Tibetan
་འཛིན་པ་དང་བདག་གིར་འཛིན་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཟད་པ་འདི་ནི་འདིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་འཇུག་པ་ནི། ཉོན་མོངས་སྐྱོན་རྣམས་མ་ལུས་འཇིག་ཚོགས་ལ། །ལྟ་ལས་བྱུང་བར་བློ་ཡིས་མཐོང་གྱུར་ཅིང༌། །བདག་ནི་འདི་ཡི་ཡུལ་དུ་རྟོགས་བྱས་ནས། །རྣལ་འབྱོར་པ་ཡིས་བདག་ནི་འགོག་པར་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དབུ་མ་ལ་འཇུག་པ་ལས་བཙལ་བར་བྱའོ། །ཞེས་པ་དང༌། འདི་ན་རྣལ་འབྱོར་པ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་འཇུག་པར་འདོད་ཅིང་ཉོན་མོངས་པ་དང་སྐྱོན་མ་ལུས་པ་རབ་ཏུ་སྤོང་བར་འདོད་པ་ནི། འཁོར་བ་འདི་ཅིའི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་ཞེས་དེ་ལྟར་ཉེ་བར་རྟོག་པར་བྱེད་ལ། དེ་དེ་ལྟར་ཉེ་བར་རྟོག་པ་ན་འཁོར་བ་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བའི་རྩ་བ་ཅན་ཉིད་དུ་མཐོང་ཞིང་། བདག་ནི་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་དེའི་དམིགས་པ་ཡིན་པར་མཐོང་ལ། བདག་མ་དམིགས་པས་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་སྤོང་ཞིང་དེ་སྤངས་ པས་ཉོན་མོངས་པ་དང་སྐྱོན་མ་ལུས་པ་ལྡོག་པར་མཐོང་བས། གང་ཞིག་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་ཡུལ་བདག་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་ཅེས་ཆེས་ཐོག་མར་བདག་ཁོ་ན་ལ་ཉེ་བར་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཆོས་ཅན་སོ་སོ་བ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ལ་རང་བཞིན་འགོག་པའི་རིགས་པ་དུ་མ་གསུངས་ཀྱང༌། རྣལ་འབྱོར་པས་འཇུག་པའི་ཚེ་ནི་མདོར་བསྡུས་ནས་བདག་དང་བདག་གི་བ་ལ་རང་བཞིན་མེད་པར་གཏན་ལ་ཕབ་ནས་བསྒོམ་པ་འདི་ནི་རྩ་ཤེའི་རབ་བྱེད་བཅོ་བརྒྱད་པའི་དོན་ཡིན་པར་སློབ་དཔོན་སངས་རྒྱས་བསྐྱངས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སློབ་དཔོན་ཟླ་བ་གྲགས་པས་མཛད་པ་ཡིན་ཏེ། དབུ་མ་ལ་འཇུག་པའི་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་སྟོན་པ་རྣམས་ཀྱང་རབ་བྱེད་བཅོ་བརྒྱད་པ་ཉིད་རྒྱས་པར་འཆད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདིར་ནི་ཐེག་ཆེན་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་འཇུག་པའི་ཚུལ་སྟོན་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་བདག་དང་བདག་གིར་འཛིན་པ་ཟད་པ་ཙམ་ནི་ཐོབ་བྱའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་མི་རིགས་ཤིང༌། བདག་དང་བདག་གི་བ་ལ་རང་བཞིན་མེད་པར་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ཙམ་ལའང་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་གཏན་ལ་ཕབ་པ་མེད་པས། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་འཇུག་པའི་ལམ་དུ་མི་རིགས་སོ་སྙམ་ན། སྐྱོན་མེད་དེ། བདག་དང་བདག་གིར་འཛིན་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཟད་པ་ལ་གཉིས་ལས་ཉོན་མོངས་སླར་མི་སྐྱེ་བའི་ཚུལ་གྱིས་གཏན་སྤངས་པ་ནི་ཐེག་དམན་ལའང་ཡོད་མོད་ཀྱང༌། ཕྱི་དང་ནང་གི་ཆོས་ཀྱི་སྤྲོས་པའི་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་གཏན་མ་དམིགས་པས་སྤངས་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། བདག་ལ་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་པ་ན་དེའི་ ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕུང་པོ་རྣམས་ལའང་རང་བཞིན་ཡོད་པར་འཛིན་པ་ལྡོག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཤིང་རྟ་ཚིག་ན་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པ་དེའི་ཡན་ལག་རྣམས་ཀྱང་འཚིག་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཚིག་གསལ་ལས། བརྟེན་ནས་བརྟགས་པ་མ་རིག་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པ་རྣམས་བདག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་གཞིར་གྱུར་པ་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་འདི་དག་གང་གི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་འདི་ཅི་ཕུང་པོའི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པ་ཞིག་གམ། འོན་ཏེ་ཕུང་པོའི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་ཞིག་ཅེས་ཐར་པ་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དཔྱོད་པ་ན་ཐར་པ་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་དམིགས་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་རྣམས་ལ། བདག་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། །བདག་གི་ཡོད་པར་ག་ལ་འགྱུར། །བདག་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་བདག་ཏུ་གདགས་པའི་གཞི་བདག་གི་བའང་ཤིན་ཏུ་ཆེས་དམིགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཤིང་རྟ་ཚིག་ན་དེའི་ཡན་ལག་དག་ཀྱང་ཚིག་པས་མ་དམིགས་པ་དེ་བཞིན་དུ། རྣལ་འབྱོར་པ་དག་གིས་གང་གི་ཚེ་བདག་མེད་པར་རྟོགས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ཕུང་པོའི་དངོས་པོ་བདག་གི་བའང་བདག་མེད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བདག་ལ་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ཚེ་བདག་གི་བ་ཕུང་པོ་ལའང་བདག་སྟེ་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་པར་གསུངས་སོ། །འཇུག་འགྲེལ་ལས་ཀྱང༌། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་དམིགས་པས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར། གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པ་རྟོགས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། བདག་ཏུ་གདགས་ པའི་གཞི་ཕུང་པོ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྐད་དུ། ཇི་སྲིད་ཕུང་པོར་འཛིན་ཡོད་པ། །དེ་སྲིད་དེ་ལ་ངར་འཛིན་ཡོད། །ཅེས་ཕུང་པོ་རང་བཞིན་མེད་པར་མ་རྟོགས་ན་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་མི་རྟོགས་པར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་གང་ཟག་ལ་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་པའི་བློ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཕུང་པོ་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ན། བདག་མེད་གཉིས་རྟོགས་པའི་བློ་གཉིས་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་བའི་སྐྱོན་ཡོད་དོ། །ཆོས་དང་གང་ཟག་གཉིས་སོ་སོ་བ་ཡིན་པས་དེ་གཉིས་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་པའི་བློ་གཉིས་ཀྱང་སོ་སོ་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བུམ་པ་དང་ཀ་བ་མི་རྟག་པར་རྟོགས་པའི་བློ་བཞིན་ནོ། །གང་ཟག་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་པའི་བློ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཕུང་པོ་རང་བཞིན་མེད་པར་མ་རྟོགས་ན་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་ཚེ། ཕུང་པོ་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་པར་ཇི་ལྟར་འཇོག་སྙམ་ན། དྲི་བ་དང་པོ་ཁས་མི་ལེན་པས་དྲི་བ་འོག་མ་བཤད་པར་བྱའོ། །གང་ཟག་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་པའི་བློ་དེ་
Chinese
执著和我所执著的一切都灭尽，这才是这里的真如。进入真如是：所有烦恼过患，都由坏聚见，由见而生，为智所见；我被认为是此之境，瑜伽士便断除我。等等，应从《入中论》中寻觅。又说：在此，瑜伽士欲入真如，欲极力断除所有烦恼与过患，便会如此如是地思择：此轮回以何为根本？如此如是地思择时，便会见到轮回以坏聚见为根本；又见我为坏聚见之所缘；不见我，便断除坏聚见，断除坏聚见，便见所有烦恼与过患止息，因此，首先思择何为我所执著之境，名为我者。如是说。虽然宣说了无数种遮止各种法自性的理路，但瑜伽士入定时，简而言之，就是确定我和我所无自性，然后修习，这是《根本慧论》第十八品的意义，是依止学师佛护的说法，由学师月称所造。入中观者，宣说人无我者，也是广释第十八品。如果这里不是宣说大乘进入真如之理吗？那么，仅仅是断尽我和我所执著，不应是所要获得的真如，仅仅是确定我和我所无自性，也没有确定法无我，因此，不应是进入真如的道路，如果这样想，没有过失。断尽我和我所执著的一切，其中以烦恼不再复生的方式而彻底断除，小乘也有，但是，由于内外诸法戏论的相，一切都未曾缘取而断除，这是法身之故。证悟我无自性时，作为它的 支分的蕴
English
The complete cessation of clinging to self and what belongs to self is the suchness here. Entering into suchness is: All afflictions and faults arise from the view of the aggregates; this is seen by the wise. I am understood to be the object of this, and the yogi eliminates the self. And so on, it should be sought in the "Entering the Middle Way." It is also said: Here, the yogi who wishes to enter suchness and wishes to completely abandon all afflictions and faults, contemplates in this way: What is the root of this samsara? When contemplating in this way, one sees that samsara has its root in the view of the aggregates; and one sees that the self is the object of the view of the aggregates; not seeing the self, one abandons the view of the aggregates, and abandoning it, one sees that all afflictions and faults cease. Therefore, one first contemplates what is the object of clinging to self, called "self." Thus it is said. Although many reasons for negating the inherent nature of countless individual phenomena have been proclaimed, when a yogi enters into meditation, in short, one ascertains that self and what belongs to self are without inherent nature, and then meditates. This is the meaning of the eighteenth chapter of the "Root Wisdom," which was composed by the teacher Chandrakirti based on the teachings of the teacher Buddhapalita. Those who explain the selflessness of persons in the "Entering the Middle Way" are also elaborating on the eighteenth chapter. If this is not explaining the way to enter suchness in the Great Vehicle, then merely exhausting the clinging to self and what belongs to self should not be the suchness to be attained, and merely ascertaining that self and what belongs to self are without inherent nature does not ascertain the selflessness of phenomena. Therefore, it should not be the path to enter suchness. If you think so, there is no fault. The complete exhaustion of clinging to self and what belongs to self, in which the afflictions are completely abandoned in such a way that they do not arise again, is also found in the Lesser Vehicle. However, because all the characteristics of the proliferation of external and internal phenomena are abandoned without ever being apprehended, this is the Dharmakaya. When one realizes that the self is without inherent nature, the aggregates that are its parts
Chinese
对于蕴等也转变执着为有自性之故，如车子烧毁，车轮等彼之支分也如是烧毁。又《明句论》中说：依于缘起，与无明颠倒相应者，对于成为我之显现执着之所依的五蕴，此等是何者之亲近取，此所显现的是蕴之体性存在之物吗？抑或蕴之体性不存在之物呢？如是希求解脱者们是作分别的。于一切方式中作分别时，希求解脱者们未曾寻得之故，对于彼等而言：若我自身不存在，如何能有我所呢？由于未寻得我，故作为安立我之基础的我所也极难寻得。如车子烧毁，彼之支分等也因烧毁而未寻得，如是瑜伽士们于何时证悟无我，彼之时蕴之事物我所也证悟为无我。如是说于证悟我无自性之时，我所蕴等也证悟为我，即无自性。入行论释中也说：由于缘于色等之自性而成为颠倒之故，亦不能证悟人无我，以缘于作为安立我之基础的蕴之故。如云：若有执蕴时，尔时即有我执。如是说若未证悟蕴无自性，则不能证悟人无我之故。若人证悟无自性之智，即以彼智证悟蕴无自性，则有证悟二无我之智二者成为一体之过失。法与人二者是各别的，故彼二者证悟无自性之智二者也是各别的，譬如如瓶子与柱子是无常的证悟之智一般。若人证悟无自性之智，不以彼智证悟蕴无自性，则于证悟人无我之时，如何安立为证悟蕴无自性呢？如是不承认第一个问题，故当说下面的问题。人证悟无自性之智
English
For the aggregates, etc., also, the clinging to them as having inherent existence will be reversed, just as when a chariot is burned, its parts such as the wheels are also burned. Moreover, the *Prasannapadā* states: "Those who, relying on dependent origination, are endowed with the pervertedness of ignorance, analyze, desiring liberation, whether these five aggregates, which are the basis for the manifest clinging to self, are something whose characteristic is the aggregates, or whether they are something whose characteristic is not the aggregates. Because those who desire liberation do not find it when analyzing in all ways, therefore, for them: 'If self itself does not exist, how can there be what belongs to self?' Because self is not found, the basis for imputation as self, what belongs to self, is also extremely difficult to find. Just as when a chariot is burned, its parts are also not found because they are burned, so too, when yogis realize selflessness, at that very time they will also realize that the objects of the aggregates, what belongs to self, are selfless." Thus, it is said that when self is realized to be without inherent existence, what belongs to self, the aggregates, are also realized to be self, i.e., without inherent existence. The *Entering the Middle Way Commentary* also states: "Because of focusing on the own-being of form, etc., it becomes perverted, and therefore one will also not realize the selflessness of persons, because of focusing on the aggregates, which are the basis for imputing self. As it is said: 'As long as there is clinging to the aggregates, so long there is clinging to self.'" Thus, it is said that if one does not realize that the aggregates are without inherent existence, one will not realize the selflessness of persons. If the wisdom that realizes that persons are without inherent existence is the very same wisdom that realizes that the aggregates are without inherent existence, then there is the fault that the two wisdoms that realize the two selflessnesses become one. Since phenomena and persons are separate, the two wisdoms that realize their lack of inherent existence are also separate, just like the wisdom that realizes that a pot and a pillar are impermanent. If the wisdom that realizes that persons are without inherent existence does not realize that the aggregates are without inherent existence, then how can it be established that one realizes that the aggregates are without inherent existence when one realizes the selflessness of persons? Since the first question is not accepted, the following question will be discussed. The wisdom that realizes that persons are without inherent existence