Tibetan
་བཞག་པ་དེ་ལྟར། གསུང་གི་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པས། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ལས་འདས་ནས་སེམས་ཀྱི་དབེན་པ་རྗེས་སུ་བཙལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྐད་ཅིག་གིས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ལྷའི་སྐུར་དམིགས་པ་ནི་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་སྟེ། དེ་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་ཀྱིས། སྤྱོད་བསྡུས་ལས། ངག་གི་རྣམ་པར་དབེན་པ་ནི་བསྐྱེད་རིམ་ལ་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཞེས་གསུང་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པ་ན། བསྐྱེད་རིམ་ལས་འདས་པའི་སེམས་དབེན་བཙལ་ཞེས་གསུངས་པས། ངག་དབེན་གྱི་དུས་སུ་དེ་ལས་མ་འདས་ལ། སྐད་ཅིག་གིས་ལྷའི་སྐུར་རྫོགས་པ་ལ་རྫོགས་རིམ་དུ་བཏགས་པའི་ཡུལ་ཡིན་ཞིང༌། རིམ་གྱིས་ལྷར་སྐྱེད་པའི་མིན་པས། བསྐྱེད་རིམ་པའི་ཡུལ་མིན་པར་གསུངས་སོ་ཞེས་འཆད་དོ། །སྤྱོད་བསྡུས་ལས་དེ་ལྟར་གསུངས་པས་ནི། ངག་དབེན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པ་དེ་བསྐྱེད་རིམ་ལས་འདས་པར་སྟོན་གྱི། སེམས་དབེན་བསྐྱེད་རིམ་ལས་འདས་པར་སྟོན་པ་མིན་ནོ། །དེས་ན་འགྱུར་ཡང༌། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ལས་འདས་ནས། །ཞེས་པ་དང༌། ཆག་གིས། འདས་ཏེ། ཞེས་བསྒྱུར་བ་གཉིས་ལེགས་སོ། །ཡང་སྤྱོད་བསྡུས་ལས། བསྐྱེད་རིམ་གྱིས་ས་བརྒྱད་པ་འཐོབ་པར་གསུངས་ཤིང༌། གསུང་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པ་ཡང་ས་བརྒྱད་པའི་དབང་ཕྱུག་ཏུ་ གསུངས་པས། དེ་བསྐྱེད་རིམ་གྱི་ལམ་དུ་བྱའོ་སྙམ་དུ་ཡང་མི་བྱ་སྟེ། ས་བརྒྱད་པ་ལ་བཞག་ཀྱང༌། དེ་ལ་སྔ་ཕྱིའི་རིམ་པ་མང་པོ་ཡོད་པས་འཇོག་ས་གཅིག་ཁོ་ནར་བྱ་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ས་འདི་རྣམས་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་ནི་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །སྤྱོད་བསྡུས་ལས། ངག་རྣམ་པར་དབེན་པ་ཡང་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ། རྡོ་རྗེའི་ཐེག་པ་རྣམས་ལས་ཀྱང་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ལ་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ། ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་རིམ་གྱིས་ལྷར་སྐྱེད་པའི་བསྐྱེད་རིམ་པའི་ཡུལ་མིན་པ་དང༌། སྐད་ཅིག་གིས་ལྷར་སྐྱེད་པའི་བསྐྱེད་རིམ་པའི་ཡུལ་ཡིན་པར་སྟོན་པ་ལ་དྲང་དུ་མི་རུང་སྟེ། དེ་གཉིས་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་མིན་ཀུན་ནས་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་དང༌། སྤྱོད་བསྡུས་ལས། ངག་དབེན་གྱི་འགོར་རིན་ཆེན་ཁ་དོག་སྣ་ལྔ་པ་སྣ་རྩེར་སྒོམ་པར་ལེའུ་གསུམ་པ་ལས་གསུངས་པའི་དོན་ལ། རིམ་གཉིས་ཀྱི་ཕྲ་མོའི་རྣལ་འབྱོར་གཉིས་སོ་སོར་བཤད་པ་ན། རྡོར་བཟླས་ངེས་དོན་རྫོགས་རིམ་པའི་ཕྲ་མོའི་རྣལ་འབྱོར་དུ་བཤད་པའི་ཕྱིར་དང༌། རིམ་ལྔ་ལས་ཀྱང༌། བསྐྱེད་རིམ་ལ་གནས་པར་བྱས་ཟིན་པའི་འོག་ཏུ་རྫོགས་རིམ་འདོད་པ་ལ་རྡོ་རྗེ་བཟླས་པ་སོགས་རིམ་པ་ལྔ་བཤད་པར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསྐྱེད་རིམ་པའི་ཡུལ་མིན་པར་གསུངས་པ་ཡང་བསྐྱེད་རིམ་པ་ལ་དེའི་གོ་བ་མེད་པར་སྟོན་པ་མིན་གྱི། བསྐྱེད་རིམ་གྱི་ལམ་མིན་ཞེས་པའི་དོན་ནོ། །དེས་ན་གཞུང་ཚད་ལྡན་གཞན་ནས་རྡོར་བཟླས་བསྐྱེད་རིམ་གྱི་སྐབས་སུ་བཤད་པ་ལ་ཡང་འཁྲུལ་བར་མི་བྱ་སྟེ། དེའི་སྐབས་སུ་ བཤད་པ་དང༌། དེའི་ལམ་མིན་པ་ལ་འགལ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིས་ནི་རླུང་འབྱུང་འཇུག་གི་རྡོར་བཟླས་བསྐྱེད་རིམ་གྱི་གདམས་པར་གད་པ་བ་བཞེད་ཅེས་པ་ཡང་བཀག་པ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་ལ་བདུན། རླུང་སྔགས་རྡོར་བཟླས་གསུམ་ལ་རིམ་གྱིས་བསླབ་པའི་དོན། རླུང་གི་དེ་ཉིད་ཤེས་མ་ཤེས་ཀྱི་སྐྱོན་ཡོན། རླུང་གི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ། ཕྱེ་བ་སོ་སོའི་དོན་བཤད་པ། རླུང་རྣམས་ཇི་ལྟར་འཕོ་བའི་ཚུལ། རླུང་རྣམས་ཀྱིས་བྱ་བ་ཅི་ཞིག་བྱེད་པ། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཉམས་ལེན་གྱི་གནད་ཤེས་ཚུལ་བསྟན་པའོ། །དང་པོ་ནི། རིམ་ལྔར། རླུང་གི་དེ་ཉིད་རིམ་གྱིས་ནི། །སྔགས་ཀྱི་དེ་ཉིད་ཡང་དག་འཇུག །སྔགས་ཀྱི་བསྐྱེད་པ་རྟོགས་ནས་ནི། །རྡོ་རྗེ་བཟླས་པ་ལ་ནི་སློབ། །ཅེས་རླུང་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་འཇུག་པའི་རིམ་གྱིས་སྔགས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་འཇུག་པ་དང༌། དེ་རྟོགས་ནས་རྡོར་བཟླས་ལ་སློབ་པར་གསུངས་སོ། །འདི་ལ་གསང་བའི་སྣ་རྩེར་བྱང་སེམས་རྫས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་དང༌། སྙིང་ཁའི་སྣ་རྩེར་སྔགས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་དང༌། གདོང་གི་སྣ་རྩེར་རླུང་རྣམས་ཐིག་ལེའི་གཟུགས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་འོད་ཀྱི་ཐིག་ལེ། དུག་གསུམ་ཅན་གྱི་རྡོ་རྗེ་གསུམ་གྱི་རྣལ་འབྱོར་པས་བསྒོམ་པ་རླུང་གི་དེ་ཉིད་ལ་འཇུག་པ་དང༌། སྤྱི་བོའི་ཨ་མགྲིན་པའི་ཨཱཿལ་དང༌། ཨཱ་སྙིང་ཁའི་ཧཱུཾ་ལ་དང༌། དེའི་ཐིག་ལེ་དང་ཟླ་ཚེས་དང་མགོ་བོ་དང་ཧ་དང་ཞབས་སྐྱེད་རྣམས་སྔ་མ་ཕྱི་མ་ལ་བསྡུས་པའི་མཐར། ཞབས་སྐྱེད་ཨ་ཐུང་དུ་གྱུར་པ་ལ་དམིགས་ནས་སྒོམ་པ་སྔགས་ཀྱི་དེ་ཉིད་ལ་འཇུག་པའི་དོན་དུ་སྐལ་ལྡན་གྲགས་པས་བཤད་ཅིང༌། ལག་སྨི་སོགས་མང་པོས་ ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་འདོད་མོད་ཀྱང༌། དེ་དག་ནི་རྒྱུད་ཕྱི་མ་དང་རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བ་གཉིས་ཀྱི་དོན་མིན་པས་རིམ་ལྔ་དང་སྤྱོད་བསྡུས་ཀྱི་དོན་དུའང་མ་མཐོང་ངོ༌། །དེས་ན་དེ་ཉིད་གསུམ་ལ་རིམ་ཅན་དུ་འཇུག་པར་གསུངས་པ་ནི། རྗེ་འགོས་ཀྱི་བཞེད་པ་ལྟར་རླུང་གི་དེ་ཉིད་ཤེས་པ་སྔོ
Chinese
如是安住，以语金刚之三摩地而住，即是超越生起次第后，随求心之寂静，是为如是。刹那间观想圆满之天身，即是圆满次第。唯依于彼故，《行集经》云：“语之种种寂静，非是行于生起次第者之行境。”如是说。如是安住于语金刚之三摩地时，说寻求超越生起次第之心寂静，故于语寂静之时，未曾超离于彼。刹那间圆满为天身，是立名为圆满次第之境，而非次第生起为天身，故说非是生起次第之境，如是解释。以《行集经》如是说之故，安住于语寂静之三摩地，是显示超越生起次第，而非显示心寂静超越生起次第。因此，译为“超越生起次第后”与觉译为“已超越”二者皆善。又，《行集经》云：以生起次第得第八地，安住于语金刚之三摩地亦说是第八地之自在，故亦不应思彼为生起次第之道，虽安立于第八地，然彼具有先后之次第甚多，故不需仅作一安立处。此诸地为何如，将作解说。于《行集经》中说，语之种种寂静亦是瑜伽士之智慧，极细微者非是大乘行者之境，于金刚乘中亦非是行于生起次第者之境，以其极细微之故。如是所说之义，次第生起为天身之生起次第行者之境非是，与刹那间生起为天身之生起次第行者之境是，不可牵强附会，以彼二者之境是否皆是相同之故。又，《行集经》中，于语寂静之初，观想五宝色于鼻尖，于第三品中所说之义，分别解说二次第之细微瑜伽时，金刚念诵是决定义圆满次第之细微瑜伽。
English
As it is established, abiding in the Samadhi of Speech Vajra means that after transcending the generation stage, one seeks the solitude of the mind. This is what it means. Contemplating the fully perfected form of the deity in an instant is the completion stage. Relying solely on that, the Compendium of Practices states: "The various solitudes of speech are not the realm of practice for those who practice the generation stage." Thus it is said. When abiding in the Samadhi of Speech Vajra, it is said that one seeks the solitude of the mind that transcends the generation stage. Therefore, during the solitude of speech, one has not transcended it. Completing the deity's form in an instant is the realm designated as the completion stage, and it is not gradually generated as the deity's form. Therefore, it is said that it is not the realm of the generation stage, as explained. Because the Compendium of Practices states it in this way, abiding in the Samadhi of Speech Solitude shows that it transcends the generation stage, but it does not show that the solitude of the mind transcends the generation stage. Therefore, the translation "after transcending the generation stage" and Chag's translation "already transcended" are both good. Furthermore, the Compendium of Practices states that the eighth Bhumi is attained through the generation stage, and abiding in the Samadhi of Speech Vajra is also said to be the mastery of the eighth Bhumi. Therefore, one should not think that it is the path of the generation stage. Even though it is established on the eighth Bhumi, it has many sequential orders, so it is not necessary to make it only one place of establishment. What these Bhumis are like will be explained later. In the Compendium of Practices, it is said that the various solitudes of speech are also the wisdom of the yogi, and the extremely subtle ones are not the realm of the Mahayana practitioners. Even in the Vajrayana, they are not the realm of those who practice the generation stage, because they are extremely subtle. The meaning of what is said is that it is not the realm of the generation stage practitioners who gradually generate the deity's form, and it is the realm of the generation stage practitioners who generate the deity's form in an instant. It is not permissible to force a connection, because the realms of those two are all the same. Furthermore, in the Compendium of Practices, at the beginning of Speech Solitude, contemplating the five precious colors on the tip of the nose, the meaning of what is said in the third chapter is that when separately explaining the subtle yogas of the two stages, Vajra recitation is the subtle yoga of the definitive meaning completion stage.
Chinese
是为了讲述，而且在《次第五》中也说，在安住于生起次第之后，想要圆满次第时，讲述金刚念诵等五种次第。说不是生起次第的境，也不是说生起次第者没有那个理解，而是说不是生起次第的道。因此，也不要错误地认为其他合格的论典中在生起次第的场合讲述金刚念诵，因为在那样的场合讲述，和不是那样的道，丝毫没有矛盾。这也就遮止了噶当派认为风的出入的金刚念诵是生起次第的口诀。第三，有七点：次第修学风、咒语、金刚念诵三者的意义；知与不知风之自性的过患功德；风的分类；分别讲述各类别的意义；风如何转移的方式；风做什么样的作用；以及依靠它来显示了解修行要点的方式。第一点是，在《次第五》中说：“风之自性次第入，咒之自性亦真入，咒之生起悟后乃，当学金刚念诵法。”意思是说，以进入风的真如的次第，进入咒语的真如，并且在证悟它之后，学习金刚念诵。对此，噶当巴·格西·格拉巴说，观想秘密处顶端的菩提心物质的明点，以及心间的顶端的咒语明点，以及面部顶端的风聚集为明点形状的光明点，具有三种毒的三金刚瑜伽士修习，是进入风的真如；观想头顶的阿（ཨ，A，无），喉间的阿（ཨཱ，Ā，啊），以及心间的吽（ཧཱུྃ，HŪၹ，吽），以及那些明点和月牙和头和哈和足垫，在先后聚集的最后，观想足垫变为短阿（ཨ，A，无），是进入咒语的真如的意义。拉萨·释迦·沃色等很多人也同样认为，但是，那些不是后部续和金刚鬘的意义，因此也没有见到是《次第五》和《行集论》的意义。因此，所说的次第进入三种真如，如杰·俄的观点一样，首先了解风的真如
English
It is for the purpose of explaining, and also in the 'Five Stages,' it is said that after having been established in the generation stage, when one desires the completion stage, the five stages such as Vajra recitation are explained. Saying that it is not the object of the generation stage is not to show that the generation stage practitioner does not have that understanding, but rather it means that it is not the path of the generation stage. Therefore, one should not mistakenly think that other valid texts explain Vajra recitation in the context of the generation stage, because there is no contradiction at all between explaining it in that context and it not being that path. This also refutes the Kadampa's view that the Vajra recitation of the arising and entering of winds is the instruction of the generation stage. The third has seven points: the meaning of gradually learning the three, wind, mantra, and Vajra recitation; the faults and merits of knowing or not knowing the suchness of wind; the classification of winds; explaining the meaning of each division; how the winds move; what actions the winds perform; and showing how to understand the key points of practice based on that. The first is, in the 'Five Stages': 'The suchness of wind is gradual, the suchness of mantra is also truly entered, after realizing the generation of mantra, then learn the Vajra recitation.' It is said that by the order of entering the suchness of wind, one enters the suchness of mantra, and after realizing that, one learns Vajra recitation. On this, Kadampa Geshe Grapa said that contemplating the bindu of the substance of bodhicitta at the tip of the secret place, and the bindu of mantra at the tip of the heart, and the winds at the tip of the face gathered in the form of a bindu of light, practiced by the yogi of the three vajras with the three poisons, is entering the suchness of wind; contemplating the A (ཨ，A，无) at the crown of the head, the Ā (ཨཱ，Ā，啊) at the throat, and the HŪၹ (ཧཱུྃ，HŪၹ，吽) at the heart, and those bindus and crescents and heads and Ha and footrests, at the end of gathering the former and the latter, contemplating the footrest becoming a short A (ཨ，A，无), is the meaning of entering the suchness of mantra. Laksmi and many others also think the same, but those are not the meaning of the later tantras and the Vajra Garland, so they are not seen as the meaning of the 'Five Stages' and the 'Compendium of Practices.' Therefore, the statement that one enters the three suchnesses in order, according to the view of Je Gho, is that first knowing the suchness of wind