Tibetan
སུངས་པ་ཡིན་གྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མ་གྲུབ་པའི་བདེན་མེད་ནི་མིན་ནོ། །དེ་ནས་གདུལ་བྱ་ཁ་ཅིག་ལ་ནི་སྣོད་བཅུད་འདི་དག་ཐམས་ཅད་བྱིས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཡང་དག་པ་སྟེ་བདེན་པ་དང༌། འཕགས་པའི་རྗེས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་ལྟོས་ནས་ཡང་དག་མ་ཡིན་པ་བརྫུན་པའོ་ཞེས་བསྟན་ཏེ། འདིའི་བདེན་བརྫུན་ཀྱང་རང་གྲུབ་པའི་དུས་གཉིས་པར་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་གནས་མི་གནས་ཀྱིས་སླུ་མི་སླུར་གསུངས་པའོ། །ཟབ་མོའི་ལྟ་བ་ལ་སྐྱེ་བ་སྔ་མར་རིང་ནས་གོམས་པ་ཚེ་འདིར་གྲུབ་མཐའི་དབང་གིས་བདེན་པར་འཛིན་པའི་སྒྲིབ་པ་ཅུང་ཟད་མ་སྤངས་པ་ཁ་ཅིག་ལ་ནི། སྒྲིབ་པ་ཅུང་ཟད་ཙམ་པོ་དེ་ཡང་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་མེད་པས་དེའི་སྔོ་བསངས་དང་དཀར་ཤམ་བརྟག་ཏུ་མི་རུང་བ་ལྟར། ཡང་དག་མིན་པ་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་གཞན་དུ་འགྱུར་བར་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ཡང་མིན་ལ་ཡང་དག་བ་སྟེ་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་གཞན་འགྱུར་མེད་པ་ཡང་མིན་ནོ་ཞེས་གཉིས་ཀ་བཀག་སྟེ། གཞན་འགྱུར་ཡོད་མེད་དུ་གྲུབ་མ་གྲུབ་རྩི་བའི་གཞི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་དུས་དང་པོར་རྒྱུན་གྱི་མཐའི་མི་རྟག་པ་མ་གཏོགས་པ་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་གཞན་འགྱུར་མེད་པའི་ཡང་དག་པ་ཁས་བླངས་ནས་སྟོན་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་སྐྱེད་པའི་ཆོས་སྟོན་པ་དང༌། དུས་གཉིས་པར་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་གཞན་དུ་འགྱུར་བའི་ཡང་དག་མིན་ པ་ཁས་བླངས་ནས་རྟག་འཛིན་ཕྲ་མོ་ཟློག་པའི་ཆོས་སྟོན་པ་དང༌། དུས་གསུམ་པར་ཤེས་ངོ་གཉིས་ལ་ལྟོས་ནས་སྐད་ཅིག་གིས་གཞན་དུ་འགྱུར་མི་འགྱུར་གྱི་ཡང་དག་དང་ཡང་དག་མིན་པའི་རྣམ་གྲངས་གཉིས་ཀའི་ཆོས་སྟོན་པ་དང༌། དུས་བཞི་པར་སྐད་ཅིག་གིས་རྟག་མི་རྟག་གཉིས་ཀ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པས་དབེན་པའི་ཆོས་སྟོན་པ་དེ་ནི། ལམ་གོལ་བ་ནས་བཟློག་ནས་ལམ་བཟང་པོ་ལ་འགོད་པས་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་རིམ་གྱིས་སྟོན་པས་རྗེས་སུ་བསྟན་པའམ་གདུལ་བྱའི་བློ་དང་འཚམ་པར་སྟོན་པས་རྗེས་སུ་བསྟན་པའོ། །རྒྱལ་བ་རྣམས་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་བདུད་རྩི་ལ་འཇུག་པའི་ཐབས་སུ་མ་གྱུར་པ་ནི་མི་གསུང་ལ་ནད་དང་མཐུན་པའི་སྨན་གསོག་པ་ལྟར་གདུལ་བྱ་དང་འཚམ་པར་ཆོས་སྟོན་ཏེ་བརྒྱ་པ་ལས། ཡོད་དང་མེད་དང་ཡོད་མེད་དང༌། །གཉི་ག་མིན་ཞེས་ཀྱང་བསྟན་ཏེ། །ནད་ཀྱི་དབང་གིས་ཐམས་ཅད་ནི། །སྨན་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་མིན་ནམ། ཞེས་གསུངས་སོ། །བུད་དྷ་པཱ་ལི་ཏ་ལས། འཇིག་རྟེན་ན་ཡང་དག་ཡིན་མིན་གཉིས་ཀར་གྲགས་པ་ལྟར་སྟོན་པས་ཀྱང་དེ་ལྟར་བཤད་དེ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱི་དབང་གིས་ཡིན་ལ། ཡང་དག་ཡིན་མིན་གཉིས་ཀ་བཀག་པ་ནི་དོན་དམ་པའི་དབང་གིས་དང༌། ཡང་ན་ཡང་དག་ཡིན་མིན་གཉིས་ཀ་ནི་རྒྱུ་དུས་ན་འབྲས་བུ་ཡོད་མེད་དང་གཉིས་ཀ་སྐྱེ་བ་དེར་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བསྟན་པ་ནི་ཡོད་མེད་ཀྱི་མཐའ་བཀག་ནས་རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་གདགས་པར་ཟད་པས། དེ་ཁོ་ན་མཐོང་བར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་ གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱི་དབང་གིས་གསུངས་པ་ལ་མ་ཞེན་པར་བྱས་ཏེ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གཟུང་ངོ་ཞེས་བཤད་དོ། །བཞི་པ་ལ་གཉིས། འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང༌། འཇིག་རྟེན་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །དང་པོ་ནི། གང་ལ་རིམ་གྱིས་གཞུག་པའི་ཕྱིར་བསྟན་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དེ་མཚན་ཉིད་གང་དང་ལྡན་པ་ཞིག་ཅེ་ན། བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལྡོག་པ་སྟེ། ཞེས་པར་བཤད་ཟིན་པས་ཅི་ཞིག་དྲིར་ཡོད། དེ་ལྟ་ནའང་འཇིག་རྟེན་པའི་ཐ་སྙད་ཁས་བླངས་པ་ལྟར་ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པའི་དོར་སྒྲོ་བཏགས་ནས་དེའི་མཚན་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་སོ་ཞེ་ན། ཚིག་གསལ་ལས་སྒྲོ་བཏགས་ནས་དེའི་མཚན་ཉིད་བརྗོད་དགོས་སོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ནི་སྒྲ་རྟོག་གི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ལམ་ནས་དྲངས་ཏེ་བཤད་པ་ལ་བྱའི། མིན་བཞིན་དུ་བཏགས་པ་མིན་ཏེ་རབ་བྱེད་བཅོ་ལྔ་པར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལ་ལོག་རྟོག་སེལ་བ་ལ་ལྟོས་ནས་མཚན་ཉིད་ལྔ་ལྡན་དུ་གསུངས་པའི་དང་པོ་གཞན་ལས་ཤེས་པ་མིན་པ་ནི། གང་ཟག་གཞན་གྱིས་བསྟན་པ་ཙམ་ལས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་མིན་གྱི་རང་གིས་ཟག་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བའོ། །དཔེར་ན་རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་སྐྲ་ཤད་དམིགས་པ་ན་རབ་རིབ་མེད་པས་སྣང་བ་འདི་ནི་སྐྲ་ཤད་ཀྱི་ངོ་བོར་མེད་དོ་ཞེས་བསྟན་ཀྱང༌། རབ་རིབ་མེད་པས་སྐྲ་ཤད་མེད་པ་མཐོང་བ་འདྲ་བ་ཞིག་དེས་རྟོགས་མི་ནུས་ཀྱི་དེས་བསྟན་པ་ལས་སྐྲ་ཤད་དུ་མེད་བཞིན་དུ་དེར་སྣང་བའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གོ་སྙམ་པ་འདི་ཙམ་ཞིག་ཏུ་རྟོགས་སོ། ། རབ་རིབ་སེལ་བའི་མིག་སྨན་བསྐུས་པས་རབ་རིབ་མེད་པར་གྱུར་པའི་ཚེ་བར་སྣང་ལྟ་བུ་སྐྲ་ཤད་དུ་སྣང་བའི་ངོ་བོ་དེ་སྐྲ་ཤད་དུ་སྣང་བ་མ་མཐོང་བའི་ཚུལ་གྱིས་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྒྲོ་བཏགས་པའི་སྒོ་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སྟོན་མོད་ཀྱང༌། དེ་ཙམ་གྱིས་སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཟག་མེད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་གཟིགས་པ་འདྲ་བ་ཞིག་རྟོགས་མི་ནུས་ཀྱི། སྟོང་ཉིད་ཀྱི་དོན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ལྟ་བའི་མིག་སྨན་གྱིས་བློ་ཡི་མིག་བསྐུས་པ་ན་མ་རིག་པའི་རབ་རིབ་ཀྱི
Chinese
是假立的，但並非以自性不成立的無諦實。然後，對於某些所化有情，就孩童而言，這一切器情是真實的，是諦實；就聖者後得智而言，是不真實的，是虛假的。如此宣說。此處的真假，也說是於第二個自成立之時，以安住不安住於自體性而欺誑不欺誑。對於甚深見，前世長久串習，今生因宗派之影響而執為諦實，對於某些未稍微斷除障蔽者，為了斷除那稍微之障蔽，如莫邪之女不存在，故其青色與白色無法觀察一般。不真實者，剎那剎那轉變，非以自性成立，而真實者，亦非剎那剎那無轉變。如此遮止二者。因為成立不成立轉變有無論之基礎，非以自體性成立之故。如是，於第一時，除了常邊之無常外，承許剎那剎那無轉變之真實，而宣說生起對導師之信心的法。於第二時，承許剎那剎那轉變之不真實，而宣說遣除微細常執之法。於第三時，觀待能知與所知二者，宣說以剎那轉變不轉變之真實與不真實二者之法。於第四時，宣說以剎那常與無常二者皆遠離自體性之法。此乃從歧途扭轉而安立於正道，故是教導。彼亦以次第宣說，故是隨順教導，或隨順所化有情之意樂而宣說，故是隨順教導。諸佛不說非為趣入彼真實性之甘露之方便者，如儲備與疾病相符之藥物般，隨順所化有情而說法，如《百論》云：「有與無及有無，二者皆非亦宣說，以病之勢力故，一切轉為藥非耶。」佛護云：「如世間以真實不真實二者著名般，導師亦如是說，即世間。」
English
It is nominally posited, but it is not unreal because it is not established by its own nature. Then, for some trainees, all these containers and contents are true and real in relation to children; in relation to the wisdom following the noble ones, they are untrue and false. Thus it is taught. The truth and falsehood here are also said to deceive or not to deceive by dwelling or not dwelling in one's own nature at the second time of self-establishment. For some who have long been accustomed to the profound view in previous lives, but who in this life have not slightly abandoned the obscurations of holding to be true due to the influence of philosophical tenets, in order to abandon even that slight obscuration, just as the daughter of Moshang does not exist, so her blue and white cannot be examined. The untrue changes from moment to moment, and is not established by its own nature, and the true is also not unchanging from moment to moment. Thus both are negated. Because the basis for calculating whether or not change exists is not established by its own nature. Thus, at the first time, except for the impermanence of the extreme of permanence, the true, which does not change from moment to moment, is accepted, and the Dharma is taught to generate faith in the teacher. At the second time, the untrue, which changes from moment to moment, is accepted, and the Dharma is taught to reverse subtle clinging to permanence. At the third time, in relation to both the knower and the known, the Dharma of both the categories of true and untrue, which change or do not change from moment to moment, is taught. At the fourth time, the Dharma of emptiness is taught, because both permanence and impermanence are devoid of their own nature from moment to moment. This is the teaching that turns away from the wrong path and establishes it on the good path. It is also taught gradually, so it is a subsequent teaching, or it is taught in accordance with the minds of the trainees, so it is a subsequent teaching. The Victorious Ones do not speak of what is not a means of entering the nectar of Suchness, but teach the Dharma in accordance with the trainees, just as storing up medicine that is compatible with the disease, as it is said in the Hundred Treatises: "Existence and non-existence, and existence and non-existence, Both are also taught as not being either. Because of the power of disease, Does everything not turn into medicine?" Buddhapalita said: "Just as in the world it is famous as both true and untrue, the teacher also speaks in this way, that is, the world."
Chinese
是由于世俗的说法，而对正确与否两者都加以遮止，是由于胜义的缘故；或者正确与否两者，即因位时果的有无和两者产生，佛陀对此的教导是遮止有无的边，仅仅是从因缘而安立，因此，想要证悟那个真实的人们，不要执着于世间的说法，而应当把握那个真实，如是宣说。第四部分分为两点：圣者们的真如的体性，以及世间人的真如的体性。第一点是：为了逐渐引导而宣说的那个真如，具有什么样的体性呢？因为在“所说应遮止”中已经说过，还有什么可问的呢？如果是这样，按照世间人所承认的说法，在世俗谛中加上增益，而必须宣说它的体性吗？《释论》中说，加上增益而必须宣说它的体性，这应当是从言语概念的途径引导而说的，而不是本来就加上增益，在《辨中边论》第十五品中已经说过了。对此，为了遣除邪分别，而宣说了具有五种体性的，第一种不是从他处了知的，即不是仅仅通过其他人指示就能了知的，而是自己通过无漏的智慧来证悟的。例如，有眼翳的人看到毛发时，即使没有眼翳的人指示说，这个显现不是毛发的自性，但有眼翳的人也无法像没有眼翳的人那样见到没有毛发，他只能了解到通过指示，知道这并非真实的毛发，而仅仅是颠倒显现而已。当涂抹去除眼翳的眼药后，眼翳消失时，就像在虚空中看到毛发一样，他会以一种不见到毛发显现的方式来证悟毛发显现的自性。同样，虽然圣者们通过增益的方式来显示真如，但仅仅凭此，凡夫们也无法像以无漏智慧见到真如的自性那样去证悟，只有当以不颠倒见空性的眼药涂抹智慧之眼时，才能去除无明的眼翳。
English
It is due to the terms of convention, and the negation of both right and wrong is due to the ultimate; or both right and wrong, that is, the existence or non-existence of the fruit at the time of the cause and the arising of both, the Buddha's teaching on this is to negate the extremes of existence and non-existence, and it is merely established from causes and conditions. Therefore, those who wish to see that reality should not be attached to what is said in terms of worldly conventions, but should grasp that reality, as it is said. The fourth part has two points: the nature of reality for the noble ones, and the nature of reality for the worldly ones. The first point is: what is the nature of that reality that is taught in order to gradually introduce it? Since it has already been said in "what is to be said is to be rejected," what is there to ask? If so, according to the worldly accepted terms, should we add superimposition to the truth of convention and explain its nature? In the commentary, it says that we must add superimposition and explain its nature, which should be understood as being guided through the path of verbal concepts. It is not that we are adding superimposition as it is not, as it has already been explained in the fifteenth chapter of the Differentiation of the Middle and the Extremes. In order to eliminate wrong conceptions, the first of the five characteristics that are taught is that it is not known from others, that is, it is not to be understood merely by being shown by others, but is to be realized by oneself through uncontaminated wisdom. For example, when a person with blurred vision sees hair, even if someone without blurred vision points out that this appearance is not the nature of hair, the person with blurred vision cannot realize that the appearance is not the nature of hair. The person with blurred vision cannot realize it in the same way as someone without blurred vision sees the absence of hair. He can only understand that it is not real hair, but merely an inverted appearance. When the eye medicine that removes blurred vision is applied, and the blurred vision disappears, he will realize the nature of the hair-like appearance in the space in a way that he does not see the hair-like appearance. Similarly, although the noble ones show reality through the way of superimposition, ordinary people cannot realize it in the same way as seeing the nature of reality with uncontaminated wisdom. Only when the eye of wisdom is applied with the eye medicine of seeing the meaning of emptiness without inversion can the blurred vision of ignorance be removed.