Tibetan
་སྐྱེས་བུ་ཁ་ཅིག་སྤྲུལ་པའི་བུད་མེད་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཡིན་ལ་དོན་དམ་པར་བུད་མེད་དོ་སྙམ་དུ་ལོག་པར་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལོག་པར་འཛིན་པ་དེས་འདོད་ཆགས་བསྐྱེད་པ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའམ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཉན་ཐོས་ཀྱིས་སྤྲུལ་པ་ཞིག་སྤྲུལ་ལ་དེས་དེའི་ལོག་པར་འཛིན་པ་དེ་ཟློག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ངའི་ཚིག་སྟོང་པ་སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་རང་བཞིན་མེད་ པ་སྟོང་པ། སྤྲུལ་པའི་བུད་མེད་དང་འདྲ་བ་དག་ལ་རང་བཞིན་ཡོད་པར་འཛིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཟློག་པར་བྱེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་འཛིན་པ་ལ་དགག་བྱར་གསུངས་པ་དང་དེས་བཟུང་བའི་རང་བཞིན་ཡོད་པ་ལ་དགག་བྱར་མཛད་པ་གཉིས་ཡོད་དོ། །འོན་ཀྱང་དགག་བྱའི་གཙོ་བོ་ནི་ཕྱི་མ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་ཅན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལྡོག་པ་ལ་དེས་གཟུང་བའི་ཡུལ་ཐོག་མར་དགག་དགོས་པས་སོ། །འདི་ཡང་རྟེན་འབྲེལ་གྱིས་གང་ཟག་དང་ཆོས་ཀྱི་སྟེང་དུ་རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ཡོད་པ་འགོག་པ་ལྟ་བུ་རྣམས་ཡིན་ནོ། །དགག་བྱ་འདི་ནི་ཤེས་བྱ་ལ་མེད་པ་ཞིག་དགོས་ཏེ། ཡོད་ན་དགག་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ནའང་ཡོད་པར་འཛིན་པའི་སྒྲོ་འདོགས་སྐྱེ་བས་དགག་དགོས་ལ། འགོག་པའང་ཐོ་བས་བུམ་པ་བཤིག་པ་ལྟ་བུ་མིན་གྱི། མེད་པ་ལ་མེད་པར་ངོ་ཤེས་པའི་ངེས་ཤེས་བསྐྱེད་པ་སྟེ། མེད་པར་ངེས་པ་སྐྱེས་ན་ཡོད་པར་འཛིན་པའི་འཁྲུལ་ཤེས་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་རིགས་པས་བསྒྲུབ་པའང་ས་བོན་གྱིས་མྱུ་གུ་བསྐྱེད་པ་ལྟར་སྔར་མེད་ཅིག་གསར་དུ་བསྒྲུབ་པ་མིན་གྱི། ཆོས་དེ་ཇི་ལྟར་ཡིན་པ་ལ་དེ་ལྟར་ཡིན་པར་ངོ་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་ངེས་ཤེས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །རྩོད་ཟློག་ལས་ཀྱང༌། ཚིག་མེད་པར་ཡང་མེད་པ་ཡི། །འགོག་པ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཞེས་པ། །དེ་ལ་ཚིག་ནི་མེད་ཅེས་པར། །གོ་བར་བྱེད་ཀྱི་སེལ་བྱེད་མིན། །ཞེས་གསུངས་ཤིང༌། དེའི་རང་འགྲེལ་ལས་ཀྱང༌། ཁྱོད་ཀྱིས་ཚིག་དག་མེད་པར་ཡང་སྟེ། ཚིག་མ་གཏོགས་པར་ཡང་ མེད་པའི་འགོག་པ་འགྲུབ་ན། དེ་ཅི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པའི་ཁྱོད་ཀྱི་ཚིག་དེས་ཅི་ཞིག་བྱེད་ཅེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ལ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་འདི་ནི་དངོས་པོ་རྣམས་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་རང་བཞིན་མེད་པ་ལ་དངོས་པོ་རྣམས་རང་བཞིན་མེད་པའོ་ཞེས་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་
Chinese
有些人會錯誤地認為幻化的女子本性是空性的，但實際上卻是女子。因此，當這種錯誤的認知產生貪欲時，如來或如來的聲聞會幻化一個化身，並以此來消除這種錯誤的認知。同樣地，我的空性之語，如同幻化一般，能消除對於一切事物本性皆空，如同幻化女子一般的事物，卻執著為實有的錯誤認知。如經中所說，顛倒的執著以及其所執著的實有自性，都是需要破除的。然而，破除的主要對象是後者，因為要消除顛倒的執著，首先必須破除其所執著的對象。這也像是以緣起去破除在人與法之上，以自性成立的實有自性。這種破除的對象必須是所知中不存在的，因為如果存在，就無法破除。即使如此，由於會產生執著為存在的增益，因此必須破除。而破除也不是像用錘子砸碎瓶子那樣，而是要生起對於不存在的事物認知為不存在的定解。一旦生起不存在的定解，執著為存在的錯覺就會消失。同樣地，以理證進行證明，也不是像種子生出新芽一樣，去新創原本不存在的事物，而是要生起對於事物本來面目的如實認知。在《諍遮論》中也說：「無言亦無滅，能成辦遮遣。」對此，「言是無」是指能理解，而非遣除。其自釋中也說：「你說即使沒有語言，也能成立無的破斥，那麼你說『一切事物皆無自性』這句話有什麼用呢？對此應解釋為，說『一切事物皆無自性』這句話，並不是使事物變成無自性，而是使人理解事物本來就是無自性的。」
English
Some individuals will mistakenly perceive an illusory woman, who is empty of inherent existence, as a real woman. Therefore, when this mistaken perception generates desire, the Tathagata or a Shravaka of the Tathagata will emanate an illusion to counteract this mistaken perception. Similarly, my words on emptiness, like an illusion, counteract the mistaken perception of inherent existence in all phenomena, which are empty like an illusory woman. As it is said, both the inverted perception and the inherent existence it grasps are to be refuted. However, the primary object of refutation is the latter, because to reverse the inverted perception, the object it grasps must first be refuted. This is also like refuting the inherent existence of persons and phenomena established by their own nature through dependent origination. This object of refutation must be something that does not exist in the knowable, because if it exists, it cannot be refuted. Even so, because the superimposition of believing in its existence arises, it must be refuted. And refutation is not like smashing a vase with a hammer, but rather generating a definitive understanding of recognizing the non-existent as non-existent. Once the definitive understanding of non-existence arises, the illusion of grasping at existence will be reversed. Similarly, establishing something through reasoning is not like a seed producing a sprout, newly creating something that did not exist before, but rather generating a definitive understanding that makes one recognize the way things are as they are. In the *Vigrahavyavartani* it is also said: "Without words, there is also no cessation, which accomplishes refutation." Regarding this, "words are non-existent" means to understand, not to eliminate. In its auto-commentary it is also said: "You say that even without words, the refutation of non-existence can be established, so what use is your saying 'all things are without inherent existence'? To this it should be explained that saying 'all things are without inherent existence' does not make things become without inherent existence, but rather makes people understand that things are inherently without inherent existence."
Tibetan
ནོ། །དཔེར་ན་འགའ་ཞིག་ན་རེ། ལྷས་བྱིན་ཁྱིམ་ན་མེད་བཞིན་དུ་ལྷ་སྦྱིན་ཁྱིམ་ན་ཡོད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་དང༌། དེ་མེད་པ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ་མེད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་ན་ཚིག་དེས་ལྷ་སྦྱིན་མེད་པར་མི་བྱེད་ཀྱི། ལྷ་སྦྱིན་ཁྱིམ་ན་མི་སྲིད་པར་སྟོན་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་དེ་ཡང་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པ་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ལྟར་སྐྱེས་བུ་ཡང་དག་པའི་ངོ་བོ་དང་བྲལ་བ་རྣམས་ལ་རྨོངས་པའི་ཕྱིར། བྱིས་པ་སྐྱེ་བོ་མ་རིག་པས་རྨོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རང་བཞིན་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་རྣམས་ལ་རང་བཞིན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པས། དེ་ལ་རང་བཞིན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་ཚིག༌མེད་པའང་ཚིག་མ་གཏོགས་པར་ཡང་རང་བཞིན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ན། རང་བཞིན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་དེས་ཅི་ཞིག་བྱེད་ཅེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསལ་བར་གསུངས་པ་ལྟར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡོད་ན་འགོག་མི་ནུས་ལ་ མེད་ན་དགག་མི་དགོས་པས་དགག་སྒྲུབ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་པས། དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་རིགས་པའི་དཔྱོད་པ་མང་པོ་བྱེད་པ་ནི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཚིག་ཙམ་ལ་འབྱམས་པར་འདོད་པ་ནི། རིགས་པ་དང་ལམ་གྱི་དགག་སྒྲུབ་གང་ལའང་དོན་སྤྱི་མ་ཤར་བཞིན་དུ་འགལ་འདུའི་བབ་ཅོལ་སྨྲ་བ་ཡིན་ཏེ། རང་གིས་ཡོད་ན་དགག་མི་ནུས་པ་དང་མེད་ན་དགག་མི་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་བསྟན་ནས། ཕ་རོལ་པོ་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་དཔྱད་པ་བྱེད་པ་འགོག༌བཞིན་དུ་དགག་སྒྲུབ་བྱ་མི་ཉན་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་དང༌། རྒྱུ་མཚན་བཀོད་པ་དེས་ཀྱང་ཕ་རོལ་པོ་དགག་སྒྲུབ་བྱ་དགོས་པར་འདོད་པ་ལ་དགག་པ་བྱ་བར་མི་རིགས་ཏེ། ཡོད་ན་དགག་མི་ནུས་ལ་མེད་ན་དགག་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རིགས་པ་དམ་པས་འགོག་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་འཁྲུལ་པའི་རྟོག་པ་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་ཡིན་ལ། རིགས་པས་བསྒྲུབ་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ངེས་པ་བསྐྱེད་པའི་ཐབས་ཡིན་པས། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བློ་སྣ་ལྡོག་པར་འདོད་པ་དང་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་བློ་སྣ་བསྐྱེད་པར་འདོད་པས་ཀླུ་སྒྲུབ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་པའི་ཚོགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་དགག་སྒྲུབ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ངེས་པའི་བློ་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་རིགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་འགོག་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་འཛིན་སྟངས་སུན་ཕྱུང་བའི་སྒོ་ནས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ངེས
Chinese
非也。譬如有人说，天授不在家中，却说天授在家中，又有人说他不在，那么这句话并不能使天授不存在，仅仅是表明天授不可能在家中而已。同样，说诸法无自性的这句话，也不是使诸法变成无自性，而是因为一切事物都无自性，如同幻化的人一样，对于远离真实人性的事物感到迷惑。因此，对于被无知的孩童们误认为具有自性的事物，这句话是为了让他们理解这些事物实际上没有自性。如果对于这些事物来说，没有自性，那么没有自性的词语也同样不是词语，也同样没有自性，这一点已经充分成立。那么，说“无自性”这句话有什么用呢？这样说是不合理的。如是明白宣说，应当知晓。因此，如果存在就无法否定，如果不存在就不需要否定，所以是远离否定和成立的。因此，进行大量的否定和成立的理性思辨，就如同沉溺于世俗的言辞之中。在对于理性和道路的否定和成立的总体意义尚未显现之前，就说出矛盾的胡言乱语。自己已经说明了“如果存在就无法否定，如果不存在就不需要否定”的理由，却又阻止他人进行否定和成立的思辨，因为他们想要阻止否定和成立。而提出理由本身，也并不合理地否定了他人想要进行否定和成立的必要性，因为如果存在就无法否定，如果不存在就不需要否定。以清净的理性进行否定，是为了遣除颠倒错乱的执着；以理性进行成立，是为了生起不颠倒的定解。因此，想要遣除颠倒错乱的想法，想要生起不颠倒的想法，就应当追随龙树等理性的宗派，生起对于否定和成立不颠倒的定解。如此，以各种理性进行否定，是通过驳斥颠倒执着的方式，从而获得不颠倒的定
English
It is not so. For example, some say, "Devadatta is not at home, yet Devadatta is at home," and some say that he is not there. That statement does not make Devadatta non-existent, but merely shows that Devadatta cannot be at home. Similarly, the statement that things are without inherent existence does not make things devoid of inherent existence. However, because all things are without inherent existence, like an illusory person, they are deluded about things that are devoid of the nature of a real person. Therefore, for those who are deluded by the ignorance of childish beings, who impute inherent existence to things that are inherently existent, this statement makes them understand that these things are not inherently existent. If there is no inherent existence for these things, then the word "non-existent" is also not a word, and it is also well established that it is not inherently existent. So, what is the use of saying "without inherent existence"? To say that is not reasonable. As it is clearly stated, it should be understood. Therefore, if it exists, it cannot be refuted, and if it does not exist, it does not need to be refuted, so it is free from affirmation and negation. Therefore, engaging in many logical analyses of affirmation and negation is like indulging in mere conventional words. Before the general meaning of affirmation and negation of reason and the path has arisen, it is speaking contradictory nonsense. Having shown the reason that "if it exists, it cannot be refuted, and if it does not exist, it does not need to be refuted," while preventing others from engaging in the analysis of affirmation and negation, because they want to prevent affirmation and negation. And the statement of reasons also does not reasonably negate the necessity for others to engage in affirmation and negation, because if it exists, it cannot be refuted, and if it does not exist, it does not need to be refuted. Refuting with pure reason is for the sake of reversing the mistaken conception of perversion, and establishing with reason is a means of generating certainty that is not perverted. Therefore, wanting to reverse the mind of perversion and wanting to generate the mind of non-perversion, one should follow the lineage of reason of Nagarjuna and others, and generate a mind of certainty that is not perverted regarding affirmation and negation. Thus, refuting with various reasons is through refuting the clinging to perversion, thereby obtaining non-perverted certainty.