Tibetan
ནི། གང་གི་ཚེ་ལྟ་བ་ལ་ལྟོས་མ་ལྟོས་ཀྱི་ལྟ་བ་པོ་རང་བཞིན་གྱིས་མེད་པ་དེའི་ཚེ་ལྟ་བ་པོ་མེད་ན་རྒྱུ་མེད་པའི་བལྟ་བྱ་དང་ལྟ་བ་དེ་དག་ག་ལ་ཡོད་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་མེད་པས་དེ་དག་ཡོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ལྟ་བ་པོ་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་པར་ག་ལ་འགྲུབ། འདིར་སྨྲས་པ་གལ་ཏེ་བལྟ་བྱ་དང་ལྟ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་དེ་དེ་གཉིས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ལྟ་བ་དང་བལྟ་བྱ་ལ་བརྟེན་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་ལ་གསུམ་འདུས་པ་ ལས་རེག་པ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་འབྱུང་ཞིང་རེག་པ་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་ནི་ཚོར་བ་ཡིན་ལ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་སྲེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ཇི་ལྟར་ཕ་དང་མ་དག་ལ། །ཞེས་པའི་ཚིགས་བཅད་གཅིག་འབྱུང་བ་ནི་རྒྱ་འགྲེལ་གཞན་གསུམ་ལ་མེད་ཅིང༌། འགྲེལ་པ་འདིར་ཡང་དེ་ལ་བཤད་པ་མ་མཛད་ལ་སྤྱན་རས་གཟིགས་བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱིས་རྩ་ཤེ་ལ་ཚིགས་བཅད་བཞི་བརྒྱ་དང་ཞེ་དགུ་ཡོད་པར་བཤད་པ་དང་མི་འགྲིག་པས་དཔེ་མ་དག་པ་ལས་བསྒྱུར་བར་གསལ་ལོ། །རྣམ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་བཞི་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་ན་དེ་གཉིས་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་པར་འགྱུར་ནའང་ཡོད་པ་ནི་མིན་ཏེ། ལྟ་བ་པོ་རང་བཞིན་གྱིས་མེད་པས་བལྟ་བྱ་དང་ལྟ་བ་གཉིས་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱིས་མེད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་སོགས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་རེག་པ་དང་ཚོར་བ་དང་སྲེད་པ་བཞི་པོ་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་པ་མིན་ནོ། །འདིར་སྲེད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ལེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པས་རྣམ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡོད་དེ་ལེན་པ་དང་སྲིད་པ་དང་སྐྱེ་བ་དང་རྒ་ཤི་ལ་སོགས་པ་ནི་དེ་དག་ལས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། གང་གི་ཚེ་བལྟ་བྱ་དང་ལྟ་བ་རང་བཞིན་གྱིས་མེད་པས་རྣམ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་རང་བཞིན་གྱིས་མེད་པ་དེའི་ཚེ་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་སོགས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་སྲིད་པ་དང་སྐྱེ་རྒ་སོགས་ཇི་ལྟ་བུར་ན་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་པར་འགྱུར་ཏེ་མི་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཁྱོད་ཀྱིས་ལྟ་བ་ནི་བཀག་ན་ཉན་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་བཀག་པས་དེ་རྣམས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་རྣམས་རང་བཞིན་གྱིས་ ཡོད་དོ་ཞེ་ན། ཉན་པ་དང་སྣོམ་པ་དང་མྱོང་བར་བྱེད་པ་དང་རེག་པར་བྱེད་པ་དང་ཡིད་ཀྱིས་སེམས་པར་བྱེད་པ་དང༌། ཉན་པ་པོ་དང་མཉན་པར་བྱ་བ་དང་སོགས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་སྣོམ་པ་པོ་དང་བསྣམ་པར་བྱ་བ་དང་མྱོང་བ་པོ་དང་མྱང་བར་བྱ་བ་དང་རེག་པ་པོ་དང་རེག་པར་བྱ་བ་དང་སེམས་པ་པོ་དང་བསམ་པར་བྱ་བ་རྣམས་རྣམ་པར་བཤད་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །གང་གིས་རྣམ་པར་བཤད་ཅེ་ན། ལྟ་བ་ཉིད་ཀྱིས
Chinese
是。当观看不论依赖与否，观看者自性不存在的时候，观看者不存在，那么无因的所观和观看那些又在哪里呢？因为自性不存在，以那些存在的理由，观看者怎么能成立为自性存在呢？这里说道，如果所观和观看是自性存在的，因为那二者的果存在。因为依赖观看和所观而产生了识，三者聚合产生触，是具有漏的，与触一同产生的是受，以那的因缘是爱。这里“如何父母等”的偈颂出现，其他的汉译本三本没有，这个注释中也没有对它进行解释，观世音寂静行论师说根本慧论有四百四十九个偈颂，这不相符，很明显是从不正确的版本翻译过来的。如果识等四者自性存在，那么那二者也变成自性存在，但存在不是，因为观看者自性不存在，所观和观看二者也自性不存在的缘故，识和等字包括的触和受和爱四者不是自性存在的。这里说了以爱为缘取等，所以识等是存在的，因为取和有和生和老死等是从那些产生的，如果这样说。当所观和观看自性不存在，识等自性不存在的时候，那么取和等字包括的有和生老等怎么会变成自性存在呢？不会变成自性存在。第二，如果你们遮止观看，那么听等没有遮止，因为那些存在，事物都是自性存在的，如果这样说。听和嗅和感受和触摸和意识思，以及听者和所听和等字包括的嗅者和所嗅和感受者和所感受和触摸者和所触摸和思者和所思，要知道这些都要详细解释。谁来详细解释呢？就是观看本身。
English
Yes. When the viewer, whether dependent on viewing or not, does not exist by nature, and the viewer does not exist, then where are those objects of viewing and viewing that are without cause? Because they do not exist by nature, how can the viewer be established as existing by nature by the reason that they exist? Here it is said that if the object of viewing and viewing exist by nature, it is because the result of those two exists. Because consciousness arises in dependence on viewing and the object of viewing, and the union of the three produces contact, which is with outflows, and what arises together with contact is feeling, and the cause of that is craving. Here, the verse "How are parents, etc." appears, which is not in the other three Chinese translations, and this commentary does not explain it either. Avalokiteshvara Shantaraksita says that the root wisdom has four hundred and forty-nine verses, which does not match, so it is clear that it was translated from an incorrect version. If the four, such as consciousness, exist by nature, then those two would also become existing by nature, but they do not exist, because the viewer does not exist by nature, and the object of viewing and viewing do not exist by nature, so the four, such as consciousness, including contact, feeling, and craving, do not exist by nature. Here it is said that taking, etc., is caused by craving, so consciousness, etc., exists, because taking, existence, birth, old age, and death, etc., arise from those. If you say so. When the object of viewing and viewing do not exist by nature, and consciousness, etc., do not exist by nature, then how can taking closely and existence, birth, old age, etc., included by etc., become existing by nature? They will not become existing by nature. Second, if you block viewing, then hearing, etc., are not blocked, because those exist, and things exist by nature. If you say so. Hearing, smelling, experiencing, touching, and thinking with the mind, and the hearer and what is heard, and the smeller and what is smelled included by etc., and the experiencer and what is experienced, and the toucher and what is touched, and the thinker and what is thought, know that these must be explained in detail. Who explains in detail? It is viewing itself.
Tibetan
་ཏེ་ཇི་ལྟར་ལྟ་བ་བཀག་པ་བཞིན་དུ་ཉན་པ་སོགས་ལྔ་དང་ལྟ་བ་པོ་བཀག་པ་བཞིན་དུ་ཉན་པ་པོ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་དང་བལྟ་བར་བྱ་བ་བཀག་པ་བཞིན་དུ་མཉན་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་བཀག་པ་ཡང་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་ཉན་པ་རང་གི་བདག་ཉིད་ནི། །དེ་ལ་ཉན་པ་མ་ཡིན་ཉིད། །ཅེས་དང་སྣོམ་པ་རང་གི་དང་མྱོང་བྱེད་རང་གི་དང་རེག་བྱེད་རང་གི་དང་སེམས་བྱེད་རང་གི་ཞེས་སོགས་འདོན་པ་བསྒྱུར་རོ། །གཉིས་པ་ནི། དེ་ལྟར་ལས་དང་བྱེད་པདང་བྱེད་པ་པོ་དྲུག་ཚན་གསུམ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པ་བཀག་པ་དེ་ཡང་རྟོག་གེ་ཙམ་གྱིས་བསྒྲུབས་སོ་སྙམ་པ་དགག་པ་དང༌། མིག་གིས་གཟུགས་མཐོང་བ་སོགས་བཀག་པའི་གསུང་རབ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རབ་བྱེད་འདིས་བཤད་པར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དུ་ངེས་དོན་གྱི་ལུང་དང་སྦྱོར་བའི་ཕྱོགས་ཙམ་སྨོས་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། དེ་ལ་འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་ནི་མིག་གིས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་གཟུགས་གང་དག་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བ་འདི་དག་ལ། རྟག་པ་ཉིད་དམ་བརྟན་པ་ཉིད་དམ་དེ་ བཞིན་ཉིད་དམ་གཞན་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་ཉིད་དམ་མ་ནོར་བ་དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་འགའ་ཡང་མེད་ཀྱི་སྒྱུ་མ་དེ་ནི་ཡོད་དོ། །སྒྱུ་མར་བྱས་པ་དེ་ནི་ཡོད་དོ། །སེམས་རྨོངས་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་ཡོད་དོ། །དེ་ནི་གྱིན་ཞིག་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་དེ་ལྟར་སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ་གཞན་ལྔ་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ། །སྲིད་པ་འཕོ་བའི་མདོ་ལས་ཀྱང༌། མིག་གིས་གཟུགས་རྣམས་མི་མཐོང་ཞིང༌། །ཡིད་ཀྱིས་ཆོས་རྣམས་མི་ཤེས་ཏེ། །གང་དུ་འཇིག་རྟེན་མི་འཇུག་པ། །འདི་ནི་བདེན་པའི་མཆོག་ཡིན་ནོ། །གང་དུ་རྐྱེན་ཚོགས་པས་མཐོང་བར། །འདྲེན་པ་རབ་ཏུ་སྟོན་མཛད་པའི། །ས་དེ་དོན་དམ་འཛིན་པ་ནི། །ཉེ་བར་བརྟགས་པ་ཆུབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་པས་ནི་མིག་ནས་ཡིད་ཀྱི་བར་དྲུག་གིས་ཡུལ་འཛིན་པའི་བྱེད་པ་དང་ལས་དང་བྱེད་པ་པོ་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་གང་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་བློ་མི་འཇུག་པ་དེ་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཡིན་ཏེ་འགྱུར་གཞན་ལས། ད་ནི་དམ་པའི་བདེན་པའོ། །ཞེས་བསྒྱུར་བ་ལྟར་རོ། །དབང་པོ་དང་ཡུལ་ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་ཚོགས་པའི་དབང་གིས་རང་རང་གི་ཡུལ་འཛིན་པར་བསྟན་པའི་ས་དེ་དོན་དམ་པར་ཡོད་པར་འཛིན་པ་ནི་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཙམ་མོ་ཞེས་བསྟན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ། མིག་དང་གཟུགས་ལ་བརྟེན་ནས་ནི། །མིག་གི་རྣམ་ཤེས་འདིར་སྐྱེ་ཡང༌། །གཟུགས་ནི་མིག་ལ་བརྟེན་མ་ཡིན། །གཟུགས་ནི་མིག་ལ་འཕེ་བའང་མིན། །བདག་མེད་མི་སྡུག་ཆོས་འདི་ད
Chinese
也就是说，就像遮止见一样，也要知道遮止听等五种，以及像遮止见者一样，也要遮止听者等五种，以及像遮止所见一样，也要遮止所听等五种。而且，听的自性是：于此，听不是听。以及嗅的自性，以及受用的自性，以及触的自性，以及思的自性等等，要翻译这些。第二，像这样，业和作者和作者的三组六个，以自己的自性存在而被遮止，不要以为这仅仅是用推理来成立的，要遮止这种想法。并且，为了表明用眼睛看见色等所有被遮止的经典，都要用这个分别来解释，所以只说少许决定意义的教证和结合的方面。世尊说：于此，圣声闻以眼睛所能了知的色，无论是过去、未来、现在所生的这些，恒常性或坚固性或如是性或非异体如是性或不颠倒如是性，任何也没有，幻象是有的。幻象所作是有的。使心迷惑是有。那是欺骗，这样各自了别。其他五种也与此相同。《转生经》中也说：眼睛不能见诸色，意不能知诸法，于何世间不趣入，此乃真实之胜。于何因缘聚合见，导师善能示导彼，地彼胜义执持者，当能证悟近取性。因此，从眼到意这六种，以自性空性来执持对境的行、业和作者，世间的智慧不趣入于此，这就是胜义谛，从其他译本中说：现在是胜义谛。就像翻译的那样。依靠根和境等因缘聚合的力量，显示各自执持各自的对境，执持那个地为胜义存在，这仅仅是假立而已。同样：依于眼与色，眼识生于此，然色非依眼，色亦不益眼，无我无美此等法。
English
That is to say, just as blocking seeing, one should also know blocking hearing and the other five, and like blocking the seer, one should also block the hearer and the other five, and like blocking what is seen, one should also block what is heard and the other five. Moreover, the self-nature of hearing is: In this, hearing is not hearing. And the self-nature of smelling, and the self-nature of experiencing, and the self-nature of touching, and the self-nature of thinking, etc., these should be translated. Secondly, like this, the three groups of six, namely karma, agent, and actor, are blocked from existing by their own nature, and one should not think that this is merely established by reasoning, and one should block this idea. And, in order to show that all the scriptures that block seeing form with the eyes, etc., should be explained with this distinction, only a small amount of definitive meaning of the teachings and the aspect of combination are mentioned. The Blessed One said: Here, the noble hearer, with the eyes, whatever forms are to be known, whether past, future, or present, these, permanence or steadfastness or suchness or non-otherness suchness or non-reversed suchness, there is none, illusion is there. What is made by illusion is there. Making the mind confused is there. That is deception, thus each distinguishes. The other five are also the same as this. In the Sutra of Transference of Existence it is also said: The eyes do not see forms, The mind does not know dharmas, Where the world does not enter, This is the supreme truth. Where seeing by the gathering of causes, The guide is well able to show, That ground, the holder of ultimate meaning, Will be able to realize the imputed nature. Therefore, from the eye to the mind, these six, holding the objects of action, karma, and actor with emptiness of self-nature, the wisdom of the world does not enter into this, this is the ultimate truth, from other translations it is said: Now it is the ultimate truth. Just like the translation. Relying on the power of the gathering of causes such as the senses and objects, showing that each holds its own object, holding that ground as ultimately existent is merely imputation. Similarly: Relying on the eye and form, Eye consciousness arises here, But form does not rely on the eye, Form does not benefit the eye, Selfless, unbeautiful, these dharmas.