Tibetan
་པ་གཞན་དུ་སྦྱར་བ་ལ་ཡང་ཉེས་པ་མེད་དོ་ཞེས་ལུགས་གཉིས་བྱུང་ཡང་སྔ་མ་མི་འཐད་པ་རྟོགས་སླ་ཞིང་ཕྱི་མ་འཐད་དེ། དེ་ནི་སྔར་བཤད་དོ། །སྔ་མ་རྣམས་ནི་དང་བ་དང་བྱང་ཆུབ་གཉིས་ཀྱི་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་འབྲེལ་པ་བློས་བཏགས་པ་ཙམ་མམ་ཚད་མས་གྲུབ་སྙམ་ན། མ་ཕམ་པ་རང་གི་མཉམ་གཞག་གི་ཡུལ་མིན་པས་ དེས་དྲངས་པའི་རྗེས་ཐོབ་ཀྱིས་ངེས་པར་བཟུང་ནས་སོ་ཞེས་འཆད་པ་ནི་མ་འབྲེལ་ཏེ། ནས་ཞེས་པ་ལྷག་མ་ཅན་ཡིན་པས་བཟུང་ནས་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ་ཞེས་སྦྲེལ་དགོས་པས་སོ། །གཉིས་པ་ནི། ཕྱག་འཚལ་ལོ། །གང་ལ་ན་ཡུམ་མཁྱེན་གསུམ་དེ་ལའོ། །སུའི་ཡུམ་ཞེ་ན། ཉན་ཐོས་དང་རང་རྒྱལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོགས་དང་བཅས་པ་སྟེ་དེ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ནི་ཡུམ་མོ། །དེ་ལྟ་ན་ཉན་རང་དང་བྱང་སེམས་ཀྱི་ཡུམ་མིན་ནམ་ཞེ་ན། བཞི་གའི་ཡུམ་ཡིན་ཀྱང་སྤྱི་ལ་གཅིག་ཚིག་སྦྱར་བ་ཙམ་སྟེ། དག་ལྡན་ལས། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་དང་བཅས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྟེ་རིགས་ལ་གཅིག་གི་ཚིག་གོ་ཞེས་དང༌། དེའི་ཚོགས་དང་བཅས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཡུམ་ཞེས་གསུངས་པ་ལས་འདི་ནི་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་ཡུམ་ཡིན་པར་རྟོགས་སོ། ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ལས། སངས་རྒྱས་ནི་བླ་མ་དམ་པ་ཡིན་ཞིང་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་ཡུམ་འདི་ཡིན་པ་དེས་ན་འདི་ནི་བླ་མ་དམ་པའི་ཡང་བླ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ཞེས་པའི་ཚིག་གིས་ཡུམ་འདི་འབྲས་ཡུམ་དུ་འཁྲུལ་བར་མི་བྱ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཞེད་པ་སྒྲུབ་པའི་རྣམ་མཁྱེན་ཡུམ་གྱི་ཁྱད་པར་ཡིན་པ་ལ་དགོངས་ནས་དེ་ལྟར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྒྲ་སོར་བཞག་ན་སངས་རྒྱས་ལས་ལྷག་པའི་ཡོན་ཏན་ཡོད་པར་ཐལ་ལོ། །ཇི་ལྟར་ན་མཁྱེན་གསུམ་གང་ཟག་དེ་དག་གི་ཡུམ་ཡིན་ཞེ་ན། རེ་ཞིག་གཞི་ཤེས་ནི་ཉན་རང་གི་ཡུམ་ཡིན་ཏེ། ཉན་ཐོས་དང་དེས་མཚོན་པའི་རང་རྒྱལ་ཞི་བ་ མྱང་འདས་ཚོལ་བ་རྣམས་ཉོན་མོངས་དང་སྡུག་བསྔལ་ཉེ་བར་ཞི་བ་དེར་ཁྲིད་པར་མཛད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དེ་གཉིས་ཀྱི་ཡུམ་ཡིན་ལ་གཞི་ཀུན་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེར་ཁྲིད་པས་སོ། །ལམ་ཤེས་ནི་བྱང་སེམས་ཀྱི་ཡིན་ཏེ། འགྲོ་བ་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་བྱང་སེམས་རྣམས་འཇིག་རྟེན་གདུལ་བྱའི་དོན་སྒྲུབ་པར་མཛད་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ་དེའི་ཡུམ་ཡིན་ལ་ལམ་གསུམ་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་མཛད་པས་སོ། །རྣམ་མཁྱེན་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡིན་ཏེ། ཐུབ་པ་རྣམས་བརྗོད་བྱའི་རྣམ་པ་ཀུན་དང་ལྡན་པའི་རྗོད་བྱེད་སྣ་ཚོགས་པ་འདི་དག་གསུང་བར་འཇུག་བྱེད་དེ་དེའི་ཡུམ་ཡིན་ལ་ཇི
Chinese
把“པ་”字加在其他地方也没有过失，出现了两种说法，但容易明白前一种不合理，后一种合理。那是之前说过的。如果认为前一种说法是意乐和菩提二者的因果关系只是假立的，或者是由量成立的，那么，因为玛旁巴（圣湖）不是自己的等持之境，所以说由它引发的后得位确定地执持，这是不相关的。因为“ནས་”字是具有剩余的，所以必须连接说“执持之后”才行。第二，顶礼！向谁顶礼呢？向作为三智之母的她顶礼。谁的母亲呢？是声闻、独觉、菩萨的僧众等，即与他们一起的佛的母亲。如果是那样，难道不是声闻、独觉和菩萨的母亲吗？虽然是四者的母亲，但只是对共同的施加了一个词而已。在《具足清净经》中说：“声闻等僧众的佛，即是对种姓施加了一个词。”又说：“他们的僧众的诸佛之母”，由此可以了知这也是他们的母亲。就像那样。因此，在那部经中说：“佛是殊胜的上师，而且这也是他们的母亲，因此这是殊胜上师的上师，因此”这些话语不要误以为此母亲是果母，因为是考虑到成办佛陀意愿的遍智之母的特点而那样说的。如果保留字面意思，就会有过失，成为比佛陀更殊胜的功德了。那么，三智如何是那些补特伽罗的母亲呢？首先，基智是声闻、独觉的母亲，因为声闻以及由其代表的独觉，将寻求寂静涅槃的那些人引导到烦恼和痛苦寂灭的地方，谁是这样做的，谁就是他们的母亲，而基位一切智本身就能引导他们到那里。道智是菩萨的母亲，因为能利益有情众生的菩萨们，成办世间所化众生的利益，谁是这样做的，谁就是他们的母亲，而道三智本身就能成办此事。遍智是佛陀的母亲，因为能使诸佛宣说具有一切所说之相的各种能说，谁是这样做的，谁就是他们的母亲，而
English
There is no fault in adding the syllable "pa" elsewhere, and two kinds of explanations have arisen, but it is easy to understand that the former is unreasonable and the latter is reasonable. That was said before. If one thinks that the former explanation is merely an imputation of the cause-and-effect relationship between desire and enlightenment, or that it is established by valid cognition, then, since Lake Manasarovar is not the object of one's own meditative equipoise, it is irrelevant to explain that the subsequent attainment drawn from it is definitely grasped. Because the word "nas" implies a remainder, it must be connected by saying "after grasping." Secondly, I prostrate! To whom do I prostrate? To her who is the mother of the three wisdoms. Whose mother is she? She is the mother of the Buddhas together with the assembly of Hearers, Solitary Realizers, and Bodhisattvas. If that is the case, is she not the mother of Hearers, Solitary Realizers, and Bodhisattvas? Although she is the mother of all four, it is merely that one word is applied to the general. In the Dagden Sutra, it says, "The Buddha of the assembly of Hearers, etc., that is, one word is applied to the lineage." It also says, "The mother of the Buddhas of their assembly," from which it can be understood that this is also their mother. Just like that. Therefore, in that very Sutra, it says, "The Buddha is the supreme guru, and this is also their mother, therefore this is the guru of the supreme guru, therefore" these words should not be mistaken for the fruit mother, because it is said in consideration of the characteristics of the omniscient mother who accomplishes the wishes of the Buddha. If the words are left as they are, there will be a fault, and it will become a more excellent quality than the Buddha. How are the three wisdoms the mother of those individuals? First, the basis wisdom is the mother of Hearers and Solitary Realizers, because the Hearers and the Solitary Realizers represented by them lead those who seek peaceful Nirvana to the place where afflictions and suffering are pacified, whoever does this is their mother, and the basis of all knowledge itself can lead them there. The path wisdom is the mother of Bodhisattvas, because the Bodhisattvas who benefit sentient beings accomplish the benefit of sentient beings to be tamed in the world, whoever does this is their mother, and the three path wisdoms themselves can accomplish this. Omniscience is the mother of the Buddhas, because it enables the Buddhas to speak various expressions that possess all aspects of what is to be said, whoever does this is their mother, and
Tibetan
་ལྟ་ཇི་སྙེད་ཀྱི་རྣམ་མཁྱེན་གང་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པས་དེ་གསུངས་པས་སོ། །ཚིགས་བཅད་དང་པོ་འདི་སློབ་དཔོན་གྱིས་བཤད་ཐབས་ལྔའི་སྒོ་ནས་བཀྲལ་ཏེ། རང་ཉིད་ནས་ཆེད་དུའི་བར་གྱིས་དགོས་པ་དང༌། ཡུམ་ལ་ནས་ཕྱག་འཚལ་གྱི་བར་གྱིས་བསྡུས་དོན་དང༌། ཚིགས་སུ་ནས་གཙོ་བོ་ཡིན་ནོའི་བར་ནི་དགོས་དོན་དང༌། དེ་ལ་ནས་བསྟོད་དོའི་བར་ནི་བསྡུས་དོན་ལས་འཕྲོས་ཤིང༌། ཉན་ཐོས་ནས་ཕྱག་འཚལ་གྱི་བར་གྱིས་ཚིག་དོན་དང༌། དེ་ལྟར་ནས་འཐད་པ་ཡིན་ནོའི་བར་གྱིས་བརྒལ་ལན་བསྟན་ལ། མཚམས་སྦྱོར་ནི་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་དོ། །འདིར་ཡུམ་གྱི་མཐའ་དཔྱད་པ་ལ་གསུམ། རང་གི་ལུགས་བཞག་པ། དེ་ལ་རྩོད་པ་སྤང་བ། དེ་མཁས་པའི་དགོངས་པར་སྒྲུབ་པའོ། །དང་པོ་ནི། ཡུམ་དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། མཁྱེན་པ་གསུམ་ནི་འདིར་ཡུམ་དུ་བསྟན་ལ། དེ་ཡང་སྒྲས་ཟིན་ཚོད་དང་བསྟུན་ན་གཞི་ ཤེས་ནི་ཉན་རང་གི་ཉེར་ཞི་ཐོབ་བྱེད་དུ་བསྟན་པས། སློབ་ལམ་ལྟ་བུར་མངོན་ཀྱང་ཉན་རང་གི་བཞེད་པ་སྒྲུབ་པ་ལ་དེའི་ཡུམ་དུ་བཤད་པར་འདོད་ནས་ཐབས་ཙམ་དུ་བཤད་ཀྱི། ཉེར་ཞི་ཐོབ་ཟིན་པའི་གཞི་ཤེས་འདིར་བསྟན་གཞི་ཤེས་སུ་མི་འདོད་པ་མིན་ནོ། །མཁྱེན་པ་གསུམ་པོ་དེས་ཀྱང་ཉན་རང་བྱང་སེམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མངོན་རྟོགས་མཐའ་དག་ཡིན་པའི་ཚུལ་གྱིས་བསྡུས་པས་མངོན་རྟོགས་བརྒྱད་ཀ་བསྟོད་ཕྱག་གི་ཡུལ་གྱི་ཡུམ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྗེ་བཙུན་གྱིས་མཁྱེན་གསུམ་ཉིད་ལ་བསྟོད་པ་ནི། མངོན་རྟོགས་ཐ་མ་ལྔ་དང་པོ་གསུམ་དུ་འདུས་པར་དགོངས་ནས་སོ། །སྤྱིར་ན་མཆོད་བརྗོད་ཀྱི་ཡུལ་དང་དེ་ལ་བསྟོད་ཚུལ་ལ་དུ་མ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང༌། འདིར་ནི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་བསྟོད་ཕྱག་གི་ཡུལ་ཡིན་ཞིང་བསྟོད་ཚུལ་ཡང་ཡུམ་དེས་སྲས་བཞིའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་བཞེད་དོན་སྒྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་བསྟོད་ལ། དེ་ལྟར་བསྟོད་པ་ན་ཐར་པ་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་གང་དུ་བགྲོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་རུ་གོ་བ་ན། གྲོལ་བ་དོན་གཉེར་རྣམས་དང་བ་སྐྱེས་ཏེ་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་བས་དེའི་ཕྱིར་མཛད་དེ། དེ་ནི་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་རོ། །རྒྱུ་མཚན་འདིས་ཀྱང་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་མངོན་རྟོགས་མ་ལུས་པ་ཡུམ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི། གལ་ཏེ་དེ་ནི་མི་རིགས་ཏེ། འཕགས་པས། འཕགས་པའི་གང་ཟག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་ནས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་ཐུན་ མོང་མ་ཡིན་པའི་ཡོན་ཏན་ཉེ་བར་དགོད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་
Chinese
由于具备了所有各种各样的遍知，所以这样说了。这段第一个偈颂，阿阇黎通过五种讲述方式来解释：从“自己”到“特意”之间是必要性；从“于母”到“敬礼”之间是概括意义；从“偈颂”到“是主要”之间是必要意义；从“于此”到“赞颂”之间是从概括意义中引申出来的；从“声闻”到“敬礼”之间是词义；从“如此”到“是合理的”之间是显示辩驳回答。连接语存在于所有这些之中。这里对“母”进行了三种分析：确立自己的观点，消除对它的争论，证明它符合智者的意图。第一种是：所谓的“母”是什么呢？三种智慧在此被显示为“母”。如果按照字面意思来理解，基础识被显示为声闻和独觉获得寂灭的手段，虽然看起来像是学习道，但为了成就声闻和独觉的意愿，说是他们的“母”只是一种方便说法，并不是说已经获得寂灭的基础识不被认为是这里所说的基础识。这三种智慧也以涵盖声闻、独觉、菩萨、佛陀所有证悟的方式进行了总结，因此八种证悟都是赞颂和敬礼的对象之“母”。即使如此，至尊者赞颂三种智慧，是因为他认为后五种证悟包含在前三种之中。一般来说，供养和赞颂的对象以及赞颂的方式有很多种，但在这里，论著的表达对象是赞颂和敬礼的对象，赞颂的方式是通过“母”来成就四种儿子的不共意愿。如此赞颂，如果理解到通往解脱和一切智的道路都是论著的表达对象之根本，那么追求解脱的人们就会心生欢喜，从而进入偈颂，因此才这样做了，这就像之前所说的那样。由于这个原因，三乘的所有证悟都是“母”。第二种是：如果那是不可信的，圣者说：为了所有圣者的缘故，将一切智者的三种 不共功德放在首位，因此敬礼般若波罗蜜多。
English
Because it possesses all kinds of omniscience, it was said so. This first verse is explained by the teacher through five ways of speaking: from "oneself" to "specially" is the necessity; from "to the mother" to "obeisance" is the summarized meaning; from "verse" to "is the main" is the necessary meaning; from "to that" to "praise" is derived from the summarized meaning; from "hearers" to "obeisance" is the word meaning; from "thus" to "is reasonable" is showing the refutation and answer. The conjunction is present in all of these. Here, there are three analyses of "mother": establishing one's own view, eliminating disputes about it, and proving that it conforms to the intention of the wise. The first is: what is the so-called "mother"? The three wisdoms are shown here as "mother". If understood according to the literal meaning, the base consciousness is shown as the means for hearers and solitary realizers to attain quiescence. Although it appears like the path of learning, saying that it is their "mother" in order to accomplish the wishes of hearers and solitary realizers is just a convenient way of speaking. It is not that the base consciousness that has already attained quiescence is not considered the base consciousness spoken of here. These three wisdoms also summarize all the realizations of hearers, solitary realizers, bodhisattvas, and Buddhas, so all eight realizations are the "mother" of the object of praise and obeisance. Even so, the venerable one praises the three wisdoms because he thinks that the latter five realizations are included in the first three. Generally speaking, there are many objects of offering and praise, and ways of praising, but here, the subject matter of the treatise is the object of praise and obeisance, and the way of praising is through the "mother" to accomplish the uncommon wishes of the four sons. If, by praising in this way, it is understood that the path to liberation and omniscience is the root of the subject matter of the treatise, then those who seek liberation will be delighted and enter into the verses, so it was done for that reason, just as it was said before. For this reason, all the realizations of the three vehicles are "mother". The second is: if that is not credible, the noble one said: for the sake of all noble beings, putting the three uncommon qualities of all-knowing ones first, therefore I pay homage to the Prajnaparamita.