Tibetan
ས། དེ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅི་སྙམ་ན། ཡུལ་སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། དེ་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཙམ། ཕར་ཕྱིན་དང༌། ཉན་རང་གི་ཐེག་པ་ལའང་ཡོད་པས། དེ་ཙམ་གྱིས་སྙིང་པོ་མཆོག་ཏུ་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །འོ་ན་ཇི་འདྲ་ཞིག་སྙམ་ན། སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་གཟུང་རྣམ་ལྟར་ཤར་བ་ཞིག་དགོས་སོ། །དེའི་འཆར་ལུགས་ཇི་ལྟར་ཡིན་སྙམ་ན། འདི་ལ་གང་འཆར་བའི་གཞི། གང་གང་དུ་འཆར་བ། དེ་འབྲས་བུ་དང་ལམ་ལ་སྦྱོར་བ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། བདག་སྒྲུབ་པ་ལས། གང་གི་ཕྱིར་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་དང་བྲལ་བས་འོད་གསལ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང༌། ཡེ་ཤེས་གཞན་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་འདི་ལྟར་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི། སེམས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དེ་རྟོགས་པ་ཆོས་དབྱིངས་ཡེ་ཤེས་ཡིན་ལ། གཟུང་འཛིན་བདེན་པ་དང་བྲལ་བས་ནི་ཆོས་དབྱིངས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོ་བསྟན། ཡེ་ཤེས་དེའི་ལྡོག་ཆ་ལ། དཔེར་ན་མེ་ལོང་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་ལ་ཆོས་གཞན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་འཆར་བ་ལྟར། ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་དྲི་མ་དང་བྲལ་ཞིང༌། ཡེ་ཤེས་གཞན་གྱི་རྒྱུ་བྱེད་པའི་ཆ་ནས་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་དང༌། བདག་གཞན་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཐ་དད་དུ་འཛིན་པ་ལོག་པའི་ཆ་ནས་མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས། ཤེས་བྱ་ཕྱིན་ ཅི་མ་ལོག་པར་རྟོགས་པའི་ཆ་ནས་སོར་རྟོག་ཡེ་ཤེས། འགྲོ་བ་མ་ལུས་པ་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་ཆ་ནས་བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས། མི་སྟོང་པ་ལ་བདེན་ཞེན་ལོག་པ་དང༌། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་མཚན་མ་ལ་བདེན་ཞེན་ལོག་པ་དང༌། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་སྨོན་ལམ་ལ་བདེན་ཞེན་ལོག་པ་དང༌། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ལ་བདེན་ཞེན་ལོག་པའི་ཆ་ནས་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། མཚན་མ་མེད་པ་དང༌། སྨོན་པ་མེད་པ་དང༌། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པ་བཞི་དང༌། ཆོས་དབྱིངས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལྡོག་ཆ་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ལྡོག་པས་ཕྱེ་ན། རང་གི་མིག་ལ་སོགས་ལ་བདེན་ཞེན་ལོག་པ་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། གང་ཟག་གཞན་གྱི་མིག་སོགས་ལ་བདེན་ཞེན་ལོག་པ་ཕྱི་སྟོང་པ་ཉིད། དབང་རྟེན་ཁོག་པ་ལ་བདེན་ཞེན་ལོག་པ་ཕྱི་ནང་གཉིས་ཀ་སྟོང་པ་ཉིད། སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ལ་བདེན་ཞེན་ལོག་པ་ཆེན་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་བཞི། མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལྡོག་ཆའི་
Chinese
萨。 那么，成为最殊胜的原因是什么呢？ 因为境空性以及证悟它的智慧仅仅，在外道和声闻独觉的乘中也有。 仅仅凭这些并不能成为最殊胜的精华。 那么，应该怎样呢？ 需要像证悟空性的智慧的所取相那样显现。 那么，它的显现方式是怎样的呢？ 在此，什么是显现的基础，在何处显现，以及将它与果和道相结合这三者中，第一个是： 从成立自我的角度来说，因为心的自性是远离能执等相状的缘故，是法界自性。 并且，它本身因为远离了突如其来的垢染，所以是光明自性。 并且，因为是产生其他智慧的原因，所以是如镜智慧的自性。 如是所说的意义是这样的： 心的自性，即心的真如，证悟它就是法界智慧。 因为远离了能取所取的真实，所以显示了法界智慧的体性。 对于那个智慧的反体来说，例如，就像镜子远离了垢染，就能显现其他事物的影像一样。 那个智慧本身远离了垢染，并且，从作为其他智慧之因的角度来说，是如镜智慧。 从破除执着自我与他者体性各异的角度来说，是平等性智慧。 从如实证悟所知对象的角度来说，是妙观察智慧。 从利益所有众生的角度来说，是成所作智。 从破除对非空性的实执，以及破除对颠倒相的实执，以及破除对颠倒愿的实执，以及破除对颠倒的现行实执的角度来说，是解脱之门空性，以及无相，以及无愿，以及无作四者。 如果从法界智慧的反体，如镜智慧的反体来区分的话，破除对自己的眼睛等的实执是内空性，破除对其他人眼睛等的实执是外空性，破除对根身蕴体的实执是内外皆空性，破除对器世界的实执是大空性四者。 平等性智慧的反体的
English
Sa. What is the reason for being supreme? Because the emptiness of the object and the wisdom that realizes it are also present in the vehicles of outsiders and solitary realizers. These alone cannot become the supreme essence. So, what should it be like? It needs to appear like the apprehended aspect of the wisdom that realizes emptiness. So, what is its manner of appearance? Here, what is the basis of appearance, where does it appear, and how to combine it with the fruit and the path, among these three, the first is: From the perspective of establishing the self, because the nature of the mind is the nature of the Dharmadhatu because it is free from aspects such as grasping. And, because it itself is free from sudden defilements, it is the nature of luminosity. And, because it is the cause of generating other wisdoms, it is the nature of mirror-like wisdom. The meaning of what is said is like this: The nature of the mind, that is, the suchness of the mind, realizing it is the Dharmadhatu wisdom. Because it is free from the truth of the grasped and the grasper, it shows the nature of the Dharmadhatu wisdom. For the opposite of that wisdom, for example, just as a mirror is free from dirt, it can show the images of other things. That wisdom itself is free from dirt, and, from the aspect of being the cause of other wisdoms, it is mirror-like wisdom. From the aspect of abandoning the clinging to the difference between the self and others, it is the wisdom of equality. From the aspect of realizing the knowable objects without error, it is the wisdom of discernment. From the aspect of benefiting all beings, it is the wisdom of accomplishing activities. From the aspect of abandoning the clinging to the truth of the non-emptiness, and abandoning the clinging to the truth of the inverted signs, and abandoning the clinging to the truth of the inverted aspirations, and abandoning the clinging to the truth of the inverted manifest activities, it is the door of liberation emptiness, and signlessness, and wishlessness, and non-action, the four. If we distinguish from the opposite of the Dharmadhatu wisdom, the opposite of the mirror-like wisdom, abandoning the clinging to the truth of one's own eyes etc. is inner emptiness, abandoning the clinging to the truth of other people's eyes etc. is outer emptiness, abandoning the clinging to the truth of the aggregates of the body is both inner and outer emptiness, abandoning the clinging to the truth of the container world is great emptiness, the four. The opposite of the wisdom of equality
Tibetan
ཆ་ལ་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བདེན་ཞེན་ལོག་པ་སྟོང་པ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། དོན་དམ་པ་ལ་བདེན་ཞེན་ལོག་པ་དོན་དམ་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྒྱུར་མི་འགྱུར་བའི་དགེ་རྩ་ལ་བདེན་ཞེན་ལོག་པ་འདུས་བྱས་སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྒྱུར་འགྱུར་བའི་དགེ་རྩ་མཆོག་ལ་བདེན་ཞེན་ལོག་པ་འདུས་མ་བྱས་སྟོང་པ་ཉིད་དང་བཞི། སོར་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལྡོག་པའི་ཆ་ལ་སེམས་ཅན་མཐའ་ཡས་པའི་དོན་བྱེད་པའི་ཆ་ལ་བདེན་ཞེན་ལོག་པ་མཐའ་དག་འདས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། འཁོར་བ་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པ་ལ་བདེན་ཞེན་ལོག་པ་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། ལྷག་མེད་ཀྱི་མྱང་འདས་སུའང་དགེ་རྩ་མི་འདོར་བར་གསོག་པ་ལ་བདེན་ཞེན་ལོག་པ་དོར་བ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། རང་བཞིན་གནས་རིགས་ལ་བདེན་ཞེན་ལོག་པ་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ ཉིད་དང་བཞི། བྱ་སྒྲུབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལྡོག་པའི་ཆ་ལ། གཟུགས་སྐུའི་མཚན་དཔེ་ལ་བདེན་ཞེན་ལོག་པ་རང་གི་མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། སྟོབས་སོགས་ལ་བདེན་ཞེན་ལོག་པ་དངོས་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། གང་ཟག་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་གཉིས་ཀྱིས་སྟོང་པ་ལ་བདེན་ཞེན་ལོག་པ་དངོས་པོ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། གང་ཟག་དང་ཆོས་ནི་ཡོད་བདག་གཉིས་མེད་པར་ཞེན་པ་ལ་བདེན་ཞེན་ལོག་པ་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དང་བཞི། ཡང་ཆོས་དབྱིངས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལྡོག་ཆ་ལ་སྦྱིན་པའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་སེར་སྣ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཚུལ་འཆལ། བཟོད་པ་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཁོང་ཁྲོ། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལེ་ལོ། བསམ་གཏན་གྱི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་རྣམ་གཡེང༌། ཤེས་རབ་ཀྱི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཤེས་འཆལ། སྨོན་ལམ་གྱི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལོག་སྨོན། ཐབས་མཁས་ཀྱི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཐབས་མི་མཁས་ཏེ་བརྒྱད། དད་པའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་མ་དད་དང༌། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལེ་ལོ། དྲན་པའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་བརྗེད་ངས། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་རྣམ་གཡེང་སྟེ་བཞི། དེ་རྣམས་ལ་བདེན་ཞེན་ལོག་པའི་ཆ་ནས་སྦྱིན་པ་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བར་བཅུ་གཉིས་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་འཆར་གཞི་གཞན་རྣམས་ལྡོག་པས་ཕྱེ་བའི་ཆ་ཤས་ཡིན་ལ། མཐར་གཏུགས་པའི་འཆར་གཞི་ནི་ཆོས་དབྱིངས་ཡེ་ཤེས་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་གང་དུ་འཆར་བ་ལ། ཆོས་དབྱིངས་ཡེ་ཤེས་རྣམ་སྣང་དུ་ཤར། ཡེ་ཤེས་གཞན་བཞི་སྦྱོང་རྒྱལ་སོགས་བཞིར་ཤར། དེ་བཞིན་ཏུ་རྣམ་ཐར་བཞི་ཡུམ་བཞིར། རང་རང་གི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་སྔར་བཤད་པ་རྣམས་དང་བྲལ་བའི་སྟོང་
Chinese
对于了悟空性的智慧，破除对真实的执着，是空性之空性；对于胜义谛，破除对真实的执着，是胜义谛之空性；对于不能成为菩提之因的善根，破除对真实的执着，是有为之空性；对于能成为菩提之因的殊胜善根，破除对真实的执着，是无为之空性，共有四种。对于妙观察智的对治方面，对于利益无边众生的方面，破除对真实的执着，是一切逝去之空性；对于轮回无始无终，破除对真实的执着，是无始无终之空性；即使在无余涅槃中也不舍弃善根而积累，破除对真实的执着，是不舍弃之空性；对于自性住种姓，破除对真实的执着，是自性空性，共有四种。对于成所作智的对治方面，对于色身的相好，破除对真实的执着，是自性之空性；对于力量等，破除对真实的执着，是事物之空性；对于人我和法我二者空性，破除对真实的执着，是无事物之空性；对于人我和法没有有自性二者执着，破除对真实的执着，是自性空性，共有四种。再者，对于法界体性智的对治方面，布施的违品是悭吝，持戒的违品是毁犯戒律，忍辱的违品是嗔恨，精进的违品是懈怠，禅定的违品是散乱，智慧的违品是邪慧，愿的违品是恶愿，方便的违品是不善巧方便，共有八种。信的违品是不信，精进的违品是懈怠，忆念的违品是忘失，等持的违品是散乱，共有四种。对于这些破除真实执着的方面来说，从布施到等持共有十二种。这些也都是其他方案通过对治而分离出的部分，最终的方案就是法界体性智本身。在何处显现呢？法界体性智显现为毗卢遮那佛，其他四种智慧显现为调伏、自在等四种，同样，四种解脱显现为四种佛母。各自的违品与之前所说的那些分离的空
English
Regarding the wisdom that realizes emptiness, abandoning attachment to truth is the emptiness of emptiness; regarding ultimate truth, abandoning attachment to truth is the emptiness of ultimate truth; regarding virtuous roots that cannot become the cause of enlightenment, abandoning attachment to truth is the emptiness of the conditioned; regarding the supreme virtuous roots that can become the cause of enlightenment, abandoning attachment to truth is the emptiness of the unconditioned, there are four types in total. Regarding the counteractive aspect of discriminating wisdom, regarding the aspect of benefiting limitless sentient beings, abandoning attachment to truth is the emptiness of all that has passed; regarding samsara without beginning or end, abandoning attachment to truth is the emptiness of without beginning or end; even in nirvana without remainder, accumulating virtuous roots without abandoning them, abandoning attachment to truth is the emptiness of non-abandonment; regarding the naturally abiding lineage, abandoning attachment to truth is the emptiness of self-nature, there are four types in total. Regarding the counteractive aspect of accomplishing wisdom, regarding the marks and signs of the form body, abandoning attachment to truth is the emptiness of self-nature; regarding powers and so on, abandoning attachment to truth is the emptiness of things; regarding the emptiness of both the self of person and the self of phenomena, abandoning attachment to truth is the emptiness of no-thing; regarding the attachment to the absence of inherent existence of both person and phenomena, abandoning attachment to truth is the emptiness of essence, there are four types in total. Furthermore, regarding the counteractive aspect of the wisdom of the dharmadhatu, the opposite of generosity is stinginess, the opposite of ethics is moral transgression, the opposite of patience is anger, the opposite of diligence is laziness, the opposite of meditation is distraction, the opposite of wisdom is wrong wisdom, the opposite of aspiration is wrong aspiration, the opposite of skillful means is unskillful means, there are eight types in total. The opposite of faith is disbelief, the opposite of diligence is laziness, the opposite of mindfulness is forgetfulness, the opposite of samadhi is distraction, there are four types in total. Regarding the aspect of abandoning attachment to truth in these, there are twelve types in total from generosity to samadhi. These are also parts separated by counteracting other schemes, and the ultimate scheme is the wisdom of the dharmadhatu itself. Where does it appear? The wisdom of the dharmadhatu appears as Vairochana, the other four wisdoms appear as taming, freedom, and the other four, similarly, the four liberations appear as the four mothers. The respective opposites are the emptiness separated from those previously mentioned.