Tibetan
འཆིང་བའི་རྩ་བ་མིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། དེ་དག་རང་བཞིན་མེད་པར་གཏན་ལ་ཕབ་ནས་བསྒོམས་ཀྱང་ཐོག་མ་མེད་པའི་མ་རིག་པའི་འཛིན་པ་ལ་ཅི་ཡང་མི་གནོད་པས། དེ་དག་གི་དོན་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ་མཐར་ཐུག་ཀྱང་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་རྣམས་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ལྟ་བས་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་དུས་སུ་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་མ་རིག་པས་ཇི་ལྟར་བཟུང་བའི་དོན་མེད་པར་གཏན་ལ་འབེབས་པ་གཙོ་བོར་བཟུང་ནས། དེའི་ཡན་ལག་ཏུ་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་འཛིན་པའི་ཡུལ་རྣམས་སུན་འབྱིན་པ་མ་ཤེས་པར། ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་མ་རིག་པའི་འཛིན་སྟངས་སུན་འབྱིན་པ་དོར་ནས་གང་ཟག་གི་བདག་འགོག་པ་ན་རྟག་གཅིག་རང་དབང་ཅན་གྱི་བདག་དང༌། ཆོས་ཀྱི་བདག་འགོག་པ་ན་གཟུང་བ༌རྡུལ་ཕྲན་ཆ་མེད་དང་། འཛིན་པ་སྐད་ཅིག་ཆ་མེད་དང་། རང་བཞིན་ཁྱད་པར་གསུམ་ལྡན་ལ་སོགས་པ་གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་ཁོ་ནས་བཏགས་པ་རྣམས་འགོག་པ་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མི་རུང་སྟེ། དེ་ལྟ་མིན་ན་ལྟ་བས་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་དུས་སུ་དེ་ཙམ་ཞིག་ལས་གཏན་ལ་མ་ཕབ་པས་བསྒོམ་པའི་ཚེ་ཡང་དེ་ཙམ་ཞིག་སྒོམ་དགོས་ཏེ། ལྟ་བས་གཏན་ལ་འབེབས་པ་ནི་བསྒོམ་པའི་དོན་དུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་བསྒོམས་ནས་མངོན་དུ་གྱུར་པ་དང་གོམས་པ་དེ་མཐར་ཐུག་ནའང་དེ་ཙམ་ཞིག་ཏུ་ཟད་ལ། དེ་ལྟར་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་འཛིན་པས་བཏགས་པ་ཙམ་གྱི་བདག་གཉིས་མེད་པར་མཐོང་ བས། ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་རྣམས་ལྡོག་པར་འདོད་ན་ཧ་ཅང་ཐལ་ཏེ། འཇུག་པ་ལས། བདག་མེད་རྟོགས་ཚེ་རྟག་པའི་བདག་སྤོང་ཞིང༌། །འདི་ནི་ངར་འཛིན་རྟེན་དུའང་མི་འདོད་པ། །དེ་ཕྱིར་བདག་མེད་ཤེས་པས་བདག་ལྟ་བ། །དཔྱིས་ཀྱང་འབྱིན་ཞེས་སྨྲ་བ་ཤིན་ཏུ་མཚར། །ཞེས་གསུངས་ཤིང༌། འགྲེལ་པ་ལས་ཀྱང༌། ཕན་ཚུན་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་དོན་འདི་ཉིད་དཔེའི་སྒོ་ནས་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཤད་པ། རང་ཁྱིམ་རྩིག་ཕུག་སྦྲུལ་གནས་མཐོང་བཞིན་དུ། །འདི་ན་གླང་ཆེན་མེད་ཅེས་དོགས་བསལ་ཏེ། །སྦྲུལ་གྱི་འཇིགས་པ་སྤོང་བར་བྱེད་པ་ནི། །ཀྱེ་མ་གཞན་གྱི་གནམ་པོར་འགྱུར་ཉིད་དོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། འདི་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ལ་གསུངས་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་ལའང་མཚུངས་ཏེ། བདག་མེད་རྟོགས་ཚེ་ཀུན་བརྟགས་བདག་སྤོང་ཞིང༌། །འདི་ནི་མ་རིག་རྟེན་དུའང་མི་འདོད་པ། །དེ་ཕྱིར་བདག་མེད་ཤེས་པས་མ་རིག་པ། །དཔྱིས་ཀྱང་འབྱིན་ཞེས་སྨྲ་བ་ཤིན་ཏུ་མཚར། །ཞེས་སྦྱར་རོ། །འོ་ན་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་མ་བཅོས་པ་དང་གཞན་ལ་བལྟོས་པ་མེད་པ་རང
Chinese
因为不是束缚的根本，并且即使确定并修习了那些无自性，也丝毫不会损害无始以来的无明执着。即使最终现量证悟了那些意义，也不会使俱生的烦恼止息。因此，在以见解确定时，主要在于确定俱生无明如何执取的意义为空性。如果不了解破斥遍计所执的对境，而舍弃破斥俱生无明的执着方式，那么在破斥人我时，破斥常一自在的我，以及在破斥法我时，破斥所取微尘无分、能取刹那无分、自性差别三者等，仅仅是宗派论者所安立的那些，在任何情况下都是不行的。如果不是这样，那么在以见解确定时，仅仅确定了那么多，所以在修习时也必须修习那么多。因为以见解确定是为了修习的缘故。因此，即使修习后现前和串习达到了极致，也仅仅是那么多而已。这样，仅仅通过见到遍计所执所安立的二我空性，就想让俱生的烦恼止息，那就太过分了。《入行论》中说：“证悟无我时，舍弃常我执，此亦不欲为，我执之所依，故知无我理，能断我见根，说此甚可笑。”并且，《释论》中也说：“为了用比喻的方式阐明彼此没有关联的意义，所以宣说：如同见到自己家墙上的洞穴中有蛇居住，然后消除‘这里没有大象’的疑惑，想要以此来消除对蛇的恐惧，这真是变成了别人的笑柄啊！”虽然这是对人我而说的，但对法我来说也是一样的。可以这样套用：“证悟无我时，舍弃遍计我执，此亦不欲为，无明之所依，故知无我理，能断无明根，说此甚可笑。”那么，按照寂天论师先前所说的那样，未被改造和不依赖于他者的自
English
Because it is not the root of bondage, and even if one ascertains and meditates on those things as being without inherent existence, it will not harm the clinging to ignorance that has no beginning. Even if one ultimately realizes those meanings directly, it will not cause the innate afflictions to cease. Therefore, when ascertaining with view, it is mainly about ascertaining the meaning of how innate ignorance grasps as emptiness. If one does not understand how to refute the objects of the imputed clinging, and abandons refuting the way innate ignorance clings, then when refuting the self of a person, refuting the self that is permanent, single, and independent, and when refuting the self of phenomena, refuting the indivisible particles of what is grasped, the indivisible moments of what grasps, and the three characteristics of inherent nature, etc., which are merely posited by those who propound tenets, is not permissible in any way. If it is not like that, then when ascertaining with view, one has only ascertained that much, so when meditating, one must also meditate on that much. Because ascertaining with view is for the sake of meditation. Therefore, even if what is manifested and habituated through meditation reaches its ultimate point, it is only that much. In this way, merely by seeing the emptiness of the two selves that are merely posited by imputed clinging, one wants to make the innate afflictions cease, that is too extreme. The Bodhisattvacaryāvatāra says: "When realizing no-self, one abandons the permanent self, this is also not desired as a basis for clinging to self, therefore knowing the reason of no-self, one can cut the root of the view of self, saying this is very laughable." And the commentary also says: "In order to clarify the meaning that is not related to each other by way of example, it is said: Like seeing a snake living in a hole in the wall of one's own house, and then dispelling the doubt that 'there is no elephant here,' wanting to use this to dispel the fear of snakes, this is truly becoming a laughingstock for others!" Although this is said about the selflessness of a person, it is the same for the selflessness of phenomena. One can apply it like this: "When realizing no-self, one abandons the imputed self, this is also not desired as a basis for ignorance, therefore knowing the reason of no-self, one can cut the root of ignorance, saying this is very laughable." So, according to what the teacher Śāntideva said earlier, the unconditioned and not dependent on others, the self-
Tibetan
་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་དུ་གསུངས་པ་དེ་བརྟག་པ་མཐའ་བཟུང་གི་སྒོ་ནས་གསུངས་སམ་རང་བཞིན་དེ་འདྲ་བ་ཞིག་ཡོད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཅེས་གསུངས་པ་དེ་ལ་རང་བཞིན་ཞེས་བཞག་པ་ཡིན་ཏེ། བཅོས་མ་མིན་པ་དང་གཞན་ལ་རག་ལས་པ་མིན་པའོ། །དེ་ནི་ཡོད་དེ། འཇུག་འགྲེལ་ལས། ཁྱད་པར་དུ་མཛད་པ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་སློབ་དཔོན་གྱིས་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པ་ཞིག་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། གང་གི་དབང་དུ་མཛད་ནས་བཅོམ་ ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་བྱུང་ཡང་རུང་མ་བྱུང་ཡང་རུང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་འདི་ནི་གནས་པ་ཉིད་དོ། །ཞེས་རྒྱས་པར་གསུངས་པ་ཆོས་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཡོད་དོ། །ཆོས་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་ཅི་ཞིག །མིག་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་གི་རང་བཞིན་ནོ། །དེ་དག་གི་རང་བཞིན་ཡང་གང་ཞིག་ཅེ་ན། དེ་དག་གི་བཅོས་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དང་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ་མ་རིག་པའི་རབ་རིབ་དང་བྲལ་བའི་ཤེས་པས་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་རང་གི་ངོ་བོའོ། །ཇི་དེ་ཡོད་དམ་མེད་དོ་ཞེས་དེ་སྐད་སུ་སྨྲ། གལ་ཏེ་མེད་ན་ནི་ཅིའི་དོན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ལམ་སྒོམ་པར་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དེ་ལྟར་དཀའ་བ་བརྒྱ་ཕྲག་རྩོམ་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་མདོའི་ཤེས་བྱེད་དང་བཅས་པས་བསྒྲུབས་སོ། །འོ་ན་སྔར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རང་བཞིན་གྲུབ་པ་མ་བཀག་གམ་སྙམ་ན། ནང་གི་བློས་བཏགས་པ་མིན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ནི་རྡུལ་ཙམ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་ལན་དུ་མར་མ་སྨྲས་སམ། དེས་ན་དེ་འདྲ་བའི་རང་བཞིན་དུ་ནི་ཆོས་གཞན་རྣམས་ལྟ་ཅི་སྨོས། ཆོས་ཉིད་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་དེ་ཡང་གྲུབ་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ། ཚིག་གསལ་ལས། དུས་གསུམ་དུའང་མེ་ལ་མི་འཁྲུལ་བ་གཉུག་མའི་ངོ་བོ་མ་བཅོས་པ་གང་ཞིག་སྔར་མ་བྱུང་བ་ལས་ཕྱིས་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་གང་ཞིག་ཆུའི་ཚ་བའམ་ཚུ་རོལ་དང་ཕ་རོལ་ལམ་རིང་པོ་དང་ཐུང་ངུ་ལྟར་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་བལྟོས་པ་དང་བཅས་པར་མ་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་རང་ བཞིན་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ། །ཅི་མེའི་རང་གི་ངོ་བོ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། དེ་ནི་རང་གི་ངོ་བོས་ཡོད་པའང་མ་ཡིན་ལ་མེད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་ཉན་པ་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྐྲག་པ་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྒྲོ་བཏགས་ནས་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་དེ་ཡོད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ཞེས་རང་བཞིན་དེ་ཡང
Chinese
如果说，所说的“如是之性”的体性，是以执持边际的观察方式说的，还是说存在着那样的自性呢？这是因为，所说的“诸法法性”中的“法性”，就安立为“自性”，即非造作、不依赖于他者。那是存在的。《入行论释》中说：“如果有人问，导师是否承认存在着如此殊胜的自性？那么，以何为依据，世尊说，如来出现也好，不出现也好，诸法的法性是恒常存在的呢？”详细地说，所谓的“法性”是存在的。这“法性”又是什么呢？是眼等（六根）的自性。那它们的自性又是什么呢？是它们非造作的本性，以及不依赖于他者的状态，也就是远离无明昏暗的智慧所能证悟的自性。谁会说它存在还是不存在呢？如果不存在，那么菩萨们为了什么要修持波罗蜜多道呢？因为菩萨们正是为了证悟法性，才会如此辛勤地付出百千努力啊！”，以经部的论证成立了。那么，之前不是遮止了一切法有自性成立吗？我们不是多次回答说，对于不是由内心假立的法，以自性成立的自性，连微尘许也没有吗？因此，对于那样的自性，其他的法就更不用说了。法性胜义谛也丝毫没有成立。如《明句论》中说：“在三时中，不迷于火的、本来的、未造作的自性，不是从先前没有而后来产生的，不像水的冷热、此岸彼岸、长短那样，不是依赖于因和缘的，那才被称为自性。那么，火的自性是那样的吗？它既不是以自性存在，也不是不存在。虽然如此，但为了消除听者的恐惧，可以假立，在世俗中说它是存在的。”这样，自性也……
English
If it is said that the nature of "suchness" is spoken of through the lens of grasping at extremes, or whether such a nature exists, this is because the "dharmata of dharmas" is established as "nature," which is uncreated and not dependent on others. It exists. The commentary on the *Entering the Middle Way* says, "If someone asks whether the teacher acknowledges the existence of such a special nature, then based on what did the Bhagavan say that whether the Tathagatas appear or not, the dharmata of dharmas remains constant?" In detail, the so-called "dharmata" exists. What is this "dharmata"? It is the nature of the eyes and so on (the six senses). What is their nature? It is their uncreated nature and the state of not depending on others, which is the self-nature that can be realized by wisdom free from the darkness of ignorance. Who would say whether it exists or not? If it does not exist, then why would Bodhisattvas practice the Paramita path? It is because Bodhisattvas strive so diligently with hundreds of thousands of efforts to realize the dharmata!" This is established with the scriptural evidence. Then, didn't we previously refute that all dharmas have inherent existence? Haven't we repeatedly answered that for dharmas that are not fabricated by the mind, there is not even a particle of inherent existence established by its own nature? Therefore, for such a nature, let alone other dharmas, the dharmata, the ultimate truth, is not established at all. As the *Clear Words* says, "That which does not mistake fire in the three times, the original, uncreated nature, which does not arise later from not existing before, which is not like the heat of water, this shore and the other shore, long and short, which is not dependent on causes and conditions, that is said to be nature. So, is the nature of fire like that? It neither exists by its own nature, nor does it not exist. Although this is so, in order to dispel the fear of the listeners, it can be falsely established, and in conventional truth it is said to exist." Thus, the nature also...