Tibetan
་ ཡོད་པར་ཡང་འདོད་དེ། ལས་གཉིས་ཀྱི་བྱེད་པ་པོ་དང་། དེ་གཉིས་ཀྱི་འབྲས་བུ་བདེ་སྡུག་གི་ཟ་བ་པོ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་དང་། འཁོར་བར་བཅིངས་པ་དང་མྱང་འདས་ཀྱི་སྐབས་སུ་ཐར་བ་པོའམ་གྲོལ་བ་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་དེ་རྣམ་ཤེས་དྲུག་གི་ཤེས་བྱར་ཡང་འདོད་ཅིང་། བདག་དེ་ནི་ངར་འཛིན་པའི་གཞི་སྟེ་དམིགས་པར་ཡང་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི། གང་ཟག་རྫས་ཡོད་དུ་སྨྲ་བ་འདི་ཡང་མི་རིགས་པ་ཉིད་དུ་བཤད་པ། རྒྱུ་མཚན་གང་གི་ཕྱིར་ན་གཟུགས་ལས་སེམས་དེ་ཉིད་དང་གཞན་གང་དུ་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་པར་མི་རྟོགས་པ་སྟེ་མི་འདོད་པ་ལྟར། དངོས་པོ་སྟེ་རྫས་སུ་ཡོད་པ་རྣམས་ལ་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ། འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་བདག་འགའ་ཞིག་དངོས་པོར་ཏེ་རྫས་སུ་གྲུབ་པར་གྱུར་ན། སེམས་ལྟར་དུ་གྲུབ་པའི་དངོས་པོ་སྒོ་གཉིས་གང་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་སྔ་མས་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ལ་རྫས་སུ་ཡོད་པ་མི་སྲིད་པར་བསྟན་ནས། གང་ཟག་བཏགས་ཡོད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ། རྒྱུ་མཚན་གང་གི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱི་ལྟར་ན་བུམ་པ་རང་རྐྱ་ཐུབ་པའི་དངོས་པོར་མ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་དེ་རང་གི་ཡན་ལག་གི་གཟུགས་སོགས་ལས་དེ་ཉིད་དེ་གཅིག་དང་ངོ་བོ་ཐ་དད་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པར་འགྱུར་བར་འདོད་པས། དེ་བཞིན་དུ་བདག་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཕུང་པོ་ལས་དེ་ཉིད་དང་ངོ་བོ་ཐ་དད་པའི་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བཏགས་ཡོད་དུ་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར་གང་ཟག་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པར་གྲུབ་པར་རྟོགས་པ་སྟེ་གཟུང་བར་མི་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ ཀྱིས་རྫས་སུ་ཡོད་པ་དགག་པ་དང་། བཏགས་ཡོད་དུ་སྒྲུབ་པ་ཉེ་བར་བསྟན་ནས། དེ་ནི་དེ་ཉིད་དང་གཞན་གཉིས་དངོས་པོའི་རྟེན་ཉིད་དུ་བརྗོད་ནས། རྟེན་དེ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་བདག་རྫས་སུ་ཡོད་པ་འགོག་པར་རྩོམ་པ། གལ་ཏེ་ཁྱོད་ཀྱི་ལྟར་བདག་རྫས་སུ་ཡོད་ན་ནི། ཁྱོད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ནི་རང་གི་བདག་ཉིད་ལས་གཞན་ནི་མིན་པར་འདོད་པ་བཞིན་དུ། གང་ཟག་ཀྱང་ངེས་པར་རང་གི་བདག་ཉིད་ལས་གཞན་མིན་པས་དེ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དགོས་སོ། །ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་གཟུགས་སོགས་ལས་གཞན་པའི་དངོས་པོར་འདོད་པ་བཞིན་དུ། གང་ཟག་ཀྱང་ཕུང་པོ་ལས་ངོ་བོ་ཐ་དད་པར་བརྗོད་དགོས་སོ། །དངོས་པོ་ལ་གཅིག་དང་ཐ་དད་ཀྱི་རྣམ་པ་དེ་གཉིས་ངེས་པར་མཐོང་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར་བདག་རྫས་སུ་མེད་དེ། དངོས་པོའི་ཆོས་དེ་ཉིད
Chinese
也认为有我，因为说（我）是两种业的作者，也是那两种业的果报——苦乐的享受者，并且是在轮回中被束缚，在涅槃之际是解脱者或获得解脱者。那个我，也被认为是六识的所知境，那个我，也被认为是执着我的基础，即所缘。第二，说声称补特伽罗实有也是不合理的。理由是什么呢？就像不理解，也就是不承认心识与色法既非同一也非他异一样。对于实有之事物，也不理解其既非同一也非他异。如此，如果某个我成立为实有，那么就像心识一样，对于成立的实有事物，也不能说成是二者中的任何一个。因此，前面的偈颂已经表明，对于不可言说的事物，不可能实有存在，为了表明补特伽罗是假有，所以这样说。理由是什么呢？按照你的观点，瓶子并非是自立存在的实有，其自性与自身的支分——色等，既非同一也非异体，你认为这是不可言说的。同样，这个我，也与蕴既非同一也非异体的假有，因此，不应执着于补特伽罗以自性成立而存在。这样，两句偈颂已经清楚地表明了对实有的否定，以及对假有的成立。然后，将“彼”视为同一与他异二者皆为事物的所依，进而试图通过否定所依来否定我的实有。如果按照你的观点，我实有存在，那么就像你认为你的识并非与你的自性相异一样，补特伽罗也必定与他的自性不相异，因此必须说是同一的。又如你认为你的识是与色等相异的事物一样，补特伽罗也必须说是与蕴体性各异的。对于事物来说，同一与他异这两种形态必定是可以见到的，因此我不是实有的，因为那正是事物的法性。
English
It is also believed that there is a self, because it is said that (the self) is the agent of the two actions, and also the enjoyer of the fruits of those two actions, happiness and suffering, and is bound in samsara and is the liberator or the one who obtains liberation at the time of nirvana. That self is also considered to be the object of knowledge of the six consciousnesses, and that self is also considered to be the basis of clinging to self, that is, the object of focus. Secondly, it is said that claiming that the person exists substantially is also unreasonable. What is the reason? Just as it is not understood, that is, it is not admitted that consciousness and form are neither the same nor different. For things that exist substantially, it is also not understood that they are neither the same nor different. Thus, if a certain self is established as substantial, then just like consciousness, for the established substantial thing, it cannot be said to be either of the two. Therefore, the previous verse has shown that for the unspeakable thing, it is impossible to exist substantially, in order to show that the person is nominally existent, so it is said. What is the reason? According to your view, the pot is not an independent substantial thing, its nature and its own parts - form, etc., are neither the same nor different, you think this is unspeakable. Similarly, this self is also a nominal existence that is neither the same nor different from the aggregates, therefore, one should not cling to the person as existing by its own nature. In this way, the two verses have clearly shown the negation of substantial existence and the establishment of nominal existence. Then, considering "that" as the basis of both sameness and otherness for things, it is attempted to negate the substantial existence of the self by negating the basis. If according to your view, the self exists substantially, then just as you think that your consciousness is not different from your own nature, the person must also not be different from his own nature, so it must be said to be the same. Also, just as you think that your consciousness is a thing different from form, etc., the person must also be said to be different in nature from the aggregates. For things, these two forms of sameness and otherness must be visible, therefore I am not substantially existent, because that is precisely the nature of things.
Tibetan
་དང་གཞན་གཉིས་སུ་གྲུབ་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ལྔ་པ་ལ་བཞི། བདག་མཐའ་བདུན་དུ་མེད་ཀྱང་བརྟེན་ནས་བཏགས་པ་ཤིང་རྟ་དང་འདྲ་བར་བསྟན་པ། སྔར་མ་བཤད་པའི་ཕྱོགས་ལྷག་མ་གཉིས་རྒྱས་པར་བཤད་པ། དེ་ལྟར་བཤད་པ་ལ་གཞན་གྱི་རྩོད་པ་སྤོང་བ། མིང་གི་ཐ་སྙད་ཀྱི་དོན་གཞན་ཡང་གྲུབ་པར་བསྟན་པའོ། །དང་པོ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་སྔར་བཤད་པ་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ན་གང་ཟག་རྫས་སུ་ཡོད་པ་མི་འཐད་པ་དེའི་ཕྱིར་ངར་འཛིན་པའི་རྟེན་ཏེ་དམིགས་པ་ནི། དངོས་པོ་སྟེ་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པ་མིན་ཏེ། རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ན་བདག་ནི་ཕུང་པོ་ལས་གཞན་ཏེ་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་མིན་ལ། ཕུང་པོའི་ངོ་བོ་ཚོགས་པ་དང་ཡ་གྱལ་གང་ཡང་བདག་ མིན་པ་དང་། བདག་ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྟེན་དང་། བདག་འདི་ལ་ཕུང་པོ་རྟེན་དུ་ཡོད་པ་ཡང་མིན་ཞིང་། བདག་འདི་ནི་ཕུང་པོ་དེ་རྣམས་དང་ལྡན་པའང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པ་མིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་རང་གི་སྡེ་པ་གང་དག་བདག་བཏགས་པར་ཡོད་ཅེས་པའམ། བདག་དོན་དམ་པར་མ་དམིགས་པར་འདོད་པས་ཀྱང་རུང་སྟེ་ཇི་སྐད་སྨྲས་པའི་རྣམ་པས་བདག་ཁས་བླང་བར་མི་བྱའོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། བདག་འདི་ནི་ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས་གྲུབ་པར་འགྱུར་བའོ། །ཇི་ལྟར་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་འདི་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཙམ་ཞིག་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་རྣམ་པར་བཞག་པ་མ་ཆད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཁས་ལེན་པ་ན། རྒྱུ་མེད་སོགས་བཞི་ལས་སྐྱེ་བ་མི་འདོད་པ་དེ་བཞིན་དུ། བདག་གི་སྐབས་འདིར་ཡང་ཕུང་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་བཏགས་པར་འདོད་པ་ན། ཇི་སྐད་བཤད་པའི་སྐྱོན་དང་ལྡན་པའི་ཕྱོགས་སྔ་བསལ་ནས། ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས་གདགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཙམ་ཞིག་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་རྣམ་པར་གནས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཁས་བླང་བར་བྱ་སྟེ། བདག་ཏུ་ཐ་སྙད་བཏགས་པ་བསྙོན་མི་ནུས་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་དོན་ཉིད་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཕྱི་རོལ་གྱི་དཔེ་སྟོན་ཅིང་བཤད་པ། ཤིང་རྟ་རང་གི་ཡན་ལག་ལས་དོན་གཞན་དུ་འདོད་པ་མིན་ལ། གཞན་མིན་ཏེ་གཅིག་ཏུ་ཡང་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། ཕུང་པོ་དེ་དང་ལྡན་པ་དང་། ཡན་ལག་ལ་ཕར་བརྟེན་པ་དང་། ཡན་ལག་དག་བདག་དེར་བརྟེན་པ་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་པ་མིན་པ་དང་། ཡན་ལག་འདུས་པ་ཙམ་དང་ཡན་ལག་གི་དབྱིབས་ མིན་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ། བདག་དང་ཕུང་པོ་གཉིས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །གཉིས་པ་ལ་གཉིས། དངོས་ཀྱི་དོན། རིགས་པ་དེ་གཞན་ལ་ཁ་སྤོ་བའོ། །དང་
Chinese
并且远离了成立为一与成立为异。第五（部分）有四（个方面）：虽然我（梵文：ātman，梵文罗马拟音：ātman，藏文：བདག་，汉语字面意思：我）不存在于七种边际中，但展示了依赖而安立如同车子；详细解释了先前未解释的剩余两个方面；驳斥了对如此解释的他人争论；展示了名称术语的其他意义也成立。第一（方面）是：因为先前所说的如此进行分析时，认为补特伽罗（梵文：pudgala，梵文罗马拟音：pudgala，藏文：གང་ཟག，汉语字面意思：人）实有是不合理的，因此，执我的所依，即对境，不是实物，即不是自性成立的。分析时，我不是蕴（梵文：skandha，梵文罗马拟音：skandha，藏文：ཕུང་པོ，汉语字面意思：堆）之外的，即不是本体各异的；蕴的本体，无论是集合还是部分，都不是我；我不是蕴的所依；蕴也不是以我为所依而存在；我也不是与蕴具有本体性的。因此，无论自宗的哪些派别说“我以假立而存在”，或者认为我不是以胜义而缘取的，都不要以如是所说的形式来承认我。所说的是：我依赖于蕴而成立。就像“依赖于此而生此”仅仅是世俗谛的安立，为了不中断而承认，就像不承认从无因等四种产生一样，在我的这个场合，也同样认为依赖于蕴而假立，那么，首先消除如是所说具有过失的方面，为了使仅仅是“依赖于蕴而安立”这个世间的术语得以存在，应当承认，因为见到安立为我的术语是不可否认的。为了使我成立为仅仅是假立，为了阐明如是所说之义，展示外道的比喻并解说：车子不是被认为是与自己的支分不同的事物，也不是不异，即不是成立为一体的，也不是与蕴具有的，也不是反过来依赖于支分的，也不是支分依赖于我而自性存在的，也不是仅仅是支分的集合和支分的形状，正如那样，我和蕴二者也应当如是了解。第二（部分）有二：真实的意义，以及将那个理路转移到其他方面。第一
English
And because it is free from being established as one and different. The fifth (section) has four (aspects): Although the self (Sanskrit: ātman, Romanized Sanskrit: ātman, Tibetan: བདག་, literal Chinese meaning: I) does not exist in the seven extremes, it shows that dependent designation is like a chariot; it explains in detail the remaining two aspects that were not explained earlier; it refutes the arguments of others against such explanations; it shows that other meanings of the term are also established. The first (aspect) is: Because it is unreasonable to consider a person (Sanskrit: pudgala, Romanized Sanskrit: pudgala, Tibetan: གང་ཟག, literal Chinese meaning: person) to be substantially existent when analyzed in this way as previously stated, therefore, the basis of clinging to self, that is, the object of focus, is not a real thing, that is, it is not established by its own nature. When analyzed, the self is not other than the aggregates (Sanskrit: skandha, Romanized Sanskrit: skandha, Tibetan: ཕུང་པོ, literal Chinese meaning: heap), that is, it is not a different entity; the nature of the aggregates, whether it is a collection or a part, is not the self; the self is not the basis of the aggregates; the aggregates do not exist with the self as their basis; and the self is not inherently possessed of those aggregates. Therefore, no matter which of our own schools say "the self exists by imputation," or think that the self is not apprehended as ultimately real, do not accept the self in the manner that has been stated. What is said is: the self comes into being in dependence on the aggregates. Just as "this arises in dependence on this" is merely an establishment of conventional truth, and is accepted in order not to interrupt it, just as one does not accept arising from four things such as having no cause, in this case of the self, it is also thought to be designated in dependence on the aggregates, then, first eliminate the faulty aspects as stated above, and in order to maintain the worldly term that is merely "designated in dependence on the aggregates," it should be accepted, because it is seen that the term designated as self cannot be denied. In order to establish that the self is merely imputed, in order to clarify the meaning of what has been said, an example from outside is shown and explained: a chariot is not considered to be something different from its own parts, nor is it non-different, that is, it is not established as one, nor is it possessed of the aggregates, nor does it depend on the parts in return, nor do the parts depend on the self and exist by their own nature, nor is it merely a collection of parts and the shape of the parts, just as that is, the self and the aggregates should also be understood in the same way. The second (part) has two: the actual meaning, and transferring that reasoning to other aspects. The first