Tibetan
བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདི་དང་སྤྱོད་འཇུག་གཉིས་མཐུན་པར་འཆད་ན་དེ་ཉིད་ལས། ཀུན་རྫོབ་དང་ནི་དོན་དམ་སྟེ། །འདི་ནི་བདེན་པ་གཉིས་སུ་འདོད། །དོན་དམ་བློ་ཡི་སྤྱོད་ཡུལ་མིན། །བློ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པར་བརྗོད། ཅེས་གསུངས་པ་འདི་ཇི་ལྟར་བཤད་པར་བྱ་ཞེ་ན། དེ་ལ་རྐང་པ་དང་པོ་གཉིས་ཀྱིས་བདེན་གཉིས་ཀྱི་དབྱེ་བ་བསྟན་ལ། ཕྱེ་བ་སོ་སོའི་ངོ་བོ་ངོས་འཛིན་པ་ན་དོན་དམ་བདེན་པའི་ངོས་འཛིན་ནི། དོན་དམ་ཞེས་པ་གཅིག་གིས་དང་། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པའི་ངོས་འཛིན་ཀུན་རྫོབ་ཅེས་པ་གཅིག་གིས་སྟོན་ནོ། །རྐང་པ་སྔ་མས་དོན་དམ་བདེན་པ་བློའི་ཡུལ་མིན་པར་དམ་བཅས་པ་རྐང་པ་ཕྱི་མས་སྒྲུབ་པར་འདོད་པ་ནི། གཞུང་དེ་དག་གི་དོན་དུ་གཏན་མི་སྣང་ངོ་། །དེས་ན་བདེན་གཉིས་ཀྱི་ངོས་འཛིན་འདི་ནི་ཡབ་སྲས་མཇལ་བ་བསླབ་བཏུས་སུ་དྲངས་པ་ལས། དེ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྤྱོད་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གཟིགས་སོ། །དོན་དམ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བརྗོད་དུ་མེད་པ་སྟེ། ཤེས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ། རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ། ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ། མ་བསྟན་པ། ཞེས་སོགས་གསུངས་པའི་དོན་སྤྱོད་འཇུག་ཏུ་བཀོད་པའོ། །དེ་ལ་དོན་དམ་བདེན་པ་ཤེས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་བཤད་པའི་དོན་ནི། འོག་ནས་བདེན་པ་གཉིས་ལ་འཇུག་པའི་མདོ་དྲངས་པའི་དོན་འཆད་པར་འགྱུར་བ་ལྟར་དུ་བློའི་ཡུལ་དུ་མི་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་མི་འཇོག་པར་བློ་གང་གི་ཡང་ཡུལ་མིན་ན། རྒྱལ་བས་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པ་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཅན་ཐམས་ཅད་མངོན་དུ་གྱུར་པས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པར་འཇོག་པར་བཤད་པ་དང་འགལ་ཏེ། འོག་ཏུ་ཡང་མང་དུ་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་རྫོབ་བདེན་པའི་ངོས་འཛིན་ནི་བློ་རྐྱང་པ་དེར་འཇོག་པའི་དོན་མིན་གྱི་བློའི་ཡུལ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྤྱོད་པར་ཞེས་གསུངས་པས། འཇིག་རྟེན་ཏེ་ཐ་སྙད་པའི་ཤེས་པ་བརྫུན་པ་འཇལ་བའི་སྤྱོད་པར་ཏེ་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་རྙེད་པའི་དོན་ཡིན་པས། བློའི་ཡུལ་ཀུན་རྫོབ་པར་འདོད་པའི་དོན་དེ་བཞིན་དུ་བྱའོ། །ཤེས་བྱ་ལ་བདེན་པ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བ་ ནི། ཤེས་བྱ་ལ་དེ་གཉིས་སུ་གྲངས་ངེས་པར་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལ་ལུང་ནི་སྔར་དྲངས་པའི་ཡབ་སྲས་མཇལ་བ་དང་། འཕགས་པ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ངེས་པར་བསྟན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་ཀྱང་། གང་ཞིག་ཀུན་རྫོབ་དེ་བཞིན་དོན་དམ་སྟེ། །བདེན་པ་གསུམ་པ་གང་ཡང་མ་མཆིས་སོ། །ཞེས་གསལ་བར་གསུངས་ཤིང་། རང་འགྲེལ་ལས་ཀྱང་། དེ་བཞིན་དུ་བདེན་པ་གཞན་གང་ཅུང་ཟད་ཅིག་ཡོད་པ་དེ་ཡང་ཅི་རིགས་པར་བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་ཁོ་ནར་ངེས་པར་བྱའོ། །ཞེས་ས་བཅུ་པ་ལས་བདེན་པའི་མིང་ཅན་མང་དུ་གསུངས་པ་ཐམས་ཅད་བདེན་གཉིས་སུ་འདུས་པར་གསུངས་ཤིང་། དེར་བཤད་པའི་ཕྱེ་སྟེ་རྟོགས་པའི་བདེན་པ་ནི་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་རྣམ་པར་བཞག་པ་ལ་བཤད་པའི་ཕྱིར་ན། སློབ་དཔོན་འདིས་ཀྱང་བདེན་པ་གཉིས་སུ་གྲངས་ངེས་པར་བཞེད་དོ། །རིགས་པ་ནི་གཞི་གང་ཞིག་བརྫུན་པ་སླུ་བའི་དོན་དུ་ཡོངས་སུ་བཅད་ན། མི་སླུ་བའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་པ་རྣམ་པར་གཅད་དགོས་པས། སླུ་མི་སླུ་ནི་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་དངོས་འགལ་ལོ། །དེ་ཡིན་ན་ནི་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པས་གཉིས་དང་གཉིས་མ་ཡིན་གྱི་ཕུང་གསུམ་སེལ་བ་ཡིན་ཏེ་དབུ་མ་སྣང་བ་ལས། ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་དག་ནི། ཅིག་ཤེས་དགག་པ་གཞན་སྒྲུབ་པ་མེད་ན་ མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་སུ་རྟོག་པ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་དང་། གང་ཞིག་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་གང་རྣམ་པར་བཅད་པ་མེད་ན་མེད་པ་དེ་གཉིས་ནི། ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་དག་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དག་ཡིན་ནོ། །གང་དག་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི། ཕུང་པོ་གཞན་སེལ་བར་བྱེད་པ་དག་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ལུས་ཅན་དང་ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་ལྟ་བུའོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཏེ། འདི་ནི་དངོས་འགལ་གཞན་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཕུང་གསུམ་སེལ་བའི་དངོས་འགལ་ཅིག་སྟོན་རྒྱུ་མེད་ན་ནི། ཡོད་མེད་དམ་གཅིག་དང་དུ་མ་སོགས་གང་འདོད་ཅེས་མཐའ་གཉིས་སུ་ཁ་ཚོན་བཅད་པའི་བརྟག་པ་བྱས་ནས་འགོག་ས་མེད་ལ། ཡོད་ན་དངོས་འགལ་གཅིག་འགོག་པ་ནི་ཅིག་ཤོས་སྒྲུབ་པ་མེད་ན་མེད་པ་ཡིན་པས། དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་བ་ལ་དངོས་འགལ་མེད་ཟེར་བ་ནི། དགག་གཞག་གི་རྣམ་གཞག་མ་ཆགས་པའོ། །དངོས་འགལ་གཅིག་རྣམ་པར་བཅད་ན་ཅིག་ཤོས་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་དང་། གཅིག་འགོག་ན་ཅིག་ཤོས་སྒྲུབ་དགོས་པ་ལ་དབུ་མ་ཐལ་རང་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་ནི། ཀུན་རྫོབ་ལ་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གཉིས་ལས་ཐོག་མར་ འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཡུལ་ཅན་ལ་ཡང་དག་པ་དང་ལོག་པ་གཉིས་སུ་སྟོན་པ་ནི། ཤེས་བྱ་ལ་བདེན་པ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བར་མ་ཟད་བརྫུན་པ་མཐོང་པའི་ཡུལ་ཅན་ལའང་། ཡང་དག་པ་དང་ལོག་པ་གཉིས་
Chinese
如是宣说。如果将此（指本文）与《入行论》二者一致地讲解，那么就从《入行论》中：世俗和胜义，这被认为是二谛。胜义非是心的行境，心被说是世俗。像这样所说，应当如何解释呢？对此，前两句揭示了二谛的差别，在辨识各自的体性时，胜义谛的辨识是，以“胜义”一词，以及世俗谛的辨识，以“世俗”一词来指示。前面的偈颂立誓说胜义谛不是心的对境，后面的偈颂想要用它来论证， 但那些论典的意义中完全没有显现。因此，这二谛的辨识是从《父子相会·学集论》中引用的，其中说：对于世俗，如来是按照世间的行事来观察的。什么是胜义呢？那是不可言说的，不是可以认识的，不是可以辨别的，不是可以完全认识的，没有被指示的。等等，所说的意义被安置在《入行论》中。对此，胜义谛被说成不是可以认识的，其意义是，如同下面将要解释的引用入二谛经的意义一样，是不成为心的对境的。如果不这样安立，如果不是任何心的对境，那么就与诸佛现证了具有世俗和胜义空性之相的一切，因此被安立为一切智者的说法相违，下面也将多次解释。世俗谛的辨识不是将它安立为仅仅是心，而是心的对境，而且，如所说“按照世间的行事”，世间，即是说，在衡量虚假的世俗认识的行事中，即在行境中可以找到，因此，应当如是理解将心的对境认为是世俗的意义。将所知分为二谛 是，指示所知在数量上确定为这二者，对此的教证是之前引用的《父子相会》以及《圣者真实性决定三摩地经》中也说：何者是世俗，同样是胜义，不存在第三种真谛。这样清楚地宣说了，并且在自释中也说：同样地，真
English
As explained. If these two, this (referring to this text) and the "Entering the Bodhisattva's Way of Life," are explained in harmony, then from that very text: Conventional and ultimate, these are considered the two truths. The ultimate is not the object of the mind, the mind is said to be conventional. How should this statement be explained? In that regard, the first two lines indicate the distinction between the two truths. When identifying the nature of each division, the identification of the ultimate truth is: with the word "ultimate," and the identification of the conventional truth is shown with the word "conventional." The earlier line asserts that the ultimate truth is not the object of the mind, and the later line intends to prove it, but it does not appear at all in the meaning of those texts. Therefore, this identification of the two truths is quoted from the "Meeting of Father and Son, Compendium of Trainings," which says: For the conventional, the Tathagata observes according to the practices of the world. What is the ultimate? That is inexpressible, not to be known, not to be distinguished, not to be fully known, not indicated. Etc., the meaning of what is said is placed in the "Entering the Bodhisattva's Way of Life." In that regard, the meaning of saying that the ultimate truth is not to be known is that, as the meaning of quoting the Sutra on Entering the Two Truths will be explained below, it does not become the object of the mind. If it is not established in this way, if it is not the object of any mind, then it contradicts the statement that the Victorious Ones have directly realized all that has the aspect of conventional and ultimate emptiness, and are therefore established as omniscient, and it will be explained many times below. The identification of the conventional truth is not to establish it as merely the mind, but it is the object of the mind, and also, as it is said, "according to the practices of the world," the world, that is to say, in the practices of measuring false conventional knowledge, that is, it can be found in the object of practice, therefore, the meaning of considering the object of the mind as conventional should be understood in that way. Dividing the knowable into two truths is, indicating that the knowable is definitely numbered as these two. The scriptural authority for this is the "Meeting of Father and Son" quoted earlier, and also from the "Samadhi of the Noble One, Ascertaining Reality," it says: Whatever is conventional is likewise ultimate, there is no third truth. This is clearly stated, and in the self-commentary it also says: Similarly, the trut
Chinese
任何其他稍微存在的事物，也必须确定无疑地属于两种真理的范畴。如《十地经》所说，所有以“真理”为名的众多说法，都包含在两种真理之中。经中所说的，通过分析而证悟的真理，是对蕴、界、处的安立进行阐述，因此，这位论师也认为真理的数量是确定的两种。理由是，如果将某个基础完全确定为虚假的、欺骗的意义，就必须区分出不欺骗的真如。因此，欺骗与不欺骗是相互排斥而存在的矛盾。如果是这样，那么它遍及一切所知，因此可以排除二和非二的三类，如《中观光明论》所说：相互排斥而存在的自性之法，如果认识一个，不否定另一个，就不会存在。因此，认为存在既非二也非非二的方面也是不合理的。又说：如果不存在完全确定，就不存在区分，那么这两者就是相互排斥而存在的自性。凡是相互排斥而存在的自性，就是遍及一切形态的。凡是遍及一切形态的，就是排除其他类别的，例如有情和非有情等等的区别。就像这样，对于其他所有的矛盾也应该了解。如果没有可以显示排除三类的矛盾，那么无论想要什么，有无或者一和多等等，在两种极端之间做出判断之后，就没有可以阻止的地方。如果存在，那么否定一个矛盾，如果不成立肯定另一个，就不会存在。因此，说中观应成派没有矛盾，就是没有建立起破立的体系。区分一个矛盾，就是完全确定另一个，否定一个，就必须肯定另一个，自续派和应成派之间并没有区别。第三，在世俗谛中，从所知和能知两个方面来说，首先，相对于世间人的意识，将能知分为正确和错误两种，这不仅是将所知分为两种真理，而且对于见到虚假的能知，也分为正确和错误两种。
English
Whatever other slight thing exists, it must be determined to belong only to the category of the two truths. As the Daśabhūmika-sūtra says, all the many statements named "truth" are included in the two truths. Since the truth that is understood by dividing, as explained there, is explained in the arrangement of the aggregates, elements, and sense-fields, this teacher also considers the number of truths to be definitely two. The reason is that if a basis is completely determined to be false, in the sense of deceiving, then it is necessary to distinguish the non-deceptive suchness. Therefore, deceiving and not deceiving are mutually exclusive contradictories. If that is the case, then it pervades all knowable things, so it eliminates the three categories of two and not two, as in the Madhyamaka-āloka: "Those characteristics of phenomena that exist by mutually excluding each other, if one is known, and the other is not established by negation, then it does not exist. Therefore, it is not reasonable to conceive of a side that is neither both." And: "Those two, if there is no complete determination and no distinction, are the nature of existing by mutually excluding each other. Those that are the nature of existing by mutually excluding each other are those that pervade all aspects. Those that pervade all aspects are those that eliminate other aggregates, like the distinction between sentient and non-sentient beings." As it is said, this should also be understood for all other contradictions. If there is no way to show a contradiction that eliminates the three categories, then there is no place to stop after making a judgment between two extremes, saying whatever you want, existence or non-existence, or one and many, etc. If it exists, then negating one contradiction, if the other is not established, it will not exist. Therefore, saying that the Madhyamaka-prāsaṅgika has no contradiction is because the system of refutation and establishment has not been established. Distinguishing one contradiction is completely determining the other, and negating one requires establishing the other, there is no difference between the Svātantrika and Prāsaṅgika. Third, in the relative truth, from the two aspects of object and subject, first, in relation to the consciousness of worldly people, showing the subject as two, correct and incorrect, is not only dividing the knowable into two truths, but also for the subject that sees falsehood, there are two, correct and incorrect.