Tibetan
ཕྱིར་རོ། །དེ་འདྲ་བའི་ཆོས་ཉིད་དེ་ཡང་བདག་གིས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་སྟེ་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་གྲུབ་པ་ལ་ལྟོས་ནས། བཅོས་མ་མིན་པ་དང་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པར་བརྗོད་དོ། །གང་ཞིག་བྱིས་པའི་སྐྱེ་བོ་རང་དགའ་བས་བལྟ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཉིད་དེ་ནི་རང་བཞིན་དུ་རིགས་ལ། དེ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པར་ཁས་བླངས་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་དོན་དམ་པར་དེ་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པར་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཞི་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རང་བཞིན་ཆོས་ཉིད་འདི་ནི་སློབ་དཔོན་འཕགས་པས་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི། ཕ་རོལ་པོ་གཞན་ཡང་དོན་འདི་ཁས་ལེན་དུ་གཞུག་པར་ནུས་པས། རང་བཞིན་འདི་ནི་བརྩད་པའི་མཐར་རང་གཞན་གཉིས་ཀ་ལ་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་ཡང་རྣམ་པར་བཞག་གོ །ཞེས་གསུངས་པ་འདི་ཁྱད་པར་དུ་ངེས་པར་བྱ་དགོས་སོ། །གང་དག་མེ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ལུགས་ཚ་བ་ལ་སོགས་པར་སྨྲ་བ་དེ་དག་གི་ལྟར་འདོད་ན་ནི། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དེ་མི་རུང་སྟེ། ཚ་བ་སོགས་ནི་བརྟེན་ནས་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་བཅོས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། རྒྱུ་རྐྱེན་ ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེས་པའི་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མིག་སོགས་དེ་བཅོས་མ་ཉིད་དུ་མེད་པ་དང་། རྒྱུ་རྐྱེན་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །ཞེས་བརྗོད་པ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པའི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཞེས་པ་ཚབ་ཀྱི་འགྱུར་ལས་འབྱུང་ལ། ནག་ཚོའི་འགྱུར་ལས། དེ་ལ་འདི་ལྟར་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ལ་འདི་ལྟར་ཞེས་འབྱུང་བ་ལེགས་ལ། ལྷག་མའི་དོན་ནི་བདེན་པར་འཛིན་པའི་ཞེན་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་མེད་པ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་བཅོས་མ་དང་གཞན་ལ་ལྟོས་པའི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་སློབ་དཔོན་འཕགས་པས་རང་བཞིན་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པར་བསྟན་པ་འདིས། ཆོས་དབྱིངས་བསྟོད་པ་ལས། སྟོང་པ་ཉིད་ནི་སྟོན་པའི་མདོ། །རྒྱལ་བས་ཇི་སྙེད་གསུངས་པ་ཀུན། །དེ་དག་ཀུན་གྱིས་ཉོན་མོངས་ལྡོག །ཁམས་འདི་ཉམས་པར་བྱེད་མ་ཡིན། ཞེས་སྟོང་ཉིད་སྟོན་པའི་མདོ་སྡེས་བདེན་འཛིན་གྱི་ཉོན་མོངས་པའི་དམིགས་གཏད་འཇིག་པ་ཡིན་གྱི། དེའི་དམིགས་གཏད་བཀག་པའི་སྟོང་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཁམས་ཉམས་པ་སྟེ་མེད་པར་སྟོན་པ་མིན་ནོ། །ཞེ
Chinese
返回来说，这样的法性，我也是依于世俗谛，即仅在名言上成立而说的，是无造作且不依赖于他者的。任何孩童之辈以自以为是之心所不应观察的法性，在自性上是合理的。仅仅承认它在世俗中存在，并不能因此就在胜义中，它以自性成立为有或无实物，因为以自性成立即是寂灭。这个自性法性不仅是圣天论师所认可的，而且还能使其他论敌也接受这个观点，因此，这个自性在辩论的最后，也被确立为自他双方所共同认可的。这段话需要特别注意。如果有人想按照那些认为火等的自性是热等的观点来理解，那在任何情况下都是不行的，因为热等是依赖而生的，因此是造作的，并且是依赖因缘而产生的存在。眼睛等不是没有造作，也不是不依赖其他因缘。这样说也是不合理的，因为“于彼”这个词没有执著的实物，并且是为了在世俗中显示那样的意义。这是从擦普译本中出现的。而在纳措译本中说：“因为于彼没有如此执著，并且是为了在世俗中如实地成就意义。”“于彼如此”这样说是好的。其余的意思是没有真实执著的对境之实物，并且是为了在世俗中显示造作和依赖他者的那样的意义。如此，圣天论师所示现的认可自性，如《法界赞》中所说：“空性是宣说之经，诸佛所说的一切，彼等一切能息灭烦恼，此界不令其衰损。”意思是，宣说空性的经部摧毁了真实执著的烦恼所缘境，但并非是说，因为遮止了那个所缘境，空性就使得如来藏衰损，即并非是说它不存在。
English
Returning to the point, such a nature of reality, I also speak of it in reliance on the conventional truth, that is, established merely in name, as unartificial and not dependent on others. Whatever nature of reality that should not be examined by childish beings with their self-complacent minds is reasonable in its own nature. Merely acknowledging that it exists in the conventional does not thereby mean that in the ultimate it is established by its own nature as existent or non-existent, because to be established by its own nature is itself peace. This nature of reality is not only accepted by the noble teacher Āryadeva, but it is also capable of making other opponents accept this view. Therefore, this nature is also established as something that is agreed upon by both oneself and others at the end of the debate. This statement needs to be particularly noted. If one wants to understand it according to those who say that the nature of fire, etc., is heat, etc., then that is not possible in any way, because heat, etc., are dependently arisen, and therefore are artificial, and are existent having arisen in dependence on causes and conditions. Eyes, etc., are not without artificiality, nor are they independent of other causes and conditions. It is also not reasonable to say that, because the term "in that" does not have an object of attachment, and it is in order to show such a meaning in the conventional. This appears in the Tsap translation. And in the Naktsö translation it says: "Because in that there is no such attachment, and it is in order to accomplish the meaning as it is in the conventional." It is good to say "in that, thus." The remaining meaning is that there is no object of clinging to as truly existent, and it is in order to show such a meaning of artificiality and dependence on others in the conventional. Thus, the acceptance of self-nature as shown by the noble teacher Āryadeva, as it is said in the *Praise of the Dharmadhātu*: "Emptiness is the sutra that teaches, all that the Buddhas have spoken, all of those can pacify afflictions, this realm does not cause it to deteriorate." This means that the sutra class that teaches emptiness destroys the object of affliction of clinging to reality, but it is not saying that because that object is prevented, emptiness causes the tathāgatagarbha to deteriorate, that is, it is not saying that it does not exist.
Tibetan
ས་གསུངས་པ་ཡང་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་མིག་སོགས་རྣམས་མིག་སོགས་ཀྱིས་སྟོང་པར་གསུངས་པས་ནི། མིག་སོགས་རྣམས་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པས་སྟོང་པ་ཉིད་གསལ་བར་མཛད་པ་ཡིན་གྱི། མིག་ནང་གི་བྱེད་པའི་བདག་དང་བྲལ་བའི་སྟོང་པའོ་ཞེས་ཉན་ཐོས་སྡེ་པ་འདོད་པ་དང་། སེམས་ ཙམ་པས་མིག་གཟུང་འཛིན་རྫས་ཐ་དད་པ་ཙམ་གྱིས་སྟོང་ངོ་ཞེས་མིག་སོགས་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པས་མི་སྟོང་པའི་གཅིག་ལ་གཅིག་མེད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི། རྒྱུད་ཀྱིས་མ་བསྡུས་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་དྲུག་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པས་སྟོང་པའི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་ནི། ཕྱི་རོལ་གྱི་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་འདོད་དོ། །ཕྱིའི་གཟུགས་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པས་སྟོང་པ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་གཟུགས་དེའི་རང་བཞིན་ནི་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲ་དང་དྲི་དང་རོ་དང་རེག་བྱ་དང་ཆོས་རྣམས་ཉིད་ཀྱང་སྟོང་ཚུལ་དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །འདི་དང་ལྷག་མ་རྣམས་ལ་མདོར་ཐེར་ཟུག་ཏུ་གནས་པ་མིན་པ་དང་། འཇིག་པ་མིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པ་ནི་སྔར་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་སྐབས་སུ་བཤད་པ་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཤེས་རྒྱུད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་དབང་རྟེན་ཁོག་པ་ལྟ་བུ་ནི་ཤེས་རྒྱུད་ཀྱིས་བསྡུས་ཤིང་། དབང་པོས་མ་བསྡུས་པས་ན་ཕྱི་ནང་གཉིས་ཆར་ཡིན་ལ། དེ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་ནི། ཕྱི་ནང་གི་སྟོང་པ་ཉིད་དེ་ལྷག་མ་སྔར་བཞིན་ནོ། །ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་རྣམས་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་རང་བཞིན་ཀྱིས་གྲུབ་པ་མེད་པ་ཉིད་ནི། དེ་ཁོ་ན་ལ་མཁས་པས་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བསྙད་དོ། །ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་དེ་ཡང་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོས་གྲུབ་པའམ་བདེན་པས་སྟོང་པར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་སྟོང་ གཞི་སྟོང་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་སྟོང་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། སྟོང་པ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་སྟེ། སྟོང་པ་ཉིད་བདེན་པས་སྟོང་པར་གསུངས་པ་ནི་སྟོང་ཉིད་དམ་ཆོས་ཉིད་ལ་དངོས་པོ་སྟེ་བདེན་པར་འཛིན་པའི་བློ་ཅན་གྱི་བདེན་པར་འཛིན་པ་བཟློག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྒྱལ་བའི་ཡུམ་ལས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡིན་པར་ཡང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པར་བསྟོད་པ་ལས། ཀུན་རྟོག་ཐམས་ཅད་བསལ་བའི་ཕྱིར། །སྟོང་ཉིད་བདུད་རྩི་སྟོན་མཛད་ན། །གང་ཞིག་དེ་ལ་ཞེན་གྱུར་པ། །དེ་ཉིད་ཁྱོད་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་སྨད། །ཅེས་གསལ་བར་གསུངས་སོ། །འདི་དག་གིས་ནི་ཁ་ཅིག་དོན་དམ་པ
Chinese
也应当了知这些所说的空性。其中，说眼等以眼等为空，这是为了阐明眼等并非由自性所成立的空性，而不是像声闻部所认为的，眼内没有作用的主宰的空性，也不是像唯识宗所认为的，眼识所取的对境和能取的主体仅仅是异体的空性，而是像认为眼等并非由自己的体性所成立，一个不存在于另一个中的空性那样。第二，不为心识所摄持的色等六境，其自性成立的空性，也就是无自性，这被认为是外空性。外在的色，是由于色的体性成立而空，因为色的自性就是如此。声音、气味、味道、触觉和法也应以同样的方式理解其空性。对于这些以及其余的，经中说“因为不是恒常存在，也不是毁灭”，这应如先前内空性的章节中所说的那样理解。像为心识所摄持的根依处身体，既为心识所摄持，又不为根所摄持，因此是内外二者。它的自性成立的无自性，就是内外空性，其余的如前所述。内外诸法如前所说，没有自性成立，智者称此为空性。内外诸法的自性空性，也被认为是为空性的体性所成立，或为真实的空性。如此一来，作为空的 基础的空性，被称为空性的空性。说空性是真实空性的意思是，为了遣除那些认为空性或法性是实有的人的实有执着，所以才在佛母（般若波罗蜜多经）中这样说的。这一点也可以在《超世间赞》中清楚地看到：为了消除一切分别念，您宣说了空性甘露，如果有人执着于它，您会严厉地批评他。这些表明，某些胜义谛
English
These spoken emptinesses should also be understood. Among them, saying that eyes, etc., are empty of eyes, etc., is to clarify that eyes, etc., are empty of being established by their own nature. It is not like the Hearers' school, which believes that emptiness is the absence of a functioning self within the eye, nor is it like the Mind-Only school, which believes that emptiness is merely the difference between the object taken by the eye consciousness and the subject that takes it. Rather, it is not like believing that eyes, etc., are not established by their own essence, and that emptiness is the absence of one in the other. Secondly, the six objects, such as form, which are not included by consciousness, are empty of being established by their own nature, that is, without self-nature. This is considered external emptiness. External form is empty because it is established by the nature of form, because the nature of form is such. Sound, smell, taste, touch, and phenomena should also be understood in the same way. For these and the rest, it is said in the sutra, "Because it is not permanent, nor is it destroyed," which should be understood as explained in the previous chapter on internal emptiness. Like the body, which is the basis of the senses and is included by consciousness, it is included by consciousness but not by the senses, so it is both internal and external. Its lack of self-nature, which is established by its own essence, is internal and external emptiness, and the rest is as before. As previously explained, the internal and external dharmas are not established by their own nature, and the wise call this emptiness. The self-nature emptiness of internal and external dharmas is also considered to be established by the nature of emptiness, or to be true emptiness. In this way, the emptiness that is the basis of emptiness is called the emptiness of emptiness. Saying that emptiness is truly empty means that in order to dispel the clinging to reality of those who think that emptiness or dharmata is real, it is said in the Mother of the Buddhas (Prajnaparamita Sutra). This can also be clearly seen in the Praise Beyond the World: To eliminate all conceptual thoughts, you taught the nectar of emptiness, and if someone clings to it, you will severely criticize him. These indicate that some ultimate truth