Tibetan
།འདིའི་དམིགས་པའི་མཚན་མ་ནི། དེ་ཉིད་ལས། དེ་ལ་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་མཚན་མ་གང་ཞེ་ན། དམིགས་པ་གང་གིས་སེམས་བཏང་སྙོམས་སུ་བྱེད་པ་དང་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་ལ་བརྩོན་འགྲུས་ཧ་ཅང་ལྷག་པར་རྩོམ་པར་མི་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །བཏང་སྙོམས་བསྒོམ་པའི་དུས་ཀྱང༌། དེ་ཉིད་ལས། དེ་ལ་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་དུས་གང་ཞེ་ན། ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ཕྱོགས་ལ་སེམས་བྱིང་བ་དང་རྒོད་པ་མེད་པའི་ཚེ་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ལྟར་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྐྱོན་མེད་བསྐྱེད་བའི་ཚུལ་བཤད་པ་དེ་རྣམས་ནི་དབུས་དང་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལས་རྗེ་བཙུན་བྱམས་པས་གསུངས་པ་ལྟར་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། དེར་གནས་ལས་སུ་རུང་བ་ཉིད། །དོན་རྣམས་ཐམས་ཅད་འབྱོར་པར་འགྱུར། །ཉེས་པ་ལྔ་སྤོང་འདུ་བྱེད་བརྒྱད། །བསྟེན་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་འོ། །ལེ་ལོ་དང་ནི་གདམས་ངག་རྣམས། །བརྗེད་དང་བྱིང་དང་རྒོད་པ་དང༌། །འདུ་མི་བྱེད་དང་འདུ་བྱེད་དེ། །འདི་དག་ཉེས་པ་ལྔར་འདོད་དོ། །གནས་དང་དེ་ལ་གནས་པ་དང༌། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་འོ། །དམིགས་པ་བརྗེད་པར་མ་གྱུར་དང༌། །བྱིང་དང་རྒོད་པ་རྟོགས་པ་དང༌། །དེ་སྤོང་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་དང༌། །ཞི་ཚེ་རྣལ་དུ་འཇུག་པ་འོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་དེར་གནས་ནི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་བསལ་བའི་དོན་དུ་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་དེར་གནས་པ་སྟེ། དེ་ལ་སེམས་ལས་སུ་རུང་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྐྱེའོ། །དེ་ཡང་མངོན་ཤེས་ལ་སོགས་པའི་དོན་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པའམ་གནས་ཡིན་པས་དོན་རྣམས་ཐམས་ཅད་འབྱོར་པར་བྱེད་པའོ། །དེ་འདྲ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ཇི་ལྟར་བྱས་པས་བསྐྱེད་ན། ཉེས་པ་ལྔ་སྤོང་བའི་ཕྱིར་དུ་འདུ་བྱེད་པའི་འདུ་བྱེད་བརྒྱད་བསྟེན་པའི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེའོ། །ཉེས་པ་ལྔ་ནི། སྦྱོར་བའི་ཚེ་ན་ལེ་ལོ་ཉེས་པ་ཡིན་ཏེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མི་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཏིང་ ངེ་འཛིན་ལ་བརྩོན་པའི་ཚེ་ན་གདམས་པ་བརྗེད་པ་ཉེས་པ་སྟེ། དམིགས་པ་བརྗེད་ན་སེམས་དམིགས་པ་ལ་མཉམ་པར་བཞག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཉམ་པར་བཞག་པ་ལ་བྱིང་རྒོད་ཉེས་པ་སྟེ། དེ་གཉིས་ཀྱིས་སེམས་ལས་སུ་རུང་བ་མེད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱིང་རྒོད་བྱུང་བའི་ཚེ་མི་རྩོལ་བ་ཉེས་པ་སྟེ། དེས་དེ་གཉིས་ཞི་བར་མི་བྱེད་པས་སོ། །བྱིང་རྒོད་དང་བྲལ་བའི་ཚེ་འདུ་བྱེད་པའི་སེམས་པ་ཉེས་པ་ཡིན་ཏེ། བྱིང་རྒོད་གཉིས་གཅིག་ཏུ་བྱས་ན་ལྔ་ཡིན་ལ་སོ་སོར་ཕྱེ་ནས་ཉེས་པ་དྲུག་ཏུ་
Chinese
此处的所缘之相是，如彼（论典）中所说：“何为舍的相？即以何所缘使心处于舍的状态，并且对于该所缘不过分地发起精进。”如是说。修习舍的时机也是，如彼（论典）中所说：“何为舍的时机？即在止观方面，心既不昏沉也不掉举之时。”如是说。如是，以上所说的生起无过失的等持之理，是依据弥勒菩萨在《辨中边论》中所说而讲述的，如其所言：“住彼堪能性，一切义皆成，舍五过修八作意，从所依因生。懈怠与教授，忘失沉与掉，不作及作意，此等说为五过。住及住彼性，因及果性故，不忘所缘境，了知沉与掉，彼舍现作意，寂静时如入。”如是说。其中，住彼是指为了遣除不顺品而发起精进，即是安住于彼（等持），由此生起心堪能的等持。此等持是成就现观等一切义的神通之足或处所，因此能成办一切义。那么，如何修习才能生起这样的等持呢？即从依止为了舍弃五过而修习的八种作意之因中产生。五过是：在修习时，懈怠是过失，因为不修习等持的缘故。在精进于等持时，忘失教授是过失，因为如果忘失所缘，心就无法安住于所缘上。在安住时，昏沉和掉举是过失，因为这二者会使心失去堪能性。在产生昏沉和掉举时，不努力是过失，因为这样无法平息这二者。在远离昏沉和掉举时，作意的心是过失，如果将昏沉和掉举合为一个，就是五种过失，如果分开，就是六种过失。
English
The characteristic of this object of focus is, as it says in that very text: "What is the characteristic of equanimity? It is that which makes the mind equanimous with whatever object of focus, and does not exert excessive effort on that very object of focus." As it is said. Also, the time for meditating on equanimity is, as it says in that very text: "What is the time for equanimity? It is when the mind is neither dull nor excited in the aspects of calm abiding and insight." As it is said. Thus, the ways to generate flawless samadhi as explained above are based on what the venerable Maitreya said in the Differentiation of the Middle and the Extremes, as it is said: "From abiding therein, capability itself, all meanings will be attained. Abandoning five faults, cultivating eight applications, arises from the cause of reliance. Laziness and instructions, forgetting, dullness, and excitement, non-application and application, these are considered the five faults. Abiding and abiding therein, cause and result itself, not forgetting the object of focus, understanding dullness and excitement, abandoning them, manifest application, when peaceful, entering accordingly." As it is said. Therein, abiding therein means exerting effort to eliminate unfavorable factors, which is abiding in that (samadhi). From that, a samadhi arises in which the mind is capable. That is also the foot or place of miraculous powers that accomplishes all meanings such as clairvoyance, so it accomplishes all meanings. So, how does one generate such a samadhi? It arises from relying on the cause of the eight applications that are cultivated in order to abandon the five faults. The five faults are: during the practice, laziness is a fault, because one does not practice samadhi. When exerting effort in samadhi, forgetting the instructions is a fault, because if one forgets the object of focus, the mind cannot be placed evenly on the object of focus. During even placement, dullness and excitement are faults, because these two make the mind incapable. When dullness and excitement arise, not making effort is a fault, because one does not pacify these two. When free from dullness and excitement, the mind of application is a fault. If dullness and excitement are combined into one, there are five faults, but if separated, there are six faults.
Tibetan
ཡང་སྒོམ་རིམ་རྣམས་ནས་གསུངས་སོ། །དེ་དག་གི་གཉེན་པོ་སྤོང་བའི་འདུ་བྱེད་བརྒྱད་ལས་ལེ་ལོའི་གཉེན་པོར་བཞི་སྟེ། དད་པ་དང་འདུན་པ་དང་རྩོལ་བ་དང་ཤིན་སྦྱངས་སོ། །དེ་ནས་བརྗེད་ངས་དང་བྱིང་རྒོད་དང་འདུ་མི་བྱེད་པ་དང་འདུ་བྱེད་པའི་གཉེན་པོར་ནི་རིམ་པ་ལྟར་དྲན་པ་དང་བྱིང་རྒོད་རྟོགས་པའི་ཤེས་བཞིན་དང་འདུ་བྱེད་པའི་སེམས་པ་དང་རྣལ་དུ་འཇོག་པའི་བཏང་སྙོམས་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི་སྔར་རྒྱས་པར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །འདི་དག་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒྲུབ་པའི་གདམས་པ་མཆོག་ཡིན་པས། སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་ཀཱ་མ་ལ་ཤཱི་ལའི་སྒོམ་རིམ་གསུམ་དང་གཞན་ཡང་རྒྱ་གར་གྱི་མཁས་པ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒྲུབ་པའི་སྐབས་དུ་མར་བཤད་ཅིང༌། ལམ་སྒྲོན་གྱི་འགྲེལ་པར་ཡང་ཞི་གནས་བསྒྲུབ་པའི་སྐབས་སུ་བཤད་པས། ལམ་རིམ་པའི་བླ་མ་གོང་མ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་རགས་རིམ་རེ་བཤད་སྣང་ནའང་བསམ་གཏན་བསྒོམ་པར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་བྱེད་མི་ཤེས་པར་སྣང་བས་རྒྱས་པར་ གཏན་ལ་ཕབ་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དྲན་པ་དང་ཤེས་བཞིན་གྱིས་བྱིང་རྒོད་དང་བྲལ་བར་བྱས་ཏེ་སྐྱོང་བའི་གདམས་ངག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་པས། མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཐེག་པའི་སྒོས་ཆོས་ཡིན་གྱི་སྔགས་ལ་མི་དགོས་སོ་སྙམ་དུ་གཟུང་བར་མི་བྱ་སྟེ། རྣལ་འབྱོར་བླ་ན་མེད་པའི་རྒྱུད་སྡེར་ཡང་གསུངས་པས་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང༌། དཔལ་སམྦུ་ཊིའི་བརྟག་པ་དང་པོའི་རབ་བྱེད་གཉིས་པ་ལས། འདུན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྤོང་བའི་འདུ་བྱེད་དང་ལྡན་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་དབེན་པ་ལ་གནས་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་གནས་པ་འགོག་པ་ལ་གནས་པ་ཡང་དག་པར་སྤོང་བས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་སྟེ། འདུན་པ་དེས་ཤིན་ཏུ་ཞུམ་པ་དང་གཟེངས་མཐོ་བ་མ་ཡིན་པར་བསྒོམ་པ་དང༌། ཞེས་བརྩོན་འགྲུས་དང་དཔྱོད་པ་དང་སེམས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུམ་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་གསུངས་སོ། །སྔར་བཤད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་སུ་རུང་བ་དེ་ཉིད་རྫུ་འཕྲུལ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་བསྒྲུབ་པའི་གཞིར་གྱུར་པས་རྐང་པ་དང་འདྲ་བས་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་ཡིན་ལ། དེ་འགྲུབ་པ་ལ་སྒོ་བཞི་སྟེ་འདུན་པ་དྲག་པོས་ཐོབ་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་རྒྱུན་རིང་པོས་ཐོབ་པ་དང་། དམིགས་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པ་ལ་འདུན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནས་བརྩོན་འགྲུས་དང་དཔྱོད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཞེས་ཟེར་ལ། སྔོན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ས་བོན་སེམས་ལ་ཡོད་པ་
Chinese
此外，在《修次第》等论著中也有提及。对于这些（障碍）的对治，有八种断除的作意，其中对治懈怠的有四种，即：信仰、意欲、精进和轻安。之后，对于遗忘、昏沉掉举、不作意和作意的对治，依次是：正念、了知昏沉掉举的正知、作意的作意和安住的舍。这些之前已经详细阐述过了。这些是成就三摩地的殊胜窍诀，因此，大学者寂护的《修次第》三篇，以及其他印度的大智者们，在成就三摩地的许多场合中都曾讲述过。在《道灯论》的注释中，也在修习止观的场合中讲述过。虽然道次第的上师们也略有提及，但似乎想要修习禅定的人们却不知如何下手，因此详细地确定了下来。这是使心专注于一境的三摩地，通过正念和正知使之远离昏沉掉举而修持的，是所有诀窍的共同之处。因此，不要认为这是名相乘的特殊法门，密咒就不需要了，因为在无上瑜伽续部中也有讲述，所以是共同的。如是说，在《吉祥密集续》第一品第二节中说：“欲乐三摩地，具有断除的作意，神足安住于寂静处，安住于离欲，安住于止息，以正确的断除而完全转变，以彼欲乐不极度低沉，不高扬而修习。”如是对于精进、观察和心的三摩地也如是宣说。之前所说的堪能的三摩地，成为成就神变等功德的基础，如同脚一样，所以是神变的足。成就它有四种门，即以强烈的意乐获得，以长久的精进获得，以分别对境获得三摩地，从意乐三摩地到精进和观察的三摩地这样说，以前的三摩地的种子在心中存在
English
Furthermore, it is also mentioned in treatises such as the Stages of Meditation. Regarding the antidotes to these (obstacles), there are eight types of abandoning effort, of which four are antidotes to laziness: faith, aspiration, exertion, and pliancy. Then, the antidotes to forgetfulness, dullness and excitement, non-application, and application are, in order: mindfulness, awareness that discerns dullness and excitement, application of application, and equanimity that allows for settling. These have been explained in detail before. These are the supreme instructions for accomplishing samadhi. Therefore, the three Stages of Meditation by the great scholar Kamalashila, as well as other great Indian scholars, have been taught on many occasions for accomplishing samadhi. In the commentary on the Lamp for the Path, it is also taught in the context of cultivating calm abiding. Although the upper Lamrim masters have also mentioned it briefly, it seems that those who wish to practice meditation do not know how to begin, so it has been thoroughly established in detail. This is the single-pointed samadhi, which is cultivated by keeping it free from dullness and excitement through mindfulness and awareness, and is common to all instructions. Therefore, do not think that this is a special Dharma of the Characteristic Vehicle and that mantra is not needed, because it is also taught in the tantras of Highest Yoga, so it is common. As it is said, in the second section of the first chapter of the Glorious Samputa Tantra: "The samadhi of desire, possessing the effort of abandonment, the miraculous foot abiding in solitude, abiding in detachment, abiding in cessation, completely transformed by correct abandonment, with that desire, not extremely depressed, not uplifted, meditate." Likewise, it is also taught for the samadhi of diligence, investigation, and mind. The previously mentioned serviceable samadhi becomes the basis for accomplishing qualities such as miracles, like a foot, so it is the foot of miracles. There are four doors to accomplishing it, namely, obtaining it through strong desire, obtaining it through long-lasting diligence, and obtaining samadhi by discriminating the object. From the samadhi of desire to the samadhi of diligence and investigation, it is said that the seed of the previous samadhi exists in the mind.