Tibetan
ད་པའི་གཟུགས་མཐོང་ན། །རི་བོང་རྭ་ཡང་ཅི་ལྟར་མིན། ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེའི་དོན་ནི། གལ་ཏེ་རྡོ་རྗེའི་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་སྟོང་པའི་གཟུགས་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་པའི་གཟུགས་མཐོང་བ་ཡིན་ན། སུ་ལའང་མ་བལྟོས་པར་མཐོང་བར་འགྱུར་ལ། བལྟོས་མེད་དུ་མཐོང་བ་ལ། གཅིག་མཐོང་ཞིང་གཞན་མི་མཐོང་བའི་ཁྱད་པར་མི་འཐད་པས་རང་གི་གདོང་པ་ལ་སོགས་གཟུགས་ཀུན་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་གཏན་ནས་མེད་པའི་གཟུགས་མཐོང་ན། རི་བོང་གི་རྭའང་ཅིས་མི་མཐོང་སྟེ་མཐོང་བར་ཐལ་ལོ། ཞེས་པ་སྟེ། འོ་ན་དེའི་མཐོང་ཚུལ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ན། རང་བཞིན་གྱིས་མ་སྐྱེས་པའི་དོན་མཐོང་བ། རྨི་ལམ་གྱི་བུ་དང་འདྲ་བར་གསུངས་པ་ནི། སྐྱེ་བ་མེད་པ་མཐོང་བ་ནི། །གཞོན་ནུ་མ་ཡི་བུ་ཇི་བཞིན། ཞེས་གསུངས་ལ། དེའི་འགྲེལ་པར་ནཱ་རོ་པས། ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱལ་པོ་ལས། ཇི་ལྟར་བུ་མོ་གཞོན་ནུའི་རྨི་ལམ་ན། །བུ་ཕོ་བྱུང་ཞིང་ཤི་བ་དེ་མཐོང་ན། །བྱུང་ན་དགའ་ཞིང་ཤི་ན་མི་དགའ་ལྟར། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་ཤེས་པར་གྱིས། ཞེས་པ་དྲངས་ནས། གཞོན་ནུ་མས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་སྐྱེས་པར་མཐོང་བ་དང་ལྡན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཇི་ལྟར་སྐྱེས་པ་བཞིན་དུ་དེའི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའོ། ཞེས་རྨི་ལམ་གྱི་སྣང་བ་དང་། སྟོང་གཟུགས་ཀྱི་སྣང་བ་གཉིས་རང་བཞིན་གྱིས་མེད་བཞིན་དུ་སྐྱེས་པ་འདྲ་བར་གསུངས་སོ། །གལ་ཏེ་ཡོད་པའི་གཟུགས་མཐོང་ན། ཞེས་སོགས་ཀྱི་རིགས་པ་འདི་ནི། དབུ་མ་ལ་འཇུག་པ་ལས། གཞན་ལས་གཞན་སྐྱེ་ན། མེ་ལྕེ་ལས་ཀྱང་མུན་པ་སྐྱེ་བར་ཐལ་བར་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་རྣམས་དང་རིགས་པའི་ཚུལ་འདྲ་ལ། ཁ་ཅིག །དངོས་པོར་ཡོད་པའི་གཟུགས་མཐོང་ན། རང་གི་གདོང་པའང་ཇི་ལྟར་མི་མཐོང་། ཞེས་འཆད་མོད། དེ་ལྟ་ན་དངོས་པོར་གྲུབ་པའི་གཟུགས་མཐོང་བའི་སྐྱེ་བོའི་མིག་ཤེས་མི་སྲིད་པའང་། སྲིད་ན་དེས་གཟུགས་ཀྱི་གསལ་བ་ཐམས་ཅད་མཐོང་བས་ཁྱབ་པ་གང་རུང་དུ་འགྱུར་དགོས་ལ། དངོས་པོར་གྲུབ་པའི་གཟུགས་མི་སྲིད་ན། རང་ལུགས་ལ་ཡོད་པའི་དོན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཁས་བླང་དུ་མེད་པའི་ཆད་པ་ཆེན་པོར་འགྱུར་རོ། །སྤྲོས་པས་ཆོག་གོ །ཇི་སྐད་བཤད་པ་ལྟར་རྟག་ཆད་དང་། འཁོར་འདས་ཀྱི་མཐའ་དང་བྲལ་བའི་རྡོ་རྗེའི་རྣལ་འབྱོར་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་དངོས་གྲུབ་ཀྱི་རྒྱུར་རྒྱུད་འདི་ལས་གཞན་དུའང་བསྟན་པར་གསུངས་པ་ནི། དེ་བཞིན་དུ། ཞེས་སོགས་སོ། །རྡོ་རྗེའི་རྣལ་འབྱོར་རིགས་པས་དཔྱད་ན། སྲིད་ཞི་གང་ལའང་མི་གནས་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ནི། རྡོ་རྗེའི་རྣལ་འབྱོར།འཕོ་བའི་བག་ཆགས་རྣམ་པར་དག་པ་མི་འགྱུར་བའི་སྐད་ཅིག་གཅིག་གིས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཀུན་སྟེར་པས་དམ་པའི་དོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་འདི་ནི། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ། འདོད་པའི་སྲིད་པ་ལ་མི་གནས། གཟུགས་ཀྱི་སྲིད་པ་ལ་མི་གནས། གཟུགས་མེད་པའི་སྲིད་པ་ལ་མི་གནས། འདོད་པའི་ཁམས་སྤངས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མི་གནས། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཟད་པ་ཙམ་གྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མི་གནས། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཟད་པ་ཙམ་གྱི་ མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མི་གནས་ཏེ། སྲིད་པ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གང་ལའང་མི་གནས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འཁོར་འདས་གཉིས་ཀ་ལའང་མི་གནས་ཏེ། དེ་གཉིས་ཕན་ཚུན་སྤངས་ནས་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་སྲིད་པ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་གཅིག་པ་ཉིད་སྲིད་པ་མིན་ཏེ། གྲིབ་མ་དང་ཉི་མ་བཞིན་ནོ། །དཔེར་ན་མེ་ནི། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་གཙུབ་སྟན་ལ་མི་གནས། གཙུབ་ཤིང་ལ་མི་གནས། སྐྱེས་བུའི་ལག་པའི་རྩོལ་པ་ལ་མི་གནས་པ་ཡིན་ཀྱང་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་དེ་དག་ཚོགས་པ་ལས་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ། རྡོ་རྗེའི་རྣལ་འབྱོལ་ཡང་། དེ་ཁོ་ཉིད་དུ་ན་ཕྱི་འཇིག་རྟེན་དང་། ནང་ལུས་དང་། གཞན་ལམ་དང་འབྲས་བུའི་ཆོས་ཐམས་ཅན་ལ་མི་གནས་ཤིང་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་རང་གི་རྒྱུ་རྐྱེན་ཚོགས་པ་ལས་སྐྱེས་ཤིང་བྱ་བ་བྱེད་པར་རྣལ་འབྱོར་པས་རྟོགས་པར་བྱའོ། །ད་ནི་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ཕྱིན་ཆད། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཇི་ལྟ་བ་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་གང་ལ་བལྟོས་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འཇལ་བྱེད་དུ་སོང་བའི་ཡུལ་དུ་སྐྱེ་འགག་ལ་སོགས་པའི་སྣང་བ་ནམ་ཡང་མི་སྲིད་པར་རྟག་ཏུ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་བཞུགས་པའི་ཚུལ་འཆད་དོ། །དེ་ལ་ཐོག་མར་འདི་ཤེས་པར་བྱས་ཏེ། འོག་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་དེ་ནས་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་མེད་ཅེས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་པ་དེའི་རྗེས་ལ་སྐད་ཅིག་ཐམས་ཅད་མེད་པ་ཞེས་གསུངས་པ་རྣམས་ཀྱི་དོན་ནི། སངས་རྒྱས་མ་ཐོབ་པའི་གོང་དུ་བདེ་བ་སྐྱེ་འགག་བྱེད་པའི་སྐད་ཅིག་མ་རིམ་ཅན་ དུ་ཡོད་པ་ལ། སངས་རྒྱས་ནས་སྐྱེ་འགག་མི་བྱེད་པའི་རྟག་པར་སོང་ཞེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་མི་རྟག་པ་ལ་འབྲས་བུ་མི་རྟག་པ་རིམ་ཅན་དུ་སྐྱེ་བའི་འཕྲོ་ལ་འབྲས་བུ་ཐ་མ་དེ་རྒྱུ་ལས་རྟག་པར་སྐྱེས་པ་དེ་འདྲ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནས་སློབ་ལམ་དུ། མཉམ་གཞག་གི་ཚེ་སྐྱེ་འགག་སོགས་ཀྱི་སྣང་བ་ནུབ་ཀྱང་། དེ་ལས་ལངས་པའི་རྗེས་ཐོབ་ཀྱི་སྐ
Chinese
如果见到现有的色法，那又怎么见不到兔角呢？这样说了。它的意思是：如果金刚瑜伽士见到空性的色法，如烟等，那是见到自性存在的色法，那么就应该不依赖于任何事物而见到。对于不依赖而见到的情况， 见到一个却见不到其他的差别是不合理的，因此应该见到自己的脸等一切色法。如果见到根本不存在的色法，为什么见不到兔角呢？应该见到才对。这是说，那么它的见法是怎样的呢？是见到自性不生的意义。就像梦中的儿子一样所说的是：见到无生是，如少女之子。这样说了。在那的注释中，那若巴说：从《三摩地王经》中引用：如少女在梦中，见到生了男孩子又死了，生了就高兴，死了就不高兴一样，要知道一切法都是那样的。引用后说：少女见到没有出生的出生了，具有这种见解，就像出生一样，是它的生起因。这样梦中的显现和空色法的显现，两者自性不存在却像是出生了一样。如果见到存在的色法，等等的这种理路是，如《入中论》中说：从他产生他，也应从火焰中产生黑暗。像这样和理路的道理相同。有些人说：如果见到实有的色法，为什么见不到自己的脸呢？ 如果那样，见到实有色法的人的眼识也是不可能的。如果可能，那它必须遍及见到一切色法的明亮。如果实有的色法不可能，那么对于自己的宗派来说，连一点存在的意义都不能承认，会变成很大的断见。简略地说到这里。如上所说，远离常断和轮回涅槃之边的金刚瑜伽，作为大手印成就之因，也说在其他的续部中也开示了，就像那样等等。用理智来观察金刚瑜伽，详细地阐述了不住于有寂任何一方，是金刚
English
If one sees existing forms, then why not see rabbit horns? Thus it is said. Its meaning is: If a Vajra yogi sees empty forms, such as smoke, etc., and that is seeing forms that exist by their own nature, then one should see without depending on anything. For seeing without dependence, It is unreasonable to see one thing but not another, so one should see all forms, such as one's own face. If one sees forms that do not exist at all, why not see rabbit horns? One should see them. This is to say, then how is it seen? It is seeing the meaning of not being born by nature. It is said to be like a son in a dream: Seeing the unborn is, like the son of a young woman. Thus it is said. In that commentary, Naropa says: Quoting from the Samadhiraja Sutra: Just as in the dream of a young girl, she sees a boy born and then dies, she is happy when he is born and unhappy when he dies, know that all dharmas are like that. After quoting, he says: The young woman sees the unborn as born, and having this view, it is like being born, it is the cause of its arising. Thus the appearance in a dream and the appearance of empty forms, both are said to be like being born even though they do not exist by nature. If one sees existing forms, etc., this reasoning is, as it is said in the Madhyamakavatara: If one arises from another, then darkness should also arise from flames. Like this, it is the same as the reasoning. Some say: If one sees truly existing forms, why not see one's own face? If that were the case, the eye consciousness of a person who sees truly existing forms would also be impossible. If it were possible, then it must be all-pervasive in seeing the brightness of all forms. If truly existing forms are impossible, then for one's own school, one cannot even admit a little bit of existing meaning, and it would become a great nihilistic view. Briefly speaking, that's all. As mentioned above, Vajra Yoga, which is free from the extremes of permanence and annihilation and samsara and nirvana, is said to be taught in other tantras as the cause of the siddhi of Mahamudra, just like that, etc. Examining Vajra Yoga with reason, it is explained in detail that it does not abide in either existence or peace, it is Vajra.
Chinese
的瑜伽。迁识的习气完全清净，以不变的一刹那现证圆满正等觉，赐予佛陀的一切功德，是殊胜的大义，最极不变的俱生喜悦，这即是，其真实性中，不住于欲有，不住于色有，不住于无色有，不住于舍弃欲界的寂灭，不住于色界灭尽的寂灭，不住于无色界灭尽的寂灭，因此不住于有和寂灭任何一者。也不住于轮回和涅槃二者，因为二者互相舍弃而相违。因此，有和寂灭并非同一，如同影子和太阳。譬如火，其真实性中不住于钻木臼，不住于钻木，不住于人的手之劳作，然而仅是名言上从那些聚合而生，同样，金刚瑜伽也，其真实性中不住于外在世界和，内在身体和，其他道和果的一切法，仅是名言上从自己的因缘聚合而生，瑜伽士应了知其作用。现在，从现证圆满正等觉之后，以佛陀的如所有智所见的智慧，依凭何者而成为衡量其真实性的境，生灭等显现永远不会存在，恒常安住于其真实性的方式宣说。对此，首先应知晓，下面所说现证圆满正等觉之后，没有生和灭，以及成佛之后一切刹那皆无的意义是，未成佛之前，有生灭安乐的次第刹那，成佛之后，并非成为不生灭的常，因为不恒常的因产生不恒常的次第果，最终的果不可能从因中恒常产生。然后，在有学道中，等持之时生灭等的显现虽然消失，但从等持中起座后的
English
yoga. The habit of transference is completely purified, and in an unchanging instant, one attains perfect and complete enlightenment, bestowing all the qualities of the Buddha. This is the supreme great meaning, the most unchanging co-emergent joy. This is, in its very reality, not abiding in the desire realm, not abiding in the form realm, not abiding in the formless realm, not abiding in the liberation that has abandoned the desire realm, not abiding in the liberation that is the mere exhaustion of the form realm, not abiding in the liberation that is the mere exhaustion of the formless realm, and therefore not abiding in either existence or liberation. It also does not abide in both samsara and nirvana, because the two mutually abandon and contradict each other. Therefore, existence and liberation are not the same; they are like a shadow and the sun. For example, fire, in its very reality, does not abide in the tinder, does not abide in the wood, does not abide in the labor of a person's hand, but merely nominally arises from the collection of those things. Similarly, Vajra Yoga also, in its very reality, does not abide in the external world, the internal body, or all the other paths and fruitional dharmas, but merely nominally arises from the collection of its own causes and conditions, and the yogi should understand its function. Now, from the time of perfect and complete enlightenment onwards, with the wisdom seen by the Tathagata's knowledge of suchness, relying on what becomes the object of measuring its reality, the appearance of arising and ceasing, etc., will never exist, and the way of constantly abiding in its reality will be explained. Regarding this, it should first be understood that the meaning of what is said below, that after perfect and complete enlightenment, there is no birth and death, and that after becoming a Buddha, all instants are non-existent, is that before becoming a Buddha, there are successive instants of arising and ceasing happiness, but after becoming a Buddha, it does not become the constant that does not arise and cease, because an impermanent cause produces an impermanent successive result, and the final result cannot arise permanently from the cause. Then, on the path of learning, although the appearance of arising and ceasing, etc., disappears during meditative equipoise, after rising from that