར་བྱའོ་ཞེས་དང་པོར་རྒྱུའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་སྨོན་པ་དང༌། སྨོན་པ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་བསྒྲུབ་པའི་ཐབས་ཕུན་ཚོགས་རྫོགས་པར་བྱའོ་ཞེས་འབྲས་བུའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་འཇུག་སེམས་བསྐྱེད་ཚུལ་ལོ། །གཉིས་པ་ལ་གཉིས། རྩོད་པ་དང་ལན་ནོ། །དང་པོ་ནི། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འདོད་པ་ཉིད་ནི། ཇི་ལྟར་ན་དེ་སྟེ་ཁྱོད་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། རྫོགས་བྱང་དེ་དོན་དུ་གཉེར་བའི་འདུན་ཡུལ་དགེ་བའི་ཆོས་ལ་འདུན་པའི་འདུན་པ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ལ་སྟེ་མདོར་ན་སེམས་བྱུང་ཡུལ་ངེས་ལྔའི་འདུན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པའོ། །ཁྱབ་པ་ཡོད་དེ། སྤྲོ་བ་ཆེ་ནས་དོན་གཉིས་ལྡན་པའི་སེམས་བྱུང་བ་ཞེས་བཤད་པས། གྲོགས་སེམས་པ་དང་མཚུངས་ལྡན་དུ་འབྱུང་བའི་སེམས་གཞན་དོན་དང་བྱང་ཆུབ་ལ་དམིགས་པའི་ཡུལ་ཁྱད་ཅན་དུ་སྣང་བར་སྐྱེ་བ་ཞིག་སེམས་བསྐྱེད་པ་མ་ཡིན་ནམ་སྟེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཉིས་པ་ལ་གཉིས། རྒྱུ་མིང་འབྲས་བུ་དང༌། གྲོགས་མིང་གྲོགས་ཅན་ལ་བཏགས་པའོ། །དང་པོ་ནི། འདོད་པ་སེམས་བྱུང་ཡིན་པས་སེམས་བསྐྱེད་མིན་པར་ཐལ་བ་བདེན་མོད་ཀྱི་སྟེ་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཡང་དག་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འདོད་ཅེས་པ་ཅི་ཞེ་ན། འདོད་པ་སེམས་བསྐྱེད་མིན་པ་འོན་ཀྱང་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐབས་འདིར་དེའི་མིང་གིས་སེམས་བསྐྱེད་ལ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཙམ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ པས་སེམས་བྱུང་སེམས་བསྐྱེད་དུ་ཐལ་བའི་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དངོས་མིན་བཞིན་དུ་འདོགས་པ་ལ་ནི་ཆོས་གསུམ་ཚང་དགོས་པས། ཆོས་གསུམ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལ་གསུམ་ལས་འདོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། འདྲ་བ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་པ་མི་བླུན་པོ་ལ་བ་ལང་དུ་བརྗོད་པ་ལྟ་བུ་དང༌། འབྲེལ་བ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་པ་ལ་གསུམ། ཡན་ལག་དང་ཡན་ལག་ཅན་དང༌། བརྗོད་བྱ་དང་རྗོད་བྱེད་དང༌། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་འབྲེལ་པའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ནི་རས་ཡུག་གི་ཕྱོགས་གཅིག་ཚིག་པ་ལ་རས་ཡུག་ཚིག་ཅེས་པ་དང༌། གཉིས་པ་ནི་ཤེར་ཕྱིན་བརྗོད་བྱར་སྟོན་པའི་མདོ་ལ་ཤེར་ཕྱིན་ཞེས་པ་དང༌། གསུམ་པ་ལ་ཡང་རྒྱུ་ལ་འབྲས་བུ་དང་འབྲས་བུ་ལ་རྒྱུའི་མིང་གིས་བཏགས་པ་གཉིས་སོ། །དང
Chinese
是造作的体性。分类是：发愿和进入的自性之心两种。发起心的方式是：自己未来成佛后，为了调伏其他众生的利益，宣说三乘之法等，各自按照自己的缘分努力去做，最初发起因的心是发愿；如发愿一样，圆满成就菩提之方便，发起果的心是进入发起心的方式。第二部分分二：辩论和回答。第一部分是：对真正圆满菩提的希求本身，如何是你的发起心呢？不是发起心，因为圆满菩提是追求的目标，对善法的希求是心所产生的希求，总之是心所缘取五境的希求。遍及吗？因为说喜悦增大会产生具足二义的心所。朋友，与作意相应而生的心，不是以利他和菩提为对境的特殊境相而生起的心吗？是发起心吗？如果是这样。第二部分分二：因名果和友名友有。第一部分是：希求是心所，所以不是发起心，这确实没错，是希求。那么，什么是“希求真正圆满菩提”呢？希求不是发起心，但在体性的场合，只是依靠以它的名义对发起心的近似称谓，所以没有心所变成发起心的过失。像非真实一样安立，必须具足三种法，三种法是什么呢？这里安立的三种理由是：相似作为理由，就像把愚笨的人说成是牛一样；关联作为理由有三种：支分和有支分，所说和能说，因和果的关联。其中第一种是布匹的一角烧焦了，说是布匹烧焦了；第二种是宣说般若波罗蜜多的经，说是般若波罗蜜多；第三种也是因上安立果名，果上安立因名两种。
English
It is the characteristic of making. The divisions are: the mind of the nature of aspiration and entering, two kinds. The way to generate the mind is: in the future, after oneself becomes a Buddha, in order to benefit other beings to be tamed, teaching the Dharma of the three vehicles, etc., each should strive according to their own fortune, and the first generation of the mind of cause is aspiration; like aspiration, the means to accomplish perfect enlightenment, the generation of the mind of fruit is the way to enter the generation of the mind. The second part has two: debate and answer. The first part is: the desire for true and complete enlightenment itself, how is that your generation of the mind? It is not the generation of the mind, because complete enlightenment is the goal to be pursued, the desire for virtuous Dharma is the desire arising from the mind, in short, it is the desire of the five objects of the mind. Does it pervade? Because it is said that the increase of joy will produce the mind of two meanings. Friend, is not the mind that arises in accordance with attention, a mind that arises as a special object aimed at benefiting others and enlightenment? Is it not the generation of the mind? If so. The second part has two: the name of cause and fruit, and the name of friend and friend-having. The first part is: desire is a mental factor, so it is not the generation of the mind, that is indeed correct, it is desire. Then, what is "desire for true and complete enlightenment"? Desire is not the generation of the mind, but in the context of characteristics, it only relies on the approximate designation of the generation of the mind by its name, so there is no fault of the mental factor becoming the generation of the mind. Like the unreal, it is necessary to have three dharmas to establish, what are the three dharmas? The three reasons for establishing here are: similarity as the reason, like calling a foolish person an ox; relation as the reason has three: part and part-having, what is said and what is said, the relation of cause and effect. The first of these is that one corner of the cloth is burned, and it is said that the cloth is burned; the second is the sutra that shows the subject of the Prajnaparamita, and it is said to be the Prajnaparamita; the third is also the establishment of the name of the fruit on the cause, and the establishment of the name of the cause on the fruit.
Tibetan
་པོ་ནི། ལོ་མ་ལ་ཚོད་མ་ཞེས་དང༌། གཉིས་པ་ནི། ད་ལྟར་གྱི་བདེ་སྡུག་ལ་སྔོན་གྱི་ལས་ཞེས་བརྗོད་པ་ལྟ་བུ་རྣམས་ལས་འདིར་ནི་ཕྱི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་འགྲོ་བ་མགོན་མེད་པ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱ་མཚོར་ནུབ་པ་ལ་དམིགས་ནས་དེ་དག་འདོན་པར་འདོད་པའི་བསམ་པ་དགེ་བའི་ཆོས་གཞན་དོན་ལ་འདུན་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་དོན་དུ་གཉེར་བའི་འདུན་པ་ཡོད་ན་དེ་རྒྱུར་ཡོད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་དག་གི་ཕྱིར་དུ་འཚང་རྒྱ་བར་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེ་སྐྱེ་བས་ན་རྒྱུ་འདོད་པས་འབྲས་བུ་སེམས་བསྐྱེད་ལ་བཏགས་ནས་བསྟན་ནོ། །བཏགས་པའི་དགོས་པ་ནི། འདུན་པ་རྒྱུར་ཡོད་ན་སེམས་བསྐྱེད་སྐྱེ་བ་དེ་ལྟར་གཞན་དོན་དང་བྱང་ཆུབ་ལ་འདུན་ཞིང་དོན་དུ་གཉེར་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་བའི་ ཆོས་ཐམས་ཅད་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཏགས་ཏེ་འདུན་པ་དང་པོའི་རྒྱུར་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་ལ་གནོད་བྱེད་ནི། སེམས་བསྐྱེད་ནི་འདོད་པ་དངོས་མ་ཡིན་ཏེ་སེམས་ཡིན་པས་སོ་ཞེས་སྦྱར་ཏེ། དེ་ནི་བདེན་མོད་ཀྱིས་བསྟན་པར་ཡང་རུང་ངོ༌། །གཉིས་པ་ནི། ལན་གྱི་རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་སྨོན་ལམ་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལ་ནི་སྨོན་ལམ་དེའི་སྒྲར་བཏགས་ནས་བསྟན་ནོ། །སྨོན་ལམ་དེ་ཡང་ཅི་འདྲ་བ་ཞེ་ན། སྨོན་ལམ་ནི་དོན་དུ་གཉེར་བ་སྟེ་དེ་ཡང་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འདོད་པ་ཉིད་དོ། །བཏགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། སེམས་བསྐྱེད་པའི་གནས་སྐབས་ན་གྲོགས་དོན་གཉེར་གྱི་འདུན་པ་དེ་གཙོ་བོ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ནི་སེམས་བསྐྱེད་མ་སྐྱེས་པ་སྐྱེད་པ་དང་སྐྱེས་ཟིན་འཕེལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་ན་རྒྱལ་པོ་འཁོར་བཅས་འགྲོ་བ་ན་གཙོ་བོ་ཡིན་པས་རྒྱལ་པོ་གཤེགས་སོ་ཞེས་ཟེར་གྱི་འཁོར་མི་སྨོས་པ་བཞིན་ནོ། །རྒྱུ་མཚན་འདི་ནི་འགྲེལ་པ་གཉིས་ཀའི་དགོངས་པའོ། །བཏགས་པའི་དགོས་པ་ནི། སྨོན་ལམ་དང་སེམས་བསྐྱེད་ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པ་དེ་ལྟར་ན་བྱང་སེམས་རྣམས་ལ་སྨོན་ལམ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་དེ་སྐྱེའོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་གདགས་ཆོས་གཉིས་ལས་རྒྱུར་གྱུར་པའི་འདུན་པ་ནི་གཞན་དོན་ལ་དམིགས་པ་གཞན་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་འདོད་ཙམ་ཡིན་གྱི་བྱང་ཆུབ་ལ་མི་དམིགས་ཏེ། དེ་ནི་སེམས་བསྐྱེད་དང་རྒྱུ་འབྲས་ཡིན་པས་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་ སྔར་འབྱུང་དགོས་པས་སོ། །གལ་ཏེ་དེ་གཉིས་མཚུངས་ལྡན་རྒྱུ་འབྲས་ཡིན་པས་དུས་མཉམ་མོ་ཞེ་ན། དེ་མི་འ
Chinese
一是，譬如说树叶是蔬菜；二是，譬如说现在的苦乐是过去的业，这些之中，这里指的是后者。也就是，观察到无依无靠的众生沉溺于痛苦的海洋中，想要救拔他们的善念，具有希求利他之特征，如果具有成办此事的意愿，依靠此作为原因，为了他们的缘故，想要成佛的果，生起菩提心，因此以因——意愿，来指代果——菩提心。指代的必要是：如果意愿作为原因，就能生起菩提心，像这样希求利他和菩提，并且成办的菩萨的善 一切法都会增长，为了知晓这个缘故而指代，为了知晓意愿是最初的原因。对实事的妨害是：菩提心不是真正的意愿，因为是心。这样结合。虽然这是真实的，但也可以通过指示来表达。第二是，作为回答的一种方式，是将与祈愿一同生起的菩提心，用祈愿的名称来指代。那么，祈愿是怎样的呢？祈愿是成办，也就是想要获得圆满正等觉。指代的理由是：在生起菩提心的时候，成办利他的意愿是主要的。因为这能生起未生起的菩提心，并使已生起的菩提心增长。就像世间国王带着眷属出行时，因为国王是主要的，所以说国王驾崩了，而不提眷属一样。这个理由是两个注释的共同观点。指代的必要是：如果祈愿和菩提心一同生起，那么菩萨们就会生起具有祈愿的心，为了知晓这个缘故。像这样，在两种所指法中，作为原因的意愿，是缘于利他，仅仅是想要使他人脱离痛苦，而不是缘于菩提。因为这是菩提心的因果，所以菩提心必须 先产生。如果说，这两者是同时具有的因果，所以时间相同，那么这是不
English
One is, for example, saying that leaves are vegetables; the second is, for example, saying that present happiness and suffering are due to past actions. Among these, here refers to the latter. That is, observing that helpless beings are drowning in the ocean of suffering, the intention to liberate them, the virtuous thought characterized by the desire for the benefit of others, if there is a desire to accomplish this, relying on this as the cause, for their sake, the fruit of wanting to attain Buddhahood, the arising of Bodhicitta, therefore, the cause—intention, is used to refer to the fruit—Bodhicitta. The necessity of the designation is: if intention is the cause, then Bodhicitta will arise, like this, desiring and accomplishing the benefit of others and Bodhi, the Bodhisattva's virtuous All dharmas will increase, in order to know this, it is designated, in order to know that intention is the first cause. The harm to reality is: Bodhicitta is not a real intention, because it is mind. Thus combined. Although this is true, it can also be expressed through indication. The second is, as one way of answering, the Bodhicitta that arises together with the aspiration is referred to by the name of that aspiration. Then, what is the aspiration like? Aspiration is accomplishment, that is, wanting to attain perfect and complete enlightenment. The reason for the designation is: at the time of arising Bodhicitta, the intention to accomplish the benefit of others is the main one. Because this can generate the unarisen Bodhicitta and increase the arisen Bodhicitta. Just as in the world, when a king travels with his retinue, because the king is the main one, it is said that the king has passed away, without mentioning the retinue. This reason is the common view of both commentaries. The necessity of the designation is: if aspiration and Bodhicitta arise together, then Bodhisattvas will generate a mind with aspiration, in order to know this. Like this, among the two designated dharmas, the intention that is the cause is based on the benefit of others, merely wanting to free others from suffering, not based on Bodhi. Because this is the cause and effect of Bodhicitta, Bodhicitta must arise first. If it is said that these two are simultaneous cause and effect, so the time is the same, then this is not