Tibetan
ན་ཡོད་པར་འཛིན་པའི་འཁྲུལ་ཤེས་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་རིགས་པས་བསྒྲུབ་པའང་ས་བོན་གྱིས་མྱུ་གུ་བསྐྱེད་པ་ལྟར་སྔར་མེད་ཅིག་གསར་དུ་བསྒྲུབ་པ་མིན་གྱི། ཆོས་དེ་ཇི་ལྟར་ཡིན་པ་ལ་དེ་ལྟར་ཡིན་པར་ངོ་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་ངེས་ཤེས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །རྩོད་ཟློག་ལས་ཀྱང༌། ཚིག་མེད་པར་ཡང་མེད་པ་ཡི། །འགོག་པ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཞེས་པ། །དེ་ལ་ཚིག་ནི་མེད་ཅེས་པར། །གོ་བར་བྱེད་ཀྱི་སེལ་བྱེད་མིན། །ཞེས་གསུངས་ཤིང༌། དེའི་རང་འགྲེལ་ལས་ཀྱང༌། ཁྱོད་ཀྱིས་ཚིག་དག་མེད་པར་ཡང་སྟེ། ཚིག་མ་གཏོགས་པར་ཡང་ མེད་པའི་འགོག་པ་འགྲུབ་ན། དེ་ཅི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པའི་ཁྱོད་ཀྱི་ཚིག་དེས་ཅི་ཞིག་བྱེད་ཅེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ལ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་འདི་ནི་དངོས་པོ་རྣམས་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་རང་བཞིན་མེད་པ་ལ་དངོས་པོ་རྣམས་རང་བཞིན་མེད་པའོ་ཞེས་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་འགའ་ཞིག་ན་རེ། ལྷས་བྱིན་ཁྱིམ་ན་མེད་བཞིན་དུ་ལྷ་སྦྱིན་ཁྱིམ་ན་ཡོད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་དང༌། དེ་མེད་པ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ་མེད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་ན་ཚིག་དེས་ལྷ་སྦྱིན་མེད་པར་མི་བྱེད་ཀྱི། ལྷ་སྦྱིན་ཁྱིམ་ན་མི་སྲིད་པར་སྟོན་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་དེ་ཡང་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པ་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ལྟར་སྐྱེས་བུ་ཡང་དག་པའི་ངོ་བོ་དང་བྲལ་བ་རྣམས་ལ་རྨོངས་པའི་ཕྱིར། བྱིས་པ་སྐྱེ་བོ་མ་རིག་པས་རྨོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རང་བཞིན་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་རྣམས་ལ་རང་བཞིན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པས། དེ་ལ་རང་བཞིན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་ཚིག༌མེད་པའང་ཚིག་མ་གཏོགས་པར་ཡང་རང་བཞིན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ན། རང་བཞིན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་དེས་ཅི་ཞིག་བྱེད་ཅེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསལ་བར་གསུངས་པ་ལྟར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡོད་ན་འགོག་མི་ནུས་ལ་ མེད་ན་དགག་མི་དགོས་པས་དགག་སྒྲུབ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་པས། དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་རིགས་པའི་དཔྱོད་པ་མང་པོ་བྱེད་པ་ནི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཚིག་ཙམ་ལ་འབྱམས་པར་འདོད་པ་ནི། རིགས་པ་དང་ལམ་གྱི་དགག་སྒྲུབ་གང་ལའང་དོན་སྤྱི་མ་ཤར་བཞི
Chinese
因此，执着于存在的错觉就会消失。同样，以理智来论证，也并非像种子生出新芽一样，是全新地论证前所未有的事物，而是生起一种确信，使人认识到事物本来的样子。在《辩驳论》中也说：“无言亦无非言说，遮遣得以成立。”对此，“无言”是指，使人理解，而非排除。其自释中也说：“你以无言，即非言说也能成立遮遣，那么你说‘一切事物皆无自性’，你的这句话有什么用呢？”对此应解释说：‘一切事物皆无自性’这句话，并非使事物变成无自性，而是使人理解，对于无自性的事物，事物是无自性的。例如，有人说：‘天授不在家，但天授在家。’当他不在时，有些人说他不在，这句话并非使天授不存在，而仅仅是表明天授不可能在家。同样，‘事物无自性’这句话，也并非使事物变成无自性，而是因为一切事物无自性，如同幻化的人一样，远离了真实人的本质，因此，对于被无明的孩童愚昧的人们，将事物执着为具有自性，使他们理解事物并非具有自性。如果事物并非具有自性，那么无言，即非言说也完全成立事物并非具有自性，那么说‘无自性’这句话有什么用呢？’这是不合道理的。”如是明白宣说，应如是理解。因此，如果存在就无法遮止，如果不存在就不需要否定，所以是远离肯定和否定的。因此，进行许多肯定和否定的理性思辨，只是想沉溺于名言的词句中，对于理性和道路的肯定和否定，都没有生起总体的意义。
English
Therefore, the illusion of clinging to existence will disappear. Similarly, reasoning does not establish something new that has never existed before, like a seed sprouting a new shoot. Rather, it generates a certainty that allows one to recognize things as they are. In the Refutation of Arguments, it is said: 'Without words, and without non-words, refutation is established.' Here, 'without words' means to make understood, not to exclude. Its self-commentary also says: 'If you can establish refutation without words, that is, without non-words, then what is the use of your saying, 'All things are without inherent existence'?' To this, it should be explained: 'The statement 'All things are without inherent existence' does not make things without inherent existence. Rather, it makes people understand that for things that are without inherent existence, things are without inherent existence. For example, someone says: 'Devadatta is not at home, but Devadatta is at home.' When he is not there, some people say he is not there. This statement does not make Devadatta not exist, but merely shows that Devadatta cannot be at home. Similarly, the statement 'Things are without inherent existence' does not make things without inherent existence. Rather, because all things are without inherent existence, like an illusionary person, they are separated from the essence of a real person. Therefore, for those who are deluded by ignorant children, who cling to things as having inherent existence, it makes them understand that things do not have inherent existence. If things do not have inherent existence, then without words, that is, without non-words, it is completely established that things do not have inherent existence. So, what is the use of saying 'without inherent existence'?' This is unreasonable.' As it is clearly stated, it should be understood as such. Therefore, if it exists, it cannot be prevented, and if it does not exist, it does not need to be negated, so it is free from affirmation and negation. Therefore, engaging in many rational speculations of affirmation and negation is just wanting to indulge in the words of terminology, without any overall meaning arising for either the reasoning or the path of affirmation and negation.
Tibetan
ན་དུ་འགལ་འདུའི་བབ་ཅོལ་སྨྲ་བ་ཡིན་ཏེ། རང་གིས་ཡོད་ན་དགག་མི་ནུས་པ་དང་མེད་ན་དགག་མི་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་བསྟན་ནས། ཕ་རོལ་པོ་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་དཔྱད་པ་བྱེད་པ་འགོག༌བཞིན་དུ་དགག་སྒྲུབ་བྱ་མི་ཉན་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་དང༌། རྒྱུ་མཚན་བཀོད་པ་དེས་ཀྱང་ཕ་རོལ་པོ་དགག་སྒྲུབ་བྱ་དགོས་པར་འདོད་པ་ལ་དགག་པ་བྱ་བར་མི་རིགས་ཏེ། ཡོད་ན་དགག་མི་ནུས་ལ་མེད་ན་དགག་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རིགས་པ་དམ་པས་འགོག་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་འཁྲུལ་པའི་རྟོག་པ་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་ཡིན་ལ། རིགས་པས་བསྒྲུབ་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ངེས་པ་བསྐྱེད་པའི་ཐབས་ཡིན་པས། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བློ་སྣ་ལྡོག་པར་འདོད་པ་དང་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་བློ་སྣ་བསྐྱེད་པར་འདོད་པས་ཀླུ་སྒྲུབ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་པའི་ཚོགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་དགག་སྒྲུབ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ངེས་པའི་བློ་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་རིགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་འགོག་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་འཛིན་སྟངས་སུན་ཕྱུང་བའི་སྒོ་ནས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ངེས་པ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཡིན་ན། བློ་ཇི་འདྲ་ཞིག་གི་འཛིན་སྟངས་ཀྱི་ཡུལ་རིགས་པས་སུན་འབྱིན་པ་ཡིན་ཞེ་ན། སྤྱིར་དགག་བྱ་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་ལ་མཐའ་ཡས་པ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་ཉེས་སྐྱོན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བར་གྱུར་པའི་ ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྟོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལེགས་པར་ངོས་བཟུང་ནས་དེའི་ཞེན་ཡུལ་སུན་དབྱུང་བར་བྱ་སྟེ། དེ་ལོག་ན་ཉེས་སྐྱོན་ཐམས་ཅད་ལྡོག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་གཞན་གྱི་གཉེན་པོ་གསུངས་པ་ནི་ཕྱོགས་རེའི་གཉེན་པོ་ཡིན་ལ། མ་རིག་པའི་གཉེན་པོ་གསུངས་པ་ནི་མཐའ་དག་གི་གཉེན་པོར་འགྱུར་བས། མ་རིག་པ་ནི་ཉེས་སྐྱོན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞི་ཡིན་ཏེ། ཚིག་གསལ་ལས། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་མདོ་ཡི་སྡེ་སོགས་བདེན་པ་གཉིས་བརྟེན་བསྟན་པ་རྣམ་པ་དགུ །འཇིག་རྟེན་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ངོར་རྒྱ་ཆེ་གང་ཞིག་འདིར་ནི་ཡང་དག་བསྒྲགས་གྱུར་པ། །དེར་ནི་འདོད་ཆགས་བསལ་ཕྱིར་གསུངས་པས་ཞེ་སྡང་ཟད་པར་བྱེད་མི་འགྱུར། །ཞེ་སྡང་བསལ་བར་བྱ་ཕྱིར་གསུངས་པས་ཀྱང་ནི་འདོད་ཆགས་ཟད་པར་བྱེད་འགྱུར་མིན། །གང་ཞིག་ང་རྒྱལ་སོགས་ཟད་བྱ་ཕྱིར་གསུངས་པ་དེས་ཀྱང་དྲི་མ་གཞན་མི་འཇོམས། །དེ་ཕྱིར་དེ་ནི་ཆེས་ཁྱབ་མ་ཡིན་གསུང་དེ་དག་དང་དེ་དག་དོན་ཆེན་མིན། །གཏི་མུག་ཟད་པར་བྱ་ཕྱིར་གསུངས་པ་གང་ཡིན་དེས་ནི་ཉོན་མོངས་མ་ལུས་འཇོམས། །ཉོན་མོངས་མཐའ་དག་གཏི་མུག་ལ་ནི་ཡང་དག་བརྟེན་པ
Chinese
如今说一些不合逻辑的无稽之谈，自己如果存在则无法反驳，如果不存在则没有必要反驳，通过阐述这样的理由，一边阻止他人进行反驳和建立的辩论，一边又想让别人不能进行反驳和建立，因为阐述理由本身也意味着需要对他人认为需要进行反驳和建立的观点进行反驳，这是不合理的，因为如果存在则无法反驳，如果不存在则没有必要反驳。圣妙理智的破斥是为了遣除颠倒错乱的分别念，而理智的建立则是为了生起不颠倒的确信的方法。因此，想要遣除颠倒的念头，并且想要生起不颠倒的念头，就应当追随龙树等理智之士的足迹，从而生起对反驳和建立不颠倒的确信。像这样，理智的破斥是通过驳倒颠倒的执着方式，从而生起不颠倒的确信，那么，理智所驳倒的是什么样的念头的执着对象呢？一般来说，执着于所破的分别念是无边无际的，但是应当很好地认识到作为所有过患之根本的颠倒分别念是什么，并且驳倒它的执着对象，因为如果它被破除，那么所有的过患都会被遣除。此外，所说的贪欲等其他烦恼的对治只是局部的对治，而所说的无明的对治则会成为一切的对治，因此，无明是所有过患的基础。如《明句论》中所说：诸佛经部等，依二谛而立九种教法，世间众生之行境中，何者最为广大，于此如实宣说。其中为除贪欲而说者，不能使嗔恨止息。为除嗔恨而说者，亦不能使贪欲止息。为除我慢等而说者，亦不能摧毁其他垢染。是故彼等非最普遍，彼等亦非最重要。为除愚痴而说者，则能摧毁一切烦恼。一切烦恼皆真实依赖于愚痴。
English
Now, it is to speak some illogical nonsense, stating reasons that if it exists, one cannot refute it, and if it does not exist, there is no need to refute it. While preventing others from engaging in refutation and establishment debates, one also wants others not to engage in refutation and establishment. Because stating reasons itself implies the need to refute the views that others believe need to be refuted and established, this is unreasonable, because if it exists, one cannot refute it, and if it does not exist, there is no need to refute it. The refutation by noble reason is to dispel the inverted and mistaken conceptualizations, while the establishment by reason is a method to generate non-inverted certainty. Therefore, wanting to dispel inverted thoughts and wanting to generate non-inverted thoughts, one should follow in the footsteps of logicians such as Nagarjuna, thereby generating a mind of certainty that is not inverted in refutation and establishment. In this way, the refutation by reason is to generate non-inverted certainty by refuting the inverted way of grasping. So, what kind of mind's object of grasping is refuted by reason? In general, the conceptualizations that grasp the object to be refuted are infinite, but one should well recognize what the inverted conceptualization that is the root of all faults is, and refute its object of attachment, because if it is eliminated, then all faults will be dispelled. Furthermore, the antidotes to other afflictions such as desire are only partial antidotes, while the antidote to ignorance becomes the antidote to everything. Therefore, ignorance is the basis of all faults. As it is said in the Prasannapadā: The Sutra Pitaka of the Buddhas, etc., the nine teachings are established relying on the two truths. Among the realms of activity of sentient beings in the world, what is the most extensive, is truly declared here. Among them, what is said to eliminate desire will not cause hatred to cease. What is said to eliminate hatred will also not cause desire to cease. What is said to eliminate pride, etc., will also not destroy other stains. Therefore, these are not the most universal, and these are also not the most important. What is said to eliminate delusion destroys all afflictions. All afflictions truly rely on delusion.