Tibetan
ཅེས་པ་ནི། ནག་ཚོའི་འགྱུར་ལས་འགའ་ཞིག་ཏུ་བསྒྱུར་བ་ལྟར་བདེའོ། །གཟུགས་བརྙན་སོགས་བརྫུན་ཡང་སྣང་བ་ནི་བརྫུན་པར་སྣང་བ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་བྱད་བཞིན་དུ་སྣང་བ་དང་དེས་སྟོང་པ་གཉིས་ཚོགས་པའི་བརྫུན་པ་ཡིན་པས། དེའི་བདེན་སྟོང་ནི་བྱད་བཞིན་དུ་བདེན་པས་སྟོང་པ་ཡིན་གྱི། གཟུགས་བརྙན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་བདེན་སྟོང་གི་དོན་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་གཟུགས་བརྙན་བྱད་བཞིན་ཀྱིས་སྟོང་པར་གྲུབ་ཀྱང་། གཟུགས་བརྙན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པར་འཛིན་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ངོར་བདེན་པ་ཡིན་པ་ལ་འགལ་བ་ཅི་ཡང་མེད་པའི་དངོས་པོ་ཡིན་པས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གཟུགས་བརྙན་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་མིན་པར་གསུངས་པ་ནི། བརྡ་ལ་བྱང་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ངོར་བྱད་བཞིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུ་དེ། བྱད་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་བརྫུན་པས་དེ་ལ་ལྟོས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་མིན་པ་ལ་དགོངས་ཀྱི། མཐོང་བ་བརྫུན་པའི་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པར་གསུངས། ཞེས་པས་བཤད་པའི་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པར་མི་འཇོག་པ་ག་ལ་ཡིན། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པར་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་བདེན་པར་མེད་ན་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ཡིན་པར་འགལ་ན། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་མེད་པར་གསུངས་པ་དང་། བདེན་གྲུབ་འགེགས་པ་དང་བདེན་མེད་སྒྲུབ་པ་ཐམས་ཅད་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པའི་རྣམ་གཞག་ཐམས་ཅད་དང་འགལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་གཟུགས་བརྙན་སོགས་འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་པ་རང་དགའ་བས་ཀྱང་འཕྲུལ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་རྣམས་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་མིན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་མོ། །ཞེས་ཟེར་བ་ནི་བདེན་གཉིས་ཀྱི་གྲངས་ངེས་དང་། འཇིག་རྟེན་པ་ལ་ལྟོས་པའི་བདེན་བརྫུན་དང་། དབུ་མ་པས་འཇོག་པའི་བདེན་བརྫུན་ལ་གོ་བ་མ་ཆགས་པའི་གཏམ་དུ་སྣང་ངོ་། །རང་བཞིན་ནི་མ་རིག་པ་དང་ལྡན་པ་ལ་ཐམས་ཅད་དུ་མི་སྣང་ངོ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡང་། མ་རིག་པ་མ་སྤངས་པའི་འཕགས་པས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པར་བཞེད་པས་ན། མ་རིག་པས་བསླད་པའི་ཤེས་པ་ལ་དགོངས་ལ། འཕགས་པ་སློབ་པའི་རྗེས་ཐོབ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང་། སོ་སྐྱེའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བ་རྣམས། མ་རིག་པ་དང་དེའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསླད་པ་ཡིན་པས་མངོན་སུམ་དུ་མི་སྣང་ཡང་། སྤྱིར་དོན་དམ་ བདེན་པ་སྣང་བར་འདོད་དགོས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་སྲིད་པའི་ཡན་ལག་གིས་བསྡུས་པས་ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་མ་རིག་པའི་དབང་གིས། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་རྣམ་པར་གཞག་གོ་ཞེས་གསུངས་པས་ནི། ཆོས་རྣ
Chinese
此乃如黑措之译本中某些所译般为妥善。影像等虚假显现，乃是显现为虚假，此乃容貌显现与彼空性二者聚合之虚假，故彼之真实空性乃是容貌以真实而空，而非影像自身之体性所成立之真实空性之义。是故，影像虽成立为容貌所空，然于执持影像以自身体性成立之世俗面前，是真实而毫无相违之事物，故为世俗之真实。是故，若谓影像非世俗之真实，乃是就通达名相之世间之世俗面前，如容貌之影像彼者，以容貌为虚假，故就彼而言并非世俗之真实而作意。所谓“所见虚假之世俗真实”，岂能不立彼所说之世俗真实耶？若非如是，若于世俗中无真实，则与世俗为真实相违，若谓自性成立于名言中亦无，则与遮破真实成立与成立真实不有，一切于名言中作之安立一切相违。是故，影像等世间人之自喜识亦知为幻化之境等，非世俗真实，唯是世俗而已。如是言说，显现出未通达二谛之数量决定，与观待世间人之真实虚假，及中观师所安立之真实虚假之语。又云：自性与无明相应者，一切皆不显现。此乃以未舍弃无明之圣者，许彼如实亲证之故，乃是对为无明所染污之识而作意。圣者学人之后得智，与凡夫之如实见解等，以无明及其习气所染污，故虽不现见，然总的来说，必须许胜义 真实显现。如是，暂且由有支所摄之烦恼性无明之力的作用，而安立世俗之真实，如是说者，诸法
English
This is as it is proper as translated in some of the translations of Naktsö. Images and other false appearances are appearances as false, which is the falsehood of the assembly of appearance as a face and emptiness thereof. Therefore, its true emptiness is emptiness by the truth of the face, but there is no meaning of true emptiness established by the nature of the image itself. Therefore, although the image is established as empty of the face, there is no contradiction that it is true in the face of the conventional that holds the image as established by its own nature, so it is the truth of the conventional. Therefore, if it is said that the image is not the truth of the conventional, it is intended that in the face of the conventional of the world that is familiar with the terms, such as the image of the face, the face is false, so it is not the truth of the conventional in relation to it. How can the conventional truth spoken of by "The conventional truth of false appearance" not be established? If it is not so, if there is no truth in the conventional, then it contradicts the conventional being true. If it is said that self-nature is not established even in name, then it contradicts all the arrangements made in name, such as refuting true establishment and establishing true non-existence. Therefore, images and other objects that are known as illusions even by the self-satisfied consciousness of worldly people are not conventional truths, but only conventional. Saying this seems to be a statement that does not understand the definite number of the two truths, the truth and falsehood in relation to worldly people, and the truth and falsehood established by the Madhyamikas. It is also said that self-nature does not appear at all to those who have ignorance. This is because the noble ones who have not abandoned ignorance are said to realize it directly, so it is intended for the consciousness that is defiled by ignorance. The subsequent wisdom of the noble learners and the views of ordinary people on reality are defiled by ignorance and its habits, so although they do not appear directly, in general, it must be admitted that the ultimate truth appears. Thus, for the time being, by the power of the afflicted ignorance included in the limb of existence, the conventional truth is established, as it is said, all dharmas
Tibetan
མས་བདེན་པར་འཛིན་པའི་མ་རིགས་པ་གང་ཟག་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་འཛིན་དུ་གྲགས་པ་ནི། ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་མ་རིག་པར་བཞེད་པས་ཤེས་སྒྲིབ་ཏུ་མི་བཞེད་དོ། །མ་རིག་པ་བདེན་འཛིན་དེའི་དབང་གིས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་འཇོག་ཅེས་པ་ནི། བདེན་པ་ཀུན་རྫོབ་པ་གང་གི་ངོར་འཇོག་པའི་འཇོག་ཚུལ་སྟོན་པ་ཡིན་གྱི། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ཡིན་པའི་བུམ་སྣམ་སོགས་བདེན་འཛིན་དེས་འཇོག་ཅེས་པ་མིན་ཏེ། བདེན་འཛིན་དེས་བཞག་པ་ནི་རང་གིས་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་མི་སྲིད་པར་བཞེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཞེས་པའི་ཟུར་གྱི་བདེན་པ་གང་གི་ངོར་འཇོག་པའི་ཀུན་རྫོབ་དང་། བུམ་སོགས་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པར་འཇོག་པའི་ཀུན་རྫོབ་རྣམས་མིང་མཚུངས་པས། དོན་ཡང་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ་བ་མང་དུ་བྱུང་སྣང་བས་ལེགས་པར་ཕྱེད་པར་བྱའོ། །འོ་ན་བུམ་སོགས་འདི་རྣམས་སངས་མ་རྒྱས་པའི་གང་ཟག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ངོར་བདེན་པ་ཡིན་ནམ། གང་ཟག་འགའ་ཞིག་གི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ངོར་མི་བདེན་པ་ཡང་ཡོད་ཅེ་ན། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པར་འཇོག་པའི་གཟུགས་སྒྲ་སོགས་དེ་ཡང་། ཉན་རང་དང་བྱང་སེམས་ཉོན་ མོངས་ཅན་གྱི་མ་རིག་པ་སྤངས་པ། འདུ་བྱེད་གཟུགས་བརྙན་སོགས་དང་འདྲ་བར་གཟིགས་པ་རྣམས་ལ་ནི། བཅོས་མའི་རང་བཞིན་ཡིན་གྱི་བདེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བདེན་པར་མངོན་པར་རློམ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་བཤད་ན། གང་གི་ངོར་མི་བདེན་པའི་གང་ཟག་ནི་གསུམ་སྟེ། ཉན་རང་དང་བྱང་སེམས་སོ། །དེ་ཡང་ཉན་རང་དང་བྱང་སེམས་གང་ཡིན་ལ་མི་བྱེད་པས་ཁྱད་པར་སྨོས་པ་ནི། འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་གཟུགས་བརྙན་བཞིན་དུ་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་ཡང་དེར་སྣང་བར་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ་ནི་ཁྱད་པར་གཅིག་གོ །དེ་ཙམ་ནི་བྱང་སེམས་ས་བདུན་པ་བ་མན་ཆད་དང་། ཉན་རང་འཕགས་པ་སློབ་པ་རྣམས་ལའང་ཡོད་པས་དེ་གཅད་པའི་ཕྱིར་དུ། གང་ཟག་གསུམ་པ་ལ་མ་རིག་པ་སྤངས་པ་ཞེས་གསུངས་པས་དག་པ་སའི་བྱང་སེམས་དང་། ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་པ་གཉིས་ལ་བྱ་སྟེ་དེ་གསུམ་གྱི་ངོར་མི་བདེན་པའོ། །གང་ཞིག་མི་བདེན་པ་ནི་དེ་ཡང་ཞེས་པ་ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་རྣམས་སོ། །མི་བདེན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་བདེན་པར་རློམ་པ་སྟེ་བདེན་ཞེན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བདེན་འཛིན་གྱི་མ་རིག་པ་ཟད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་རྣམས་གང་ཟག་གསུམ་པོ་དེའི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ངོར་བདེན་པར་མ་གྲུབ་པར་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་འགྲེལ་པས་དེ་རྣམས་ཀྱི་ངོར་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་མིན་པར་ཡེ་ མ
Chinese
执著于实有的无明，即所谓的人我执和法我执，被认为是十二缘起的无明，因此不认为是所知障。所谓凭借无明实执而安立世俗谛，是指说明在何者的面前安立谛的方式，而不是说瓶、衣等是世俗谛，由实执安立。因为实执所安立的，自己也认为不可能存在。因此，世俗谛中的“谛”是指在何者面前安立的世俗，以及瓶等安立为世俗存在的世俗，由于名称相同，很多人似乎混淆了意义，应该好好区分。那么，这些瓶等对于所有未成佛的人来说，在世俗面前是真实的吗？或者说，对于某些人来说，在世俗面前也是不真实的吗？安立为世俗谛的色、声等，对于声闻、独觉和菩萨，以及断除了烦恼障的无明，像幻化、影像等一样看待的人来说，是虚假的自性，而不是真实的，因为没有显现为真实的傲慢。解释所说之义，在谁的面前不真实的人有三种，即声闻、独觉和菩萨。之所以特别说明声闻、独觉和菩萨是什么，是因为完全了知一切有为法如影像般，虽然自性空，但显现于彼，这是一个差别。仅此一点，七地以下的菩萨和声闻、独觉的圣者学道位也有，为了排除这一点，说第三种人是断除了无明，指的是清净地的菩萨和声闻阿罗汉，对于这三种人来说是不真实的。什么是不真实的呢？就是内外诸法。不真实的理由是没有真实的傲慢，即没有实执，因为实执的无明已经灭尽。因此，这是在证明内外诸法对于这三种人来说，在世俗面前是不成立为真实的。如此解释，是为了说明在他们面前不是世俗谛。
English
The ignorance that clings to reality, which is known as the self-grasping of persons and the self-grasping of phenomena, is considered to be the ignorance of the twelve links, and therefore is not considered to be the obscuration of knowledge. The statement that conventional truth is established by the power of ignorance clinging to reality refers to showing the way in which truth is established in the presence of whom, and not that pots, cloths, etc. are conventional truths, established by that clinging to reality. For what is established by that clinging to reality is considered impossible even in one's own terminology. Therefore, the 'truth' in 'conventional truth' refers to the conventional in whose presence it is established, and the conventional in which pots, etc. are established as existing conventionally. Because the names are the same, many people seem to confuse the meanings, so it should be carefully distinguished. So, are these pots, etc. true in the presence of all beings who have not attained Buddhahood? Or are they also untrue in the presence of the conventional for some people? Those forms, sounds, etc. that are established as conventional truths, for those who regard them as like illusions, images, etc., for the Hearers, Solitary Realizers, and Bodhisattvas who have abandoned the ignorance of afflictive obscurations, are of a deceptive nature, but not true, because there is no pride in appearing as true. Explaining the meaning of what was said, there are three kinds of people in whose presence it is not true: Hearers, Solitary Realizers, and Bodhisattvas. The reason for specifically mentioning the distinction between Hearers, Solitary Realizers, and Bodhisattvas is that the complete understanding that all conditioned phenomena are like images, empty of inherent existence but appearing as such, is one distinction. This much is also present in Bodhisattvas below the seventh level and Hearers and Solitary Realizers who are noble learners, so in order to exclude that, it is said that the third kind of person has abandoned ignorance, referring to Bodhisattvas of the pure lands and Hearers who are Arhats, for these three it is not true. What is not true? That is, both internal and external phenomena. The reason for not being true is that there is no pride in being true, that is, there is no clinging to reality, because the ignorance of clinging to reality has been exhausted. Therefore, this is proving that internal and external phenomena are not established as true in the presence of the conventional for those three kinds of people. Thus, the commentary explains that it is not conventional truth in their presence.