Tibetan
ས་གྲོང་ཁྱེར་འཇུག་པར་ག་ལ་འགྱུར། །ཤེས་རབ་མེད་ན་མིག་མེད་ཕ་རོལ་ཕྱིན་ལྔ་འདི། །དམིགས་བུ་མེད་པས་བྱང་ཆུབ་རེག་པར་ནུས་མ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་སྦྱིན་སོགས་རྣམས་དག་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ཡང་མི་རྙེད་དེ། ཤེས་རབ་མེད་ན་འབྲས་བུ་དོན་གཉེར་ལ། །སྦྱིན་པ་བདག་ཉིད་རྣམ་པར་དག་མི་འགྱུར། །གཞན་དོན་བཏང་བ་སྦྱིན་པའི་མཆོག་ཅེས་གསུངས། །ལྷག་མ་ནོར་སྤེལ་དོན་གྱི་སྦྱོར་བ་ཡིན། །ཞེས་དང༌། ཤེས་རབ་སྣང་བས་མུན་པ་མ་བསལ་ན། །ཚུལ་ཁྲིམས་དག་དང་ལྡན་པར་དེ་མི་འགྱུར། །ཕལ་ཆེར་ཤེས་རབ་མེད་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་དག །ཤེས་པའི་སྐྱོན་གྱིས་ཉོན་མོངས་རྙོག་བཅས་འགྱུར། །ཞེས་དང༌། ཤེས་རབ་ལོག་པའི་སྐྱོན་གྱིས་སེམས་བརྙོགས་ན། །བཟོད་པའི་ཡོན་ཏན་དེ་ལ་གནས་མི་མོས། །ལེགས་ཉེས་རྟོག་ལ་མི་དགའི་ཚུལ་འཆང་ཞིང༌། །ཡོན་ཏན་མེད་ པའི་རྒྱལ་ལ་གྲགས་པ་བཞིན། །ཞེས་དང༌། མཁས་པ་རྣམས་ལ་ཕུལ་དུ་བསྔགས་གྱུར་ཅིང༌། །དེ་ལས་ཕྲ་ཞིང་ཟབ་པ་གཞན་མེད་པ། །འདོད་པའི་སྐྱོན་གྱིས་ཡོངས་སུ་མ་བསྒྲིབས་པའི། །ཡིད་ལམ་དྲང་པོར་ཤེས་རབ་མེད་མི་འགྲོ། །ཞེས་དང༌། ཤེས་རབ་ཚུལ་ལ་བརྩོན་མེད་བློ་འཆང་ན། །དེ་ཡི་ལྟ་བ་ཡོངས་སུ་དག་མི་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །དེ་ལ་རྒྱལ་ལ་གྲགས་པ་ནི། ཡོན་ཏན་མེད་པའི་རྒྱལ་པོ་ལ་གྲགས་པ་ལན་ཅིག་བྱུང་ཡང་ཉམས་ནས་འགྲོ་བའོ། །དེ་ལྟར་ན་གཏི་མུག་རྨོངས་པའི་མུན་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་འོད་ཆེན་མ་ཤར་བར་དུ་མི་ལྡོག་ལ། དེ་ནམ་ཤར་བ་ན་ལྡོག་པས་ཤེས་རབ་བསྐྱེད་པ་ལ་ནུས་པ་དང་མཐུ་ཅི་ཡོད་ཀྱིས་འབད་དགོས་ཏེ། ཉི་མ་འོད་ཆེན་ཤར་བར་གྱུར་བཞིན་དུ། །འགྲོ་བའི་རྒྱུད་རྣམས་མུན་ནག་གང་འགེབས་པ། །ཤེས་རབ་འོད་ཀྱི་མཐུ་ཆེན་འབྱུང་བས་ན། །ཐམས་ཅད་བསལ་འགྱུར་མིང་ཙམ་འབའ་ཞིག་ལུས། །ཞེས་དང༌། དེ་བས་རང་གི་མཐུ་རྣམས་ཀུན་གཏུགས་ཏེ། །དེ་འདྲའི་ཤེས་རབ་ཚུལ་ལ་བརྩོན་པར་བྱ། །ཞེས་སོ། །རྨོངས་པའི་རྒྱུ་ནི། གྲོགས་ངན་པ་བསྟེན་པ་དང་ལེ་ལོ་དང་སྙོམས་ལས་དང་གཉིད་ཆེ་བ་དང་སོ་སོར་རྟོག་ཅིང་དཔྱོད་པ་ལ་མི་དགའ་བ་དང་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་མི་མོས་པ་དང༌། མི་ཤེས་བཞིན་དུ་ཤེས་སོ་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་དང་ལོག་ལྟ་ཆེ་བ་དང་བདག་འདྲ་བས་མི་ནུས་སྙམ་དུ་ཞུམ་ནས་མཁས་པ་བསྟེན་པ་ལ་མི་དགའ་བ་ཡིན་ཏེ། ལེ་ལོ་སྙོམས་དང་བསྟེན་ངན་བསྟེན་པ་དང༌། །གཉིད་ཀྱི་དབང་གྱུར་མི་རྟོག་ངང་ཚུལ་དང་། །ཐུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་མཆོག་ལ་མོས་ མེད་དང༌། །ལོག་པའི་ང་རྒྱལ་ནོན་པས་དོན་འདྲི་དང༌། །
Chinese
何以能入于土地城市？若无智慧，则如盲者，此五度彼岸，无有目标，不能触及菩提。如是说。是故布施等皆不得清净，亦不得正见。若无智慧，于果之所求，布施自性不得清净。舍弃他利，是为布施之最胜。余者乃增益财富之方便。如是说。若不以智慧之光遣除黑暗，则不得具足清净之戒律。大抵无有智慧，则戒律不清净，以知见之过失，为烦恼所染。如是说。若以邪慧之过失扰乱心意，则忍辱之功德不乐于安住于彼。对于辨别善恶怀有不悦之情，犹如无有功德之国王徒有虚名。如是说。对于智者们极度赞叹，且无有比彼更微细更深奥者，未被欲望之过失所染污，若无正直之心，则智慧无法行进。如是说。若怀有不勤奋于智慧之道的想法，则彼之见解不得清净。如是说。其中，国王之名声，是指无有功德之国王，名声虽一时显赫，终将衰败。如是，愚痴蒙昧之黑暗，若非智慧之大光显现，则不会消退。彼一旦显现，则会消退，故应以何等能力与威力生起智慧？犹如太阳大光显现之时，众生之相续被黑暗所覆盖，然因智慧之光具有大威力，一切皆将消除，仅余空名而已。如是说。因此，应竭尽自身之力，勤奋于如是智慧之道。如是说。愚昧之因是：亲近恶友，懈怠，放逸，嗜睡，不喜分别思择，不喜广大，无知却自以为知之我慢，邪见深重，以及因自卑而认为自己无法做到，不喜亲近智者。即是懈怠放逸，亲近恶友，为睡眠所控制，不思索之状态，对于能仁之殊胜智慧不生信心，被邪慢所压制而不请问道理。
English
How can one enter the city of the land? Without wisdom, like a blind person, these five perfections are without a target, unable to touch enlightenment. Thus it is said. Therefore, generosity and so on do not become pure, and correct views are not found. Without wisdom, in seeking the fruit, the nature of generosity does not become pure. Abandoning the benefit of others is said to be the best of generosity. The rest is a means of increasing wealth. Thus it is said. If the darkness is not dispelled by the light of wisdom, then one will not be endowed with pure discipline. For the most part, without wisdom, discipline is not pure, and due to the faults of knowledge, it becomes tainted with afflictions. Thus it is said. If the mind is disturbed by the faults of wrong wisdom, then the qualities of patience do not like to abide in it. Holding an attitude of displeasure towards distinguishing good and bad, like a king without virtue having a reputation. Thus it is said. Those who are praised by the wise, and there is nothing more subtle and profound than that, not obscured by the faults of desire, without a straight mind, wisdom cannot proceed. Thus it is said. If one holds the thought of not striving in the way of wisdom, then their view will not become pure. Thus it is said. Among them, the fame of the king refers to a king without virtue, whose fame, though momentarily prominent, will eventually decline. Thus, the darkness of ignorance and delusion will not recede until the great light of wisdom arises. Once it arises, it will recede, so how much effort should be put into generating wisdom with what power and strength? Just as when the great light of the sun arises, the streams of beings are covered by darkness, but because the light of wisdom has great power, everything will be eliminated, leaving only an empty name. Thus it is said. Therefore, one should exert all one's strength and strive in such a way of wisdom. Thus it is said. The causes of ignorance are: relying on bad friends, laziness, carelessness, excessive sleep, not liking to discriminate and think, not liking vastness, arrogance of thinking one knows when one does not, having strong wrong views, and being discouraged by thinking that one cannot do it like others, and not liking to rely on the wise. That is, laziness and carelessness, relying on bad friends, being controlled by sleep, a state of not thinking, not having faith in the supreme wisdom of the Able One, and being suppressed by wrong pride and not asking for reasons.
Tibetan
དམའ་སེམས་བདག་ལ་ཞེན་པས་བྱུང་བའི་རྒྱུས། །མཁས་པའི་སྐྱེ་བོ་བསྟེན་པར་མ་དད་དང༌། །ལོག་པའི་རྣམ་རྟོག་དུག་ཆེ་ལོག་ལྟ་དག །གཏི་མུག་རྒྱུ་ཡིན། ཞེས་གསུངས་སོ། །དེས་ན། བསྟེན་འོས་བླ་མ་རིམ་གྲོ་བསྙེན་བཀུར་ཏེ། །ཤེས་རབ་བསྒྲུབ་ཕྱིར་ཐོས་པ་བཙལ་བར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། མཁས་པ་བསྟེན་ནས་ནུས་པ་དང་བསྟུན་པའི་ཐོས་པ་རེ་བྱ་དགོས་ཏེ། དེ་མེད་ན་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བ་དང་བསམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་རབ་མི་སྐྱེ་ལ། དེ་ལྟ་ན་ཅི་ཞིག་བསྒོམ་པ་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་དང༌། ཐོས་པ་བྱས་ན་དེའི་དོན་བསམས་པས་བསམ་བྱུང་གི་ཤེས་རབ་སྐྱེ་ལ། དེ་ལས་བསྒོམས་བྱུང་གི་ཤེས་རབ་ཡངས་པ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང༌། དཔལ་ལྡན་དཔའ་བོས། ཐོས་ཉུང་དམུས་ལོང་བསྒོམ་པའི་ཚུལ་མི་ཤེས། །དེ་མེད་དེས་ཀོ་ཅི་ཞིག་བསམ་པར་བྱ། །དེ་བས་ཐོས་ལ་བརྩོན་བྱ་དེ་རྒྱུ་ལས། །བསམས་བཞིན་བསྒོམས་པས་ཤེས་རབ་ཡངས་པ་འབྱུང༌། །ཞེས་སོ། །རྗེ་བཙུན་བྱམས་པས་ཀྱང༌། འཁོར་གསུམ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དག །དེ་ནི་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པར་འདོད། །སེར་སྣ་ལ་སོགས་རྣམ་རྟོག་གང༌། །དེ་ནི་ཉོན་མོངས་སྒྲིབ་པར་འདོད། །ཤེས་རབ་ལས་གཞན་འདི་དག་ནི། །སྤོང་རྒྱུ་གཞན་མེད་དེ་ཡི་ཕྱིར། །ཤེས་རབ་མཆོག་ཡིན་དེ་གཞི་ནི། །ཐོས་པ་དེ་ཕྱིར་ཐོས་པ་མཆོག །ཅེས་གསུངས་སོ། །བསླབ་བཏུས་ལས་ཀྱང༌། བཟོད་བྱ་ཐོས་པ་བཙལ་བར་བྱ། །དེ་ནས་ ནགས་སུ་གནས་པར་བྱ། །མཉམ་པར་བཞག་ལ་བརྩོན་བྱ་ཞིང༌། །ཞེས་གསུངས་ལ། དེའི་རང་འགྲེལ་ལས་ཀྱང༌། མི་བཟོད་པ་ནི་སྐྱོ་བ་ན་སྲོན་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཐོས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྩོན་པ་ཉམས་པར་འགྱུར་ཞིང༌། ཐོས་པ་དང་མི་ལྡན་པས་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་ཐབས་དང་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་ཐབས་ཀྱང་མི་ཤེས་ཏེ། དེ་བས་ན་སྐྱོ་བ་མེད་པར་ཐོས་པ་བཙལ་བར་བྱ། ཞེས་དང༌། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་ཞུས་པ་ལས་ཀྱང༌། འདི་ལྟར་རིགས་ཀྱི་བུ་ཐོས་པ་དང་ལྡན་ན་ཤེས་རབ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །ཤེས་རབ་དང་ལྡན་ན་ཉོན་མོངས་པ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་འགྱུར་རོ། །ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་ལ་བདུད་ཀྱིས་གླགས་མི་རྙེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་ཆོས་ཚུལ་བཞིན་དུ་བསྒྲུབ་པར་འདོད་པ་རྣམས་ལ་ལམ་གྱི་སྲོག་དམ་པ་ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་འབྱེད་ཀྱི་ཤེས་རབ་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུ་བླ་ན་མེད་པ། དྲི་མ་མེད་པའི་གསུང་རབ་དང་བསྟན་བཅོས་ལ་མང་དུ་ཐོས་པ་དགོས་སོ། །ཞེས་ལུང་དང་རིགས་པས་བསྒྲུབས་ཀྱང༌། དེ་དགོས་པར་འདུག་སྙམ་དུ་མི་སྒྲུབ་པ་འདི་ནི། ཉམས་ལེན་
Chinese
由于卑劣之心执着于我而产生的缘故，不信奉依止贤士，以及邪恶的分别念，剧毒的邪见，是愚痴的因。如是说。因此，应当恭敬承侍值得依止的上师，为了成就智慧而寻求闻法。如是说。依止贤士后，必须尽力闻法，如果没有闻法，就不会产生闻所生慧和思所生慧，这样就不知道修什么，因为如果闻法，通过思维其义，就会产生思所生慧，由此会产生更为广大的修所生慧。又是，吉祥勇说：少闻的盲人不知修习之理，没有它，又用什么来思维呢？因此应当精勤闻法，从那个因中，如理思维修习，智慧广大生。如是说。至尊慈氏也说：三轮的分别念，那是知障，悭吝等分别念，那是烦恼障，除了智慧之外，这些没有其他的断除之物，因此，智慧是殊胜的，它的基础是闻法，因此闻法是殊胜的。如是说。《学集论》中也说：应当寻求堪忍的闻法，之后，应当住在森林中，应当精勤于等持。如是说。它的自释中也说：不能堪忍，是因为在疲厌时不能忍受，因此对闻法等精勤会衰退，没有闻法，则不知禅定的方法和清净烦恼的方法，因此，应当无有疲厌地寻求闻法。如是说。无热恼子所请问经中也说：如此，善男子，如果具有闻法，就会产生智慧。如果具有智慧，烦恼就会完全寂灭。没有烦恼，魔就找不到机会。如是说。这样，对于想要如法修持佛法的人们来说，生起通达正法的智慧之因，无与伦比的，无垢的佛经和论典，需要多闻。虽然以教证和理证成立，但认为需要它却不修持，这真是修行
English
Due to the cause arising from the lowly mind clinging to self, there is no faith in relying on the wise, and evil thoughts, highly poisonous wrong views, are the cause of ignorance. Thus it is said. Therefore, one should respectfully serve the lama worthy of reliance, and seek to hear the Dharma in order to accomplish wisdom. Thus it is said. Having relied on the wise, one must strive to hear the Dharma according to one's ability. If there is no hearing, then the wisdom arising from hearing and the wisdom arising from thinking will not arise. In that case, one will not know what to meditate on, because if one hears the Dharma, by thinking about its meaning, the wisdom arising from thinking will arise, and from that, a broader wisdom arising from meditation will arise. Furthermore, Glorious Hero said: The blind who have heard little do not know the way to meditate. Without it, what can one think about? Therefore, one should strive to hear, from that cause, by meditating as one thinks, vast wisdom arises. Thus it is said. Lord Maitreya also said: The conceptual thoughts of the three spheres are considered to be the obscuration of knowledge. Whatever conceptual thoughts there are, such as stinginess, are considered to be the obscuration of afflictions. Other than wisdom, there is nothing else to abandon these. Therefore, wisdom is supreme, and its basis is hearing. Therefore, hearing is supreme. Thus it is said. In the Compendium of Trainings, it is also said: One should seek to hear the Dharma with patience, and then, one should dwell in the forest, and diligently engage in meditative equipoise. Thus it is said. In its auto-commentary, it is also said: Impatience is because one cannot endure weariness, therefore diligence in hearing the Dharma and so forth will decline. Without hearing, one will not know the methods of meditation and the methods of purifying afflictions. Therefore, one should seek to hear the Dharma without weariness. Thus it is said. In the Sutra Requested by Sredmed's Son, it is also said: Thus, son of good family, if one possesses hearing, wisdom will arise. If one possesses wisdom, afflictions will be completely pacified. Without afflictions, the demons will not find an opportunity. Thus it is said. Thus, for those who wish to practice the Dharma properly, the supreme cause for generating the wisdom of discriminating Dharma, the life of the path, is to have much hearing of the immaculate scriptures and treatises. Although it is established by scripture and reasoning, to think that it is necessary but not to practice it is truly a practice