Tibetan
་དོན་དང་ཐ་མ་ངེས་དོན་དུ་གསུངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ཁ་ཅིག་གིས་མདོ་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་དུས་གསུམ་པར་གསུངས་པའི་མདོ་ཐམས་ཅད་ངེས་དོན་དུ་བསྒྲུབས་ནས་གཞན་སྡེའི་རིགས་ཅན་བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་ལ་ཞེན་པ་རྣམས་དྲང་བའི་ཕྱིར་དུ་གསུངས་པ་འགའ་ཞིག་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པར་འདོད་ཅིང༌། ཆོས་ཉིད་མ་གཏོགས་པའི་ཆོས་ཅན་ཐམས་ཅད་འཁྲུལ་པའི་བློས་རློམ་པ་མ་གཏོགས་པ་རང་གི་ངོ་བོ་གྲུབ་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་ཅིང་ཆོས་ཉིད་བདེན་པར་གྲུབ་པའི་བདེན་མི་བདེན་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ནི་སྔར་བཤད་པའི་ལེགས་པར་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་དོན་དུ་འདོད་དོ། །དེ་ལ་གཞན་དག་གིས་ནི་མདོ་འདིས་དྲང་ངེས་ཕྱེ་བ་ལྟར་ཡིན་ན་ཕྱོགས་སྔ་མས་སྨྲ་བ་ལྟར་འགྱུར་རོ་སྙམ་ནས་དྲང་ངེས་ཀྱི་ཚུལ་དེ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པ་མིན་ནོ་ཞེས་འགོག་གོ །དེ་གཉིས་ཀས་ཀྱང་མདོ་འདིར་མདོ་སྡེ་ལ་འགལ་སྤོང་གི་དྲི་བ་བྱུང་ལུགས་དང་དེ་ལ་སྟོན་པས་ལན་བཏབ་ལུགས་དང་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་དྲང་ངེས་སུ་བཞག་ལུགས་རྣམས་ལ་ཞིབ་ཏུ་མ་བརྟགས་པར་དྲང་ངེས་ཀྱི་རྣམ་དབྱེ་བྱས་པའི་སྐབས་ཙམ་ཞིག་ལ་རྩོད་པར་སྣང་ངོ༌། །གཉིས་པ་ལ་གཉིས། སློབ་དཔོན་ ཐོགས་མེད་ཀྱིས་གཙོ་བོར་དགོངས་འགྲེལ་ལ་བརྟེན་ཚུལ་དང༌། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། བསྡུ་བ་ལས། དོན་དམ་པ་མཚན་ཉིད་ལྔ་དང་ལྡན་པ་ཡང་དགོངས་འགྲེལ་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཞེས་དགོངས་འགྲེལ་གྱི་དོན་དམ་པའི་ལེའུ་རྣམས་དྲངས་ཤིང༌། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་དགོངས་འགྲེལ་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཞེས་མཚན་ཉིད་གསུམ་སྟོན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ལེའུ་རྣམས་དྲངས་ལ། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་དགོངས་འགྲེལ་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཞེས་མདོ་སྡེ་ལ་འགལ་སྤོང་གི་དྲིས་ལན་དང་དྲང་ངེས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སྟོན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ལེའུ་རྣམས་དྲངས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་བརྒྱད་དང་མཐར་ཐུག་རིགས་ངེས་པ་ཡང་དགོགས་འགྲེལ་ནས་གསུངས་པ་རྣམས་དྲངས་སོ། །བྱང་སའི་དེ་ཁོ་ནའི་ལེའུ་དང་དེའི་རྣམ་པར་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་ཐེག་བསྡུས་ལས་ཀྱང་དགོངས་འགྲེལ་ལས་གཞན་དབང་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་དུ་བཏགས་པའི་ཀུན་བརྟགས་ཀྱིས་སྟོང་པ་ཡོངས་གྲུབ་ཏུ་གསུངས་བ་ཉིད་བཤད་པའི་རྣམ་གྲངས་མང་པོས་གཏན་ལ་འབེབས་པར་མཛད་དོ། །མདོ་སྡེ་རྒྱན་དང་དབུས་མཐའ་ལ་སོགས་པར་དེ་ཁོ་ནའི་དོན་བཤད་པ་དང་དེ་དག་གི་འགྲེལ་པ་རྣམས་སུ་བསྟན་པའི་གནད་རྣམས་ཀྱང་མདོ་སྡེ་འདིའི་དོན་དང་ཤིན་ཏུ་མཐུན་པས་ལུགས་འདི་ལ་མདོ་སྡེ་འདིའི་དོན་གཏན་ལ་འབེབས་པ་ནི་རྩ་བར་སྣང་ངོ༌། །གཉིས་པ་ལ་གསུམ། མཐའ་གཉིས་སྤོང་ཚུལ་སྤྱིར་བསྟན་པ་ལ་སྒྲོ་ འདོགས་ཀྱི་མཐའ་བྱེ་བྲག་ཏུ་དགག་པ། དེས་གསུང་རབ་ཀྱི་དྲང་ངེས་འབྱེད་པའི་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ། བྱང་ས་ནས་བཤད་པའི་ཚུལ། བསྡུ་བ་ནས་བཤད་པའི་ཚུལ་དང་། དེ་དག་ལས་གཞན་པའི་གཞུང་ནས་བཤད་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། སྒྲོ་སྐུར་དུ་ལྟ་བའི་ཚུལ་དང༌། དེ་གཉིས་འགོག་པའི་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། བྱང་ས་ལས། ཇི་ལྟར་ཡོད་ཅེ་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ལེགས་པར་མ་ཟིན་པ་སྤངས་པ་དང་ཡང་དག་པ་ལ་སྐུར་བ་བཏབ་པའི་ལེགས་པར་མ་ཟིན་པ་སྤངས་པ་ཡོད་དེ། ཞེས་སྒྲོ་སྐུར་སྤངས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཡོད་དོ་ཞེས་གསུངས་པའི་སྒྲོ་འདོགས་དང་སྐུར་འདེབས་ནི་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་གཉིས་ནི་བྱང་ས་ལས། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ལ་འདོགས་པའི་ཚིག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་སྒྲོ་བཏགས་ནས་མངོན་བར་ཞེན་པ་གང་ཡིན་པ་དང༌། ཞེས་པ་འདིས་སྒྲོ་འདོགས་ཚུལ་གསུངས་ལ། བཏགས་པའི་ཚིག་གི་མཚན་མའི་གཞི་བཏགས་པའི་ཚིག་གི་མཚན་མའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ། བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ཡང་དག་པའི་དངོས་པོ་ལ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་དོ་ཞེས་སྐུར་པ་འདེབས་ཤིང་ཆུད་གཟོན་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་གཉིས་ནི་ཆོས་འདུལ་བ་འདི་ལས་རབ་ཏུ་ཉམས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། ཞེས་པ་སྔ་མས་ནི་སྐུར་པ་འདེབས་ཚུལ་བསྟན་ལ་ཆུད་ གཟོན་ཞེས་པ་མན་ཆད་ཀྱིས་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཟབ་མོ་ལས་ཉམས་པར་བསྟན་ནོ། །གཟུགས་ཞེས་པ་ནས་དངོས་པོ་ལ་ཞེས་པའི་བར་གྱིས་ཀུན་བརྟགས་འདོགས་པའི་གཞི་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་འདོགས་པའི་ཚིག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་པ་ནི་ཚིག་གིས་བཏགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་བྱའི། འདོགས་བྱེད་ཀྱི་ཚིག་ལ་མི་བྱ་སྟེ་བསྡུ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས་གསལ་བར་བཤད་དོ། །བྱང་སའི་སྐབས་གཞན་དུ་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱང་དེ་ལྟར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཚིག་གིས་བཏགས་པའི་ངོ་བོ་དེ་ཉིད་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པ་མིན་པ་ལ་དེའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡོད་དོ་ཞེས་ཞེན་པ་ནི་སྒྲོ་འདོགས་སོ། །བཏགས་པའི་ཚིག་གི་མཚན་མའི་གཞི་ནི་བཏགས་པའི་ཚིག་གི་མཚན་མའི་རྟེན་ཞེས་པས་བཤད་དེ་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་གདགས་གཞིའོ། །དེ་ཉིད་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ལ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམ
Chinese
是故，初义和末义被说为不了义和了义。因此，有些人依靠此经，将三时所说的一切经都确立为了义，认为为了引导那些执着于外道宗派所说的“我”的人，所说的一些内容应按字面意思理解；除了法性之外，一切法相都只是虚妄的臆想，没有任何自性成立，而法性是真实成立的，区分真实与不真实，则被认为是先前所说的善加区分之义。对此，另一些人认为，如果此经像这样区分了不了义和了义，就会像前者所说的那样，因此否定了不了义和了义的道理并非按字面意思理解。这两种观点都没有仔细考察此经中出现对经部的矛盾辩驳的提问方式，以及佛陀对此的回答方式，以及依此而安立不了义和了义的方式，似乎只是在区分不了义和了义的场合上争论。第二，分二：导师无著主要依靠《解深密经》的理据，以及依靠它而确定真如之理的方式。第一，在《摄论》中说：“具有五种特性的胜义谛，也应如《解深密经》中所说的那样去理解。”引用了《解深密经》的胜义谛品；“诸法的体性应如《解深密经》中所说的那样去观察。”引用了阐述三性的体性品；“诸法的无自性性应如《解深密经》中所说的那样去观察。”引用了阐述对经部的矛盾辩驳的问答以及不了义和了义等的无自性性品。同样，八识聚和究竟种性决定也引用了《解深密经》中所说的内容。《瑜伽师地论》的真如品及其决择，以及《摄大乘论》中，也以多种方式确定了《解深密经》中所说的依他起自性，以及异体假立的遍计所执空性为圆成实性。在《经庄严论》和《中边分别论》等中阐述真如之义，以及在这些论典的注释中所显示的要点，也是经部
English
Therefore, the initial meaning and the final meaning are said to be provisional and definitive, respectively. Thus, some people, relying on this sutra, establish all the sutras spoken in the three times as definitive, and think that in order to guide those who are attached to the "self" spoken by other schools of thought, some of the contents should be understood literally; except for the nature of reality, all phenomena are just false assumptions, and there is no self-nature established at all, and the nature of reality is truly established, and distinguishing between truth and untruth is considered to be the meaning of the well-distinguished previously mentioned. To this, others think that if this sutra distinguishes between provisional and definitive in this way, it will be like what the former said, so they deny that the reason for provisional and definitive is not understood literally. Both of these views have not carefully examined the way in which the question of contradictory arguments to the sutras appears in this sutra, and the way in which the Buddha answered it, and the way in which provisional and definitive were established based on it, and it seems that they are only arguing in the context of distinguishing between provisional and definitive. Second, there are two parts: Master Asanga mainly relies on the rationale of the *Saṃdhinirmocana Sūtra*, and the way to determine the suchness based on it. First, in the *Compendium of Determinations*, it says: "The ultimate truth with five characteristics should also be understood as it appears in the *Saṃdhinirmocana Sūtra*." The ultimate truth chapter of the *Saṃdhinirmocana Sūtra* is quoted; "The characteristics of phenomena should be observed as they appear in the *Saṃdhinirmocana Sūtra*." The characteristic chapter that explains the three characteristics is quoted; "The characteristic of the absence of self-nature of phenomena should be observed as it appears in the *Saṃdhinirmocana Sūtra*." The chapter on the absence of self-nature, which explains the questions and answers of contradictory arguments to the sutras and provisional and definitive, etc., is quoted. Similarly, the eight consciousness aggregates and the ultimate lineage determination are also quoted from what is said in the *Saṃdhinirmocana Sūtra*. In the Suchness chapter of the *Yogācārabhūmi* and its determination, and in the *Mahāyānasaṃgraha*, the dependent nature mentioned in the *Saṃdhinirmocana Sūtra*, and the emptiness of the other-imposed imputed nature as the perfectly established nature, are also determined in many ways. In the *Mahāyānālaṃkāra* and the *Madhyāntavibhāga*, etc., the meaning of suchness is explained, and the key points shown in the commentaries of these treatises are also the sutras
Chinese
因此，这个道理与此处的意义非常吻合，所以似乎根本在于确定这部经的意义。第二部分有三个方面：普遍展示舍弃两种边见的方式，以及特别驳斥增益的边见。这说明了区分经文的了义和不了义的方式。第一部分有三个方面：从《辨中边论》中解释的方式，从《摄类学》中解释的方式，以及从其他论典中解释的方式。第一部分有两个方面：视为增益和诽谤的方式，以及阻止这两种错误的方式。第一部分是：在《辨中边论》中说：如果问如何存在，那就是存在着舍弃了对不存在的事物进行增益的不正确理解，以及舍弃了对真实存在的事物进行诽谤的不正确理解。这样以舍弃增益和诽谤的方式来说明存在。那么，什么是增益和诽谤呢？这两者在《辨中边论》中说：对于色等诸法以及色等事物，对并非词语自性的自体具有进行增益，并显现执着，这是什么呢？这说明了增益的方式。以及作为所增益的词语之相的基础，作为所增益的词语之相的所依，对于以不可言说的自性而胜义存在的真实事物，说成在一切的一切中都不存在，进行诽谤和贬低，这二者要知道是大大地损害了这部律藏。前面的是展示了诽谤的方式，而从“贬低”以下的部分则展示了损害了大乘甚深之法。从“色”到“事物”之间，展示了遍计所执增益的基础。其中“词语的自性”是指词语所诠释的自性，而不是指能诠释的词语，这在《摄类学》等中有明确的解释。其他《辨中边论》中出现的情况也应如此理解。词语所诠释的自性，并非以自己的体性存在，却执着认为它以自己的体性存在，这就是增益。所增益的词语之相的基础，即所增益的词语之相的所依，这是对遍计所执的安立处所作的解释。对于以不可言说的形式而胜义存在的事物，说成在一切的一切
English
Therefore, this reasoning is very much in accordance with the meaning here, so it seems fundamental to determine the meaning of this sutra. The second part has three aspects: generally showing how to abandon the two extremes, and specifically refuting the extreme of superimposition. This explains how to distinguish the definitive and provisional meanings of the scriptures. The first part has three aspects: the way of explaining from the Madhyāntavibhāga, the way of explaining from the Compendium, and the way of explaining from other treatises. The first part has two aspects: the way of viewing as superimposition and denigration, and the way of preventing these two errors. The first part is: In the Madhyāntavibhāga, it says: If asked how it exists, it is that there exists the abandonment of the incorrect understanding of superimposing on what does not exist, and the abandonment of the incorrect understanding of denigrating what truly exists. Thus, it is said to exist by abandoning superimposition and denigration. So, what is superimposition and denigration? These two are explained in the Madhyāntavibhāga: For phenomena such as form and objects such as form, what is the superimposition on what is not the self-nature of the essence of words, and the manifestation of clinging? This explains the way of superimposition. And as the basis of the characteristic of the superimposed word, as the support of the characteristic of the superimposed word, saying that the true object that exists ultimately with an inexpressible nature does not exist in all of everything, denigrating and belittling, these two should be understood as greatly damaging this Vinaya. The former shows the way of denigration, while the part from "belittling" onwards shows the damage to the profound Dharma of the Mahayana. From "form" to "object," it shows the basis of the superimposed conceptual construction. Among them, "the essence of words" refers to the essence explained by words, not the explaining words, which is clearly explained in the Compendium and others. Other occurrences in the context of the Madhyāntavibhāga should also be understood in this way. The essence explained by words, which does not exist by its own nature, but clinging to it as existing by its own nature, is superimposition. The basis of the characteristic of the superimposed word, that is, the support of the characteristic of the superimposed word, is the explanation of the basis of imputation of the conceptual construction. Saying that the object that exists ultimately in an inexpressible form does not exist in all of everything,