Tibetan
་མི་རུང་བ་དང་རང་བཞིན་མེད་པ་ཁོ་ན་ལ་དེ་དག་རུང་བར་གསུངས་སོ། །བཞི་བརྒྱ་པའི་འགྲེལ་པ་ལས་ཀྱང༌། བདག་ནི་དངོས་པོ་མེད་པར་སྨྲ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་སྨྲ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་ཁྱོད་དངོས་པོར་སྨྲ་བ་ཞིག་གམ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་སྨྲ་བ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱོད་ཅི་སྨྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་སྨྲ་བའོ། །ཡང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་དོན་གང་ཞིག་ཅེ་ན། རང་བཞིན་མེད་པའི་དོན་ཏེ་རང་བཞིན་གྱིས་མ་སྐྱེས་པའི་དོན་དང་སྒྱུ་མ་དང་སྨིག་རྒྱུ་དང་གཟུགས་བརྙན་དང་དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་དང་སྤྲུལ་པ་དང་རྨི་ལམ་དང་མཚུངས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་འབྱུང་བའི་དོན་དང་སྟོང་པ་ཉིད་དང་བདག་མེད་པའི་དོན་ནོ། །ཞེས་རྟེན་འབྲེལ་དུ་འདོད་ པས་དངོས་པོ་ཡོད་མེད་ཀྱི་མཐའ་གཉིས་སུ་སྨྲ་བ་སེལ་ཚུལ་བསྟན་ནོ། །དེ་ཡང་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་དོན་རང་བཞིན་གྱིས་མ་སྐྱེས་པ་ལ་བཤད་པས་ནི་དངོས་པོ་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་སེལ་ལ། སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་དང་འདྲ་བའི་འབྲས་བུ་འབྱུང་བ་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་དོན་དུ་བསྟན་པས་ནི་དངོས་པོ་མེད་པར་སྨྲ་བ་སེལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དངོས་པོ་ནི་རང་བཞིན་ལ་བྱེད་པ་དང་དོན་བྱེད་ནུས་པ་ལ་བྱེད་པ་གཉིས་ལས། དངོས་པོ་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་དངོས་པོ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་ལ་བྱ་ལ། དངོས་པོ་མེད་པར་སྨྲ་བའི་དངོས་པོ་ནི་དོན་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་གཉིས་སེལ་བ་ན་རང་བཞིན་བཀག་ཅིང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་རྒྱུ་འབྲས་ཡོད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་བཞི་བརྒྱ་པའི་འགྲེལ་པ་ལས། ཡང་ཅི་འདས་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་དྲན་པ་མེད་དམ། མེད་དོ་ཞེས་དེ་སྐད་དུ་སུ་སྨྲ། ཁོ་བོ་ཅག་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་སེལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ནི་ངེས་ན། དྲན་པ་ཞེས་བྱ་ལོག་པ་ཡི། །དོན་ལ་ལོག་པ་ཁོ་ན་འབྱུང༌། །ཞེས་སློབ་དཔོན་ཉིད་རྣམ་པར་འཇོག་པར་མཛད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་དྲན་པའི་དམིགས་པ་ནི་འདས་པའི་དངོས་པོ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རང་གི་ངོ་བོས་ཡོད་ན་ནི་དེའི་དྲན་པ་དེ་ཡོད་པའི་དོན་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པ་ཞིག་ན། གང་གི་ཚེ་འདས་པའི་དངོས་པོ་དེ་རང་བཞིན་མེད་པ་དེའི་ཚེ་དེ་ལ་དམིགས་པའི་དྲན་པའང་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ལོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་བོ། །ལོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་མེད་པ་དང་རྟེན་ ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་དང་དོན་གཞན་མ་ཡིན་པ་སྟེ་དངོས་པོ་མེད་པའི་དོན་ནི་ལོག་པའི་དོན་མ་ཡིན་ནོ། །འདས་པའི་དངོས་པོ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དྲན་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེའི་འབྲས་བུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རང་གི་ངོ་བོས་ཡོད་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་དང་། དངོས་སུ་འཛིན་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་འདས་པ་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་ཡེ་མེད་ཀྱང་མིན་ལ་རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པའང་མིན་པ་དང་། ལོག་པའམ་རྫུན་པའི་དོན་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་དོན་ཡིན་གྱི། དངོས་པོ་མེད་པའི་དོན་མིན་པར་གསུངས་པས། ཆོས་འདི་རྣམས་རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པར་འདོད་ན་དངོས་པོར་སྨྲ་བའམ་ཡོད་པའི་མཐར་ལྟུང་བ་ཡིན་གྱི། དེ་དག་ཡོད་པ་ཙམ་དུ་སྨྲ་བ་ནི་དངོས་པོར་སྨྲ་བའམ་ཡོད་སྨྲ་བ་མིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཕྱི་ནང་གི་དངོས་པོ་རྣམས་དོན་བྱེད་པའི་ནུས་པས་སྟོང་པའི་དངོས་མེད་དུ་འདོད་ན་དངོས་པོ་མེད་པར་སྨྲ་བའམ་མེད་མཐར་ལྟུང་བ་ཡིན་གྱི། དེ་དག་ལ་རང་བཞིན་མེད་པར་སྨྲས་པས་མེད་མཐར་ལྟུང་བ་མིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡེ་མེད་པ་དང་རང་བཞིན་མེད་པ་དང་། རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པ་དང་ཡོད་པ་ཙམ་གྱི་ཁྱད་མ་ཕྱེད་པར་ཡོད་མེད་ཀྱི་མཐར་ལྟུང་བ་འགེགས་པ་ན། ཁོ་བོ་ཅག་མེད་པར་མི་སྨྲ་ཡི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་ཟེར་རོ། །ཡོད་པར་མི་སྨྲ་ཡི་མེད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་ཟེར་བ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སྨྲ་བ་ཙམ་ལ་རེ་བས་ནི་འགལ་འདུ་ཤ་སྟག་སྨྲ་ཞིང་དབུ་མའི་དོན་ཡང་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་ཤོད་དེ། གཞན་ལ་དགག་པ་བྱེད་པའི་ཚེ༌ན་རང་བཞིན་ཡོད་མེད་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་བརྟག་པ་བྱས་ ནས་འགོག་པས། དེ་གཉིས་སུ་ཁ་ཚོན་ཆོད་དགོས་པར་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཁས་བླངས་བཞིན་དུ་དེ་གཉིས་གང་ཡང་མིན་པའི་དོན་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་གཞི་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་ལ་རང་བཞིན་ཡོད་དམ་མེད་ཅེས་བརྟག་པ་བྱེད་པས་ནི་དེ་གཉིས་སུ་ཁ་ཚོན་ཆོད་པར་འདོད་དགོས་ཏེ། དེར་མ་འདུས་པའི་ཕུང་གསུམ་ཡོད་ན་རང་བཞིན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་གཉིས་གང་ཡིན་ཞེས་བརྟག་པ་བྱ་བར་མི་རིགས་ཏེ། དཔེར་ན་ཁ་དོག་ཏུ་ཡོད་ན་སྔོན་པོར་ཡོད་དམ་སེར་པོར་ཡོད་ཅེས་འདྲི་བ་དང་འདྲའོ། །དེ་ལྟར་རང་བཞིན་ཡོད་མེད་གཉིས་སུ་ཁ་ཚོན་ཆོད་པའང་སྤྱིར་ཤེས་བྱ་ལ་ཡོད་མེད་གཉིས་སུ་ཁ་ཚོན་ཆོད་པ་ལ་རག་ལས་ཏེ། དཔེར་ན་བདེན་པ་ལ་བདེན་པའི་གཅིག་དང་དུ་མའི་ཁ་ཚོན་ཆོད་པ་སྤྱིར་གཅིག་དང་དུ་མ་གཉིས་སུ་ཁ་ཚོན་ཆོད་པ་ལ་ལྟོས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཁ་ཚོན་ཆོད་ན་ནི་ཕུང་གསུམ་ལྡོག་དགོས་པ
Chinese
说只有不合适和无自性，那些才是合适的。四百论的注释中也说：我不是说事物不存在，因为我说的是缘起。如果问：你是一个说事物存在的人吗？回答：不是，因为我说的正是缘起。你说是说什么呢？我说的是缘起。又问：什么是缘起的意义呢？答：是无自性的意义，即无自性产生的意义，以及如幻术、阳焰、影像、乾闼婆城、化身、梦境等具有相同性质的果产生的意义，以及空性和无我的意义。这样认为缘起，就显示了消除执着事物存在与不存在两种极端的方式。也就是说，缘起的意义解释为无自性产生，从而消除了说事物存在的主张。而将如幻术等相似的果的产生显示为缘起的意义，从而消除了说事物不存在的主张。因此，事物有两种理解方式：一种是自性，另一种是具有作用的能力。说事物存在的事物，仅仅是指自性成立的事物。而说事物不存在的事物，是指具有作用的事物。消除这两种观点时，因为遮止了自性，并显示了如幻术般的因果存在。此外，四百论的注释中说：难道没有对过去境的回忆吗？谁会那样说没有呢？我们不是要否定缘起。如果像那样存在是确定的，那么所谓的记忆就是颠倒的，对于意义来说，仅仅是颠倒的产生。论师自己这样进行辨别。因此，记忆的对境是过去的事物。如果以自性存在，那么因为那个记忆是缘于存在的意义，如果以自性成立，那么当过去的事物是无自性的时候，缘于它的记忆也是无自性的，因此，成立了它是颠倒的。颠倒的意思是无自性和缘
English
It is said that only what is unsuitable and without inherent existence are suitable. The commentary on the Four Hundred also states: I do not say that things do not exist, because I speak of dependent arising. If you ask, "Are you one who speaks of things as existing?" The answer is no, because I speak of dependent arising itself. If you ask, "What do you speak of?" I speak of dependent arising. Furthermore, if you ask, "What is the meaning of dependent arising?" The answer is: it is the meaning of no inherent existence, that is, the meaning of not being produced by inherent existence, and the meaning of the arising of results that have the same nature as illusions, mirages, reflections, cities of gandharvas, emanations, and dreams, and the meaning of emptiness and selflessness. Thus, by considering it as dependent arising, it shows how to eliminate the way of speaking in the two extremes of existence and non-existence of things. That is, by explaining the meaning of dependent arising as not being produced by inherent existence, it eliminates the assertion that things exist. And by showing the arising of results similar to illusions and so forth as the meaning of dependent arising, it eliminates the assertion that things do not exist. Therefore, there are two ways of understanding things: one is inherent existence, and the other is the ability to perform a function. The thing that is said to exist is only that which is established by inherent existence. And the thing that is said not to exist is the thing that performs a function. When these two are eliminated, it is because inherent existence is negated and the cause and effect like illusions are shown to exist. Furthermore, the commentary on the Four Hundred states: Again, is there no memory of a past object? Who would say that there is not? We are not negating dependent arising. If it is certain that it exists in that way, then what is called memory is inverted, and only invertedness arises for the meaning. The teacher himself makes this distinction. Therefore, the object of memory is a past thing. If it exists by its own nature, then since that memory is focused on the meaning of existence, if it is established by its own nature, then when that past thing is without inherent existence, the memory focused on it is also without inherent existence; therefore, it is established that it is inverted. What is called inverted is without inherent existence and dependent arising.
Chinese
所謂的「空性」並非其他意義，而是指事物不存在的意義並非虛假的意義。過去的事物並非在任何方面都不存在，因為它是可以被憶念的，並且因為能見到它的果報。但也不是以自性存在，因為那樣會變成恆常，並且會變成真實地執著。因此，過去等等這些並非完全不存在，也不是以自性成立，虛假或欺騙的意義是緣起的意義，而不是事物不存在的意義。因此，如果認為這些法以自性成立，那就是在說事物存在，或者墮入有邊；僅僅說它們存在，並不是在說事物存在，或者有邊。同樣地，如果認為內外的諸事物是空無作用能力的無事物，那就是在說事物不存在，或者墮入無邊；說它們沒有自性，並不會墮入無邊。因此，如果沒有區分完全不存在、沒有自性、以自性成立和僅僅存在之間的差別，而在遮止墮入有和無的邊際時，他們會說：『我們不說不存在，但也不是存在。』他們會說：『我們不說存在，但也不是不存在。』僅僅依靠說法，只會說出矛盾，並且絲毫也不會說出中觀的意義。在對他人進行反駁時，會進行關於自性存在與不存在等等的考察，然後進行遮止。因為他們自己承諾必須在這兩者之間做出決斷，但卻想要一個既非這兩者任何一個的意義。像這樣，對於任何一個所依，如果考察自性存在還是不存在，就必須想要在這兩者之間做出決斷。如果存在不包含在這兩者之中的第三者，就不應該考察自性存在和不存在這兩者中的哪一個。例如，如果存在顏色，就如同詢問存在藍色還是黃色。同樣地，在這自性存在與不存在兩者之間做出決斷，也取決於總體上對於所知在存在與不存在兩者之間做出決斷。例如，對於真實，如同對於真實的一和多做出決斷，取決於總體上對於一和多兩者做出決斷一樣。如果這樣做出決斷，那麼就必須捨棄第三者。
English
The so-called "emptiness" is not another meaning, but the meaning that things do not exist is not a false meaning. Past things are not non-existent in any way, because they can be remembered, and because their consequences can be seen. But it is also not existent by its own nature, because that would become permanent, and it would become truly grasping. Therefore, these past things and so on are not completely non-existent, nor are they established by their own nature. The meaning of falsehood or deception is the meaning of dependent origination, not the meaning that things do not exist. Therefore, if one thinks that these dharmas are established by their own nature, then one is saying that things exist, or falling into the extreme of existence; merely saying that they exist is not saying that things exist, or the extreme of existence. Similarly, if one thinks that the internal and external things are non-things empty of the ability to perform functions, then one is saying that things do not exist, or falling into the extreme of non-existence; saying that they do not have self-nature does not fall into the extreme of non-existence. Therefore, if one does not distinguish between completely non-existent, without self-nature, established by one's own nature, and merely existent, and while preventing falling into the extremes of existence and non-existence, they will say: "We do not say non-existent, but it is not existent." They will say: "We do not say existent, but it is not non-existent." Relying only on saying, one will only speak contradictions, and will not speak even a little of the meaning of the Middle Way. When refuting others, one will examine whether self-nature exists or does not exist, and then refute. Because they themselves promise that a decision must be made between these two, but they want a meaning that is neither of these two. Like this, for any basis, if one examines whether self-nature exists or does not exist, one must want to make a decision between these two. If there is a third that is not included in these two, one should not examine which of the two, self-nature exists or does not exist. For example, if there is color, it is like asking whether it is blue or yellow. Similarly, making a decision between these two, self-nature exists or does not exist, also depends on making a decision between existence and non-existence in general for knowable objects. For example, for truth, just as making a decision about the one and the many of truth depends on making a decision about the one and the many in general. If a decision is made in this way, then the third must be abandoned.