Tibetan
་ཡང་བཞེད་དེ། རྣམ་འགྲེལ་ལས། གང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། སངས་རྒྱས་ཉན་ཐོས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོགས་དང་ལྡན་ཡུམ་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། ཞེས་གསུངས་པ་ལ། ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱ་ཞེས་འདྲི་བ་ལ། མངོན་རྟོགས་བདག་ཉིད་བདུན་ ཡིན་པར། །ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་ཞེས་བྱ། ཞེས་དང༌། དག་ལྡན་ལས་ཀྱང༌། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་དབྱེ་བ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་ཡིན་ཏེ། ཞེས་དང༌། གྲགས་པའི་ཆ་ལས་ཀྱང༌། གང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུམ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་སྟེ། འཆད་པར་འགྱུར་བ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་བརྒྱད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་བདག་ཉིད་དོ། ཞེས་དང༌། ཤེར་འབྱུང་གིས་ཀྱང༌། མངོན་རྟོགས་བརྒྱད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཅན། །རང་བཞིན་མེད་ཅིང་རྟོག་ལས་འདས། །དཔག་བསམ་ཤིང་བཞིན་འབྲས་བཟང་ནི། །སྩོལ་མཛད་རྒྱལ་ཡུམ་དགེ་མ་རྒྱལ། ཞེས་དང༌། ཟླ་འོད་ལས་ཀྱང༌། དེ་ལྟར་ཀུན་མཁྱེན་པ་གསུམ་གྱིས་མངོན་པར་རྟོགས་པ་གཞན་ལྔ་པོ་རྣམས་བསྡུས་པའི་བརྒྱད་ཆར་གྱི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་སྟེ་དེ་ཉིད་ཆུང་ངུ་དང་འབྲིང་དང་ཆེན་པོའི་རྟོགས་པ་པོའི་དབྱེ་བ་ལ་དགོངས་ནས་ཀུན་མཁྱེན་པ་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་ཕྱག་འཚལ་ནས། ཞེས་སོ། །འོ་ན་སློབ་དཔོན་དེ་དག་གིས་ཡུམ་དེ་ཤེར་ཕྱིན་དུ་ཡང་བཤད་པའི་ཕྱིར་མངོན་རྟོགས་བརྒྱད་ཀ་ཤེར་ཕྱིན་དུ་འགྱུར་ཞེ་ན། ཤེར་ཕྱིན་དང་ཡུམ་ཁྱད་མེད་པ་ལྟར་བཤད་པ་ནི་དེ་གཉིས་ཟག་མེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྐྱེད་པ་དང་གསོ་བའི་སྒོ་ནས་བྱེད་ལས་མཚུངས་པ་ཙམ་ལ་དགོངས་པ་སྟེ། གཞན་དུ་ན་ཡུམ་མཚན་ཉིད་པའི་དོན་སྲས་ཀྱི་བཞེད་པ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་པ་དང༌། ཤེར་ཕྱིན་མཚན་ཉིད་པའི་དོན་རང་བཞིན་མེད་རྟོགས་ཀྱི་བློ་དམ་པ་ཡིན་པ་གཉིས་ ཁྱད་པར་མེད་པའི་སྐབས་ག་ལ་ཡོད། དེ་ལྟར་འགྲེལ་པ་གཞན་ཐམས་ཅད་ཡུམ་གྱི་བཤད་པ་ལ་མི་མཐུན་པ་མེད་ཀྱང་ཚིག་གསལ་དུ་དེ་དག་ལས་གཞན་དུ་འཆད་པ་ནི་སྐབས་དེ་ཉིད་དུ་དགག་པར་བྱའོ། །གསུམ་པ་ལ་གཉིས། སྔ་འགྲེལ་གྱི་འཕྲོས་དོན། རྩ་བའི་ཚིག་དོན་ནོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། དགོས་དོན་དང༌། བསྡུས་དོན་ལས་འཕྲོས་པའོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ། གནས་སྐབས་དང༌། མཐར་ཐུག་གི་དགོས་པ། དེ་དག་གིས་གྲུབ་པའི་དོན་ནོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ། ཐོས་པ་དང༌། དང་བ་དང༌། གུས་པའི་དགོས་པའོ། །དང་པོ་ནི། ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱིར་དོན་མང་པོ་ལ་འཇུག་ཀྱང་འདིར་ནི་དེ་ལྟར་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན་པས་འདས་མ་ཐག་པའི་རྩ་བ་ལ་གཟུང་ངོ༌། །དེ་ཡང་རྩ་བའི་གོང་དུ་གསུངས་ཞེས་པའམ་བཤད་ཅེས་པ་ཡོད་ན་ཕྱི་འགྲེལ་གྱི་མགོར་གསུངས་ཏེ་དང༌། བཤད་དེ་ཞེས་མི་འབྱུང་བར་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་དང༌། ཡིན་ཏེ་དང༌། ཞེས་བྱ་བ་ལ་དང༌། ནི་ཞེས་འབྱུང་ལ། གསུངས་སོ་ཞེས་རྫོགས་ཚིག་སྦྱར་ན་དེ་མ་ཐག་འབྲུ་མི་གཉེར་བར་དགོས་དོན་སོགས་སྟོན་པ་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་གསུང་པའི་སྔ་མ་རྣམས་འགྲེལ་པ་འདི་ལ་ངེས་ཀྱང་ཕྱི་མ་ལ་མ་ངེས་ཏེ་གདམས་ངག་སྤྱི་བསྟན་གྱི་སྐབས་བཞིན་ནོ། །གང་དག་མཚམས་སྦྱོར་གང་ཡིན་སྔ་འགྲེལ་དུ་བཞེད་པ་ནི་སྔ་འགྲེལ་གྱི་དོན་མ་མཁྱེན་པར་ཟད་དེ། རྩ་བ་དེའི་སྔར་དང་རྗེས་སུ་དེའི་དོན་བླངས་ནས་འགྲེལ་པ་ནི་སྔ་འགྲེལ་དང་ཕྱི་འགྲེལ་གྱི་དོན་ཡིན་ན་རྩ་བའི་དོན་སྔར་བླངས་ནས་མི་འགྲེལ་པའི་མཚམས་སྦྱོར་དུ་མ་ཡོད་པས་སོ། །དེས་ན་ འདི་དང་འགོག་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་མཚམས་སྦྱོར་ལྟ་བུ་ནི་གཉིས་ཀ་ཡིན་ཡང་གཞན་ལ་མ་ངེས་སོ། །མཆོད་བརྗོད་བྱས་པས་གཞན་དག་དང་བ་སྐྱེད་ཅེས་བསྟན་ན། གཞན་དག་ནི་གང་། མཆོད་བརྗོད་ལས་ནི་ཇི་ལྟར་དང་ཞེ་ན། འདི་ལ་གཉིས། དབང་རྟུལ་དང༌། དབང་རྣོན་གྱི་དང་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། གང་ཟག་གཙོ་བོར་བྱས་ནས་འཇུག་པའམ་ཚིག་ཙམ་ལས་ཡིད་ཆེས་སྐྱེ་བའི་དད་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་རྣམས་ནི་དང་བ་སྐྱེའོ། །ངོ་བོ་ནི། རབ་ཏུ་སྟེ་ཆེན་པོའོ། །རེ་ཞིག་ནི་བཤད་པའི་རིམ་པའམ་འདི་དབང་རྣོན་ལས་དང་བ་སྐྱེ་མྱུར་བའོ། །ཡུལ་ནི་ཡུམ་འདི་ལའོ། །ཚུལ་ནི་ཡུམ་སྔར་བཤད་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པར་བསྟན་པ་ན་ཡོན་ཏན་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནམ་མིན་སྙམ་པའི་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་ཏེ་བརྟགས་དཔྱད་མ་བྱས་པར་ཚིག་ཐོས་མ་ཐག་ཏུ་སྐྱེ་བས་ན་མྱུར་དུའོ། །རྒྱུ་ནི་ཉན་ཐོས་ཞེས་སོགས་ཚིགས་བཅད་འདིས་ནི་ཡུམ་འདིས་སྲས་བཞིའི་བཞེད་པ་བསྐྲུན་པའི་ཆེ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གསུམ་པོ་ཕྱི་རོལ་པ་དང་ཉན་རང་དང་བྱང་སེམས་ལས་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་ལྡན་པར་བརྗོད་དེ་བརྗོད་པ་དེ་ཐོས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སོ། །གཉིས་པ་ནི། དབང་བརྟུལ་ཁོ་ནར་མ་ཟད་ཆོས་གཙོ་བོར་བྱས་ནས་འཇུག་པའམ། དོན་ལ་བརྟགས་དཔྱད་བྱས་ནས་འཇུག་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་པ་རྣམས་ཀྱང་དང་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །དང་བའི་ངོ་བོ་ནི་རབ་ཏུ་སྟེ་མི་འཕྲོགས་པའོ། །གང་ལ་ན་ཡུམ་དེ་ལའོ། །འདིར་དེ་དང་གོང་དུ་འདི་ཞེས་པ་ནི་མཆོད་བརྗོད་ལ་ཉེ་རིང་གིས་ཡིན་ ནོ། །རྒྱུ་ནི་སྔར་ལྟར་རོ། །
Chinese
又如是认为。在《释量论》中说：以何者般若波罗蜜多的名义，我向具备佛、声闻、菩萨众的母（藏文：ཡུམ།）顶礼。当被问及什么叫做般若波罗蜜多时，回答说：现观自性七，即名为般若波罗蜜多。又在《具足论》中说：般若波罗蜜多的分类有三种。又在《名句论》中说：所谓“何者”，是指诸佛之母薄伽梵母，即将要解释的八种现观的自性，完全区分了般若波罗蜜多的自性。又《般若生》中说：八现观之自性，无自性且超离分别，如如意树般果实丰硕，赐予者胜母祈请您。又《月光疏》中说：如是，以三一切智者总摄其他五种现观的八分般若波罗蜜多，也称为“又”，即考虑到小、中、大三种证悟者的差别，以三一切智者之门顶礼。那么，如果那些论师们也说母是般若波罗蜜多，那么八种现观都会变成般若波罗蜜多吗？像般若波罗蜜多和母无差别一样宣说，只是考虑到二者在产生和滋养无漏蕴方面的作用相同而已。否则，母的定义是成办佛子的意愿，而般若波罗蜜多的定义是证悟无自性的殊胜智慧，这二者怎么会没有差别呢？如是，其他所有的解释都与母的解释没有矛盾，但在《明句论》中与那些解释不同之处，应在当时予以驳斥。第三部分分为两部分：对先前解释的补充说明，以及根本颂的意义。第一部分分为两部分：必要性和从总结意义中引申出的内容。第一部分分为三部分：暂时的必要性，究竟的必要性，以及由这些必要性所成就的意义。第一部分分为三部分：听闻的必要性，信服的必要性，以及恭敬的必要性。第一部分是：所谓“ཞེས་བྱ་བ་”，通常有很多含义，但在这里是“如是”的意思。
English
It is also considered so. In the Explanation of Reasoning it says: In the name of whatever Prajñāpāramitā, I prostrate to the mother (Tibetan: ཡུམ།) who possesses the assembly of Buddhas, Śrāvakas, and Bodhisattvas. When asked what is called Prajñāpāramitā, the answer is: The self-nature of the seven Abhisamayas, is called Prajñāpāramitā. Also in the 'Possessing Qualities' it says: The divisions of Prajñāpāramitā are of three kinds. Also in the 'Part of Fame' it says: What is called 'whatever' refers to the Bhagavān mother, the mother of all Buddhas, the nature of the eight Abhisamayas that will be explained, completely distinguishes the self-nature of Prajñāpāramitā. Also, the 'Prajñā Arising' says: Possessing the self-nature of the eight Abhisamayas, without self-nature and beyond conceptualization, like a wish-fulfilling tree with abundant fruits, Bestowing Queen Mother, I pray to you. Also in the 'Moonlight Commentary' it says: Thus, the eight parts of Prajñāpāramitā, which the three omniscient ones gather together with the other five Abhisamayas, are also called 'also', that is, considering the differences of the small, medium, and great realizers, I prostrate through the door of the three omniscient ones. So, if those teachers also say that the mother is Prajñāpāramitā, then will all eight Abhisamayas become Prajñāpāramitā? To say that Prajñāpāramitā and the mother are without difference, is only considering that the two have the same function in generating and nourishing the undefiled aggregates. Otherwise, the definition of the mother is to accomplish the wishes of the Buddha's sons, and the definition of Prajñāpāramitā is the supreme wisdom that realizes selflessness, how could these two be without difference? Thus, all other commentaries do not contradict the explanation of the mother, but in the 'Clear Words' those that explain differently from those should be refuted at that time. The third part is divided into two parts: supplementary explanations of the previous commentary, and the meaning of the root verses. The first part is divided into two parts: the necessity and what is derived from the summarized meaning. The first part is divided into three parts: the temporary necessity, the ultimate necessity, and the meaning accomplished by these necessities. The first part is divided into three parts: the necessity of hearing, the necessity of conviction, and the necessity of reverence. The first part is: The term 'ཞེས་བྱ་བ་' generally has many meanings, but here it means 'thus'.
Chinese
因此，应抓住刚过去的根本颂。如果根本颂之前有“说”或“讲”等字样，则在外释的开头会有“说，即……”；如果没有“讲，即……”，则用“是……”；对于“是……”，则用“和……”、“乃……”等字样。如果加上完成词“说了”，则不立即寻求字面意义，而是用于显示必要意义等。据说，前者对于此释是确定的，但后者不确定，如教诫总示的情况一样。有些人认为任何连接都是前释，这完全是不了解前释的意义。如果从该根本颂之前和之后提取其意义来解释，则是前释和后释的意义，因为有很多连接没有先提取根本颂的意义来解释。因此，像这种与无违自性的连接，两者都是，但对于其他则不确定。如果说做了礼赞会使其他人欢喜，那么其他人是谁？如何从礼赞中欢喜呢？对此有两种情况：根器钝者和根器利者的欢喜方式。第一种是：以人为中心而进入，或者仅仅从文字中产生信仰，跟随信仰的人们会欢喜。本体是：极，即伟大。暂时是：讲述的顺序，或者这比根器利者更快地产生欢喜。对境是：对这部般若母经。方式是：当显示般若母经具有先前所说的功德时，不会怀疑是否具有那样的功德，即不经过考察研究，一听到文字就产生，因此很快。原因是：通过“声闻”等偈颂，说明这部般若母经具有创造四子意愿的伟大自性的三种功德，超越了外道、声闻缘觉和菩萨，并通过听到那样的陈述。第二种是：不仅是根器钝者，也以法为中心而进入，或者经过考察研究而进入，跟随佛法的人们也会产生欢喜，这样进行区分。欢喜的本体是：极，即不可夺。对境是：对那部般若母经。这里说“那”和前面说“这”，是因为礼赞的远近关系。原因是和之前一样。
English
Therefore, one should grasp the immediately preceding root verse. If there are words such as "said" or "explained" before the root verse, then at the beginning of the outer commentary there will be "said, namely..."; if there is no "explained, namely...", then "is..." is used; for "is...", words such as "and...", "then..." are used. If the completed word "said" is added, then one does not immediately seek the literal meaning, but it is used to show necessary meanings, etc. It is said that the former is certain for this commentary, but the latter is uncertain, as in the case of general instructions. Some people think that any connection is a previous explanation, which is completely not understanding the meaning of the previous explanation. If one extracts the meaning from before and after that root verse to explain, then it is the meaning of the previous and later explanations, because there are many connections that do not first extract the meaning of the root verse to explain. Therefore, like this connection with non-contradictory nature, both are, but for others it is uncertain. If it is said that making praises will make others rejoice, then who are the others? How does one rejoice from the praises? There are two situations for this: the way of rejoicing for those with dull faculties and those with sharp faculties. The first is: those who enter with the person as the center, or those who simply generate faith from the words, and follow the faith, will rejoice. The essence is: extreme, that is, great. Temporarily: the order of explanation, or this generates joy faster than those with sharp faculties. The object is: this Mother Prajñāpāramitā. The way is: when it is shown that the Mother Prajñāpāramitā possesses the qualities previously mentioned, there is no doubt whether she possesses such qualities, that is, without investigation and research, it arises as soon as one hears the words, therefore it is quickly. The reason is: through the verses such as "Śrāvaka", it is explained that this Mother Prajñāpāramitā possesses the three qualities of the great nature of creating the wishes of the four sons, surpassing the non-Buddhists, Śrāvakas and Pratyekabuddhas, and Bodhisattvas, and based on hearing such statements. The second is: not only those with dull faculties, but also those who enter with the Dharma as the center, or those who enter after investigation and research, those who follow the Dharma will also generate joy, thus distinguishing. The essence of joy is: extreme, that is, unseizable. The object is: that Mother Prajñāpāramitā. Here, saying "that" and saying "this" above is due to the distance of the praise. The reason is the same as before.