Tibetan
དང་པོ་གཉིས་བསྟན་པས་ལྷག་མ་མི་བསྟན་པ་ཤེས་པར་བྱ་བར་གསུངས་སོ། །ཀུན་རྫོབ་དེ་ལ་དོན་དམ་སུ་སྨྲ་བ། །དེ་དག་ནོར་པའི་བློ་ལྡན་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་པས་ནི་ཀུན་རྫོབ་པ་འགྲོ་བ་དྲུག་ལ་སོགས་པ་ལ་དོན་དམ་སྟེ་བདེན་པར་གྲུབ་པ་ཞེས་སུ་སྨྲ་བ་དེ་དག་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བློ་ཅན་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བར་གསུངས་པས་རང་སྡེ་དེ་ལྟར་འདོད་པ་རྣམས་གྲུབ་མཐའ་ནོར་པར་གསུངས་སོ། །མི་སྡུག་སྡུག་དང་སྡུག་བསྔལ་བདེ་བ་དང་། །བདག་མེད་རང་བཞིན་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་དང་། །མི་རྟག་ཆོས་ལ་རྟག་ཅེས་སྨྲ་བགྱིད་ཅིང་། །དེ་ལྟར་དགའ་སྟེ་མཚན་མར་གང་གནས་པ། །དེ་དག་བདེ་གཤེགས་གསུང་ནི་ཐོས་གྱུར་ན། །འཇིགས་ཤིང་ཇི་བཞིན་མི་རྟོགས་སྤོང་བར་བགྱི། །དེ་དག་བདེར་གཤེགས་གསུང་ནི་སྤངས་གྱུར་ ནས། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་སྡུག་བསྔལ་མི་བཟད་མྱོང་། །དེ་དག་ཚུལ་མིན་བདེ་བ་ཚོལ་བགྱིད་ཀྱང་། །སྡུག་བསྔལ་བརྒྱ་དག་བྱིས་པས་མྱོང་བར་འགྱུར། །ཞེས་པས་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞི་ལ་གོམས་པ་དང་དེ་འཐད་པའི་གྲུབ་མཐས་བསླད་པ་ཕྱི་རོལ་པ་རྣམས་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ཐོས་ན་སྤོང་ཞིང་དེའི་མཐུས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་འགྲོ་བ་དང་། དེ་དག་གིས་ཐར་པའི་བདེ་བ་ཚུལ་བཞིན་མིན་པའི་ཐབས་ཀྱིས་བཙལ་ཡང་། དེ་མི་རྙེད་པར་མ་ཟད་སྡུག་བསྔལ་དུ་མས་མནར་བར་འགྱུར་བར་བསྟན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་ཕན་པའི་བསྟན་པ་སུ་ཞིག་གིས། །མ་ལོག་བློ་ཡིས་རྣམ་པར་རྟོགས་གྱུར་ན། །སྦྲུལ་གྱི་པགས་པ་རྙིང་ལྟར་རབ་སྤངས་ཏེ། །སྲིད་པ་ཀུན་ལས་འདས་ནས་ཞི་བར་འགྱུར། །ཆོས་འདི་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་དབེན་པ་སྟེ། །སྟོང་པ་མཚན་མ་མེད་པ་དོན་དམ་ཞེས། །གང་གིས་ཐོས་ནས་དགའ་བ་སྐྱེ་འགྱུར་བ། །དེ་དག་བླ་མེད་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར། །རྒྱལ་བ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཕུང་པོ་དབེན་པར་གཟིགས། །ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ཏེ། །དབང་པོའི་གྲོང་ནི་མཚན་མས་དབེན་པ་དག །ཀུན་ཀྱང་ཐུབ་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཇི་བཞིན་གཟིགས། །ཞེས་བསྟན་པ་གསུང་རབ་ཟབ་མོའི་དོན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་རྟོགས་ན། འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་པར་བསྟན་ནས། རྟོགས་ཚུལ་དེ་ཇི་འདྲི་ཞིག་སྙམ་པ་ལ། ཆོས་འདི་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་དབེན་པ་སོགས་ཀྱི་གཏམ་ཐོས་པ་ན་དགའ་ནས་དེའི་དོན་རྟོགས་ན་བྱང་ ཆུབ་འཐོབ་པར་གསུངས་ཏེ། །སྔར་ཀུན་རྫོབ་བསྟན་ལ་འདིས་དོན་དམ་པ་བསྟན་ནོ། །ཁམས་ནི་སའི་ཁམས་ལ་སོགས་པའོ། །སྐྱེ་མཆེད་ནི་གཟུགས་སྒྲ་སོགས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་བཏགས་པ་ཙམ་དང་རང་བཞིན་མེད་པའི་དོན་དམ་བདེན་པ་ཤེས་པས་དབེན་པ་རྣམས་ལ་ཐར་པ་ལྟ་ག་ལ་ཡོད། དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་དུ་སྨྲ་བ་དེ་དག་ནི་ལམ་གོལ་པར་ཞུགས་པ་ཁོ་ནའོ། །འདིར་ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པ་བསྟན་པ་ནི་ཐབས་སུ་གྱུར་པ་སྟེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྒྱལ་པོ་ལས། ཡི་གེ་མེད་པའི་ཆོས་ལ་ནི། །ཉན་པ་གང་དང་སྟོན་པ་གང་། །འགྱུར་པ་མེད་ལ་སྒྲོ་བཏགས་པས། །འོན་ཀྱང་ཉན་ཞིང་སྟོན་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། རྐང་པ་དང་པོ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་དེ་དག་དོན་དམ་པར་མེད་པར་བསྟན་ནོ། །དོན་དམ་པར་ཡི་གེ་མེད་པ་དེ་ལ་སྒྲོ་བཏགས་པ་སྟེ་རྟོག་པས་བཏགས་ནས་ཉན་པ་དང་འཆད་དོ་ཞེས་པའོ། །ཡི་གེའི་སྐད་དོད་ཨཀྵ་ར་ཞེས་པ་ཡི་གེ་དང་འགྱུར་པ་མེད་པ་གཉིས་ཀ་ལ་འཇུག་ཀྱང་འདིར་ཡི་གེ་མེད་ལ་ཞེས་བསྒྱུར་ན་བདེའོ། །སྒྲོ་བཏགས་པ་ནི་མེད་པ་ལ་ཡོད་པ་དང་། མ་ཡིན་པ་ལ་ཡིན་ཞེས་པ་ལྟ་བུ་ལ་ཡང་མང་དུ་བཤད་མོད་ཀྱང་། དེ་ཁོ་ནར་མི་གཟུང་གི་སྤྱིར་རྟོག་པས་བཏགས་ནས་འཇོག་པ་ལ་ཡང་བྱའོ། །ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པ་ཁོ་ན་ལ་གནས་ཏེ་དོན་དམ་པ་སྟོན་ལ། དེ་ལས་ཀྱང་དོན་དམ་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ལས་དོན་དམ་པ་མྱང་ངན་ལས་འདས་པ་ འཐོབ་སྟེ། རྩ་ཤེ་ལས། ཐ་སྙད་ལ་ནི་མ་བརྟེན་པར། །དམ་པའི་དོན་ནི་བསྟན་མི་ནུས། །དམ་པའི་དོན་ནི་མ་རྟོགས་པར། །མྱ་ངན་འདས་པ་ཐོབ་མི་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། །བཞི་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་སྐད་དུ་ཁོ་བོ་ཅག་ལ་ཤིན་ཏུ་ལྟོས་པ་མེད་པར་སྨྲ་ན། ད་ནི་ངེད་ཅག་ཀྱང་ཁྱེད་ལ་བཟོད་པ་མི་བྱེད་དེ། གལ་ཏེ་བདག་ཉིད་གཞན་གྱི་ཕྱོགས་སུན་འབྱིན་པ་ཙམ་ལ་མཁས་པར་མངོན་པར་བྱེད་ཅིང་། རིགས་པའི་འཐད་པས་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་གཞན་དབང་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་སེལ་བར་བྱེད་ན།འོ་ན་ད་ནི་བདག་དང་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་སོགས་འགོག་པའི་འཐད་པ་ཁོ་ནས། མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ལ་གྲགས་པའི་ཀུན་རྫོབ་སེལ་བར་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ཁྱོད་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་དཀའ་བ་བརྒྱ་ཕྲག་གིས་བསགས་པའི་ནོར་གྱི་ཚོགས་འཕྲོག་པ་པོ་ལ། མཛའ་བོའི་ཟོལ་གྱིས་དུག་བཅས་ཀྱི་ཟས་བྱིན་ནས་སླར་ཕྲོགས་པས་དགའ་བ་བཞིན་དུ། ཁོ་བོ་ཅག་གིས་གཞན་དབང་ལ་བདེན་པར་འཛིན་པའི་ཡུལ་ཕྲོགས་པས་ཕན་བཏགས་པ་ན་དེའི་ལན་དུ་ཁོ་བོ་ཅག་ལ་གནོད་པ་བྱས་པས་ཁྱོད་དགའ་ཞིང་རངས་པར་འགྱུར་ན་འགྱུར་ལ་རག་སྟེ། ཁོ་བོ་ཅག་ནི་མངོན་པར་མཐོ་ཞིང་དག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་ཇི་ལྟར་སེམས་ཙམ་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་གཞན་དབང་དངོས་པོར་ཏེ་ངོ་བོས་གྲུབ་པ། སུམ་ཅུ་པ་ལས། དེ་མ་མཐོང་བར་དེ་མི་མཐོ
Chinese
首先，通过宣说二者，应当知晓其余未被宣说之义。谁对世俗谛说为胜义谛？应当知晓这些人具有颠倒错谬之心。此句意为，对于世俗谛，如六道众生等，谁说为胜义谛，即真实成立，应当知晓这些人具有颠倒错谬之心。因此，宣说了如此认为的自宗派别，其宗义是错误的。不净说为净，痛苦说为快乐，无我自性说为我，无常之法说为常，如是行事而心生欢喜，安住于相者，这些人若听闻善逝之语，则会恐惧而不如实理解，从而舍弃。这些人舍弃善逝之语后，众生将在地狱中感受难忍之苦。这些人虽以不如法的方式寻求安乐，却将如孩童般感受百般痛苦。此句意为，习惯于四颠倒，并被认同此道的宗派所蒙蔽的外道们，听闻佛陀的教言便会舍弃，并因此堕入地狱。他们虽以不如法的方式寻求解脱的安乐，但不仅无法获得，反而会被诸多痛苦所折磨。谁以未颠倒之心，如实通达利益世间的教法，便如舍弃蛇的旧皮一般，彻底摆脱一切有，从而获得寂静。此一切法，自性空寂，空性无相，是为胜义谛。谁听闻此而生欢喜，这些人将获得无上菩提。胜者，您视蕴为空寂，界和处亦复如是，根的城邑亦无相，一切皆如是，能仁您如实见。宣说了如是甚深经典的意义，若能如实通达，便能从轮回中解脱。若问通达之理为何，听闻此一切法自性空寂等语时，心生欢喜，若能通达其义，便能获得菩提。先前宣说了世俗谛，此处宣说了胜义谛。界即地界等。处即色、声等。因此，世俗谛仅是假立，而胜义谛是无自性的真
English
Firstly, by explaining the two, it is said that one should understand what is not explained. Who speaks of conventional truth as ultimate truth? One should know that these people have a distorted mind. This means that for conventional truths, such as the six realms of beings, whoever speaks of them as ultimate truth, that is, as truly established, should be known to have a distorted mind. Therefore, it is said that those of one's own school who hold such views have a mistaken doctrine. To say the impure is pure, to say suffering is happiness, to say selflessness is self, to say impermanent dharmas are permanent, and to act in this way and rejoice, whoever abides in characteristics, if these people hear the words of the Sugata, they will be afraid and not understand them as they are, and thus abandon them. After these people abandon the words of the Sugata, sentient beings will experience unbearable suffering in hell. Although these people seek happiness in an improper way, they will experience hundreds of sufferings like children. This means that those non-Buddhists who are accustomed to the four distortions and are misled by doctrines that approve of them, will abandon the Buddha's teachings when they hear them, and as a result, sentient beings will go to hell. Although they seek the happiness of liberation in an improper way, not only will they not find it, but they will also be tormented by many sufferings. Whoever understands the teachings that benefit the world with an undistorted mind, will completely abandon all existence like shedding an old snake skin, and thus attain peace. All these dharmas are empty of inherent existence, emptiness is without characteristics, this is the ultimate truth. Whoever hears this and rejoices, these people will attain unsurpassed enlightenment. Victorious One, you see the aggregates as empty, the elements and sense bases are also the same, the city of the senses is without characteristics, all are like that, Sage, you see them as they are. It is said that if one understands the meaning of such profound scriptures without distortion, one can be liberated from samsara. If one wonders what the way to understand is, it is said that if one hears the words that all these dharmas are empty of inherent existence, etc., and rejoices, and if one understands their meaning, one can attain enlightenment. Previously, the conventional truth was explained, and here the ultimate truth is explained. The elements are the earth element, etc. The sense bases are forms, sounds, etc. Therefore, the conventional truth is merely imputed, and the ultimate truth is the true nature of no self.
Chinese
远离智慧的人怎么会有解脱呢？因此，那些只说唯识的人，只是走上了歧途。这里所示的世俗谛是作为一种方便。如《三昧王经》所说：“于无字之法，何有听者何有说？于无变者作增益，然亦听说。”这说明前两句经文表明，这些在胜义谛中是不存在的。胜义谛中无有文字，于此作增益，即以分别念安立，然后听闻和讲述。文字的梵语是Akshara，既可以指文字，也可以指不变的事物，但在这里译为“无字”更为合适。增益是指将不存在的事物说成存在，将非真实的事物说成真实，对此有很多解释。但不仅仅限于此，通常也可以指通过分别念安立事物。仅仅安住于世俗谛，就能揭示胜义谛，并且通过理解胜义谛，就能从胜义谛中获得涅槃。 如《中观根本慧论》所说：“若不依俗谛，不得第一义，不得第一义，则不得涅槃。” 第四，如果你们那样说，说我们完全不需要依赖你们，那么现在我们也不会容忍你们。如果你们仅仅擅长驳斥他方观点，并且因为不合乎理性的缘故而破除他方自性成立的自性，那么现在仅仅凭借遮止自他所生等的道理，就能因为不合乎理性的缘故而破除你们所承认的世俗。如果你们像夺走从无始以来历经千辛万苦积累的财富的人，像以朋友的姿态给予有毒的食物然后又夺走一样，我们夺走了你们执着为真实的所缘境——他空，你们不但不感谢反而加害于我们，如果你们因此而感到高兴和满足，那就随你们高兴吧，我们只会变得更加崇高和清净。像这样，你们唯识宗是如何将他空作为实有，即自性成立的呢？《三十颂》中说：不见彼不得彼。
English
How can those who are devoid of wisdom have liberation? Therefore, those who only speak of consciousness-only are merely embarking on a mistaken path. Here, the teaching of conventional truth serves as a means. As stated in the King of Samadhi Sutra: "In the Dharma without letters, who is the listener and who is the speaker? To the unchanging, one imputes, yet still one listens and speaks." The first two lines indicate that these do not exist in ultimate truth. In ultimate truth, there are no letters; to this, one imputes, that is, one establishes through conceptual thought, and then one listens and explains. The Sanskrit word for letter, Akshara, can refer to both letters and the unchanging, but here it is better to translate it as "without letters." Imputation refers to saying that something that does not exist exists, or saying that something that is not true is true, and there are many explanations for this. But it is not limited to this alone; generally, it can also refer to establishing something through conceptual thought. By merely abiding in conventional truth, one can reveal ultimate truth, and by understanding ultimate truth, one can attain Nirvana from ultimate truth. As stated in the Root Wisdom Treatise: "Without relying on conventional truth, the ultimate truth cannot be taught. Without understanding the ultimate truth, Nirvana cannot be attained." Fourth, if you say that we do not need to rely on you at all, then we will not tolerate you either. If you merely excel at refuting the views of others, and if you eliminate the self-established nature of other-dependence because it is unreasonable, then now, by the very reason of refuting self-origination and other-origination, we will eliminate the conventional truth that you accept because it is unreasonable. If you are like someone who steals the wealth accumulated through hundreds of hardships from beginningless time, like giving poisoned food in the guise of a friend and then taking it back, we have benefited you by stealing the object of your clinging to other-dependence as true, but instead of thanking us, you harm us. If you are happy and satisfied with this, then so be it; we will only become more exalted and pure. How do you, Mind-Only proponents, regard other-dependence as real, that is, as self-established? The Thirty Verses say: Without seeing that, one does not attain that.